Przynęta

Pociąg Zbąszynek-Poznań bardzo późno zajechał na stację. Dwugodzinne opóźnienie spowodował wypadek na trasie. Dla niego, w odróżnieniu od reszty pasażerów, była to komfortowa sytuacja. Nie wracał do domu. Nie spieszył się. Od trzech lat widniał jako osoba bezdomna. Szlajał się bez celu, zbierał złom, butelki, właściwie cokolwiek, co się dało. Większość wydawał na alkohol. Zdarzało się jednak, że mógł zafundować sobie przejażdżkę. Mało kto siadał blisko. Większość ludzi wzbraniała się przed takim towarzystwem.

Niewiele istot przemierza perony dworca tak późną porą. Ludzie o tej godzinie udają, że się nie widzą. Wyłącznie lampy rozświetlają rozmaite twarze. Przemykał więc jak zjawa. Zima była wyjątkowo mroźna. Przygotował się na to. Kontenery na odzież dla potrzebujących i schroniska okazały się łaskawe. Gruba wełniana czapka przykrywała kępkę siwych i potarganych włosów. Szyję i twarz przysłaniał czarny szal, spod którego sterczała zdecydowanie za gęsta broda. Wiek odcisnął swoje piętno. Lata zaglądania do kieliszka zmieniły rysy i odcień skóry. Uważał się za wolnego ducha. Z wyboru. Miał w życiu swoje problemy, więc postanowił się od nich odciąć. Uciekał od ludzi. Najbardziej tych jego pokroju. Nie szanował żebractwa, żali i pijackich awantur. Czuł się lepszy. Podmuch chłodnego wiatru wymusił wtulenie się w wyświechtaną kurtkę. Jedyna pozostałość z dawnego życia. Pomimo mnóstwa dziur wciąż była ciepła. Buty zdobył czystym szczęściem miesiąc wcześniej. Wywalone niedbale przy śmietniku, bez większych uszkodzeń. Wiedział, że są gwarancją przeżycia.

Gdy wychodził na Głogowską, ponownie uderzyło zimne powietrze. Szedł znaną sobie trasą. Szum silników wybrzmiewał wyjątkowo głośno.

– Że też ludziom chce się gdzieś jeździć o takiej godzinie – pomyślał. Chciał uciec, szczególnie od świateł i hałasu dobiegających z pobliskich Targów. Co chwilę przechodził na drugą stronę ulicy, głęboko chowając ręce w kieszeniach, by omijać innych. Myślami wrócił do wydarzeń sprzed paru godzin. Wypadkiem powodującym opóźnienie było samobójstwo. Coś niewyobrażalnego. Nie mieściło się w głowie. Ktoś może po prostu stwierdzić „to koniec”. Gardził tym.

Wraz z kolejnymi krokami cichł gwar. Poczuł, jak wypuszcza ciężki wydech, a ramiona samoistnie opadają. Kolejny pusty przystanek tramwajowy minął z ulgą. Najważniejszym celem było teraz zaszycie się do rana. Skupił się wyłącznie na tym. Wciągnął zimowe powietrze i ze zdziwieniem odkrył brak pary z ust.

– Czyżby się ociepliło? – pomyślał. Być może ta noc wcale nie zapowiadała się tak tragicznie. Spokojnym krokiem starszego człowieka parł przed siebie. Wbrew późnej godzinie zaskoczyła go liczba przechodniów. Z każdą ulicą coraz mniej. W dodatku wszyscy wydawali się odurzeni. Dawno przywykł do tego, że dla świata nie istnieje. Odwracają oczy, lekceważąco machają ręką. Zdarzają się tacy, co plują. Nic nadzwyczajnego. Mimo to w ten wieczór kilka par mijanych oczu wydało się dziwne. Przytłumione, głuche na świat zewnętrzny, w transie. Zaintrygował się. Wzrok skierował na pobliskiego mężczyznę.

– Przepraszam pana bardzo – zaczął, jak zawsze, uprzejmie. Gość nie podniósł oczu. Tak usilnie próbował uniknąć zaczepki, że wpadł prosto na niego.

 – Ej uważaj pan! – zakrzyknął na obcego.

– Tak…ja…sorry – wybełkotał nieobecny przechodzień, potykając się o własne nogi. Nie zauważył wytrąconych z ręki papierosów. Odszedł chwiejnie.

Przystanął zapalić, podniesiony na duchu swoją zdobyczą. Cisza zdawała się nienaturalna. Tytoń delikatnie zagłuszył skurcze żołądka. Buchając, wypatrywał gwiazd i wspominał przeszłość. Nie osiągnął w życiu za wiele. Kiedy mógł, był dobrym człowiekiem. Bez ambicji i mało lotny. Jednak uczynny. Nie potrafił odmawiać. Doprowadziło to do skrajnej biedy. Komornik zajął mieszkanie. Z pracy fizycznej szybko wyparli go młodsi i silniejsi. Wszystko to chętnie polewali z kolegami naleweczką. Przecież nie odmówi.

– Napij się ze mną – wybrzmiał kobiecy głos. Przeszyły go dreszcze. Obrócił się gwałtownie, szukając kusicielki. Nie było nikogo. Jedynie lampa uliczna przebłyskująca niepewnie.

– Kto tam? – wykrztusił płochliwie. Odpowiedziała cisza. Nabrał więcej śliny. Nadal nikogo nie dostrzegając, wyrzucił papierosa, choć dopiero wypalił połowę. Ruszył pospiesznie dalej, obracając się kilkukrotnie. Nikt go nie śledził. Równie szybko, jak pojawiły się pierwsze dreszcze, nadeszła racjonalizacja. Mijając dwie kolejne przecznice, miał pewność, że głos był jedynie wytworem wyobraźni. Odetchnął z ulgą. Nie poczuł, jak w nozdrza wdziera się zapach morskiego powietrza.

Pamiętał jeden szczęśliwy dzień w swoim życiu. Dzień ósmych urodzin. Ojciec stwierdził, że czas, aby spędził je jak prawdziwy mężczyzna. Paradoksalnie nie poczęstował go niczym, czego dziecko dotykać nie powinno. Pojechali na ryby. Wspólnie rozłożyli namiot. Przygotowali obóz, a potem łowili obiad i kolację. Naprawdę tego dnia czuł się jak dorosły. Ostatnie zapierające dech w piersiach świętowanie.

– Piękne wspomnienie. Twój ojciec jest tu ze mną. Dołącz do nas – przebił się ponownie kobiecy głos.

Fala lodowatych uczuć wylała się niczym wiadro wody. Obrócił się raz, drugi. Szukał wzrokiem czegokolwiek. Niewiele jednak mógł już dostrzec. Ciemność ogarnęła ulice. Z bliska wciąż były to znane poznańskie ścieżki. W oddali wszystko było zamazane.  

– Co jest! Pokaż się! – wrzasnął. Wróciło echo. Odbite niczym w pustym pomieszczeniu. Nikt się nie pojawił, nikt się nie odezwał.

Pierwsza myśl była jedna. Delirium. Trzęsącymi dłońmi wyciągnął małą buteleczkę z kieszeni kurtki. Jednym tchem opróżnił zawartość, wyrzucając szkło przed siebie. Nie oddało spodziewanego trzasku. Trunek za to, uderzył od razu. Bez zastanowienia zaczął zrzucać wierzchnie ubranie. Poczuł wypalające ciepło. Jak w środku lata. Pobiegł przed siebie. Kierował się instynktem. Do uszu dochodziło jedynie bulgotanie, a do nosa nieustannie morska bryza.

– Spokojnie – usłyszał wyraźny, łagodny głos. Strach przyćmiła ulga. Brzmiał dziwnie znajomo. Było w nim coś przyciągającego.

– Nic ci nie grozi. – Stanął. Właściwie nic się nie działo. Nie było potrzeby uciekać. Dotknął dłońmi twarzy. Ciepła, prawdziwa. Czuł szorstkość włosów, spocone czoło, nieprzyjemny materiał swetra. Sweter. Jak wcześniej kurtka, stał się zbędny.

– Dokładnie. Dołącz do nas – zawołała gdzieś z lewej strony. Ośmielił się. Przechylając się w stronę, z której dobiegał kobiecy szept, dostrzegł maleńkie światełko. Jedyne źródło światła. Mieniło się. Zapragnął tam dotrzeć.

Ulice Poznania stopniowo zalewały się wodą. Wcześniej powstałą ciszę wypełniał szum fal i oddalony skrzek mew. Oczy przywykłe do ciemności skupione były na jednym punkcie. Piękno chwili przesłaniało jej absurdalność. Najbliższe kamienice pozostały niezmienione. Puste ulice płynęły, nikomu nie wadząc. Istniała jedna droga. Melodyjnie przyciągała. Ruszył, nie zastanawiając się już nad niczym. Woda sięgałaby po kolana, gdyby nie niewidoczne granice, po których się przemieszczał. Czuł, jak cały zalewa się potem. Suchość gardła wręcz zasysała język. Kobieta zapewniła, że będzie mógł się napić, może czegoś mocniejszego. Przyspieszał z każdym kolejnym krokiem. Napór powietrza nie istniał. Nogi odmawiały posłuszeństwa. Na to jednak było już za późno. Pierwsze kilka metrów przechodziło w kilkanaście kolejnych. Jakby trasa wydłużała się samoistnie. Światło stawało się wyraźniejsze, a krajobraz niknął. Ciemność całkowita. Myśli stały się obłędne i chaotyczne. Tylko szum, przelewająca woda i słony zapach morza.

Wreszcie dotarł. Nastała cisza. Zatrzymał się kilka metrów od źródła. Butelka. Niezidentyfikowana. To ona tak intensywnie błyszczała. Z jakiegoś powodu wydała się groźna. Gardło paliło coraz mocniej. Nagły rozsądek nakazał stanąć. Rozglądnął się. Zimny pot ponownie ogarnął całe ciało. Miasto zniknęło, dookoła w rzędzie, widniały ostre skały. Nos piekł od woni zgnilizny.

Krok wstecz.

– Poczekaj – uspokoiła go. Niewidzialna nić szaleństwa na nowo zacisnęła umysł. – To uspokoi twoje pragnienie. To jedyna szansa, abyś do nas dołączył.

Głos dobiegał z czarnej otchłani. Był bliżej. Odbijał się od serii stalaktytów i stalagmitów przedziwnej przestrzeni.

Krok wstecz.

– Po prostu weź ją w dłoń.

Zawahał się refleksyjnie. Właściwie dlaczego miałby jej nie zabrać. Tyle przeszedł. Zawsze wybierał darmową butelkę, bez względu na trunek znajdujący się w środku.

Krok w przód. Krok wstecz. Jakby tańczył.

Dłonie silnie chwyciły za włosy, rwąc je w bólu. Nie przestawała już mówić. Zalała go potokiem słów, zachęt, rozkazów. Równie szybko łagodniejąc.

– Przecież jesteś zmęczony. Jestem rozwiązaniem wszystkich problemów. Przyjrzyj się.

Zrobił to więc. Wcześniej niezidentyfikowana butelka wydała się inna. Stała się bardziej znajoma. Pił już kiedyś z takiej. Na pewno. Ruszył powoli w przód. Dlaczego miałby nie spróbować choć trochę. Poczuł ogromny skurcz żołądka i wszystkie napinające się mięśnie.

Krok w tył.

– Nie bój się. Całe życie uciekasz, a teraz się boisz?

Zawroty głowy i mdłości utrudniały myślenie. Przed oczami stanęło życie bez nieustannej walki. Bez upokorzeń, zimna. Bez głodu. Być może była to odpowiedź na wszystkie jego problemy. Zawsze wybierał taką odpowiedź, dlaczego tym razem miałby zrobić inaczej. Nie ruszył od razu. Niepewny impuls wymusił krok w przód. Umysł chciał się opierać. Nie widział nikogo ani niczego, co pchało go ku głębi. Odbierał sobie odpowiedzialność za to działanie.

– Przestań już. Oboje wiemy, że i tak tego chcesz.

Zrezygnował. Ten taniec przecież nie ma sensu. Nie po to przebiegł taką drogę, by teraz odejść. Niepewnie stawiając stopy, ignorował całkowicie panikujące i krzyczące w rozpaczy ciało. Uciszył ogłuszony, zalany strachem i szaleństwem umysł. Stanął naprzeciw tak dobrze znanej butelki. Nadal rozświetlała przestrzeń. Nie rozglądał się już. Gdyby to zrobił, dostrzegłby, gdzie jest. Poczułby znów woń zgnilizny. Odwróciłby się i uciekł. Zmieniłby los, na jaki go skazywała.

– BIERZ!

Wziął.

– Idealnie – wykrzyknęła radośnie. Kły zacisnęły się z trzaskiem. Nastała pustka. Poznań mógł obudzić się do kolejnego dnia.