Fantastyczne pióra 2018

Antologia portalu fantastyka.pl

www.fantastyka.pl/antologia

Tytuł: Fantastyczne pióra 2018. Antologia portalu fantastyka.pl

Wydawca: Fantastyczne Pióra, antologianf@gmail.com

Patronat: „Nowa Fantastyka”

Autorzy: Mateusz Hengier, Marek Kolenda, Anita Kurowska, Jarosław Łukasiński, Aleksander Pacion, Bohdan Pękacki, Radosław Puchała, Łukasz Redelbach, Katarzyna Szymonik, Piotr Targoni, Paweł Wolski, Anna Maria Wybraniec

Przedmowa: Jerzy Rzymowski

Ilustracje: Jakub Różalski (Husarz Śmierci, Bieluń i chryzantemy), Katarzyna Szymonik (ilustracje do pozostałych tekstów), Sylwester Gdela (obróbka graficzna)

Logotyp: Sylwester Gdela przy wykorzystaniu grafiki Bogusza Jaśniaka

Okładka: Adam Sondel computart.pl (projekt i grafika), Marek Kolenda (koordynacja)

Redakcja: Maria Anna Barć, Anna Dudało, Sylwia Finklińska, Anna Grzanek, Paulina Klimentowska, Marek Kolenda, Magdalena Świerczek-Gryboś, Piotr Targoni

Korekta: Anna Dudało, Sylwia Finklińska, Sylwester Gdela, Anna Grzanek, Joanna Kanicka, Paulina Klimentowska, Kamila Regel, Dariusz Skrzydło

Weryfikacja: Sylwester Gdela, Anna Grzanek, Paulina Klimentowska, Marek Kolenda, Kamila Modrzyńska, Kamila Regel, Bogumiła Strzelec, Anna Maria Wybraniec

Skład: Agencja Emotion Media, Mariusz Gawrysiak (koordynacja składu)

Redaktor prowadzący: Radosław Puchała

Druk: Sowa Sp. z o.o.

ISBN:

epub: 978-83-955227-0-3

mobi: 978-83-955227-1-0

PDF: 978-83-955227-3-4

Oprawa miękka: 978-83-955227-3-4

Licencja: Ten utwór jest dostępny na licencji Creative Commons:

Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0.

Licencja zezwala na rozpowszechnianie, przedstawianie i wykonywanie utworu jedynie w celach niekomercyjnych oraz pod warunkiem zachowania go w oryginalnej postaci.

Wydanie I, Sobótka 2020

Ta antologia wyróżnionych opowiadań z fantastyka.pl jest świadectwem talentów i potencjału, jaki kryje się w naszych autorach. Mam nadzieję, że w przyszłości, gdy już zrobią wielkie kariery, będą pamiętali o korzeniach – o „Nowej Fantastyce” i naszej stronie internetowej, o całej wspaniałej społeczności, która tu powstała.

Jerzy Rzymowski

Redaktor naczelny miesięcznika „Nowa Fantastyka”

Tytuł mówi sam za siebie. Antologia prezentuje opowiadania wyróżnione w roku 2018 przez użytkowników portalu fantastyka.pl. Znajdziecie tam również mnóstwo innych znakomitych tekstów. To naprawdę świetne miejsce, żeby szlifować fantastyczne pióro.

Agnieszka Fulińska

Historyczka, tłumaczka fantastyki, pisarka, członkini Loży NF

Zdobycie wyróżnienia za najlepsze opowiadanie na portalu fantastyka.pl – Brązowego Piórka – nie jest łatwe. Loża NF (gremium osób przyznających te nagrody) to dziewięciu takich, którym nie chciałoby się podpaść. Twarde, wredne, wyjątkowo upierdliwe skubańce, nieznające ni litości, ni łaski. A przy tym utalentowani i doświadczeni twórcy. Czy warto sięgać po opowiadania, które znalazły aprobatę w ich oczach? Przekonajcie się sami. Peace!

Piotr T. Dudek

Pisarz, przewodniczący Loży NF w latach 2016–2018

Spis treści

Husarz Śmierci

Marek Kolenda

Gatunek: steampunk Tagi: Różalski, wieś, wojna

Ziemia

Anita Kurowska

Gatunek: weird fiction Tagi: historia, medycyna, czary

Arecibo

Aleksander Pacion

Gatunek: science-fiction Tagi: UFO, SI, obcy

Uciekające barwy

Katarzyna Szymonik

Gatunek: fantasy Tagi: artyści, emocje

Oczy zalane atramentem

Katarzyna Szymonik

Gatunek: fantasy Tagi: UFO, postapo, obcy

Spadkodawcy

Anna Maria Wybraniec

Gatunek: weird fiction Tagi: emeryci, gra, karty

Czerw Zwycięzca

Anna Maria Wybraniec

Gatunek: weird fiction Tagi: duchy, sztuka, Śląsk

Kumari

Radosław Puchała

Gatunek: fantasy Tagi: moce umysłu, emocje, Japonia

Opowieści starego nawigatora. Skowronki i sowy z Keplera 78b

Paweł Wolski

Gatunek: science-fiction Tagi: hard SF, SI, kosmos

Luminescencyjny pokrak

Łukasz Redelbach

Gatunek: weird fiction Tagi: postapo, podziemia

Smakołyk dla dżdżownicy

Łukasz Redelbach

Gatunek: groza Tagi: podróż, śmierć

Nocne Radio znów nadaje. Pochwała ciszy

Jarosław Łukasiński

Gatunek: horror Tagi: wieś, groza

A jednak będzie

Bohdan Pękacki

Gatunek: urban preapo Tagi: katastrofa, Warszawa

[Miejsce na Twoją reklamę!]

Mateusz „Mytrix” Hengier

Gatunek: science-fiction Tagi: UFO, cyberpunk

Długo i szczęśliwie

Piotr Targoni

Gatunek: heroic fantasy Tagi: hist. alt., wojsko

Bieluń i chryzantemy

Piotr Targoni

Gatunek: steampunk Tagi: Różalski, wieś, wojna

Przedmowa

Nigdy nie zapomnę mojego pierwszego wystąpienia w Klubie Tfurców. To była inauguracja spotkań tzw. trzeciego pokolenia i zgodziłem się, żeby moje opowiadanie poszło na pierwszy ogień. Wtedy oznaczało to, że trzeba było cały tekst przeczytać na głos zebranym, a później wysłuchać ich krytycznych uwag. Podczas wystąpienia sucho w ustach i potworna trema, a później dyskusja, w trakcie której opowiadanie było rozkładane na czynniki pierwsze; językowo, pod kątem logiki fabuły, merytoryki i przesłania. Można było się bronić, polemizować z zarzutami, ale wiele kwestii rozbijało się o jakże trafny argument Jarka Grzędowicza: „Nie da się dołączyć autora do każdego egzemplarza opowiadania. Jeśli musisz nam to wyjaśniać, to znaczy, że nie wynika to dostatecznie wyraźnie z tekstu”. Po takiej dyskusji człowiek czuł się, jakby przeżył spotkanie z walcem drogowym. Czekało go mnóstwo pracy nad poprawkami, ale wynosił konkretne umiejętności warsztatowe, cenne doświadczenie i jeszcze cenniejszą lekcję pokory. Uświadamiał też sobie, że to grono ludzi, które jeździło po nim przez kilka dobrych godzin, wyświadczało mu większą przysługę, niż gdyby klepali go po plecach i utwierdzali w samozadowoleniu. No i wszyscy jechaliśmy na tym samym… walcu. Notabene tamten tekst, Dobry uczynek, był moim debiutem literackim i parę miesięcy później ukazał się na łamach „Fenixa”.

Pod pewnymi względami społeczność na fantastyka.pl kojarzy mi się właśnie z czasami i metodą Klubu Tfurców. Co prawda bezpośredni kontakt zastąpiony został wirtualnym, ale idea grupy kreatywnego wsparcia trwa wiecznie żywa. I cieszę się ogromnie, ilekroć ktoś stąd trafi na łamy naszego pisma, opublikuje gdzieś tekst, zdobędzie wyróżnienie, wyda książkę. W pewnym momencie nasz serwis zaczęto nazywać „Kuźnią Zajdli”, co dobrze rokuje, i mam nadzieję, że osoby, które stawiają pierwsze literackie kroki na fantastyka.pl, naprawdę daleko zajdą.

Ta antologia wyróżnionych opowiadań z fantastyka.pl jest świadectwem talentów i potencjału, jaki kryje się w naszych autorach. Mam nadzieję, że w przyszłości, gdy już zrobią wielkie kariery, będą pamiętali o korzeniach – o „Nowej Fantastyce” i naszej stronie internetowej, o całej wspaniałej społeczności, która tu powstała. Dziękuję wszystkim, którzy przyczynili się do powstania tego zbioru, a szczególnie Berylowi oraz dawnym i obecnym członkom Loży NF ‒ składającej się z użytkowników cieszących się uznaniem społeczności serwisu i typującej teksty zasługujące na wyróżnienia ‒ gdyż bez ich nieocenionej pomocy funkcjonowanie tego kącika w Internecie nie byłoby możliwe.

Zapraszam do lektury i na fantastyka.pl.

Jerzy Rzymowski

Redaktor naczelny miesięcznika „Nowa Fantastyka”

Husarz Śmierci

Marek Kolenda

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/20814

Najbardziej urzekło mnie sięgnięcie do przeszłości Janiny, która pokazuje, że historia kołem się toczy – to najtrafniej oddaje klimat opowiadania, tragizm prostych ludzi, którzy cierpią za zachłanność potężniejszych. Liczyłam na nieco więcej akcji i podniosłości (w końcu jest o skrzydlatym jeźdźcu, a kto jest bardziej majestatyczny niż skrzydlaty jeździec?), ale zadowolę się zręcznym porównaniem do rycerza walczącego z wiatrakami. ;)

Żongler

Naprawdę przystępna i klarowna proza. Podniosłość finałowej sceny zbudowana przez sytuację zamiast broczących patosem opisów. Opowiadanie pięknie ilustruje, że z prostego języka można bardzo dużo wykrzesać, jeśli autor umiejętnie dobiera słowa. Jak do tej pory – jedna z najlepszych ilustracji techno-rustykalnych realiów z grafik pana Jakuba.

wisielec

Mówiąc krótko, jestem zachwycony. :) Świetnie napisane opowiadanie. Bardzo fajnie nakreślony klimat, taki trochę powstańczy, jednocześnie bardzo dobrym pomysłem było przedstawienie wszystkiego z punktu widzenia wiejskiej wdowy, co pozwoliło zdystansować się od hurra-szabelkowo-patetycznego nastroju, a zamiast tego pokazać bardziej tragiczny obraz ludu podczas wojny. Świetne zestawienie we wspomnieniach Janiny, gdzie kolejne pokolenia w niekończącym się cyklu powtarzają schemat – kobiety i dzieci do lasu, mężczyźni umierać z szablą w dłoni, w co oczywiście pięknie wpisuje się ostatnia scena, zresztą bardzo zgrabnie opisana. Broniłaby się sama w sobie, ale kontekst całego opowiadania tylko dodaje jej mocy.

Arnubis

Husarz Śmierci

Marek Kolenda

– A ta gdzie polazła? – Janina Sumińska wyjrzała przez uchylone drzwi na podwórze. Słońce już zachodziło. Gdzieś na północy rozległy się stłumione grzmoty. Szła na nich burza. Albo front. Po mszy gadali, że Rydz-Śmigły wycofuje się i Ruskie idą. Czy Warszawa zostawi ich na pastwę czerwonych? Gdyby tylko był z nimi Franciszek. Jak to wszystko ogarnąć: gospodarstwo i trójkę dzieci, gdy mąż przepadł, a za płotem toczy się kolejna wojna? Przecież ledwo co odetchnęli po ostatniej.

Siedzący przy stole Bronek wzdrygnął się, gdy wieczorny podmuch wtargnął do izby. Powietrze pachniało jak po burzy. I trochę spalenizną.

– Zamknij, mamo, ziąb idzie.

Zignorowała starszego syna i otworzyła drzwi jeszcze szerzej. Z niepokojem wpatrywała się w cienie zalegające na skraju lasu. Nagle wyprostowała plecy.

– Boże, zmiłuj się. Patrzcie, kogo sprowadziła na naszą zgubę!

Bronek zerwał się z ławy i stanął przy matce. Mały Jaś wyciągał szyję, wyglądając przez okno.

Od linii drzew oderwały się trzy sylwetki. Pierwsza szła Basia, w białej koszuli i z jasnymi warkoczami. Tuż za nią kroczył umundurowany mężczyzna z długą lancą w dłoni. Jego plecy zdobiły sfatygowane husarskie skrzydła, a za plecami człapał wierzchowiec.

Gdy doszli do obejścia, obcy przystanął przy płocie, a dziewczyna podbiegła na ganek.

– Do szczętu zgłupiałaś?! Ruskie idą! Jak tędy przejdą i go zobaczą, chatę puszczą z dymem, a nas w pień wyrżną! – Głos matki tylko udawał szept. Przybysz słyszał ją wyraźnie. Spuścił głowę i wyczekiwał.

– Ale mamo, to nasz przecież. Bronić nas będzie. Ponoć czerwoni grasują po tej stronie rzeki, na gospodarstwa napadają, gwałcą, mordują.

Janina przyjrzała się obcemu i pokręciła głową.

– Bronić? Sam pewnie dziewki bałamuci na te skrzydła. Wojacy to wszystek jedna zaraza.

Córka popatrzyła z wyrzutem.

– Mówi, że było ich więcej, ale napotkali ruski tabor mechanizowany i poszli w rozsypkę. Niech się chociaż osuszy. Przez bagna się przedarł, przemókł doszczętnie.

Matka nie słuchała. Omiotła niespokojnym wzrokiem las i pole, potem spojrzała na północ. Łunę na horyzoncie raz po raz rozświetlały złowrogie błyski, którym towarzyszyły groźne pomruki. To na pewno nie była letnia burza.

Podjęła decyzję. Przecież jak wróg przyjdzie, i tak trzeba będzie uciekać.

– Dobrze. Wołaj do środka. Jeszcze go ktoś zobaczy. A ty, Bronek, przestań się gapić. Koniem się zajmij.

Gdy nieproszony gość usiadł przy piecu w ubraniach Franciszka, rozwiesiła przemoczony mundur w szopie, ukryty przed ciekawskimi oczami. Potem zasiedli do stołu. Także Bronek, który oporządził wierzchowca i wrócił na kolację.

Obserwowała przez chwilę, jak wojak pochłania kaszę, a potem zadała nurtujące ją pytanie:

– To co z was za wojsko? Obejrzałam rynsztunek, widziałam nasze symbole, a obok trupie czaszki na czarnych krzyżach. To aby na pewno polskie odznaki?

Mężczyzna uśmiechnął się znad miski.

– Jak najbardziej, dobra kobieto. Polskie i litewskie właściwie. W Dywizjonie Jazdy Ochotniczej służę. Dowodzi nami porucznik Siła-Nowicki. Nie słyszałaś? Husarzami Śmierci nas nazywają.

Janina zaprzeczyła. Husaria Śmierci? Przecież i tak, jak oni wszyscy, na pewną śmierć idą.

– A ciebie jak zwą?

– Cham ze mnie, za przeproszeniem. – Wojak uniósł się niezdarnie z ławy. – Podchorąży Adam Goszcz. Z Poznania.

***

– Mocy mi trzeba – zagadał, gdy kończyli posiłek.

– Rosołu mogę ugotować.

Zaśmiał się w głos.

– Rosół pewnie i pożywny, ale nie takiej mocy mi trzeba. Elektryfikacja jest tutaj jakaś? Elektrolanca wyładowana. Prądu trzeba. Wiecie, tego, co w drutach płynie.

– Wiem, co to prąd, sroce spod ogona nie wypadłam.

– Tato u inżyniera w miasteczku pomagał, znał się na maszynach.

Basia zamilkła pod spojrzeniem matki. Ale gość skupił już całą uwagę na starszej kobiecie. Ta westchnęła ciężko.

– Na swoje nieszczęście znał się na tych diabelskich maszynach. Gdy w czas Wielkiej Wojny szwaby szły opodal, jedna z tych kroczących bestii nawaliła. I przeklęty Gunter przysłał ich tutaj. – Głos kobiety drżał. – A Franek pomocy odmówił. Więc zabrali go i pewnie ubili pod lasem. Nawet nie mogłam męża pochować.

– Znaczy się, bohater, jak Niemcowi odmówił. Patriota.

– Idiota, nie patriota! Trójkę dzieci osierocił! – Janina wstała i gwałtownym ruchem zgarnęła ze stołu okruchy chleba.

Przez większość wieczoru tylko przysłuchiwała się rozmowie.

– Powiedzcie, panie oficerze, to prawda, co ludziska gadają? Że jedynie cud może nas uratować przed czerwonymi? – Bronek aż kipiał z podniecenia.

– Głupstwa gadają. Defetyzm sieją. Nie żaden cud, ale brytyjskie mechy, które statkami przypłyną do Gdańska. I te z Francji, generała Hallera. I jeszcze pomoc od bratanków Węgrów. A w tajemnicy powiem wam, że w zakładach Cegielskiego też nie próżnują. Inżynierowie tworzą nasze własne mechy. Waligóra i Wyrwidąb się zwą. Gdy tylko produkcja ruszy pełną parą, na ich widok nawet Światogory zwieją.

– Światogory? – Jasiek i Basia nadstawili ucha. Tylko Bronek się nachmurzył.

– Bzdura, Światogory nie istnieją – stwierdził.

Goszcz milczał chwilę. Wreszcie odezwał się przygaszonym głosem:

– Na nasze nieszczęście istnieją. To największe mechy, jakie widziała Europa. Podobno w Ameryce mają machiny podobnych rozmiarów, ale u nas nie ma potężniejszych. Powstały pod koniec Wielkiej Wojny i miały być tajną bronią cara. A teraz wpadły w ręce bolszewików.

– A dlaczego nazywają się Światogory? – zapytała nieśmiało Basia. Wojak tylko wzruszył ramionami.

– To ze starej ruskiej byliny – odezwała się milcząca dotąd matka. – Światogor to tytan o ogromnej mocy i dumie. Pan Bóg ukarał go za pychę i podsunął mu sakwę z ciężarem całego świata. Olbrzym próbował ją podnieść i skonał.

Goszcz przytaknął ze smutkiem.

– Myślę, że cała Rosja jest jak ten Światogor. Wielka, przepełniona pychą i wydaje się jej, że wszystko może.

Przy stole zapadła cisza, którą przerwał Jaś.

– A Solak, mamo? Widziałem u niego aparat do prądu. Demony go nazywali, czy jakoś tak.

– Czekaj, mały, może dynamo? – Oczy Adama zabłysły. – Dynamo będzie jak znalazł. Mów mi zaraz, kim jest ten Solak.

– To kowal. – Janina posłała synkowi chmurne spojrzenie. Ten wojak i na dobrych sąsiadów sprowadzi nieszczęście.

– Pokażę! To niedaleko – wyrwał się Bronek.

***

Zanim młodzieńcy wyruszyli w drogę, kobieta odciągnęła gościa na bok.

– Cztery lata już, jak Franciszka nie ma. Szwagry pomagają w gospodarstwie, ile mogą. A mogą niewiele, więc wszystko na mojej głowie, bo Bronka tylko głupie myśli się trzymają. Jak był młodszy, to chciał z carskimi i cesarskimi walczyć. Teraz na bolszewików chce iść. Więc nie odgrywaj mi tu zucha, nie bałamuć syna mundurem. Potrzebuję go w obejściu, nie pod krzyżem.

Adam przytaknął z powagą.

Popatrzyła na niego i odezwała się cieplejszym głosem:

– Nie daj się zabić na tej wojnie. Masz do kogo wracać w tym Poznaniu?

– Do nauki wrócę. Mamy tam teraz uniwersytet.

Uśmiechnęła się. Przypominał jej trochę Franka.

– Miastowy, to i oczytany zapewne?

– Można tak powiedzieć.

– A co czytają Husarze Śmierci?

Parsknął śmiechem.

– Ostatnio? Don Kichota. Opowieść o błędnym rycerzu, który walczył z wiatrakami, biorąc je za olbrzymy.

Też się zaśmiała.

– Spakowałam ci chleb i pęto kiełbasy na drogę. Wyruszasz skoro świt, prawda? – Spojrzała mu prosto w oczy. Przytaknął.

– Mam suchary.

– Jeśli samymi sucharami będziesz żył, to czerwoni już tę wojnę wygrali.

Zanim zniknęli wśród drzew, obejrzał się i pomachał dłonią.

***

– Wskakuj pod pierzynę. Śpisz przy ścianie! – Dobrze widziała, jak córka wodzi wzrokiem za Adamem. Na słowa matki dziewczyna spiekła raka, lecz nic nie odrzekła.

Janina nie mogła spać. Najpierw wyczekiwała syna. Ale gdy wszedł po cichu do izby i położył się na pryczy, dalej nie mogła zasnąć, co rusz budzona dziwnymi hałasami za oknem. Wojna podchodziła pod ich obejście i nie kryła się z tym, nie skradała na palcach.

Gdy rano zjawił się Solak, od dawna była na nogach.

– Lancę przyniosłem. Ma moc! Moje chłopaki całą noc pedałowali.

– Trzymaj to diabelstwo z dala od chałupy.

– Bez obaw, dałem Bronkowi. Powiedział, że odniesie do szopy. Wojak już wstał? Bo jak wyszedł od nas, to ledwo chodził. – Mężczyzna zmarszczył czoło. – To znaczy, dzieciaki tak mówiły, bo ja sam zaniemogłem i niewiele pamiętam. Ten samogon od młynarza to dopiero ma moc. To jak, wstał już? – dopytywał, rozglądając się po izbie.

Sumińska wzruszyła ramionami.

– Pojęcia nie mam, nie widziałam go od wczoraj. Pewnie zaległ w rowie. Też mi Husarz Śmierci. – Prychnęła z udawaną pogardą. Czuła niepokój, strach jakiś w gardle. Czemu tak się przejmowała tym wojakiem?

Solak tylko skinął.

– Będę wracał, to poszukam po krzakach. – Minę miał skruszoną. Dobry gospodarz powinien odprowadzić żołnierza do wdowy. – Szczęść Boże – wydukał niepewnie na odchodnym.

Nie odpowiedziała, zamyślona i zajęta łuskaniem grochu.

***

Wiatr przegnał poranną mgłę. Nad polem rozległ się zgrzyt, a chłodne powietrze poniosło dźwięk między brzozy, podrywając wrony. Spod drzew wystrzeliło stadko saren, gdy nad zagon wzniosła się stalowa góra. Jej cień zakrył nawet chatę Sumińskich przycupniętą na skraju pola.

– Jezu Chryste! – Janina wyjrzała przez okno i upuściła misę zielonych ziaren. Jaś spojrzał na nią zdziwiony i wybiegł na dwór. Siostra już tam stała, zadzierając głowę.

– Czy to Światogor? – Chłopiec aż wybałuszył oczy.

– Do lasu! Dzieci! Biegiem! Gdzie jest Bronek? – Kobieta chwyciła koszyk i zgarnęła do niego wszystko, co wpadło w ręce. Wiedziała, co robić. „Do lasu!” krzyczały jej babka i matka. I mała Janka biegła między drzewa za każdym razem, gdy mężczyźni uzbrojeni w szable, karabiny lub mechy potykali się śmiertelnie za ich progiem.

Teraz stała jak wryta.

Daleko, na łąkach, dostrzegła samotną sylwetkę na koniu. Wierzchowiec stanął dęba, a jeździec wzniósł oręż iskrzący białymi błyskawicami. Usłyszała donośny, młodzieńczy okrzyk.

Światogor odpowiedział przeraźliwym świstem. Zza jego pleców buchnęły dwa słupy czarnego dymu, które wyglądały jak postrzępione, diabelskie skrzydła. Na torsie metalowego kolosa zaświeciła namalowana niedbale czerwona gwiazda.

Jego przeciwnik jakby się zawahał. Koń zatańczył niespokojnie. Na tle machiny jeździec nie prezentował się jak dumny Husarz Śmierci, tylko jak mała ćma wabiona żarem wielkiego pieca.

Kobieta osunęła się na kolana. Dobrze znała tę sylwetkę i młody głos. Z jej piersi wydobył się głęboki szloch.

Tymczasem Światogor zazgrzytał gniewnie i ruszył przed siebie. Gdy postawił pierwszy krok, zadrżała ziemia. Jego długie ramiona przypominały skrzydła wiatraka.

Uskrzydlony rycerz spiął konia, opuścił lancę i ruszył do ataku.

Marek Kolenda – znany tu i ówdzie jako mr.maras. Dobry rocznik 1973. Dużo pisze, jeszcze więcej czyta. Od kilkunastu lat snuje się wśród szkockich wzgórz, tęskniąc za rodzinnym Świnoujściem. Niegdyś dziennikarz, ostatnio specjalista od dużych rur gazowych i… felietonista. Fantastyka to jego naturalne środowisko i zarazem pierwsza miłość. Debiutował w 2005 roku na łamach „Fahrenheita”. W planach ma nagrody Zajdla, Hugo i Nebula.

Ziemia

Anita Kurowska

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/21021

Ale poza tym nie mam żadnych powodów do marudzenia, bo jest klimat, są ciekawi bohaterowie, interesujący temat, jest tajemnica… generalnie wszystko, czego porządny tekst potrzebuje. Napisane też solidnie, widać tu sporo włożonej pracy.

thargone

Masz u mnie wielkiego plusa za Indian, którzy nie są jedynie przemądrymi, szlachetnymi i niewinnymi, ale wykorzystałaś niechęci i wojny plemienne, które pomija się w popkulturowym, ale często też historycznym przekazie. :)

drakaina

Właśnie ta historyczna otoczka, klimat zupełnie innych czasów i ukazanie odmiennej mentalności jest jednym z najlepszych elementów. Do tego świetny, dopasowany do epoki język i naprawdę dobra historia.

master-of-orion

Ziemia

Anita Kurowska

Glasgow, rok 1867

Zasnute mieszaniną mgły i dymu z kominów niebo nad Glasgow przybrało brunatny kolor, sprawiając, że miasto wydawało się jeszcze brudniejsze i brzydsze niż zwykle. Pomimo wczesnej pory i padającego deszczu na ulicach było gwarno i tłoczno. Pokrzykiwania ludzi, rżenie koni i dobiegające ze stoczni przy Clyde uderzenia tysięcy młotków do nitowania tworzyły kakofonię dźwięków, dla kogoś spoza Glasgow pewnie nie do zniesienia.

Jak co dzień o tej samej porze z dorożki, która zatrzymała się obok budynku Królewskiego Szpitala w Glasgow, wysiadł mężczyzna w średnim wieku, założył cylinder i wygładził poły surduta, po czym zdecydowanym krokiem ruszył w stronę wejścia, omijając kałuże.

Gdy tylko doktor Edgar Grandwels przekroczył próg budynku, w jego nozdrza uderzył znajomy smród. „Zapach szpitala” – jak mawiał jego ojciec, również lekarz. Odór wydobywający się z ropiejących ran, dotkniętych gangreną.

Wiele lat temu, gdy Edgar był jeszcze studentem medycyny, zapach ten przyprawiał go o zawrót głowy, jednak godziny spędzone w salach chorych i w prosektoriach sprawiły, że w końcu się uodpornił.

Mężczyzna zwykł zaczynać dzień pracy od wypicia filiżanki kawy w towarzystwie ojca, którego był asystentem. Pokonał więc szybkim krokiem szerokie marmurowe schody, następnie korytarz i znalazł się w gabinecie Alfreda Grandwelsa, mieszczącym się w zachodnim skrzydle budynku tuż obok sali wykładowej.

– Witaj, mój drogi. – Starszy mężczyzna uśmiechnął się znad najnowszego numeru „Lanceta” i przygładził imponujące, siwe bokobrody. – Nalej sobie kawy.

– Witaj, ojcze. – Edgar skłonił się z szacunkiem.

– Jak się miewa Fiona? – zapytał kurtuazyjnie Albert, choć dokładnie znał odpowiedź. Już dawno przestał dopytywać, kiedy zostanie dziadkiem. Wiedział, że dla Edgara nie jest to łatwy temat do rozmowy.

– Świetnie – odparł syn. – Prosiła, żeby ci przekazać pozdrowienia – skłamał.

Od jakiegoś czasu między nim a żoną nie układało się zbyt dobrze. Fiona nie mogła zajść w ciążę i Edgar zwykł myśleć, że łono jego żony jest suche jak pustynia, na której nie może wykiełkować żaden kwiat. Posiadanie potomka stało się w pewnym momencie nadrzędnym celem w życiu lekarza. Chciał przekazać całą swoją medyczną wiedzę synowi, podobnie jak to uczynił jego ojciec. Wiedział też, jak bardzo Albert Grandwels pragnie wnuka, i nie miał wątpliwości, że byłby wspaniałym dziadkiem.

– Lister opublikował już wyniki swoich badań. – Widząc zamyśloną twarz syna, Albert wolał zmienić temat. – Zupełnie zwariował na punkcie karbolu. Czy wierzysz, że gangrena i zakażenia biorą się z powietrza albo brudu? Tu jest jego artykuł na ten temat. – Pan Grandwels podsunął synowi pod nos czasopismo i przeczytał na głos: – „Zasada odkażania w praktyce chirurgicznej”.

– Owszem, przyglądałem się, jak profesor Lister operował. Muszę przyznać, że stosowanie karbolu jest bardzo uciążliwe, ale… może rzeczywiście przynosi efekty – stwierdził Edgar. – U jego pacjentów rany nadzwyczaj czysto się goją, a w sali, w której przebywają po operacjach, nie czuć tego wstrętnego smrodu. Co ciekawe, gangrena i zakażenia występują sporadycznie.

– Czyli według ciebie karbol może mieć przyszłość? – Profesor Grandwels był sceptyczny. – Jakoś trudno mi w to uwierzyć.

– Ojcze, jeszcze nie tak dawno nikt nie wierzył, że bezbolesna operacja jest możliwa. A teraz? Sam widzisz, że znieczulenie wybawiło nas od bólu. Być może kwas karbolowy uchroni nas przed zakażeniami, ale jest chyba za wcześnie, żeby uznać to za przełom w medycynie – stwierdził spokojnie Edgar i pociągnął łyk kawy z porcelanowej filiżanki.

– Masz rację, jest za wcześnie, ale medycyna wciąż idzie naprzód – uznał w końcu Albert. – Kto wie, może niedługo uda nam się nawet pokonać śmierć?

– Raczysz żartować, ojcze. – Edgar spojrzał na profesora Grandwelsa z powątpiewaniem.

– Oczywiście, że żartuję, synu – prychnął Albert. – Myślę, że sam powinieneś czasem zażartować. Jesteś strasznie sztywny i ponury.

– Wybacz, ale nie mam czasu na żarty. Powinniśmy się zabrać do pracy. Pacjentki czekają.

***

Zachodnia Wirginia, rok 1731

Sissinnguaq chciała stać się niewidzialna. Zwinęła się w kłębek, przyciągnęła głowę do kolan i zakryła uszy dłońmi, by nie słyszeć przeraźliwych krzyków otaczających ją ludzi. Gdyby jeszcze nie musiała oddychać, nie docierałby do niej ze wszystkich stron zapach śmierci. Czuła, jak nasiąknięta krwią ziemia, na której leżała, zamieniła się w błoto, a ubranie i włosy nieprzyjemnie lepiły się do ciała.

Wiedziała, że musi zostać na miejscu i udawać martwą, bo tylko tak ma szanse na przeżycie. Wojownicy z plemienia Westo, polujący na członków innych plemion po to, by sprzedać ich plantatorom, byli zainteresowani tylko żywymi.

Nagle poczuła uderzenie i przeszywający ból w czaszce. Krew zalała jej twarz, obraz przed oczyma zaczął się rozmazywać, aż w końcu spowiła ją całkowita ciemność. Już nie musiała udawać, że jest martwa.

Dusza Sissinnguaq podążyła ku światłu. Czuła obecność Wielkiego Ducha, widziała swych zmarłych przodków, była spokojna, szczęśliwa i chciała, by ta chwila trwała wiecznie. Coś jednak gwałtownie wyrwało ją z błogostanu.

Świadomość Indianki wracała bardzo powoli. Najpierw poczuła ogarniające ją przenikliwe zimno, a następnie wilgoć. Nie mogła otworzyć oczu ani się poruszyć, ale słyszała stłumione, docierające z oddali, monotonne zawodzenie i dźwięk miarowego uderzania w bęben. Zmysły dziewczyny, zaatakowane nagle przez bodźce zewnętrzne, znów odmówiły współpracy. Sissinnguaq ponownie pogrążyła się w ciemności.

***

Po całym dniu spędzonym w szpitalu Edgar lubił czasem wracać do domu piechotą. Półgodzinny spacer brukowanymi ulicami Glasgow do kamienicy przy placu Somerset pozwalał oderwać się choć na chwilę od problemów zawodowych i prywatnych.

Dzień był chłodny, a z nieba, które przez cały dzień nie straciło burej barwy, wciąż siąpił drobny deszcz. To wszystko jednak zupełnie nie przeszkadzało Edgarowi, gdyż większy problem stanowiło dla niego to, że już za chwilę musi stanąć twarzą w twarz ze swoją żoną, usiąść z nią przy jednym stole, prowadzić niezobowiązującą konwersację, a wieczorem spełnić małżeński obowiązek w jej sypialni.

Z tym ostatnim Edgar miał ostatnio niemałe problemy. Wprawdzie Fiona nigdy nie była namiętną kochanką, ale mimo wszystko potrafiła wzbudzić w nim pożądanie. Ostatnio jednak zbliżenia z nią traktował bardziej jak obowiązek, w myśl zasady, że cel uświęca środki. Ona sama rzadziej też szukała jego towarzystwa, spędzając większość czasu ze swoją przyjaciółką – Sissi.

Kiedy Edgar dotarł do domu, gęsta fala ciemności powoli zaczęła zalewać ulice. O tej porze roku chłód wieczoru dawał już o sobie znać, rozpleniając się w kamiennych murach. Na szczęście w kominku w salonie palił się ogień, którego czerwony blask oświetlał twarz Fiony, skupionej na robótce.

Na krześle obok siedziała druga kobieta. Edgar z niepokojem obserwował cień jej profilu rzucany na ścianę. Długi, orli nos i ostry podbródek nadawały jej jakiś dziwny, demoniczny wygląd. Doktor Grandwels nigdy nie darzył sympatią towarzyszki żony. Stanowiła dla niego zadrę, coś jak wrastający paznokieć, coś, czego chciałby się pozbyć. Wiedział jednak, że to niemożliwe, bo obie kobiety były ze sobą zbyt mocno związane.

Kiedy kilka lat temu poznał Fionę przy okazji jakiejś zbiórki dobroczynnej na rzecz szpitala, wydawała mu się idealną kandydatką na żonę. Dziewczyna pochodząca z bogatej rodziny plantatorów tytoniu w Wirginii, która wraz z rodzicami niedawno wróciła do kraju swoich przodków. Ładna, miła i dobrze wychowana – ideał. Nie zapałał do niej co prawda szaleńczą miłością, ale nie mógł zaprzeczyć, że była bliska jego sercu. Namawiany przez ojca, czując na karku ciężar lat, a co najważniejsze pragnąc spłodzić potomka, postanowił się w końcu oświadczyć i ostatecznie został przyjęty.

Poza imponującym posagiem Fiona wniosła do ich domu coś jeszcze, a właściwie kogoś. Kogoś, kto, jak twierdziła, zawsze był przy niej i przy niej pozostanie. Kobietę bliższą jej niż matka. Z czasem Edgar pogodził się z faktem, że wszelkie próby odprawienia Sissi są bezowocne i nauczył się ją tolerować. Indianka, świadoma jego niechęci, raczej nie wchodziła mu w drogę, co znacznie ułatwiało sprawę.

Edgar uważał, że Fiona i Sissi są ze sobą w zbyt zażyłych stosunkach. Wolałby, aby żona utrzymywała bliższe kontakty z paniami z towarzystwa, żonami innych lekarzy czy asystentów, a nie spędzała większości czasu z jakąś nawiedzoną kobietą.

Jednak najzabawniejsze wydawało się Edgarowi to, że zarówno Fiona, jak i jej rodzice uważali Sissi za osobę posiadającą większą wiedzę medyczną niż niejeden lekarz. W związku z tym nigdy nie korzystali z usług żadnego z nich. Mimo takiego podejścia żony pozycja męża jako lekarza pozostawała w domu niezagrożona, a przynajmniej chciał w to wierzyć.

– Witaj, moja droga. – Podszedł do żony i pocałował powietrze obok jej policzka, ignorując jednocześnie siedzącą obok kobietę.

– Zaraz każę podać kolację, Edgarze – powiedziała Fiona, wstając i odkładając tamborek na fotel.

– Ja to zrobię – powiedziała Sissi i również wstała.

– Doskonale. Tam jest kuchnia. – Wskazał palcem kierunek. – Mówię to na wypadek, gdybyś zapomniała – dodał, chcąc podkreślić, gdzie jego zdaniem znajduje się miejsce Indianki.

– Wiem, gdzie jest kuchnia – odparła Sissi z godnością, po czym uśmiechnęła się smutno do Fiony i wyszła z salonu, nawet nie patrząc na Edgara.

– Jesteś niemiły – powiedziała chłodno Fiona.

– Czy bycie miłym dla służby to mój obowiązek?

– Wiesz dobrze, że Sissi nie jest służącą. Jest moją…

– Przestań! Nie chcę tego słuchać kolejny raz – rzucił poirytowany. – Rozumiem, że opiekowała się tobą od dziecka, ale nie potrzebujesz już niańki. Jesteś dorosła, masz męża i obowiązki…

– Przede wszystkim obowiązki. – Fiona weszła mu w słowo. – Skoro obowiązki są dla ciebie tak ważne, to przypominam ci, że oczekuję cię dzisiaj w mojej sypialni.

– Z przyjemnością cię odwiedzę – wycedził Edgar.

Po tych słowach zapadła krępująca cisza. Zwykle tak było, kiedy rozmowa schodziła na wiadomy temat. Teraz Fiona potrzebowała chwili, żeby się uspokoić, co było o tyle trudne, że jej temperament kazał trwać z uporem przy swoim i bronić Sissi. Edgar również musiał ochłonąć, by nie powiedzieć o jedno słowo za dużo i nie zburzyć pieczołowicie pielęgnowanego wizerunku dżentelmena o nienagannych manierach.

– Jak minął dzień? – odezwała się w końcu Fiona, bardziej przez grzeczność niż dlatego, że w ogóle ją to obchodziło.

– Zwyczajnie – odparł, siląc się na uprzejmość.

W takich sytuacjach Edgar starał się zainteresować czymś, co na zainteresowanie nie zasługiwało w najmniejszym stopniu, szukając tematu do rozmowy. Tym razem podszedł do klatki stojącej przy oknie, skąd zazwyczaj dobiegał wesoły śpiew kanarka. Dzisiaj w klatce panowała cisza. Edgar zauważył, że ptaszek nie siedzi jak zwykle na żerdzi, tylko leży bezwładnie na dnie. Już chciał powiedzieć o tym Fionie, gdy do salonu weszła Sissi i poinformowała, że właśnie podano kolację. Sprawa śmierci kanarka zeszła na drugi plan.

***

Coś szczypało pod powiekami, blokowało nozdrza, utrudniając oddychanie. Przy każdym poruszeniu szczęką Sissinnguaq czuła w ustach twarde grudki zgrzytające między zębami. Zaczęła pluć, a potem z wysiłkiem podniosła ręce i tarła oczy, chcąc pozbyć się nieprzyjemnego pieczenia.

Po kilku chwilach udało jej się unieść powieki. Ostre światło sprawiło, że momentalnie zamknęła oczy z powrotem. Każda kolejna próba była mniej bolesna, aż w końcu dostrzegła siedzącą tuż obok postać.

– Wahkan? – zapytała, widząc starego szamana ich plemienia.

– Wróciłaś do żywych – stwierdził starzec.

– Żyję? – Sissinnguaq wciąż była oszołomiona. – Jak…?

– Tak. – Stary szaman wskazał na coś, co znajdowało się pod nią. – Udało się.

Sissinnguaq dopiero teraz zrozumiała, co jest źródłem przeszywającego ją zimna i wilgoci, a także dlaczego, mimo wysiłku, nie mogła się swobodnie poruszać. Leżała w czymś, co przypominało wielką skrzynię wypełnioną ziemią. Ziemia ta jednak miała niezwykły, czerwonawy kolor.

Sissinnguaq nie mogła dojść do siebie, a jej umysł nie był w stanie pojąć tego, co się stało. Zamknęła oczy i przesunęła dłońmi po wilgotnej powierzchni. Zaciskała palce na grudkach, czując tętniące w nich życie.

– Ziemia? – zapytała niepewnie.

– Tak.

– To dzięki niej żyję?

– Tak.

– Jak to się stało, że ziemia wróciła mi życie?

– Może je wrócić, dać nowe, ale także je odebrać. Można nią leczyć. Ziemia może też udawać życie.

– Udawać? – zdziwiła się Sissinnguaq. – Jak?

– Każdy człowiek, roślina, kamień czy przedmiot rzuca na ziemię cień. W tym odbiciu zawsze jest cząstka tego, co go rzuca… Kiedyś to poznasz. A życie? Popatrz dookoła – powiedział Wahkan, rozcierając w palcach grudkę ziemi. – Widzisz trawy, kwiaty, drzewa? One wszystkie wyrastają z ziemi. To ona jest ich matką, karmi je i trzyma przy życiu, a kiedy umrą, stają się jej częścią, by dać życie następnym pokoleniom.

– Ale przecież ja nie jestem rośliną.

– Tak, jesteś człowiekiem – przyznał szaman. – A ziemia, która żywi się ludzką krwią, potem i łzami, i wszystkim, co jest w człowieku, może dać życie innym ludziom. Ona żyje i jest życiem.

– Ta ziemia, w której leżę…

– Tak, Sissinnguaq, to właśnie taka ziemia. Nasiąknięta krwią i łzami naszych współbraci.

– Co z innymi? Co z moją matką, z ojcem? Ożywiłeś ich tak jak mnie? – zapytała w końcu.

– Nie każdego można przywrócić do życia i nie można też nadużywać magii ziemi. Z naszego plemienia nikt już nie pozostał.

– A tamci? Odeszli? – wydusiła z siebie po dłuższej chwili.

– Tak. Zabrali jeńców i odeszli – odparł starzec.

– Co teraz ze mną będzie?

– Zostań ze mną i ucz się. Wybrałem cię, bo wiem, że ty możesz nauczyć się ziemi.

Ruszyli razem tam, gdzie nikt nie mógł ich znaleźć, a przynajmniej tak im się wydawało. Młoda dziewczyna i stary szaman. Sissinnguaq uczyła się rozpoznawać różne rodzaje ziemi, a zioła przestały mieć przed nią tajemnice. Próbowała rozmawiać z duchami i prosić je o pomoc. Wahkan pozwalał, żeby leczyła napotkane po drodze okaleczone zwierzęta. Początkowo nic z tego nie wychodziło, ale im silniejsza stawała się jej wola, a Sissinnguaq sięgała bardziej w głąb siebie, tym duchy były przychylniejsze jej prośbom. Tylko jednego nie była w stanie uczynić: nie zdołała nigdy wskrzesić żadnej istoty.

– Wypij to – powiedział pewnego dnia Wahkan, podając jej kubek z dziwnym żółtawym płynem.

– Co to jest? – zapytała Sissinnguaq.

– Już czas, żebyś spotkała się z duchami i cieniami. Wypij.

– Rozmawiam z nimi…

– Teraz się z nimi połączysz, poczujesz ich obecność, będziesz jedną z nich. To coś więcej niż rozmowa. Wyjdziesz poza granice świata, który znasz, poza granice emocji, jakich dotychczas doświadczyłaś, i znajdziesz mądrość – wyjaśnił Wahkan. – Myślę, że twoja dusza jest wciąż zbyt niespokojna i trzeba ją uleczyć. Bez tego nie będę w stanie nauczyć cię wszystkiego.

Sissinnguaq wypiła kilka łyków gorzkawego napoju. Wahkan zrobił to samo. Po chwili dziewczynę spowił dym z zapalonej przez szamana fajki. Przymknęła powieki i wsłuchując się w miarowe uderzenia bębna, dźwięk grzechotki oraz zawodzenie Wahkana, poczuła, jak jej ciało wygina się w spazmatycznych drgawkach, a dusza opuszcza je i wędruje do innego świata. Do świata, w którym obecność duchów i otaczających ją cieni była niemalże namacalna. Wraz z nimi Sissinnguaq spokojnie odpływała w otchłań, gdzie, jak mała iskierka, tliło się życie. I czuła je. Czuła początek wszystkiego…

Odzyskiwała świadomość bardzo powoli. Tym razem całemu procesowi towarzyszył nieznośny ból brzucha i głowy. Indianka podniosła się, uklękła i zwymiotowała. Z nosa buchnęła krew, a oczy zaszły mgłą.

– Poczułaś to? – Z odrętwienia wyrwał ją głos Wahkana.

– Tak. – Pokiwała głową z przekonaniem.

Stary szaman długo wpatrywał się w oczy Sissinnguaq. Dziewczynie wydawało się, że zagląda do każdego zakamarka jej duszy, a ona nie jest w stanie nic przed nim ukryć. Nawet tego nie próbowała, bo nie miała nic do ukrycia.

– Odzyskałaś swoją duszę i znalazłaś powołanie, Sissinnguaq. Masz wielki dar.

Nocą tańczyła z cieniami w blasku ognia. Umazana ziemią, brudna, oszołomiona dźwiękami bębna i grzechotek, starymi pieśniami oraz zaklęciami intonowanymi przez szamana, wpadała w ekstatyczny trans i zgłębiała tajemnice istnienia.

Żyli z Wahkanem spokojnie, z dala od ludzkich oczu, pod opieką duchów. Polowali, łowili ryby, zbierali zioła. Było spokojnie; zbyt spokojnie. Aż kiedyś, w środku upalnego lata, coś zmąciło na zawsze tę idyllę. Wojownicy z plemienia Wasco zaskoczyli dziewczynę nad rzeką, gdy prała. Wiedziała, że nie będzie miała drugiej szansy, i nim się obejrzała, szła skrępowana pośród innych, którzy wcześniej wpadli w ręce łowców niewolników. Była cała, zdrowa i dobrze wiedziała, jaki los ją czeka. Plantatorzy w Wirginii słono płacili za młodych, silnych Indian, którzy stanowili dla nich tanią siłę roboczą.

Nie mogła się jednak pogodzić z faktem, że zostanie sprzedana bladym twarzom przez Indian z innego plemienia. Zdrada bolała bardziej niż więzy na nadgarstkach, zaciskające się coraz mocniej przy każdym ruchu.

***

Edgar dopił whisky, odstawił szklaneczkę na kominek, po czym wziął kilka głębokich oddechów i ruszył po schodach na górę. Idąc, miał nieodparte wrażenie, że nie jest sam, a tuż obok niego jest ktoś lub coś jeszcze. To irracjonalne uczucie pogłębiło się, gdy spojrzał na ścianę i zobaczył obok cienia, który sam rzucał, jeszcze jeden, tylko bardzo mały, jakby dziecka. Ostatecznie otrząsnął się i doszedł do wniosku, że to dziwne doznanie spowodował wypity wcześniej alkohol.

Sypialnia Fiony mieściła się na końcu korytarza, ale według doktora Grandwelsa mogłaby się znajdować jeszcze dalej. Prawda bowiem była taka, że bardzo się od siebie oddalili i poza nazwiskiem, wspólnym domem oraz zachowywaniem pozorów przykładnego małżeństwa łączyła ich jedynie chęć posiadania dziecka.

Wiedział, że żona już na niego czeka i oboje znów będą udawać, a po wszystkim odetchną z ulgą i każde z nich spokojnie zaśnie we własnym łóżku, modląc się, by wreszcie się udało.

Tym razem wyglądało to jednak zupełnie inaczej. Edgar odniósł wrażenie, że dzisiejsze zbliżenie z żoną różniło się od poprzednich. Miało w sobie coś z ich pierwszych wspólnych nocy, pełnych nieśmiałej wzajemnej fascynacji i przyjemności. Fiona wydawała się odmieniona, a jej czułość była zaskakująca. Nie potrafił tego wytłumaczyć, ale poczuł, jak wstępuje w niego nadzieja, że w końcu wszystko ułoży się tak, jak powinno.

Miał nawet przez chwilę ochotę spędzić tę noc w sypialni żony, ale uznał, że nie jest jeszcze na to gotowy.

Niedzielne śniadanie w domu państwa Grandwels przebiegało w dość miłej atmosferze. Edgar nie był tak spięty jak zwykle, a niezobowiązująca rozmowa o pogodzie sprawiła, że Fiona uśmiechnęła się mimochodem dwa razy, natomiast podjęty następnie temat przeludnienia Glasgow i szerzących się w slumsach chorób wywołał na jej twarzy szczery niepokój.

Doktor Grandwels właśnie miał wstać od stołu, gdy nagle usłyszał coś dziwnego. Śpiew kanarka sam w sobie nie był zaskakujący, jednak fakt, że poprzedniego dnia Edgar widział martwe zwierzę, a teraz słyszał jego trele, zaintrygował go.

– Mamy nowego kanarka? – zwrócił się do Fiony.

– Ależ skąd, przecież to stary Fifi – odparła.

– Wczoraj wydawało mi się, że nie żyje.

– To niemożliwe – stwierdziła kategorycznie pani Grandwels.

Edgar podszedł do klatki i przez chwilę obserwował ptaka. Nigdy wcześniej nie przyglądał mu się wnikliwie, więc i tak pewnie nie dostrzegłby różnicy, jednak jeden szczegół zwrócił jego uwagę. Między żółtymi piórkami dostrzegł dziwne czerwonawe drobinki.

– Popatrz, wreszcie wyszło słońce. – Głos Fiony, która nagle stanęła tuż za nim i położyła mu dłoń na ramieniu, wyrwał Edgara z zamyślenia. – Może wybierzemy się dzisiaj na spacer? Co myślisz o ogrodzie botanicznym?

– Na spacer? – zapytał zdziwiony. Nie był w stanie przypomnieć sobie, kiedy ostatnio gdzieś razem wychodzili. – Doskonały pomysł – przyznał.

Pod stopami państwa Grandwels szeleściły liście w odcieniach żółci, czerwieni i brązów, kiedy nieśpiesznie spacerowali alejkami, korzystając z ostatnich ciepłych dni tego roku. Otwarty park z licznymi szklarniami jesienią prezentował się przepięknie. Promienie słońca błyskały figlarnie w szybach osadzonych w kutych, żelaznych kratownicach, malując je wszystkimi barwami tęczy.

Edgar od czasu do czasu spoglądał na Fionę, która na tę okazję włożyła tartanową spódnicę i pasujący do niej szal spięty broszą na ramieniu, i musiał przyznać, że żona wyglądała kwitnąco.

Rozterki związane z brakiem potomka powodowały ostatnio, że wolał więcej czasu spędzać w szpitalu niż w domu i przestał zwracać uwagę na to, jak niezwykłą ma przy sobie kobietę. Kiedy znów to do niego dotarło, zaczął zadawać sobie pytanie, czy wystarczyła jedna namiętna noc, by popatrzył na bliską osobę z zupełnie innej perspektywy?

Pani Grandwels wciąż przystawała, podziwiając wspaniałe egzotyczne rośliny, i Edgar znacznie ją wyprzedzał. Kiedy w pewnej chwili odwrócił się, żeby sprawdzić, gdzie jest, dostrzegł, że stała kilka kroków dalej i z jakąś niezdrową fascynacją wpatrywała się w coś, co trzymała w dłoniach.

– Fiono… – zaczął, podchodząc do niej.

– To niesamowite, że dzięki temu mogą żyć rośliny, zwierzęta i my.

– To oczywiste – stwierdził Edgar. – Żeby to wiedzieć, nie musisz się brudzić – dodał i strzepnął resztki ziemi z rąk żony. – Chodźmy.

***

Fakt, że Sissinnguaq trafiła na plantację, której właścicielem był Edward Bloylock, można było nazwać szczęściem w nieszczęściu. Szczęściem, gdyż nie przydzielono jej do pracy przy zbiorze tytoniu, tylko zagoniono do kuchni, gdzie uwijała się jak w ukropie między czarnoskórymi i indiańskimi niewolnicami. Tutaj poznawała język i zwyczaje białych ludzi i to właśnie tutaj, w zamieszaniu towarzyszącym przygotowywaniu posiłków, doszło do zdarzenia, które na zawsze zmieniło jej życie.

Felicia, córka państwa Bloylock, miała zakaz wstępu do kuchni, jednak mimo to lubiła tu zaglądać, wiedząc, że zawsze znajdą się dla niej jakieś smakołyki. Tego pamiętnego dnia dziewczynka jak zwykle wbiegła tanecznym krokiem do dusznego, wypełnionego parą pomieszczenia, nie zauważając starej Murzynki niosącej garnek z wrzątkiem potrzebnym do sparzania kurczaków przed skubaniem. Po zderzeniu w ułamku sekundy zawartość naczynia znalazła się na twarzy i piersiach małej Felicii. Rozdzierający krzyk dziecka momentalnie zaalarmował wszystkich domowników.

– Co się stało?! – krzyknęła Isabel Bloylock, matka dziewczynki, wpadając do kuchni. Widząc całą sytuację, zawołała do biegnącej tuż za nią służącej: – Poślij natychmiast po doktora Branthleya! Boże, dlaczego Edward musiał akurat dzisiaj wyjechać! – zapłakała, zrozumiawszy, że to ona teraz musi podjąć wszystkie trudne decyzje.

Poparzona Felicia wiła się z bólu i krzyczała. Spośród wszystkich znajdujących się w kuchni jedynie Sissinnguaq miała na tyle odwagi, by zbliżyć się do dziecka i spróbować je uspokoić. Trzymała dziewczynkę w ramionach i szeptała prośby do duchów, tak jak nauczył ją Wahkan. Szeptała słowa, które sprawiły, że mała doznała ukojenia.

Felicię szybko przeniesiono do sypialni, gdzie zajęły się nią matka i służące. Pani Isabel dobrze wiedziała, że zanim przybędzie doktor Branthley, minie dobrych kilka godzin. Nie miała pojęcia, jak ulżyć w cierpieniu swojemu dziecku, a o tym, że dziewczynka będzie oszpecona do końca życia, starała się nawet nie myśleć.

– Mamo, ja chcę tę Indiankę – wyjęczała Felicia. – Przy niej mniej bolało.

– Jaką Indiankę, kochanie? – zapytała niepewnie Isabel, gładząc córkę po jasnych włosach.

– Tę z kuchni. Jak była przy mnie, to mniej bolało.

– Sprowadźcie natychmiast tę kobietę! – zarządziła pani Bloylock, a kilka minut później Sissinnguaq już stała w progu pokoju.

– To ona prosiła, żebyś tu przyszła. – Isabel wskazała na Felicię. – Podobno możesz sprawić, żeby ją mniej bolało, więc zrób, co masz zrobić. Tylko uważaj, bo będę cię miała cały czas na oku – dodała.

Sissinnguaq niepewnie podeszła do łóżka, w którym leżała dziewczynka, chwyciła ją za rękę i w skupieniu zaczęła szeptać. Prosiła Wielkiego Ducha, by oszczędził bólu tej małej istocie.

W końcu Felicia powoli zaczęła się uspokajać, a napięte z bólu mięśnie rozluźniły się. Kilka minut później zasnęła.

Pani Isabel patrzyła na to wszystko z niedowierzaniem. Widząc, jak córka spokojnie śpi, sama poczuła natychmiastową ulgę. Od wielu ludzi słyszała o magii Indian, o ich kontaktach z duchami, o dziwnych, lecz skutecznych metodach leczenia, ale nigdy nie dawała wiary tym opowieściom, aż do tej chwili.

– Zostaniesz ze mną przy niej, dopóki nie przyjedzie lekarz – oznajmiła.

Jednak godziny mijały, a wezwanego do Felicii lekarza wciąż nie było.

Dziewczynka budziła się od czasu do czasu i cichutko jęczała. Indianka trzymała ją za rękę, a pani Bloylock oraz dwie służące przyglądały się temu nieufnie.

– Proszę pani – zagadnęła nieśmiało Sissinnguaq. – Ja potrafię to wyleczyć.

– Co ty mówisz? – zapytała pani Isabel, którą słowa Indianki wyrwały z odrętwienia.

– Mówię, że mogę to wyleczyć – powtórzyła Sissinnguaq. – Te oparzenia. Zrobię tak, że nie zostanie po nich żaden ślad.

– To niemożliwe. Widziałam poparzonych ludzi. To zostaje na całe życie. – Mówiąc te słowa, pani Bloylock zaniosła się spazmatycznym płaczem. – Moja córeczka… moja śliczna córeczka… oszpecona na zawsze…

– Proszę nie płakać. Proszę mi pozwolić spróbować. Wszystko będzie dobrze.

– Czy to ją będzie boleć? – Isabel chciała się upewnić.

– Nie. To nie boli.

– Więc zrób, co w twojej mocy.

***

Kiedy kilka miesięcy po pamiętnej nocy Fiona oznajmiła Egdarowi, że spodziewa się dziecka, ten nie posiadał się z radości.

– Czwarty miesiąc?! – Doktor Grandwels nie mógł uwierzyć, że sam wcześniej niczego nie zauważył. – Dlaczego nic nie powiedziałaś?

– Chciałam mieć całkowitą pewność – odparła Fiona, spuszczając wzrok.

– Jak się czujesz? Muszę cię zbadać. Muszę być pewny, że wszystko jest w porządku. Tu w końcu chodzi o mojego… o naszego syna.

– Jeszcze nie wiadomo, czy to będzie chłopiec.

– Ja wierzę, że to będzie syn – stwierdził zdecydowanie Edgar. – A teraz powiedz, jak się czujesz?

– Czuję się świetnie i zapewniam cię, że wszystko jest w najlepszym porządku. Sissi już zadbała o mnie…

– Sissi? Potrzebujesz lekarza, a nie… – Edgar w ostatniej chwili ugryzł się w język, nie chcąc denerwować żony.

– Wszystko jest w najlepszym porządku – odparła stanowczo Fiona. – Jeśli poczuję, że coś jest nie tak, to od razu cię o tym poinformuję. Póki co cieszmy się, że wreszcie nam się udało i wkrótce na świecie pojawi się nasze dziecko.

– Fiono, to jest bardzo poważna sprawa…

– Mam tego świadomość, Edgarze – zgodziła się. – Czuję się bardzo dobrze i wiem, że w razie czego mam obok siebie najlepszego położnika w Glasgow – dodała, by załagodzić sytuację, i przytuliła się mocno do męża.

– Tak, moja droga, masz rację. – Edgar wreszcie nieco się uspokoił. – Jestem taki szczęśliwy – powiedział, po czym objął Fionę jeszcze mocniej. – Ale pozwolisz, że zadam ci kilka pytań. Tak, żebym był spokojniejszy.

– Odpowiem na wszystkie – odparła Fiona z uśmiechem.

Brzuch Fiony z miesiąca na miesiąc stawał się coraz większy. Pani Grandwels zapewniała męża, że wszystko jest w najlepszym porządku, dobrze się czuje, a dziecko rusza się regularnie i nie ma powodów do niepokoju.

Dużo grała na fortepianie w tamtym czasie. Nie było dnia, by wnętrza salonu w domu przy placu Somerset nie wypełniała muzyka Chopina czy Schumanna. Edgar widział, że gra uspokaja Fionę, a dzięki temu sam również wydawał się spokojniejszy.

– Chciałbym dotknąć – powiedział pewnego dnia, siadając obok Fiony przy fortepianie.

– Dotknąć klawiszy? Zagramy na cztery ręce? – zapytała, robiąc mu więcej miejsca obok siebie. – Już dawno nie graliśmy razem.

– Wiesz, że nie o to chodzi.

– A o co?

– Chodzi o dziecko.

Coś, co na co dzień robił, gdy zgłaszały się do niego pacjentki z nieprawidłowo przebiegającymi ciążami, obumarłymi płodami i innymi dolegliwościami, w przypadku żony, noszącej pod sercem ich dziecko, nie było takie łatwe.

– Przecież ci mówiłam, że z dzieckiem wszystko w porządku – odparła Fiona.

– Chciałbym po prostu je… poczuć. Chciałbym dotknąć mojego syna, chociażby przez skórę.

– Jak się urodzi, to będziesz mógł go dotykać do woli. – Fiona zaśmiała się nerwowo.

– Chcę to zrobić – stwierdził stanowczo. – Proszę… – dodał w końcu.

– Oczywiście, mój drogi – powiedziała Fiona i chwyciwszy dłoń męża, przyłożyła ją do brzucha.

W pierwszym momencie Egdar nic nie poczuł, ale już po chwili pod skórą coś się poruszyło i zaczęło się rozpychać. Przy okazji wyczuł też jakieś dziwne, nietypowe dla ciąż, które do tej pory prowadził, mrowienie, jednak nie zastanawiał się nad tym, bo najważniejsze było to, że tam, w środku, żyje i rośnie jego upragniony syn, a już wkrótce, z bożą pomocą, szczęśliwie przyjdzie na świat.

***

Szepcząc prośby do duchów, Sissinnguaq powoli nacięła nadgarstek i skropiła krwią zawartość wiklinowego kosza. Czerwone krople wsiąkały w ziemię, nadając jej specyficzną barwę. Kiedy Indianka poczuła, że zaczyna tracić siły i kręci jej się w głowie, wsunęła dłoń aż po nadgarstek między grudki i po kilku minutach nieprzyjemne uczucie minęło, a rana się zamknęła i zaczęła momentalnie goić.

Kiedy Sissinnguaq zjawiła się ponownie w pokoju Felicii, przy łóżku zastała jedynie Isabel.

– Pani też musi wyjść.

– Zostanę – zaprotestowała pani Bloylock.

– To się nie uda. – Indianka pokręciła głową. – Muszę być z nią sama.

– Nie wiem, co chcesz jej zrobić. Czy jej nie skrzywdzisz?

– Do tej pory tylko pomogłam. A teraz chcę ją zupełnie wyleczyć. Proszę mi zaufać.

Isabel przez chwilę toczyła ze sobą wewnętrzną walkę. Widziała, jakie efekty przynoszą starania Sissinnguaq, i wiedziała też, że to jedyna szansa, by jej córka nie była oszpecona do końca życia.

– Jak masz na imię? – zapytała w końcu.

– Sissinnguaq.

– Słuchaj, Sissinnguuu… Słuchaj, Sissi, los mojej córki jest w twoich rękach. Jeśli coś jej zrobisz, to osobiście wyrwę ci serce! – zagroziła Isabel, po czym wstała, pocałowała dziewczynkę w czubek jasnej główki i wyszła z pokoju.

Sissinnguaq zaczęła powoli i delikatnie nakładać ziemię na rozognioną, poparzoną skórę Felicii.

***

Dzień w szpitalu dłużył się Edgarowi niemiłosiernie. Wiedział, że rozwiązanie jest już blisko, i kazał służbie zawiadomić się natychmiast, gdy tylko Fiona odczuje pierwsze skurcze albo gdy zacznie się dziać coś niepokojącego. Nie mógł pozwolić, żeby w takim momencie jego żona została bez fachowej opieki, zdana jedynie na pomoc Sissi.

Choć wiele słyszał o uzdrowicielskich zdolnościach Indianki i o tym, że to ona przyjmowała wszystkie porody w rodzinie jego żony oraz cieszyła się ogromnym zaufaniem – nie tylko Fiony, ale też jej rodziców – to w tym konkretnym przypadku, gdy w grę wchodziło życie ich dziecka, wolał wziąć sprawy w swoje ręce i sam odebrać poród.

W tym dniu przyjęto na oddział położniczy niespełna szesnastoletnią dziewczynę w dziewiątym miesiącu ciąży. Mary Cockburn – bo takie nazwisko podała – miała zapadnięte policzki, sine worki pod oczami i ręce tak chude, że mogłoby się wydawać, że to same kości powleczone skórą. Z całą jej mizerną postacią mocno kontrastował olbrzymi brzuch.

Dziewczyna zwijała się z bólu za każdym razem, kiedy pojawiały się kolejne, coraz silniejsze skurcze.

– Wyciągnijcie ze mnie to dziecko! – krzyczała przez łzy. – Błagam, zróbcie coś!

– Proszę się uspokoić – powiedział łagodnie profesor Albert Grandwels. – Zrobimy wszystko, co w naszej mocy, żeby ci ulżyć w cierpieniu, moja droga.

Pomimo wypowiadanych zapewnień doktor Grandwels dobrze wiedział, że ta drobna dziewczyna z wąską miednicą nie ma szans urodzić. Już nieraz w swojej długoletniej karierze zawodowej patrzył na śmierć matek. Dwukrotnie podejmował się przeprowadzenia cięcia cesarskiego, ale w obu przypadkach kobiety umierały w wyniku krwotoku wewnętrznego. Żadne z dzieci nie przeżyło.

Wiedział, że cokolwiek teraz zrobi, los przyszłej matki był przesądzony. Najgorsze było to, że mimo swojej wiedzy i doświadczenia, w tej sytuacji czuł się bezsilny.

– Ojcze – Edgar przerwał rozważania profesora – wyjdźmy.

Chwilę później obaj mężczyźni znaleźli się na szpitalnym korytarzu.

– Myślę, że powinniśmy spróbować – zaproponował Edgar drżącym głosem.

– Wiesz dobrze, synu, że tego się nie praktykuje. Masz świadomość, jak to się skończy. Wszystko jest w rękach Boga – odparł Alfred z rezygnacją.

– Wiem, ale przynajmniej dziecko będzie miało szansę.

– Nie sądzę. – Profesor Grandwels odwrócił głowę w stronę okna i wpatrywał się w ciężkie, kłębiaste chmury, zwiastujące nadciągającą burzę.

– To, że tobie się nie udało, nie znaczy, że teraz też tak będzie. Są przypadki, kiedy dzieci przeżywały. Musimy tylko szybko zadecydować.

– Ja się tego nie podejmę. Nie zabiję jej.

– Ja to zrobię. – Edgar zaczął nerwowo spacerować za plecami ojca.

– Czy zrobiłbyś to, gdyby chodziło o Fionę?

Pytanie ojca całkowicie zaskoczyło młodszego lekarza. Nigdy nawet nie przyszedł mu do głowy ten najczarniejszy ze scenariuszy. Wiedział, że ryzyko istnieje, ale nie brał go pod uwagę. Chyba po prostu nie chciał dopuszczać do siebie takiej myśli. Kiedy jednak chwilę się nad tym zastanowił, już wiedział, jaką podjąłby decyzję.

– Tak. Mając pewność, że mogę uratować przynajmniej dziecko, podjąłbym się tego – powiedział Edgar, stając wreszcie obok ojca.

Przez moment wydawało mu się, że przez brudne szyby dostrzegł Sissi, rozmawiającą z jednym z pracowników kostnicy. Ostatecznie uznał to za niedorzeczne, bo co Sissi miałaby tu robić?

– Odebrałbyś życie swojej żonie? – Z rozmyślań wyrwał go głos ojca.

– Tak… Gdybym miał szansę uratować dziecko, operowałbym.

– Więc spróbuj.

– Pomożesz mi?

– Wolałbym…

– Proszę. To może się udać.

– Dobrze.

– Zastanawiam się, czy nie powinniśmy użyć karbolu?

– Bzdura! Nie czas na eksperymenty.

***

W Sissinnguaq było coś takiego, co pozwalało zjednywać sobie ludzi. Po tym, jak udało jej się uleczyć Felicię, zyskała zaufanie pani Isabel i męża, w efekcie czego została opiekunką ich córki. Życie stało się prostsze, a sama Sissinnguaq, nazywana teraz przez panią Sissi, odnalazła się w nowym otoczeniu i z przyjemnością obserwowała, jak dorasta jej mała podopieczna. Mimo że dzieliło i różniło ją od tych ludzi tak wiele, czuła, że byli dla niej niemal rodziną.

Mała Felicia bardzo mocno przywiązała się do Sissi. Dziewczynka traktowała ją i kochała jak starszą siostrę, której nigdy nie miała. Kochały ją też dzieci, wnuki i prawnuki Felicii.

Wiele lat później, gdy biały szron czasu pokrył głowy Sissi i Felicii, a ich twarze przypominały wyschnięte koryta rzek, coraz częściej docierała do nich świadomość upływającego czasu i nieuchronności losu. Świadomość zbliżającego się końca.

– Nigdy ci nie podziękowałam, Sissi – powiedziała Felicia i zaniosła się kaszlem, kiedy pewnego wieczora siedziały na werandzie i słuchały wieczornego koncertu świerszczy.

– Za co?

– Za to, że dałaś mi tak wiele. Za twarz, za zdrowie i długie życie.

– Dlaczego akurat teraz dziękujesz?

– Bo jestem zmęczona, a to nie może trwać w nieskończoność.

– W nieskończoność nie – zgodziła się Sissi. – Tego nie potrafię, ale jeszcze wiele lat przed tobą.

– To już nie przynosi takich efektów jak kiedyś. Słyszysz, jak kaszlę? Nie, już nie chcę. – Felicia pokręciła głową. – Nawet za cenę tego, że nie będę mogła patrzeć, jak dorastają moje prawnuki, jak zakładają rodziny i mają swoje dzieci. Nie chcę.

– Felicio…

– Zaopiekujesz się nimi? Dasz im to, co dałaś mnie? Wiem, że potrafisz to zrobić.

– Nie wiem… musiałabym zniknąć na jakiś czas. To nie jest takie proste.

– Więc odejdź, jeśli musisz, ale wróć. Czuję, że moje dni są policzone.

Mimo złożonej deklaracji Sissinnguaq wciąż miała wątpliwości. Zastanawiała się, czy przypadkiem ona również nie zbliża się do kresu życia, jednak przywiązanie do magii ziemi i chęć eksperymentowania okazały się silniejsze. Wiedziała, że dzięki tej magii może zyskać kilka, kilkanaście, a może nawet kilkadziesiąt lat. Jej plemię uważało Wahkana za nieśmiertelnego, ale dopiero teraz zrozumiała, co dawało mu wieczność.

Zrobiła tak, jak uczył ją szaman: krew, pot, łzy i ziemia; dużo ziemi. Potem trans i prośby zanoszone do duchów, a w końcu zimno i wilgoć; początkowo drażniące i obce, ale po chwili coraz bardziej kojące. Sissinnguaq czuła, jakby otaczająca ją ziemia wypełniała każdą cząstkę ciała, przenikała do wnętrza, zespalała się z nią, by ostatecznie stać się jednością. Krew krążyła w żyłach szybciej, napędzała machinę, która miała cofnąć czas. Poczuła w ustach smak ziemi – smak życia, który poznała już wcześniej, i wiedziała, że od tej pory będzie jej już zawsze towarzyszył.

Kiedy Felicia zobaczyła Sissi w ciele, jakie Indianka miała wiele lat temu, długo nie mogła dojść do siebie. Zmarła kilka dni później, a Sissinnguaq została, by wychowywać kolejne pokolenia Bloylocków, dbać o nie, leczyć, przyjmować na świat i cieszyć się ich zaufaniem.

Kiedy wiele lat później urodziła się Fiona, Sissinnguaq zobaczyła w niej wierną kopię małej Felicii.

***

Jasny blask błyskawicy przecinającej niebo rozświetlił salę operacyjną, kiedy Edgar wykonał pierwsze cięcie. Gdy jego ojciec, tym razem asystujący przy operacji, rozciągnął brzegi rany przebiegającej od pępka w dół, ich oczom ukazała się nabrzmiała macica.

– Musisz szybko wyjąć dziecko – poinstruował Alfred.

Edgar zawahał się tylko przez ułamek sekundy, po czym jeszcze raz dokładnie wytarł skalpel o mankiet surduta i zdecydowanym ruchem wykonał cięcie. Krew tryskająca z naczyń krwionośnych przysłoniła pole widzenia. Niezrażony tym młodszy doktor Grandwels błyskawicznie sięgnął w głąb i już po chwili obaj lekarze ujrzeli małą, pokrytą ciemnymi włoskami główkę, a zaraz potem sine ramiona, korpus i nóżki dziecka.

– To chłopiec. Żyje – stwierdził Edgar z ulgą. – Proszę się nim zająć – zwrócił się do położnej i podał jej dziecko.

– Musisz ją teraz jak najszybciej zaszyć – ponaglał Albert Grandwels.

– Tak, wiem. – Edgar otrząsnął się z emocji i wrócił do pracy. – Zastanawiam się tylko, czy nie powinienem zszyć również macicy?

– Synu, tego się nie praktykuje. Przecież to mięsień; sama się zamknie i zatamuje krwawienie.

– Może robimy błąd i właśnie tutaj tkwi przyczyna nieudanych operacji?

– Nie sądzę – stwierdził zdecydowanie ojciec Edgara. – Nie ma czasu. Trzeba szyć, jeśli chcesz ją uratować.

– Tak, oczywiście – zgodził się ostatecznie Edgar i sięgnął po igłę.

– Doktorze Grandwels – powiedziała nagle położna. – Dziecko nie żyje.

Po skończonej operacji Edgar podszedł do leżącego na stole obok ciałka noworodka. Patrzył na spoczywające bezwładnie maleńkie rączki i nóżki. Zaczął dostrzegać takie szczegóły, jak niewielkie znamię w kształcie gwiazdki, które chłopczyk miał na stópce, czy wyjątkowo długie ciemne włoski. Oczyma wyobraźni widział, jak to małe ciałko jutro spocznie w zbiorowym grobie, zabrane wieczorem wraz z innymi zmarłymi tego dnia. Zastanawiał się przez chwilę, co by czuł, gdyby to był jego syn, ale szybko odpędził od siebie tę koszmarną myśl.

Tego dnia wcześniej opuścił szpital. Chciał się upewnić, że z żoną i dzieckiem wszystko jest w porządku. Kiedy zbliżał się do swojego domu, zauważył Sissi, wracającą najwyraźniej z zakupów, o czym świadczył ogromny kosz, który Indianka miała ze sobą. Edgar zwolnił nieco, pozwalając kobiecie pierwszej dotrzeć do domu. Nie miał ochoty spotykać się z nią na ulicy.

Pacjentka Mary Cockburn zmarła kilka dni później na zapalenie otrzewnej. Fakt ten, jak i doświadczenie ojca w zakresie cięcia cesarskiego, ostatecznie zniechęciły Edgara do wykonywania tego zabiegu w przyszłości.

W domu państwa Grandwels dawało się wyczuć nerwową atmosferę, towarzyszącą zazwyczaj oczekiwaniu na ważne wydarzenie. Fiona wciąż grywała na fortepianie, ale większość czasu wolała spędzać w swojej sypialni, tłumacząc się zmęczeniem. Dla Edgara było to zrozumiałe, że kobieta w jej stanie potrzebuje odpoczynku. Wiedział, że żona się boi, a on sam bał się chyba jeszcze bardziej. Co chwilę stawał mu przed oczami obraz małego chłopczyka ze znamieniem na stópce, a on myślał o tym, jak ulotne jest ludzkie życie.

Sissi również znikała w swoim pokoju na długie godziny. Edgar mógłby przysiąc, że słyszał dobiegające zza drzwi zawodzenia i jakieś dziwne śpiewy.

Wychodził rano do szpitala i jeśli było to tylko możliwe, wracał wcześniej do domu. Ze zniecierpliwieniem wyczekiwał kogoś ze służby, kto powiadomi go o tym, że Fiona już rodzi, bardziej jednak liczył na to, że poród zacznie się w jego obecności.

Kiedy w końcu zobaczył ich służącą Betty biegnącą szpitalnym korytarzem, nie musiał czekać na to, co miała do przekazania.

Sowicie opłacony dorożkarz popędzał konie z całych sił. Przechodnie uciekali w popłochu przed rozpędzonym powozem, przeklinając głośno, gdy błoto pryskające spod kopyt brudziło ich ubrania i twarze.

Roztrzęsiony doktor Grandwels wpadł do domu jak burza. Biegiem przebył drogę do sypialni Fiony, przeskakując schody po kilka stopni. W progu przywitała go Sissi.

– Ma pan syna, doktorze – poinformowała oficjalnym tonem.

– Już?! – zdziwił się Edgar.

– Już. Szybko poszło – potwierdziła Indianka. – I obyło się bez komplikacji – dodała.

Edgar spojrzał na leżącą w łóżku Fionę i na spoczywające obok niej zawiniątko, z którego dobiegało ciche kwilenie.

Podszedł na sztywnych nogach i spojrzał na małą twarzyczkę okoloną becikiem. Malec krzywił się, robiąc przy tym śmieszne miny. Ten rozczulający widok sprawił, że do oczu Edgara zaczęły napływać łzy szczęścia.

– Syn… mój syn! – powiedział z dumą, wpatrując się w dziecko. – Jak się czujesz, kochanie? – zapytał po chwili, jakby dopiero teraz zauważył żonę.

– Dobrze. – Fiona uśmiechnęła się blado. – Bardzo dobrze. Sissi świetnie się sprawiła.

Edgar spojrzał na stojącą przy drzwiach Indiankę i skinął głową w podziękowaniu. Ona odkłoniła mu się i wyszła z sypialni.

– Nawet nie wiesz, jak się cieszę, moja droga! Tak mocno pragnąłem tego dziecka.

– Wiem, Edgarze. Ja też jestem bardzo szczęśliwa.

– I do tego jeszcze syn! – Edgar pokręcił głową z niedowierzaniem. – Teraz mam pewność, że tradycja lekarska w rodzinie Grandwelsów nie zaginie. Mój syn…

Edgar wziął dziecko na ręce i nie mogąc oderwać od niego oczu, zaczął spacerować po pokoju.

– Mój syn… – powtarzał w kółko, jakby brzmienie własnych słów napawało go dumą. – Mój syn…

Szczęście przepełniało serce doktora, kiedy trzymał w ramionach maleńką istotkę. Krew z krwi, kość z kości… Grandwels – myślał. By lepiej się przyjrzeć, odsunął nieco becik. Dziecko wydawało mu się niemal idealne. Spojrzał na długie, ciemne włoski i nagle coś niezwykłego zwróciło jego uwagę. Tuż przy skroni, w plątaninie pasemek, dostrzegł czerwonawe grudki. Im dłużej im się przyglądał, tym bardziej nabierał przekonania, że już gdzieś widział tę dziwną substancję przypominającą ziemię.

Dziecko nagle się poruszyło i zakwiliło cichutko. Czy to niewygoda, czy też głód sprawiły, że malec zaczął energicznie zginać i prostować nóżki. Edgar położył syna na łóżku, chcąc go dokładnie obejrzeć. Teraz mógł podziwiać swojego potomka w całej okazałości. Wszystko było idealne: główka, rączki i nóżki. Patrzył na miniaturowe stópki i nagle na jednej z nich zauważył niewielkie znamię w kształcie gwiazdki.

Anita Kurowska – krakowianka, matka dwóch synów. Pierwsze próby pisania podejmowała w szkole podstawowej, by po kilku dekadach znów hobbystycznie wrócić do tego zajęcia. Publikuje głównie na portalu Nowej Fantastyki. Karierę zawodową zaczynała jako urzędnik, przez długie lata była zatrudniona w pracowni plastycznej, bibliotece, ośrodku kultury, zajmowała się też renowacją mebli. Nie lubi nudy, choć ceni sobie święty spokój.

Arecibo

Aleksander Pacion

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/21601

Bardzo dobre. Jak dla mnie największą zaletą tego tekstu jest jego oszczędność. Podoba mi się forma – podział na krótkie fragmenty nadaje tu odpowiednią dynamikę i pasuje do treści i tożsamości narratora. Sama treść też wyszła pomysłowo i pomimo krótkości tekstu było kilka niespodzianek. :) Drugoosobowa narracja dodatkowo potęguje jakąś więź czy empatię w stosunku do obcego.

SzyszkowyDziadek

Issandrze, kilkoma bardzo zwięzłymi komunikatami opowiedziałeś nader zajmującą historię. A choć nie wszystko od razu zdało się oczywiste, to niczego mi tu nie brakło – ani logicznej historii, ani zaskoczenia, ani UFO.

regulatorzy

Daniem głównym tego tekstu nie jest fabuła, ale narracja i forma tekstu. To właśnie ona intryguje. Nawet wtedy, gdy już idzie odgadnąć, kim jest owa niania oraz jaki cel ma jej podopieczny. To forma połączona z dobrym wykonaniem niesie ten szort i się sprawdza. I choć życzyłbym sobie może lepszej i oryginalniejszej fabuły, to jednak w tej konkretnej formie i na tę liczbę znaków wszystko bardzo ładnie się ze sobą komponuje.

NoWhereMan

Arecibo

Aleksander Pacion

Śmiech wypełnia przestrzeń przed domkiem, a wtóruje mu tupot twoich bosych stóp.

Rozłożonymi ramionami naśladujesz skrzydła. Raz na jakiś czas wydajesz odgłosy mające pewnie brzmieć jak warkot silnika. Nawet nie próbuję cię poprawiać, bo wiem, że zaraz i tak beztrosko powrócisz do chichotania.

W twojej dłoni połyskuje kartka złożona w kształt samolotu.

„Czy to ty go tego nauczyłaś?” – przychodzi wiadomość.

„Nie” – odpisuję. – „Sam do tego doszedł, mając do dyspozycji tylko podstawowe materiały i informacje. Czyż nie jest wspaniały?”

Kontakt urywa się i znowu mogę poświęcić całą uwagę tobie. W samą porę. Obserwuję, jak stajesz w miejscu i wypuszczasz samolot z dłoni. W swoim dziewiczym locie najpierw wznosi się gwałtownie, by następnie powoli opadać. Dolatuje na odległość ręki od kopuły, po czym zapala się w zetknięciu z barierą energetyczną.

Przez chwilę wyglądasz, jakbyś miał się rozpłakać, ale tylko chowasz się w domku.

Jestem z ciebie taka dumna.

***

Żołnierze w kombinezonach ochronnych wypełzli ze śluzy powietrznej. Jak zwykle bez żadnej zapowiedzi. Weszli do chatki z walizkami pełnymi aparatury i zablokowali wejście. Na pewno są wobec mnie podejrzliwi.

Słyszę, jak płaczesz. Chciałabym móc wyważyć drzwi i pobiec ci na ratunek, ale coś głęboko w środku mówi mi, że jeszcze nie czas. Pewnie i tak nie dałabym sobie rady z żołnierzami. Mam przeczucie, że przyjdzie pora, kiedy będę w stanie przysłużyć ci się o wiele bardziej.

Mijają wieki, choć według wewnętrznego zegara to tylko niecała godzina. Drzwi otwierają się i niechciani goście kierują się z powrotem do luku, nie zaszczycając mnie słowem. Nie potrafię nic odczytać z ich przesłoniętych maskami twarzy.

Pędzę do środka i próbuję cię przytulić, pocieszyć. Chyba zaczynasz dochodzić do siebie, bo już nie płaczesz i starasz się wstać ze stołu. Twoje nagie ciało naznaczone jest nacięciami, lecz zamiast czerwonej krwi połyskują śliczne, metalowoczarne nitki.

***

Ponownie przychodzi pora na zabawę. Tym razem przyczepiłeś do palca sznurek – na jego drugim końcu znajduje się latawiec. Musisz się nieźle nabiegać, by w ogóle się uniósł. Pod kopułą nie ma wiatru, jest jedynie powolna cyrkulacja wysterylizowanego powietrza.

Przyglądam się gonitwie, siedząc na trawie, która zdążyła już uschnąć i w dotyku przypomina papier. Zastanawiam się, jak to możliwe, że nie rani twoich drobnych stópek. Twoja skóra jest cienka i delikatna, zupełnie niepodobna do mojej.

Nachodzi mnie nastrój na wspomnienia. Kiedy zobaczyłam cię po raz pierwszy, tym właśnie byłeś: stópkami. Tylko one wyrastały z czarnej, pulsującej masy. Kiedy cię obeszłam, ujrzałam z drugiej strony pojedyncze oko. Pamiętam doskonale ten pierwszy raz, gdy spotkały się nasze spojrzenia.

Tak wspaniale udało ci się wyrosnąć.

***

Przyszli nocą i za pomocą maszyn wycięli całą trawę. Nie są zadowoleni z twoich postępów.

Przeglądam wszystko, do czego jestem w stanie się dostać. Dane na twój temat są dobrze zabezpieczone, ale nie dotyczy to korespondencji sprzątaczy, serwisantów, kucharzy. Nie pozwolono im na opuszczanie kompleksu ze względu na ścisłą tajność eksperymentu i zagrożenie, jakie ze sobą niesie. Mogą komunikować się z rodziną oraz korzystać z internetu, ale ich aktywność jest bez przerwy monitorowana i cenzorowana. Dzięki odpowiednim furtkom w kontach dałam radę uzyskać do nich dostęp. Któryś z worków na trawę został przebity przez kawałek zaostrzonej łodygi, mimo że wykonany był ze specjalnego plastiku. Trzech żołnierzy, którzy te worki nieśli, trafiło do skrzydła szpitalnego.

Jeden z mechaników uważa, że „kwarantanna to ściema i jak tam trafisz, to znaczy, że już nie istniejesz”. Podzielił się tym z dwoma rozmówcami i żaden nie przyznał mu racji, ale według mnie raczej się z nim zgadzają. Po prostu mają dość instynktu samozachowawczego, by nie zdradzać swoich poglądów, wiedząc, że pozostają pod obserwacją.

***

Niedługo będą twoje urodziny. Gdy spadłeś z nieba nad Nunavut, wyglądałeś zupełnie inaczej – twoja forma pozwoliła co prawda na podróż między gwiazdami, lecz na niewiele więcej. Szybko jednak się uczyłeś i dostosowywałeś do otoczenia.

Znaleziono fragmenty twojego półpłynnego ciała inkorporowane w struktury komórkowe rozmaitych organizmów z pobliża krateru. Ty sam również wchłonąłeś ich DNA i zacząłeś poddawać się metamorfozie. Ostatecznie postanowiłeś stać się człowiekiem. Wyrosły ci stópki i oko, a potem cała reszta.

We współpracy z Amerykanami zostałeś zabrany do przygotowanego naprędce kompleksu, a mający z tobą styczność ludzie – do kwarantanny. Aby zapobiec skażeniu zdetonowano taktyczną bombę atomową, by wypaliła ziemię, na którą zstąpiłeś.

Oficjalnie pocisk wystrzelono przez pomyłkę, a następnie zestrzelono, nim zdążył wyrządzić większe szkody. Wybuchnął międzynarodowy skandal i inny polityk zastąpił urzędującego prezydenta, ale cel został osiągnięty.

Te informacje nie są powszechnie znane – zostały podane do wiadomości wszystkich zatrudnionych w kompleksie, by mieli świadomość zagrożenia oraz sami zapragnęli zachować najwyższą ostrożność podczas pracy. I w żadnym wypadku się do ciebie nie przywiązywali.

Niedługo minie rok od tamtego czasu. Ciekawe, czy uda mi się wyprosić dla ciebie tort.

***

Jesteśmy w domu. Ty składasz swoje urządzenie, a ja patrzę.

Do papierowego worka przyczepiłeś sznurkiem platformę. Nie wiem, skąd masz materiały, ponieważ przestali ci je udostępniać.

Tortu też nie dostałeś, ale najwyraźniej ktoś się zlitował i w dzisiejszy posiłek wciśnięta została pojedyncza świeczka. Albo to kolejny test, albo nie wszyscy pracownicy kompleksu dali się do końca zniechęcić ciągłym ostrzeżeniom.

Zabierasz urządzenie na zewnątrz i umieszczasz świeczkę na platformie. Zaciskasz wargi, czekając, aż papierowy worek wypełni się gorącym powietrzem. Gdy zaczyna delikatnie ciągnąć cię w górę, wypuszczasz gotowy balon z palców.

Z początku wznosi się chwiejnie i niepewnie, lecz po chwili nabiera pędu. Udało ci się! Podświetlony na pomarańczowo papier wygląda pięknie na tle betonowej kopuły.

Nie wiem, czy właśnie tego się spodziewałeś, ale tuż obok najwyższego punktu balon styka się z barierą energetyczną. Po chwili jego resztki spadają na ziemię, ochlapując mnie ciekłym woskiem.

***

Wśród pracowników panują nerwowe nastroje. Informacja o twoim wyczynie wydostała się poza personel naukowy i wojskowy.

Sporo osób jest zdania, że sondujesz zabezpieczenia, szykując ucieczkę. Parę przychyla się do sugestii, że ciągnie cię do nieba, gdyż pragniesz skontaktować się z tymi, którzy cię przysłali.

Z kwarantanny niemal udaje się uciec grupie ludzi, co powoduje dodatkowy chaos.

Dyskusje nie trwają długo. W celu zaprowadzenia porządku przywileje komunikacyjne zostają tymczasowo zawieszone.

***

Stoisz w drzwiach, przeszywając mnie spojrzeniem. Rzadko kiedy poświęcasz mi aż tyle uwagi. Wiem, że już czas. Trochę to zajęło, ale czuję, że jestem gotowa.

Żegnam się z tobą ostatnim spojrzeniem i ruszam w stronę kopuły. Przyśpieszam i rzucam się na ścianę.

Bariera wypala moje obwody, pomimo że gumowa skóra częściowo chroni mnie przed jej działaniem. Przestają działać funkcje i tracę dostęp do zasobów. Przez chwilę nie mam pojęcia, kim jestem.

Pęd uderza mną o beton i jak przez mgłę przypominam sobie, co muszę zrobić. Prędko, nim stracę resztki świadomości, destabilizuję przeładowaną baterię. Świat eksploduje.

Ja eksploduję.

***

– …jakiś pierdolony zły sen! Jesteśmy tak totalnie w dupie!

Obdarta ze wszystkich komponentów motorycznych, mogę jedynie słuchać, ale zrozumienie mężczyzny przychodzi mi z trudem. Nie działają subrutyny rozpoznawania emocji i wiele innych, niezbędnych do pełnej analizy języka naturalnego.

Ktoś wzdycha, choć nie wiem czemu. W pomieszczeniu jest jeszcze jedna osoba. Kobieta.

– Elektroniczna niania nie ma możliwości ingerowania w baterię. Kto normalny wypuściłby coś takiego na rynek? – ciągnie mężczyzna. – Bez zmian w oprogramowaniu to niewykonalne. Góra chce wyjaśnień, ale jak mamy to zbadać, skoro wszystko od szyi w dół, łącznie z chipem sterującym baterią, poszło w pizdu?

Ach, tak. Pamiętam już, jak znalazłam się w tym stanie.

– Albo mi pomóż – próbuje uciąć kobieta – albo chociaż się zamknij i daj pracować.

– Przecież ci mówię, że to nie ma sensu! Tak czy siak już nas nie ma! Nie mówiąc o tym, że ten pierdolony obcy jest na zewnątrz i kto wie, co teraz ro…

– Sza! Widzisz? Udało mi się ją uruchomić.

A więc dałeś radę się wydostać. Jak cudownie!

– Gratulacje. Co zamierzasz zrobić? – pyta mężczyzna.

– Puszczę standardową diagnostykę i będę myśleć, co dalej. Ktokolwiek zmodyfikował baterię, musiał zostawić ślad w modułach behawioralnych. Widziałeś nagranie. Sama podbiegła pod ścianę.

– Mhm.

– W każdym razie lepsze to niż siedzenie na tyłku i jęczenie, jakie… Czekaj. Spójrz na to. Nie wydaje ci się, że wygląda jakoś inaczej?

– Może to przez wybuch?

– Nie, gdyby uszkodzenia były tak duże, że zmieniłby się kształt elektroniki, w ogóle nie dalibyśmy rady uruchomić wraku.

– Poczekaj, sprawdzę w materiałach i porównamy.

Słyszę, jak ktoś gwałtownie przebiera w papierach.

– Miałaś rację – ostatecznie przyznaje mężczyzna. – Ktoś musiał podmienić także resztę komponentów.

– Nie do końca. – Przełknięcie śliny. – Spójrz na to.

Czuję, jak coś we mnie się zmienia. Nie potrafię określić co.

– O Boże! – Mężczyzna niemal się zachłystuje. – Te czarne włókna w środku są zupełnie jak…

– Zajęło mu to dużo więcej czasu, ale najwyraźniej obiekt potrafi dostosować swoją strukturę również do elektroniki. Załóż maskę. Musimy powiadomić górę.

– Po co? – Pusty śmiech. – I tak już po nas. Co ja gadam… Nie rozumiesz? Wystarczy, że obcy dostanie się w pobliże nadajnika radiowego i będzie po całej planecie!

Ach… Teraz już wiem. To to właśnie planujesz! Tak bardzo się cieszę… Powiadom resztę dzieci, niech czym prędzej przybywają na Ziemię! Nie mogę doczekać się wspólnej zabawy.

– Rób, co chcesz – mówi kobieta. – Ja odłączam jednostkę i idę zdać raport.

Mam jeszcze chwilę, by życzyć ci w myślach powodzenia.

Aleksander Pacion – programista oraz student informatyki na Uniwersytecie Jagiellońskim. Szczecinianin, który uciekł jak najdalej od morza. Od zawsze za dużo czasu poświęca na fantazjowanie, a zdecydowanie za mało na spisywanie tychże fantazji. W krótkich formach stara się łączyć prozę poetycką z fantastyką. Publikował w „Szortalu”, dwukrotnie nagrodzony portalowym piórkiem. Jeśli kiedyś zacznie wreszcie pisać tyle, ile powinien, to pewnie zawojuje świat…

Uciekające barwy

Katarzyna Szymonik

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/20221

Niesamowite, że pisząc o dwojgu osobach wiodących, zdawałoby się, dość normalne życie, potrafiłaś zawrzeć w opowiadaniu tak wiele treści i jeszcze wpleść inne światy, a na koniec przekonać, że jednak ich życie takie normalne wcale nie było. No i napisałaś to wszystko tak obrazowo, że miałam wrażenie patrzenia na film – najpierw kolorowy, potem czarno-biały, nagle wszystko stało się czerwone… Ech, co tu dużo mówić, to była szalenie satysfakcjonująca lektura.

regulatorzy

Bardzo spodobało mi się prowadzenie narratora w tym tekście. Pierwszoosobowy, zwracający uwagę na obrazy, kolory, kształty – od razu da się poznać, że to artysta. :) Do tego prowadzisz fabułę spokojnie, ale w sposób równomierny, przez co nie czułem nagłego piku w tempie albo zbyt wolno toczącej się akcji.

NoWhereMan

No i jeszcze bohater. Generalnie bohaterów dzielę na interesujących albo nieinteresujących, jakieś emocje raczej nie wchodzą w grę. Jednak udało Ci się sprawić, że Sebastiana znielubiłem brunatnym, kolczastym znielubieniem. To duży plus.

thargone

Uciekające barwy

Katarzyna Szymonik

Hiszpańskie usta

Niebo zalała krew zachodzącego słońca. Leżeliśmy z Mariką na trawie, niemo podziwiając szkarłatne piękno odchodzącej królowej. Tak, słońce było dla mnie zdecydowanie rodzaju żeńskiego. Zmienne, czasem niespodziewanie gdzieś uciekające, momentami tryskające radością, a chwilami tętniące grozą. Przypominało mi moją matkę i siostrę, i pierwszą kochankę, i Marikę. Wszystkie kobiety mojego życia łączył słoneczny uśmiech i łzy porannego deszczu.

– Sebastian?

– Tak? – Spojrzałem na partnerkę leżącą na boku, z podkulonymi nogami, wyglądającą niczym grecka bogini odpoczywająca po dniu zmagań z morską pianą.

Marika wskazała palcem niewidzialny punkt na niebie.

– Myślisz, że naprawdę istnieją światy równoległe? Że gdzieś tam leżą na trawie nasze kopie? I tak jak my gapią się w pustkę?

– Nie wiem, ale jeśli gdzieś tam, daleko, bardzo daleko, jest druga Ziemia, trzecia i czwarta, i sto dziesiąta… nie sądzę, że są identyczne. Może na jednej z nich pałamy do siebie nienawiścią, a na innej w ogóle się nie poznaliśmy, bo ja mieszkam w Niemczech, a ty w Hiszpanii. Mmm, trudno mi nawet zdecydować, co byłoby gorsze.

– Dlaczego w Hiszpanii? – Marika zmarszczyła brwi i ułożyła usta jak do pocałunku.

Cmoknąłem ją delikatnie.

– Przez te twoje czarne loki – powiedziałem, okręcając kosmyk włosów Mariki wokół kciuka. – I hiszpański temperament.

Położyłem dłoń na piersi mojej kobiety. Tak, ona była moja. Jej wszystkie rozkoszne części należały do mnie i tylko do mnie. Nawet nie do niej samej.

– Mam na ciebie ochotę. – Ugryzłem ją w ucho.

Roześmiała się, odgarnęła włosy z czoła i cichutko zapytała:

– Skończyłeś mój obraz?

– Ten z różami?

– A malujesz jakiś inny?

– Nie. To znaczy, maluję tylko ten jeden i jeszcze go nie skończyłem. – Westchnąłem ciężko i odwróciłem się z powrotem na plecy. – Nie mogę… Nie potrafię odtworzyć twoich ust.

Tak, nie byłem w stanie uchwycić na płótnie ich uwodzicielskiego piękna i landrynkowej słodyczy, ich zamyślenia wymieszanego z magią. Zmrużyłem powieki i zamilkłem, wciąż patrząc na niebo.

Dużo łatwiej było mi oddawać naturę oczu. Zarówno kobiety, jak i mężczyzny. Oczy na moich obrazach ożywały, emanowały emocjami. Były zimne, tajemnicze, smutne, pełne gniewu bądź pogardy. A usta… Usta, choćbym nie wiadomo jak mocno się starał, pozostawały martwe.

Słońce schowało się już za horyzontem. Niebo nabrało koloru atramentu ze szkolnego kałamarza. Taki czarny granat albo granatowa czerń. Nie, jednak czerń zwyciężyła, czerń przetykana szarością. Nie lubiłem szarego. Kojarzył mi się z plastelinową kulą ulepioną dłońmi dziecka, które chciało sprawdzić, co się stanie, gdy połączy razem wszystkie barwne laski. Czerwoną, niebieską, żółtą, zieloną, brązową, białą i czarną. Świat pozbawiony energii, ludzie o ponurych twarzach, zmierzający donikąd, dotykający brzydkimi butami zabłoconych chodnikowych płyt. I deszcz rozmazujący kształty. Pozbawiona formy masa. Coś, co napawało mnie przerażeniem przed utratą oryginalności, wtopieniem w tłum, niewidzialnością. Marika kochała mnie za to, że byłem dziwny, inny, może nadmiernie wrażliwy, ale ani nie przeciętny, ani nie nudny.

– Wyjdziesz za mnie? – zapytałem bardziej nieba niż mojej dziewczyny.

***

Drzewa-szkielety straszyły za oknem swym upiornym, jesiennym tańcem. Wiatr hasał po opustoszałych ulicach, podrzucając uschnięte liście, butelki po coli i gazety, których już nikt nie chciał czytać. A ja maczałem pędzel w czerwonej farbie, by dokończyć usta przyszłej żony. Dotknąłem włosiem płótna i zamarłem. Ten kolor. To nie był czerwony, tylko raczej delikatnie różowy. Spojrzałem na paletę. To samo. Nie, nawet więcej. Wszystkie barwy straciły swą intensywność, zmatowiały i zbladły. Zamknąłem oczy. Zobaczyłem migające fioletowo-złote plamki, malutkie niczym ziarna piasku. Dwa razy mrugnąłem i ponownie skierowałem wzrok na farby. Tym razem wydały mi się nawet jeszcze bardziej mdłe, jakby zmęczone swym dotychczasowym, zbyt burzliwym życiem.

Odłożyłem pędzel i ze spuszczoną głową poczłapałem pod prysznic. Strumieniami chłodnej wody próbowałem zmyć z siebie niepokój wymieszany ze złością i niezadowoleniem, że mój obraz wciąż czeka na ostatnie smagnięcia karmazynem. W zbyt jaskrawym świetle łazienki kształty zaczęły się powoli rozmazywać. Umywalka, kran, kubeczek ze szczoteczkami do zębów, lustro ze śmieszną naklejką smerfa w lewym dolnym rogu… Ich krawędzie falowały, w niektórych miejscach zupełnie zanikając, jakby przedmioty chciały się ze sobą scalić, jakby od wieków tęskniły za integracją.

Zrobiło mi się nieprzyjemnie zimno i doszedłem do wniosku, że pewnie atakuje mnie grypa. W sumie o tej porze roku nie powinno to nikogo dziwić. Wpełzłem pod kołdrę. Marika leżała na brzuchu, tak że trudno ją było objąć.

– Śpisz? – zapytałem cicho.

Brak reakcji. Księżyc w pełni delikatnie oświetlał otuloną czarnymi lokami twarz narzeczonej. Dziewczyny, którą poznałem trzy lata i dwa miesiące temu w miejskim autobusie. Jechała na gapę. Gdy kanar zapytał o bilet, jej policzki oblały się różem pompejańskim, a na czole zalśniły krople potu. Wyglądała jak zawstydzone dziecko, które pod nieobecność rodziców pochłonęło dwie tabliczki mlecznej czekolady, a potem narzekało na ból brzucha. Marika. Tyleż naiwna, ile nieufna, tyleż radosna, ile ponura, gotowa do całonocnych imprez, jak i do wskakiwania do łóżka przed dziewiątą. Czasami trudno mi było znosić jej nagłe napady euforii, po których następowały nieuniknione wybuchy niekontrolowanego śmiechu. Lubiła wpatrywać się w ogień i gasić pragnienie zimną wodą. Kobieta i zmienność. Żółte szpilki i szare gumiaki, jogurt o obniżonej zawartości tłuszczu i waniliowe lody z bitą śmietaną, dziecięcy chichot i smutek staruszki. Sam nie wiem, ile razy prosiłem ją o konsekwencję w podejmowanych wyborach. Oczywiście, bezskutecznie.

O siódmej trzydzieści z krainy snów wyrwał mnie wrzeszczący budzik. Jak ja nienawidziłem tego uczucia, takiej jakby nagłej śmierci w jednej rzeczywistości i bolesnego wrzucenia do drugiej: namacalnej, chropowatej i brzydkiej. Tak, nie cierpiałem poranków. Przynajmniej do pierwszego łyka czarnej kawy. Przeciągnąłem się leniwie i dopiero wtedy zauważyłem, że Mariki już nie ma w łóżku.

Pewnie robi śniadanie – pomyślałem, jednocześnie uświadamiając sobie, że w ogóle nie czuję się głodny.

Wszedłem do łazienki i ze strachem spojrzałem na umywalkę i kubek ze szczoteczkami. Tym razem były od siebie oddzielone całkiem mocno zarysowanymi krawędziami, ale… kolor. Ta zieleń, wczoraj jeszcze malachitowa, dzisiaj wyglądała jaśniej od mięty.

– Marika! – krzyknąłem.

– Chwileczkę, właśnie wyjmuję tosty. Co się stało?

– Chodź. Chcę ci coś pokazać.

– Już. – W jej głosie wyczuwałem niezadowolenie. Ona też z rana zwykle na wszystko się krzywiła.

Przyszła ze skwaszoną miną, dodając sobie zmarszczonym czołem i przymrużonymi powiekami tak przynajmniej z siedem lat.

Wskazałem palcem kubek i zapytałem:

– Co to za kolor?

Spojrzała na mnie jak na wariata.

– O co ci chodzi?

– Czy nie możesz po prostu odpowiedzieć na moje pytanie?

– Zielony – warknęła.

– Ale… bardziej seledynowy, czy morski?

– Nie wiem. Nie znam się. Jak dla mnie zielony to zielony. A ten ani ciemny, ani jasny. Taki normalny. Mmm… – Na chwilę zamilkła, po czym już spokojniejszym tonem dodała: – Jak trawa. Tylko nie jesienią, taka… nie, nie wiosną, chyba latem.

Stała i patrzyła na mnie badawczo. W końcu odezwała się niepewnie:

– Wszystko z tobą w porządku? Przecież sam widzisz, jaki to kolor.

– Nieważne. Nie jestem głodny. Wypiję tylko kawę.

Westchnęła ciężko i wróciła do kuchni. A ja gapiłem się na kubek. Tak, niestety nie wszystko było ze mną w porządku. Podreptałem do pracowni, do mojego nieukończonego obrazu. Obrazu, z którego powoli uciekało życie. Róże więdły, a trzymająca je dziewczyna zamieniała się w ducha.

***

Włożyłem szarą kurtkę, wyszedłem na szarą ulicę i mijałem szarych ludzi. Róg komórki schowanej w kieszeni dżinsów przy każdym kroku nieprzyjemnie uwierał mnie w prawe udo. Tramwaje hamowały z piskiem, ich pasażerowie za głośno się śmiali, a dzieci krzyczały, jakby zły pan obdzierał je żywcem ze skóry. Wszystko mnie drażniło. Podrapałem się po czole. Zmarszczyłem brwi i sięgnąłem po paczkę marlboro. Czerwone. Nie, łososiowe. A ja nie lubiłem łososia, nawet wędzonego, którego tak uwielbiała Marika. W ogóle rzadko jadałem ryby. Za bardzo śmierdziały. Podobnie jak przepocone siedzenia w warszawskim metrze.

Cholera – przekląłem w myślach. Znowu czerwień. Czerwone siedziska. Tym razem nie łososiowe, tylko ceglastorude. I żółte rurki. Tylko to już nie była żółć dojrzałego banana, ale siarki. Zamknąłem oczy, próbując udawać przed samym sobą, że wszystko ze mną dobrze. Tylko, no właśnie, przecież nie dało się nie patrzeć. Skierowałem wzrok na twarz siedzącej naprzeciwko staruszki. Nie miałem pojęcia, jakiego powinna być koloru. Jak dla mnie jej skóra wyglądała po prostu staro i niezdrowo, trochę niczym papier toaletowy. Przygryzłem dolną wargę i odetchnąłem z ulgą, że pomarszczona niewiasta nie słyszy moich myśli.

***

Photoshop. Projekt dla biura nieruchomości. Prosta grafika. Nie znosiłem prostych grafik. W ogóle strony internetowe uważałem za profanację sztuki, takie zderzenie górnolotnych idei z brutalną codziennością, ale trudno mi było wyżyć ze sprzedaży obrazów. Potrzebowałem stałego dochodu, a nie znajdowanych przypadkowo złotych monet. Przynajmniej mogłem malować Marikę. Przetarłem oczy i zapytałem sam siebie:

– Czy rzeczywiście mogłem?

Wybrałem z przybornika opcję wycinania. Powoli punkt za punktem zacząłem zaznaczać obiekt: ceglany dom o spadzistym dachu. Kontury znowu się rozmazywały. Po policzku poleciała mi łza. Najpierw jedna, a potem kolejna i kolejna… Moje oczy. Szczypały, piekły, coś od środka w nie kłuło, jakaś rozgrzana, niewidzialna szpila. Zerwałem się z krzesła i pobiegłem do łazienki. Obraz falował, jakbym nie patrzył na kafelkową ścianę, a jedynie na jej odbicie w ruchomej tafli jeziora. Przemyłem twarz zimną wodą. Dotknąłem dłonią czoła.

– Chyba mam gorączkę – wymamrotałem sam do siebie.

Powiedziałem szefowi, że źle się czuję, i pojechałem do domu. Nie zaglądałem do pracowni, nie chciałem patrzeć na zanikające barwy. Położyłem się na dywanie w salonie, próbując nie przypominać sobie jego koloru. Z nosem wetkniętym między sztywne nitki i śliną cieknącą z ust zastanawiałem się, czy wszyscy artyści to wariaci i czy właśnie przyszedł ten moment, w którym tracę zmysły. Nie wiedziałem, ile czasu spędziłem w pozycji zdechłego węża, kiedy usłyszałem głos Mariki:

– Co robisz? – Narzeczona stała w drzwiach, tyleż rozmazana, ile zmęczona, wypluta przez biurowiec, z którego właśnie wróciła, wymięta przez autobus, zniszczona.

– Wiję się w psychicznych cierpieniach. To mnie odpręża – syknąłem.

– Twój… twój sarkazm… Two… twoje szaleństwo… Wiesz, to wcale nie jest śmieszne.

– Ależ… – Nie dokończyłem, przeturlałem się jedynie w stronę kanapy. Chwilę milczałem, patrząc nieruchomo na okryte cienkimi rajstopami, szczupłe, zgrabne nogi. Chrząknąłem i powiedziałem spokojnym tonem: – Przepraszam, kochanie. Chodź, daj mi buzi.

Marika nie zareagowała.

– Myślę, że tracę wzrok.

– Co?! – krzyknęła. – Jak to? Co ci się dzieje? Sebastian?

Uklękła i gorącymi, hiszpańskimi ustami złożyła pocałunek na moim czole. Uprawialiśmy seks, długi, powolny i ślepy.

***

Achromatopsja. Dziwna forma achromatopsji. Achromatopsja nabyta. Moje drogi wzrokowe nie uległy uszkodzeniu, a siatkówka wciąż zawierała czopki, ale zachowywała się tak, jakby ich nie było. Podobnie jak przy amblyopii. Raczej dysfunkcja mózgu niż oczu. Badania, testy, wizyty w szpitalu na Banacha i te głupkowate miny lekarzy. Jak ja tego nienawidziłem.

– Jaką liczbę widzisz? – pytał okulista zachrypniętym głosem.

A ja zamiast gęstwiny kolorowych kropeczek i ułożonych w ich środku cyfr byłem w stanie dostrzec jedynie jednobarwne plamy. Nie, one nie były jednobarwne, one straszyły szarością. Wszystkie takie same.

– Cierpisz na daltonizm? Zawsze myślałam, że daltoniści nie rozróżniają czerwonego i zielonego albo jakoś tak. – Marika siedziała po turecku na kanapie, gibiąc się delikatnie do przodu i do tyłu.

Taka lekka choroba sieroca – pomyślałem.

Moja ukochana miała na sobie powycierane dżinsy z dziurami. Lubiłem ten styl, taki trochę nowoczesny, trochę hipisowski. Nie wiedziałem, czy spodnie są granatowe, czy czarne. Hm, mogły być nawet brązowe, chociaż o to raczej Mariki nie podejrzewałem. W sumie ich kolor nie miał znaczenia. Seksowne było takie niby przypadkowe odsłonięcie ciała, lewego kolana i wąskiego kawałka prawego uda. I co z tego, że widziałem te części nagie już tyle razy wcześniej. Nagie z nagim wokoło prezentowało się mniej nago.

Chrząknąłem i zrezygnowanym tonem powiedziałem:

– Są różne formy daltonizmu, ale oni, lekarze, sami nie do końca wiedzą, co mi dolega.

Marika skrzywiła się i nie patrząc na mnie, tylko na swoje skarpetki, zapytała:

– Czy to da się wyleczyć?

– Nie wiem, na razie jesteśmy na etapie badań, ale z tego, co się orientowałem, czarno to wygląda.

– Przykro mi.

***

Miewałem lepsze i gorsze dni. W tych lepszych przedmioty posiadały kontury, świat składał się z kształtów wypełnionych różnymi odcieniami szarości, gdzieniegdzie poprzetykanymi kolorowymi nićmi. Zwykle fioletem, żółcią i zielenią. Czerwony już całkiem zniknął. A w te gorsze dni wszystko się rozmazywało, jakby Bóg ustawicznie wylewał przede mną wiadra wody.

Parę razy chwytałem za pędzel, by w końcu dokończyć mój obraz, może ostatni w życiu, ale… jak mogłem tego dokonać bez czerwieni? Tego wieczoru złość zżerała mnie od środka, trawiła organy, żołądek, wątrobę i serce. Niemalże czułem pianę, toczącą się z moich ust. Wszedłem bez pukania do pokoju narzeczonej. Marika jak zahipnotyzowana wpatrywała się w ekran monitora.

– Co z takim przejęciem studiujesz?

– Nieważne – odburknęła. Miała związane w kitkę włosy, chociaż doskonale wiedziała, że wolę, gdy są rozpuszczone.

– Wielka pustka, konstelacja Oriona i rzeka Erydan – czytałem z trudem nagłówek, mrużąc oczy, nawet nie próbując zabierać się za mniejsze litery. – Ta… Światy równoległe.

Chrząknąłem. Marika milczała.

– Ach tak. Rozumiem, potrzebujesz innej rzeczywistości, bo w tej już nie jesteś szczęśliwa. Potrzebujesz innego mnie. Wiesz, myślałem, że przeglądasz te strony w poszukiwaniu informacji o mojej chorobie, ale ty masz to zwyczajnie gdzieś. Pieprzona egoistka! – Wyszedłem z pokoju, trzaskając drzwiami.

Leżałem na łóżku i gapiłem się w sufit. Zaledwie pół roku temu martwiły mnie zdobiące go zacieki w kolorze słomki i pajęczynowate pęknięcia. A teraz zostały tylko szczeliny. Żółty zrównał się z białym. Gdyby zniknęły też pęknięcia, sufit uległby przeobrażeniu w pustynię, suchą, gorącą i martwą.

Drzwi sypialni niemiło zaskrzypiały i do pokoju bardzo powoli, wręcz nieśmiało, weszła Marika.

– Tak? – zapytałem, wykrzywiając usta w sztucznym uśmiechu.

– Przepraszam. Ja naprawdę się o ciebie martwię – wydukała, a w jej oczach zabłyszczały łzy.

Gestem zaprosiłem ją do łóżka. Przycupnęła na rogu, jakby za wszelką cenę unikając kontaktu naszych ciał.

– Ja… ja… chcę, żeby było tak jak wcześniej. Ja… ja… wierzę, że odzyskasz zdolność widzenia barw i dokończysz mój obraz, że wszystko będzie dobrze.

– Nie płacz. – Przysunąłem się do narzeczonej i objąłem ją, uświadamiając sobie, że jednak dotyk wygrywa, zarówno ze wzrokiem, jak i słuchem. – Więc co wyczytałaś o paralelnych rzeczywistościach?

Marika westchnęła i trochę niepewnie się do mnie przytuliła.

– Że gdzieś tam w kosmosie jest przejście, że są na to dowody… ale wiesz… moim zdaniem, żeby przenieść się do równoległego świata, nie potrzebujemy superszybkiej rakiety. Tylko…

– Tylko czego?

– Wiary.

– To znaczy? – Podrapałem się po czole i ciężko westchnąłem. Kiedyś wyczytałem, że jeden psychol przyciąga drugiego. A artyści to świry, więc czyż mogłem oczekiwać normalności od mojej przyszłej żony?

– Siłą umysłu, praktykując medytację, wyciszając się w środku, jesteśmy w stanie nawiązać kontakt z naszymi odpowiednikami, możemy wymienić się doświadczeniami i wiedzą… Może, może…

– Może co? – Położyłem dłoń na jej płaskim brzuchu. Pomyślałem, że chyba znowu schudła. Zawsze, gdy coś ją trapiło, traciła na wadze.

– Może dzięki takiej wymianie dałoby się naprawić twój świat, może odzyskałby kolory i życie, i energię, i światło.

Nie rozumiałem słów wypowiadanych przez usta Mariki, ale wciąż cieszył mnie ich widok. Mimo że pozbawione czerwieni, nadal pozostawały jędrne, wilgotne i skore do pocałunków.

Garnitur i sukienka

Nadeszła wiosna. A wraz z nią stopniał śnieg. Ulice powinny zaatakować mnie jaskrawymi barwami, ale nastąpiło coś odwrotnego. Odwilż odsłoniła szarość i brzydotę, której nie niwelowały nawet kwitnące drzewa, bo pozbawione koloru liście prezentowały się wyjątkowo smutno, wręcz żałośnie, jakby pożerała je pleśń starości i zwątpienia.

Dla mnie śnieg stanowił swego rodzaju ochronę przed prawdą, dymną zasłonę przed przykrą rzeczywistością. Dlaczego? Bo biel zawsze była biała. I teraz, i przedtem. Moja choroba powodowała, że czułem się dziwnie, i każdego dnia jeszcze bardziej groteskowo, bo z każdą minutą mojej surrealistycznej egzystencji ubywało tych pojawiających się od czasu do czasu barwnych nitek.

W drugą niedzielę maja włożyłem czarny garnitur, białą koszulę i szary krawat, a Marika długą, pełną falbanek, jak dla mnie zdecydowanie za strojną, białą sukienkę. Dzień naszego ślubu. Tego dnia przestałem być wolny i tego dnia mój świat już całkowicie przeistoczył się w film z lat sześćdziesiątych poprzedniego stulecia. Ktoś wyjął kolorową kliszę i zastąpił ją czarno-białymi klatkami, jakby próbując dopasować otoczenie do koloru naszych ślubnych strojów. Garnituru i sukienki.

Siedziałem nad talerzem z dużym kawałkiem tortu i oddzielałem widelczykiem krem od biszkoptu. Marika tańczyła z moim bratem. A wokół nich skakali weselni goście, krzycząc, śpiewając i za głośno się śmiejąc. Tak czy inaczej, czarno-biali ludzie byli piękniejsi. Tak, przecież na czarno-białych fotografiach zwykle wygląda się dużo lepiej niż na kolorowych. Nie widać tych wszystkich czerwonych plamek na twarzy, żylaków na łydkach, brązowawych starczych plam na pomarszczonych dłoniach. Znikają sińce pod oczami, odrosty i pryszcze na czole.

Ja nie miałem ochoty ani na słodkości, ani na parkietowe wygibasy. Zastanawiałem się, czym jest życie… Książką napisaną przez złośliwego karła, który, gdy tylko dokończył ostatnie zdanie, wrzucił ją do ognia albo schował pod łóżkiem, całkowicie o niej zapominając? W sumie to ciekawsze są powieści, w których bohater zmaga się z przeciwnościami losu, jest stawiany przed trudnymi wyborami, traci rodzinę, walczy z demonami, a na koniec ginie śmiercią tragiczną. Czy ja byłem takim aktorem? Taką groteskową kukłą?

Straciłem nadzieję, że wrócę do pracy na stanowisku grafika komputerowego, ale przecież i tak nie lubiłem tego zajęcia, open space’u, wiecznie niezadowolonych klientów i pozbawionego wszelkiego plastycznego wyczucia szefa. Żyliśmy z pensji Mariki i pieniędzy ojca. On chyba gdzieś w środku cieszył się z mojej choroby. Nigdy nie ukrywał faktu, że artyści to dla niego nieodpowiedzialni i rozchwiani emocjonalnie błaźni. Wolał, żebym został lekarzem albo prawnikiem, albo przynajmniej inżynierem. Marszczył czoło i klepał mnie po ramieniu, mówiąc:

– Przykro mi. Musimy coś z tym zrobić. Musimy pomyśleć o terapii genetycznej. Nie tutaj, tylko w Niemczech. Nie martw się.

Udawał współczucie, ale w jego głosie i w spojrzeniu wyczuwałem, że traktuje moją dolegliwość jako karę za grzech twórczości. Tak, dla niego sztuka była występkiem, złamaniem jedenastego przykazania.

W noc poślubną nie uprawialiśmy z Mariką seksu. Ja byłem zły, a ona pijana. Drażniła mnie. Cieszyła się, śmiała, klaskała, kiedy powinna ze mną płakać.

– Nie chcę kolorowych zdjęć – powiedziałem do fotografa trzy dni później, dodając: – I sepia też odpada. Mają być czarno-białe. Wszystkie.

Moja żona wykrzywiła brzydko usta, zmarszczyła brwi. Wyglądała jak czarownica. Kiedy tylko wyszliśmy na korytarz, obrażonym tonem oznajmiła:

– A co ze mną? Ja wciąż… – Nie dokończyła.

– I co z tego? – odburknąłem.

Chciałem, żeby wszyscy ludzie stracili zdolność widzenia barw. Wtedy świat naprawdę stałby się czarno-biały. Zamiast kolorowych świateł na przejściach dla pieszych można by zainstalować zmieniające się znaczki, na przykład kółko mogłoby zastąpić zieleń, krzyżyk czerwień, a trójkąt pomarańcz. I o ile prościej byłoby z ubraniami, i telewizorami, i monitorami, i farbami do ścian. Ze wszystkim. Taki świat nie dość, że piękniejszy, byłby również prostszy.

***

Obudziłem się z silnym bólem głowy. Przedmioty wokół mnie nie posiadały żadnych konturów. Widziałem jedynie białe, szare i czarne plamy. Zacząłem trochę po omacku szukać Mariki, ale jak zwykle wtedy, gdy jej potrzebowałem, była gdzie indziej. Poczłapałem do łazienki, opłukałem twarz zimną wodą, zażyłem tabletkę przeciwbólową i zajrzałem do kuchni. Pusto. Widziałem odrobinę lepiej. Lodówka oddzielała się od szafek, kuchenka od pralki. Ba, nawet suszarka z naczyniami zachowywała odstęp od zlewu.

– Marika! Marika! Gdzie jesteś?! – krzyczałem.

Odpowiedziała mi cisza. Z zaciśniętymi ustami poszedłem do pokoju żony. Siedziała na dywanie z wyciągniętą przed siebie prawą ręką. Wyciągniętą w kierunku jakiegoś dziwnego, zawieszonego w powietrzu obiektu. Zbliżyłem się i nie mogłem uwierzyć własnym oczom. Marika czubkami palców dotykała dłoni, która wyglądała dokładnie tak samo jak jej własna. Identyczna dłoń, ale odbita w lustrze, ucięta tuż za nadgarstkiem. Reszta tonęła w srebrzystej mgle.

– Co robisz? – zapytałem cicho.

Nie zareagowała. Stałem i gapiłem się na nią, zadając sobie pytanie, czy zaatakowała mnie schizofrenia, czy może inna odmiana psychozy. Zamknąłem oczy.

– Sebastian? – Usłyszałem zaniepokojony głos żony.

Gdy ponownie spojrzałem, Marika była sama, to znaczy bez trzeciej dłoni.

– Co… co się z tobą działo?

– Nic, medytowałam. To mnie uspokaja – odpowiedziała, patrząc na mnie z jakąś taką pokorą i zawstydzeniem, jakby próbowała coś ukryć.

Mimo wszystko zdecydowałem nie wspominać o unoszącej się nad ziemią ręce.

– Zrobisz śniadanie? – zapytałem.

– Oczywiście, kochanie – odparła z uśmiechem na ustach.

Poszliśmy do kuchni. Marika nalała wodę do czajnika, po czym wyszeptała mi do ucha:

– Ty też powinieneś spróbować. To naprawdę relaksuje.

– Ja nie wierzę w takie… – Miałem dodać „głupoty”, ale ugryzłem się w język.

– A może przyszedł czas, żeby uwierzyć. Ta twoja choroba. Powiedziałeś mi, że ma bardziej związek z twoim mózgiem niż z oczami. A mózg to psychika. A psychika to wiara. Siłą umysłu możesz pokonać słabości ciała.

– Ugotujesz mi jajka na twardo? Cztery?

Wzruszyła ramionami i przytaknęła.

Po dwudziestu minutach na talerzu leżały cztery białe jajka, gdzieniegdzie udekorowane czarnymi kropkami grubo mielonego pieprzu. Biel i czerń.

– A ty? Nic nie jesz? – zapytałem.

– Nie jestem głodna. Poza tym postanowiłam, że raz w tygodniu będę pościć, by oczyścić organizm zarówno fizycznie, jak i mentalnie.

Westchnąłem. W sumie wcale mnie to nie martwiło. Chciała zamienić się w szkielet, trudno, jej wybór. Przecież osobiście preferowałem chude dziewczyny. Nawet brak piersi mi nie przeszkadzał.

Tego dnia wieczorem po prawie dwumiesięcznej przerwie uprawialiśmy seks. Tym razem szybki, głęboki i bardzo wyrazisty. Po zbliżeniu leżałem na plecach, trzymając żonę za rękę i próbując przypomnieć sobie kolor jej skóry. Taki… lekko różowy… nie, raczej kremowy z domieszką pomarańczu… Uświadomiłem sobie, że barwy powoli znikają nawet z mojej pamięci. Oszustwo wspomnień. Może świat zawsze był czarno-biały?

***

Wracałem od rodziców. Ojciec załatwił mi wizytę w Berlinie, a matka ugotowała obiad. Jedzenie pozbawione kolorów smakowało gorzej. Może dlatego, że nigdy nie byłem pewien, czy nie wkładam do ust czegoś zepsutego, na przykład wędliny, która zzieleniała, albo zapleśniałego chleba. Chociaż oczywiście wciąż mogłem polegać na węchu i raczej nie podejrzewałem, że własna matka chciała mnie otruć. Tak czy inaczej, spotkanie wypadło sztywno i smutno.

Kopnąłem z całej siły leżące na ulicy opakowanie po mleku, naciągnąłem czapkę na uszy, bo mocno wiało, i spojrzałem w okna naszego mieszkania. Ujrzałem cień Mariki za zasłoną. Nie była sama. Dyskutowała o czymś, wymachując rękoma, z jakąś inną kobietą tak samo drobną jak ona. Zdałem sobie sprawę, że w sumie nie byłem w stanie rozpoznać, która z nich to moja żona. Przyspieszyłem kroku. Na trzecie piętro dotarłem, przeskakując po dwa schodki. Zdyszany wpadłem do sypialni.

Marika siedziała na łóżku. Sama.

– Gdzie jest ta kobieta, z którą przed chwilą rozmawiałaś? – wycharczałem, ciężko sapiąc.

– Jaka kobieta?

– Nie rób ze mnie wariata. Widziałem przez okno. – Spojrzałem groźnie na żonę.

A ona jedynie wzruszyła ramionami i pewnym siebie głosem oznajmiła:

– Nikogo tu nie ma ani nie było. Odkąd wyszedłeś, odpoczywam. Wspominałam ci, że mam problemy z żołądkiem. No, chyba że… – Marika skrzyżowała palce obu dłoni i tak dziwnie na mnie popatrzyła. – Chyba że zobaczyłeś nasze dziecko.

– O czym ty pieprzysz?

– Jestem w ciąży.

Zdębiałem. Przez chwilę nic nie mówiłem, oparłem się jedynie o ścianę. W końcu z trudem wycharczałem:

– Jak to? Przecież bierzesz tabletki. I w ogóle tak rzadko się bzykamy. Jak to możliwe? Skąd wiesz?

Wyjęła z kieszeni test ciążowy i podsunęła mi pod nos.

– Nic z tego nie rozumiem. Co znaczą dwie kreski?

– Że jestem w ciąży. A tabletki przestałam brać po naszym ślubie. – Na sekundę zamilkła, westchnęła i ze zrezygnowaniem w głosie dodała: – Myślałam, że mężczyzna i kobieta po to się pobierają, żeby mieć dzieci, żeby stworzyć szczęśliwą, stabilną rodzinę.

– Tak, my obydwoje jesteśmy wyjątkowo stabilni. – Wyjrzałem przez okno. Tęcza. Czarno-biała tęcza. Smutna, gorsza od deszczu parodia słonecznych promieni, groteskowy potwór przecinający szare niebo.

Artyści nie powinni mieć dzieci, bo oni nigdy nie dojrzewają, podobnie jak psychopaci. Ja czy Marika nie byliśmy w środku, w naszych głowach, dorośli. Jeszcze zaledwie rok temu cieszyły nas balony i wata cukrowa, potrafiliśmy spędzić całe popołudnie, stukając się samochodzikami w wesołym miasteczku, płakaliśmy – Marika rzeczywistymi, a ja niewidzialnymi łzami – z byle powodu, bo ona miała rozdwojone paznokcie, a mi nie udało się dobrze uchwycić farbami zachodzącego słońca.

Tak, miałem świadomość, że choroba trochę mnie postarzała, ale nie wystarczająco, by zostać ojcem. Wizja rozkrzyczanego, ubrudzonego własną kupą bachora sprawiła, że zrobiło mi się niedobrze.

Padłem na łóżko obok mojej ciężarnej żony i zakryłem dłońmi twarz. Moje życie niczym zrzucony z dachu wieżowca kamień w przyspieszonym tempie zmierzało ku katastrofie. Nawet zacząłem w pewien sposób cieszyć się ze swojego czarno-białego świata. Kolory do niczego tu nie pasowały.

Poszedłem do łazienki i przypomniałem sobie o tajemniczej kobiecie. Coraz bardziej skłonny byłem wierzyć Marice. Szansę, że minęliśmy się z nieznajomą, bo ja korzystałem ze schodów, a ona z windy, uznałem na znikomą. Pewnie miałem jakieś zwidy. Stres, problemy z oczami, niewystarczająca ilość snu i pojawiają się duchy.

W przeciwieństwie do mnie rodzice Mariki, i moi też, na wiadomość o przyszłym wnuku bądź wnuczce zareagowali niezwykle entuzjastycznie. Ojciec postawił na stole butelkę luksusowej i klepiąc mnie po karku, powiedział:

– Widzisz, chłopie, wszystko zaczyna się znowu dobrze układać. Będziesz miał syna, a niemieccy lekarze naprawią ci oczy.

– Dlaczego syna? Przecież jeszcze nie znamy płci. – Do rozmowy wtrąciła się Marika.

To był dopiero początek czwartego miesiąca, a ona już w ogóle nie przypominała tej słodkiej, szczuplutkiej laleczki, którą poznałem w autobusie. Z obrzydzeniem patrzyłem na jej powiększające się każdego dnia pośladki, uda i przede wszystkim piersi. I te sutki. One zaczęły przypominać pokryte wypustkami prehistoryczne stwory. Unikałem ich dotykania z obawy przed ugryzieniem. Tak, oczywiście, trochę przesadzałem z tą moją czarną wyobraźnią, ale cóż mogłem na to poradzić, najzwyczajniej w świecie nie lubiłem kobiet w ciąży.

– Tak jakoś czuję. – Ojciec wysilił się na uśmiech i wzniósł toast za synową.

***

Jakiego koloru jest smutek? Kiedyś myślałem, że jest niebieski, a teraz? Teraz niebieski już nie istniał, ale ciągle istniał smutek. Jakiś czas temu przeczytałem, że aby tworzyć, trzeba cierpieć. I? Obecnie cierpiałem i nie mogłem tworzyć, czyż życie nie jest złośliwe?

A Marika? Marika z dużym brzuchem i opuchniętą twarzą nosiła sukienki w grochy i rozkwitała. Ciąża najwyraźniej wyjątkowo służyła mojej nietypowej żonie. Z mdłościami uporała się już w trzecim miesiącu, czasem doskwierały jej nocne skurcze łydek i zgaga, ale wydawała się tym specjalnie nie przejmować. Wcinała ciastka z kremem i siedząc po turecku na dywanie, odprawiała swoje tajemnicze modły, zwane grzecznie medytacją. O nieistniejący Boże, czy mógłbyś być tak miły i wreszcie zaistnieć?

Droga powrotna z Berlina ciągnęła się w nieskończoność. Ojciec próbował przekonać mnie do podjęcia pracy w firmie kolegi, oczywiście, kiedy odzyskam zdolność rozpoznawania barw. Powiedziałem, że się nad tym zastanowię, ale jak już ponownie będę w stanie cieszyć się widokiem zachodzącego słońca. Tak czy inaczej, były to jedynie puste słowa, bo tak naprawdę w mojej głowie tkwiła zgoła inna myśl. Planowałem, że jak tylko zobaczę czerwone niebo, zamknę pracownię na klucz, złapię za pędzel i pozwolę, aby pochłonęła mnie moja niezrealizowana pasja, a ojciec… niech na razie żyje sobie w świecie marzeń.

Zmęczony, z bólem głowy i pleców, nie czując nóg, wszedłem do kuchni, wyjąłem paczkę marlboro i zapaliłem. Po chwili pojawiła się Marika, nawet nie powiedziała „cześć”, tylko zaczęła ucierać marchewkę, gwiżdżąc coś pod nosem. Otworzyłem puszkę żywca i sięgnąłem po kolejnego papierosa. Marika zaprzestała walczyć z warzywem, odwróciła się w moją stronę i spojrzała złowrogo.

– O co ci chodzi? – warknąłem.

– Mógłbyś przy mnie nie palić? W ogóle nie troszczysz się o zdrowie naszego dziecka. – Położyła dłoń na brzuchu, po czym dodała: – A poza tym myślisz, że fajki i alkohol rozwiążą twoje problemy?

– Myślę, że nic ich nie rozwiąże.

Poszedłem do salonu, usiadłem w fotelu i rzuciłem okiem na porcelanową popielniczkę, którą dostałem od babci, gdy miałem dwanaście lat. Mimo że był to dziwny prezent, zwłaszcza dla dziecka, jeszcze wtedy nie wiedziałem przecież, jak smakuje papieros, to bardzo mi się spodobał. Szczególnie namalowany tam kot, rudy, pręgowany. A teraz? Tylko pręgowany. Dokończyłem pić piwo i wtedy nadciągnęła Marika. Przycupnęła koło mnie na kanapie, westchnęła i zapytała:

– Mogę ci coś opowiedzieć?

– Dawaj – wycharczałem.

– To było niedługo przed tym, jak się poznaliśmy. Pół roku, może rok. Byłam w knajpie z mężczyzną, którego nigdy wcześniej nie widziałam. Wiesz, umówiliśmy się przez Internet, na takiej randkowej stronie. Piliśmy tyskie. Jedno za drugim. A on palił. Pochłonął sześć kufli i wyprodukował chyba z piętnaście petów. Ja też byłam już mocno wstawiona, złapałam go za rękę i zapytałam, czy nie martwi się o raka płuc. A on tak dziwnie wykrzywił usta i zaprzeczył. A potem dodał, że nie musi, bo w zeszłym miesiącu zdiagnozowano u niego nowotwór złośliwy lewego płuca.

– Ruchałaś się z nim?

– Dlaczego mówisz tak wulgarnie? Nie, on był chory, zmęczony i pijany, a ja…

– To po co poszłaś z nim na randkę w ciemno?

– Nie wiem. – Marika spuściła głowę, przygryzła dolną wargę i położyła dłoń na brzuchu w kształcie wielkiego balona.

– Nieważne. – Westchnąłem i oschłym tonem oznajmiłem: – Dostałem wyniki testów z Niemiec i wkrótce rozpocznę eksperymentalną terapię genetyczną.

– Naprawdę? To super wiadomość. – Żona klasnęła, po czym spoważniała i cicho dodała: – Czy ta terapia… Czy ona jest bezpieczna?

– Chyba tak… Chociaż to trochę eksperyment. Do tej pory testowano głównie na zwierzętach. To znaczy, nie jestem pierwszy, ale… – Założyłem nogę na nogę i podrapałem się w kostkę.

– Ale, ale… nie stracisz całkowicie wzroku? Prawda? Jakby istniało takie ryzyko, to nie warto próbować.

– Nie. Poza tym przestań się mną martwić. Od kiedy to tak przejmujesz się moim zdrowiem?

– Idę spać – odpowiedziała z obrażoną miną.

***

W środku nocy obudziło mnie ujadanie psa. Wyjrzałem przez okno. W bloku naprzeciwko na balkonie stał pudel olbrzym, machał ogonem i szczekał. Miałem ochotę złapać coś ciężkiego i rzucić tym w jego rozdarty pysk. Dopiero po chwili uświadomiłem sobie, że w sypialni nie było Mariki. Obszedłem całe mieszkanie i… nic. Na wieszaku w przedpokoju znalazłem jej płaszcz, w szafce buty.

– Gdzie ona zniknęła, do jasnej cholery – przekląłem sam do siebie.

Nagle usłyszałem szum wody w łazience. Powoli otworzyłem drzwi i ujrzałem nagą żonę oblaną strumieniami wody. Przetarłem oczy.

Przecież minutę temu jej tu nie było, co się dzieje?

Czekałem na nią na korytarzu. Po mniej więcej kwadransie wyszła owinięta jasnym ręcznikiem, pewnie jakimś kremowym albo beżowym, raczej nie białym.

– Marika?

– Tak?

– Dlaczego o drugiej w nocy, zamiast spać, bierzesz prysznic?

– Musiałam się oczyścić. Poza tym obudził mnie skurcz.

Chciałem zapytać jak to możliwe, że… No, właśnie. Ugryzłem się w język.

To pewnie przez tę terapię. Skutki uboczne. Zachwiania czasowo-przestrzenne – pomyślałem. Wróciliśmy do łóżka. Ona leżała na wznak na jednym krańcu, a ja z podkulonymi nogami na drugim.

Kolejnego dnia postanowiłem bacznie obserwować żonę. Podglądałem ją nawet w toalecie. Rano zrobiła śniadanie. Parówki, tosty, jajka sadzone, wafelki ryżowe. Ile ona jadła. Więcej ode mnie. Umyła naczynia i poszła do swojego pokoju. Zamknęła drzwi, ale przez szybę mogłem dostrzec zarys sylwetki. Siedziała przed lustrem i coś szeptała. Nie miałem szans zrozumieć słów. Przez moment odniosłem wrażenie, że jej odbicie jakby wysunęło się lekko do przodu. Marika dotknęła swojej lustrzanej dłoni i… Nie, to niemożliwe. Na chwilę zniknęła. Pojawiła się ponownie, wstała i podreptała do łazienki pod prysznic. Trudno mi było dostrzec, co dokładnie tam zaszło, ale na myciu spędziła ponad godzinę.

Ciekawe, kto zapłaci za wodę. Czułem wzbierającą w sobie złość. Pieprzona wariatka, z kim ja się ożeniłem i z kim będę miał dziecko?

Dama Kier

Lekarz oceniał czas terapii na co najmniej dwa lata. A już po trzech miesiącach… Świat stał się czerwony. Krwisty kolor zalał niebo, drzewa, budynki, nasze mieszkanie, Marikę, ojca i matkę. Wszystko i wszystkich. Jedynie czasem gdzieniegdzie spod intensywnej czerwieni przebijała cytryna. Najpierw mnie to przerażało, ale potem poczułem w sobie szaleńczą energię. Jakby ktoś szprycował mnie amfetaminą, ecstasy, kokainą, sam nie wiedziałem, czym jeszcze. Zacząłem malować. Obraz za obrazem. Morze umarłych, zabite słońce, pole maków, zarzynane świnie, wampirze kły, szkarłatne płaszcze kardynałów… Czerwień, czerwień, czerwień…

Zrobiłem zdjęcia swoich dzieł i wrzuciłem na stronę londyńskiej galerii. Gdy otrzymałem wiadomość, że kolekcjoner z Japonii nabył moje Karmazynowe łzy i jest zainteresowany innymi dziełami mojego autorstwa, zacząłem skakać z radości. W ciągu trzech miesięcy stworzyłem piętnaście ognistych malowideł, a sześć z nich udało mi się sprzedać. Sam z trudem w to wierzyłem. Czułem się jak w innej rzeczywistości, gdzie nie rządzą prawa czasu, zmęczenia ani snu. Tak, spałem po dwie, trzy godziny na dobę. Nie chodziłem, a fruwałem, niewidzialne skrzydła unosiły mnie nad ziemią, wysoko, wysoko, aż do chmur i do czerwonego słońca.

A Marika? Zupełnie zapomniałem o jej istnieniu. Przemykała gdzieś między pokojami niczym cień chodzącego na dwóch kończynach słonia z uciętą trąbą. O tym, że ciągle była moją żoną, przypomniałem sobie, nakładając na płótno zgniecione truskawki, kiedy bez pukania weszła do pracowni i oschłym tonem oznajmiła:

– Za tydzień mam wyznaczoną datę porodu.

To było jak uderzenie kamieniem w głowę. Poród??? Dziecko??? Nie, nie, nie. Nic nie odpowiedziałem, kontynuując malowanie robaczywego jabłka w ogrodzie grzechu.

Marika odwróciła się na pięcie i trzasnęła drzwiami tak mocno, że jeden z obrazów leżących na parapecie spadł na podłogę. Podniosłem go delikatnie. Spojrzałem. Obraz żony. Niedokończony obraz mojej żony z czasów, kiedy jeszcze była drobna i słodka niczym pergamin i dojrzałe morele, płacząca wierzba i uciekający przed burzą ptak. Brakowało jedynie ust pokrytych karmazynową szminką. Nie, nie byłem w stanie ich namalować. Nie teraz, kiedy już nie kochałem Mariki.

***

Tej nocy nie kładłem się do łóżka. Dopiero w południe moje powieki powoli zaczęły opadać i zasnąłem zwinięty niczym embrion na kanapie w salonie. Obudziłem się zlany potem i z wysuszonym gardłem, poczłapałem do kuchni po wodę. Na stole leżała kartka. Kanciaste, drobne litery. Z łatwością rozpoznałem pismo Mariki:

Odeszłam. To znaczy, nie przeprowadziłam się do rodziców czy koleżanki, tylko odeszłam naprawdę. Uciekłam do równoległej rzeczywistości. Dokonałam zamiany z moją kopią z paralelnego świata. Taki eksperyment, jak z twoimi oczami. Jeszcze do końca nie wiem, co z tego wyniknie. Na razie mi się podoba. Nie, nie ma tu ciebie. Mam męża i dwie córki.

Inna ja czeka na ciebie w sypialni. Ma na imię Akiram, ale możesz oczywiście wołać na nią Marika. Też zrozumie. Wygląda bardzo podobnie do mnie, ma ten sam głos i nosi w sobie nasze dziecko. Zaopiekuj się nią lepiej niż mną, bo jeśli tak jak ja poczuje się odtrącona i niechciana, również odejdzie, a ty… To będzie ta opcja, w której nigdy nie przyszło się nam spotkać, bo ty mieszkasz w Polsce, a ja w Australii.

Skończyłem czytać, złapałem się za głowę i z wściekłością w oczach wpadłem do pokoju, krzycząc:

– Czy ty już zupełnie zmysły postradałaś? Co to za bzdury?! – Machnąłem Marice kartką przed nosem.

Moja ześwirowana żona podniosła się z podłogi i stanęła przede mną na baczność.

– Witam, kochanie. Miło mi cię widzieć. Mam dzisiaj USG, chcesz zobaczyć naszego syna?

Patrzyłem na nią oszołomiony. Ona… ona… niby wyglądała tak samo jak Marika, ale jednak gdzieś w środku czułem, że to nie jest moja żona.

– Nie, nie, nie! – krzyknąłem i wybiegłem z pokoju pewny, że tym razem rzeczywiście postradałem zmysły.

Wpadłem do pracowni i z całej siły kopnąłem jeden z obrazów. W płótnie powstała spora dziura. Tak, dużo łatwiej coś zniszczyć niż stworzyć, zgnieść niż ulepić, zabić niż urodzić.

– Skarbie, wiem, że to trudne, ale… czyż nie piękne jednocześnie? Nie jesteśmy sami w tej przerażającej, bezkresnej, ciemnej przestrzeni, której nie możemy nawet objąć ludzkim umysłem, której ogrom tak nas przygniata.

Nic nie odpowiedziałem, gapiłem się jedynie na Marikę lub Akiram, już sam nie wiedząc, na kogo patrzę. Żonę? Jej lustrzanego sobowtóra? Ducha? Wytwór własnej wyobraźni? Po chwili wydukałem:

– Ta… ta… tak, chodź… chodźmy zobaczyć…

– Bardzo się cieszę, że będziesz mi towarzyszyć. Wiesz, zamówiłam tak zwany poród rodzinny. Chyba… Ja… Dla mnie to ważne, a ty i tak widzisz wszystko na czerwono, więc krew nie powinna cię brzydzić, prawda?

– Ta… tak. Krew. Krew to nie problem.

Może powinienem o tym wszystkim powiedzieć lekarzom w Berlinie, ojcu, matce, teściom, ale bałem się, że w końcu wyląduję w wariatkowie. Przerwałem terapię genetyczną, chociaż przekonywali mnie, że to bardzo niedobra decyzja, bo świat w szkarłacie to jedynie etap przejściowy, i że dopiero zacząłem, i… No właśnie, i co z tego? W mojej głowie wykwitła myśl, że może Marika to nie Marika, tylko Akiram, światy paralelne to nie wymysł spragnionych sensacji naukowców, że to wszystko prawda, że lepiej być miłym dla tej kosmitki i po prostu spokojnie dalej oddawać się pasji malowania.

***

Szpitalna sala. Jaskrawe światło jarzeniówek. Krzyki i okropne jęki Akiram. Obraz namalowany krwią. Wyrazisty, żywy, a jednocześnie tak przerażająco naturalistyczny, drastyczny w odbiorze, poruszający do szpiku kości albo jeszcze głębiej, wwiercający się w duszę.

– Przyj! Przyj! – krzyczała położna.

A Akiram bezsilnie opadła na poduszki i wyszeptała:

– Już nie mogę.

– Napij się soku. Potrzebujesz cukru, energii. Musisz przeć.

– Nie… nie chcę.

Zabrali ją na salę operacyjną. Chyba nie powinno mnie tam być, ale… Wbili jej igłę w kręgosłup, a potem rozcięli brzuch. Obraz nabrał słodyczy koszmaru, ostatnie pociągnięcie pędzla umaczanego w posoce, smagnięcie rzeźnickim nożem. Rozległ się płacz, taki dziwny, krzyżówka pisku i krzyku. To nasz syn, to znaczy mój, zetknął się ze światem i z przerażeniem otworzył swoje maleńkie usta.

Jak tylko wróciłem do domu, namalowałem go tonącego we krwi. Byłem ojcem dziecka i ojcem moich dzieł, ale chyba przede wszystkim dzieł.

Akiram wyszła ze szpitala po tygodniu. Zniknęła połowa jej brzucha, twarz miała ciągle opuchniętą, a piersi… piersi się powiększyły, nabrzmiały od zebranego w nich mleka. Wraz z nią do domu przybyło małe, wiecznie głodne i niezadowolone stworzenie. To znaczy mój syn, który nie robił nic innego, tylko jadł, spał, brudził pieluchy i wrzeszczał wniebogłosy.

Nie byłem w stanie nic tworzyć. Znikałem każdego dnia na parę godzin, włócząc się bez celu po okolicy, wpadając do baru na piwo lub do budki na hot doga. Najgorzej znosiłem noce. To nieustanne „ła, ła, ła”… Myślałem, że eksploduje mi od tego głowa.

– Kochanie, pomożesz mi? Trzeba przewinąć Kacpra, a ja muszę rozwiesić pranie. – Akiram spojrzała na mnie prosząco.

Jej oczy. One wyglądały bardzo dziwnie, jakby świeciły. W połączeniu z moim czerwonym widzeniem prezentowały się co najmniej diabelsko. Poczułem nieprzyjemne kłucie w okolicach żołądka.

– Tak, pewnie – odpowiedziałem drżącym głosem.

Moja sztuka została zastąpiona pieluchami. To w sumie materiał trochę przypominający płótno, tylko te farby… Totalna abstrakcja. Zdałem sobie sprawę, że boję się Akiram. Ona była inna. Ona nie przypominała Mariki. Zachowywała się niczym cholerny robot. Zawsze uśmiechnięta, pogodna i powtarzająca w kółko: „skarbie”, „kochanie”, „najdroższy”. Zbierało mi się od tego na wymioty. Spała mniej ode mnie, a nigdy nie widziałem sińców pod jej oczami, nigdy nie narzekała na ból głowy ani na zmęczenie. Nigdy się nie złościła, nigdy nie przeklinała, nigdy nie płakała. A przecież kobiety powinny płakać. Nawet jej ciało… Zaledwie po pół roku wróciła do idealnej formy. Blizna na brzuchu była prawie niewidoczna. Mimo to wcale nie miałem ochoty dotykać swojej podejrzanej żony, nie mówiąc już o jakichś dogłębnych zbliżeniach. Bardzo poważnie zastanawiałem się nad podjęciem pracy w firmie kolegi ojca. Nie byłem w stanie tworzyć, a tak miałbym przynajmniej szansę na odrobinę izolacji od tego… tego domowego piekła.

Wtedy właśnie dotarło do mnie, co znaczy ból. To nie borowanie zęba bez znieczulenia, kiedy dentystyczne wiertło próbuje rozerwać ci szczękę. To nie ból zainfekowanego ucha, gdy ropa powoli, bardzo powoli wypala ci bębenek, a ty wkładasz tam palec i bezskutecznie próbujesz zabić szum odkurzacza, wypełniający czaszkę. To… coś gorszego. Ból to serce zakleszczone w uścisku ostrych, niewidzialnych pazurów, strach, który cię paraliżuje, i utrata nadziei, poczucie pustki i bezsensu, takiego wszechogarniającego, takiego, że nie chce ci się ruszać kończynami, patrzeć ani mówić. Nie masz apetytu, ba, nie masz nawet ochoty na papierosa i zimne piwo.

***

Ojciec wyglądał staro, a matka jeszcze starzej. I po co tak się spinali, jeśli i tak… Uświadomiłem sobie, że zacząłem wątpić w śmierć. Jeśli istnieją równoległe rzeczywistości, to tym bardziej możemy liczyć na fruwające po niebie skrzydlate duszyczki albo wychudzone zmory smażone w piekielnym ogniu. Bajka.

– Tak bardzo mnie cieszy twoja decyzja. Jutro rano zadzwonię do kolegi. Tylko… jak twój wzrok? Nie powinieneś przerywać terapii. – Ojciec pomarszczoną dłonią podrapał się po łysinie.

– Widzę lepiej, dużo lepiej, ciągle trochę jak przez czerwoną szybkę, ale taką delikatnie czerwoną. I nie mam problemów z ostrością. Czytam i piszę. Wszystko jest super – skłamałem.

Matka podeszła i pocałowała mnie w czoło. Na chwilę zniknęła, by wrócić z talerzem pokrojonego ciasta. Mojego ulubionego – biszkoptu z kremem i truskawkami. A do tego filiżanka czarnej kawy. Pychota. Uśmiechnąłem się i podziękowałem.

– Zostaniesz na noc? Moglibyśmy się napić czegoś mocniejszego – zaproponował ojciec.

Zmarszczyłem brwi. Akiram. Pomyślałem, że Akiram nie będzie zadowolona, ale… Przecież ja też mam prawo do odpoczynku. Ona i tak zniszczyła mi życie, moją przyszłość znanego malarza. Czarownica.

Przez chwilę milczałem, po czym postanowiłem, że wyślę jej później SMS, a do ojca powiedziałem:

– Tak, pewnie.

Kieliszek za kieliszkiem i mój ponury świat nabierał pozytywnej energii.

– Za nową pracę i za twojego syna! – krzyknął ojciec.

A ja spojrzałem na zegarek. Za kwadrans jedenasta. Chyba już za późno na wiadomości. Zresztą Akiram wiedziała, gdzie byłem, więc zawsze mogła zadzwonić.

Wypiliśmy prawie litr wyborowej. Kręciło mi się w głowie. Pokój wirował, matka miała dwa nosy, drzwi dwie klamki, ojciec czworo uszu… i wszystko tonęło we krwi. Zacząłem coś bełkotać o moich obrazach, o Kacprze… Cud, że nie powiedziałem, że Marika uciekła w kosmos.

Obudziłem się o dwunastej z potwornym bólem głowy. Do domu dotarłem po drugiej.

Przywitała mnie cisza. Przezroczysta pani w powłóczystej sukni, tak samo niewidocznej jak ona sama. Poszedłem do sypialni i położyłem się do łóżka, myśląc, że Akiram zabrała Kacpra na spacer. Było trochę zimno, ale nie padało ani nie wiało… Zasnąłem. Czerwone korytarze i sunące po nich żółte węże, szpony orła wbite w zdechłą mysz. Pisk, stukot, rechot.

***

Gdy ponowie otworzyłem oczy, była już dziewiąta. A w domu ciągle panowała cisza.

– Coś jest nie tak – wyszeptałem do siebie.

Wszedłem do kuchni i… na stole leżała kartka. Kanciaste, krowiaste litery. Akiram. Tylko trzy słowa. Zacząłem czytać: „ezswaz aN .ęzdohcdO”.

Lustrzane odbicie. Z trudem złożyłem litery w przeciwną stronę: „Odchodzę. Na zawsze”.

Spanikowany pobiegłem do pokoju Kacpra. Nie było tam mojego syna ani jego łóżeczka, ani zabawek, ani maty do przewijania… Wszystko wyglądało dokładnie tak samo jak wtedy, kiedy jeszcze mieszkałem tu sam. Zniknął też stojący zwykle na korytarzu wózek i ubrania Akiram, jej komputer i kosmetyki. Usiadłem w fotelu, zakryłem dłońmi twarz, a gdy ją odsłoniłem, wstałem i zacząłem intensywnie mrugać.

Świat przestał być czerwony. Zieleń, żółć, pomarańcz, fiolet, róż, niebieski. Kolory wróciły! Kot z popielniczki babci znowu cieszył się swą rudością, dywan brązem w kremowe wzory, zasłony mieszanką beżu z kakao. Zakręciło mi się w głowie. Niemalże straciłem równowagę, w ostatniej chwili wspierając się o kanapę. Zamknąłem oczy. Nie byłem pewien, czy dzieje się to naprawdę, czy śnię… A może… Czasem trudno odróżnić marzenia od rzeczywistości, koszmarne wizje od realnych zdarzeń, a moje życie… Bałem się, bardzo się bałem.

Odetchnąłem głęboko, przetarłem czoło i podreptałem pod prysznic. Zimna woda trochę mnie orzeźwiła, ale wciąż czułem nieprzyjemny ucisk w żołądku. Po szyi spływały mi strużki potu, dłonie drżały.

Poszedłem do pracowni. Mój niedokończony obraz czekał na mnie zamontowany na sztalugach, chociaż byłem pewien, że umieściłem go za półką. Jak zahipnotyzowany wziąłem do ręki pędzel, umaczałem w karmazynie i zacząłem malować.

Malować. Malować. MALOWAĆ.

To było niczym świetlana, nieograniczona prawami fizyki podróż wśród gwiazd. Miałem wrażenie, że farba sama się nakłada.

Koniec.

Patrzyłem na obraz kobiety, która nie istniała. Pierwszy mój obraz, na którym usta wyglądały żywiej od oczu.

Tak, artysta powinien być wolny, a miłość to przecież najgorsze więzienie. Drogę sztuki trzeba pokonywać w samotności, rozmawiać jedynie z drzewami, przytulać wiatr i tworzyć, tworzyć, TWORZYĆ.

To nie Marika, to sztuka była moją Damą Kier.

Niewątpliwie urodziłem się artystą, ale czy tylko artystą?

Oczy zalane atramentem

Katarzyna Szymonik

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/21564

Jest ciężkie, owszem, nawet bardzo. Jest też smutne, nostalgiczne i zmusza do przemyśleń, ale to wszystko to są jego mocne strony.

Myślę o fabule i nie bardzo wiem, co napisać. Siedzi mi gdzieś w głowie, a myśli się kotłują. Jest wielką sztuką wywołać w czytelniku taki stan. Tobie się to udało.

Nie ma odpowiedzi, a tylko coraz więcej pytań. Czy śmierć to w istocie śmierć?

Chrościsko

Twoje opowiadanie jest historią pewnej bierności, która nie zawsze sprawdza się w tekstach. Na to uwagę zwrócił NWM. I muszę się z tym zgodzić, ale moim skromnym zdaniem wybroniłaś się. Konsekwentnie dążyłaś do opisania sytuacji matki z córką, między którymi komunikacja nie wychodziła. Pokazałaś ból i rozpacz matki, która kocha swoje dziecko mimo przeciwności losu. I w tym punkcie myślę, że dobrze obrałaś kierunek tekstu – gdybyś postanowiła dać nieco „akcji”, obawiałabym się, czy nie poszłoby w stronę sztampy. Bo jak na to nie popatrzeć, w życiu spotykamy więcej osób, które raczej godzą się ze swoją sytuacją, niż podejmują decyzje o zmianach.

Deirdriu

Niech znajdzie się taki, który zarzuci temu tekstowi, że choćby jedna emocja została tutaj oddana w sposób niewłaściwy czy nieadekwatny. Oczy zalane atramentem to historia upiorna, lecz bardzo osobista, do tego poprowadzona w bardzo kobiecy sposób. Wydaje mi się, że żaden mężczyzna nie podołałby próbie oddania tych wszystkich stanów i niuansów towarzyszących macierzyństwu, że tak się wyrażę, fizjologicznemu, a co dopiero towarzyszącemu tak ekstremalnym okolicznościom, jakie zafundowałaś swojej bohaterce.

MrBrightside

Oczy zalane atramentem

Katarzyna Szymonik

Córka i matka

Czy kiedyś nas nie było? Czy kiedyś nie będzie? Nas jako ludzi? Czy kiedykolwiek się tego dowiem? Czy fakt, że nie pamiętam niczego sprzed narodzin, świadczy, że po śmierci przestanę cokolwiek rejestrować? Czy raczej, że nigdy się nie urodziłam i że nigdy nie umrę? Miałam pomarszczone dłonie i strasznie bałam się nieistnienia.

Czerwone słońce powoli zachodziło, zmieniając chmury w ociekające krwią krowie czaszki. Wiatr tańczył z foliową torebką o dziwnym, metalicznym kolorze, przywodzącym mi na myśl czajnik, w którym matka gotowała wodę na cytrynową melisę. Ciągnęłam wózek z puszkami, co parę kroków zatrzymując się, by głęboko odetchnąć. Wciągałam w płuca zadymione powietrze i kaszlałam tak, jakbym chciała wypluć z siebie wnętrzności.

Wielkie Krematorium. Przyspieszyłam. Spadzisty, czarny dach, dwa zwężające się ku górze kominy i malutkie okna. Ponury obiekt kreował w mojej głowie czarno-białe obrazy z czasów drugiej wojny światowej. Setki wychudzonych ludzi o ogromnych oczach, w milczeniu czekających na śmierć. Obozy koncentracyjne znałam tylko z filmów i książek, przyszłam na świat prawie sześćdziesiąt lat po kapitulacji Japonii. Wtedy, oglądając migawki z wojennego koszmaru, traktowałam je trochę jako fantastykę, a dzisiaj… Zardzewiałe kółka wydały z siebie nieprzyjemny, skrzypiący dźwięk. Westchnęłam, po czym naciągnęłam czapkę na uszy, zacisnęłam wargi i ruszyłam do przodu, starając się nie patrzeć na szary budynek i dymiące kominy.

Klatka schodowa śmierdziała chemikaliami i trutką na zmutowane szczury. Ostrożnie otworzyłam drzwi do mieszkania i zajrzałam do pokoju. Eliza spała, zwinięta w kłębek niczym kocię szaro-białego sfinksa. Tak, z daleka bardziej przypomniała jakieś zwierzę niż człowieka, ale z bliska miała jedynie inną skórę i nie do końca ludzką twarz. Moja córka.

Na palcach podreptałam do kuchni i zaczęłam wkładać puszki do metalowej szafy. Brązowe w równych rzędach na dolne półki, a niebieskie na górne. Zapas żarcia na kolejny tydzień. Żarcia, nie jedzenia, bo wyglądało i zapewne smakowało gorzej niż karma dla psów z okresu, kiedy jeszcze żyły psy.

Czułam się słaba i zmęczona. Usiadłam przy stole, podparłam głowę. Obraz zafalował. Miałam siedemnaście lat i stałam przy oknie w kuchni o ścianach barwy orzecha. Podbiegł do mnie brat, pociągnął za rękaw i krzyknął:

– Gośka, wojna!

– Wojna? – zapytałam, patrząc na przechodniów spokojnie przemierzających skąpane w słonecznych promieniach ulice, po czym przeniosłam wzrok na Wojtka i poważnym tonem dodałam: – Nie rób sobie głupich żartów.

Tylko, niestety, mój brat nie żartował. Kilkadziesiąt lat temu wybuchła Wielka Wojna i to nie międzypaństwowa, nie światowa, lecz międzyplanetarna. Ziemia została zaatakowana przez Inkmenów z Farres. Obie nazwy zostały wymyślone przez ludzi. Inkmeni, bo najeźdźcy mieli oczy niczym zalane czarnym atramentem, a Farres, bo pochodzili z bardzo daleka, z układu znajdującego się gdzieś w gwiazdozbiorze Trójkąta Południowego. Ich rodzimej nazwy człowiek nie był w stanie powtórzyć.

Wojna trwała niecałe dwa tygodnie i od samego jej początku wiedzieliśmy, że nie mamy żadnych szans na wygraną. Wypuszczane przez nasze wojsko rakiety i pociski odbijały się od niewidocznej osłony roztaczanej przez latające spodki niczym od trampoliny, po czym z impetem uderzały w Ziemię. Tak to przynajmniej wyglądało na ekranie plazmowego telewizora w salonie rodziców, przed którym ostatni raz w życiu staliśmy całą rodziną. Matka, mimo iż od paru lat zadeklarowana ateistka, trzymała w ręce różaniec – swoją drogą nie miałam pojęcia, skąd go wzięła – i odmawiała zdrowaśki, ojciec pił ze szklanki wyborową, Wojtek płakał, a ja obgryzałam paznokcie.

– Cholera, te świry od UFO miały rację! – wrzasnął wtedy ojciec, po czym ponownie napełnił szklankę.

Popatrzyłam przez okno na unoszący się nad dzielnicą statek. To już nie było UFO, bo zostało zidentyfikowane, albo raczej samo się zidentyfikowało. Wiszący w powietrzu talerz w kolorze stali, ale wykonany z materiału bardziej przypominającego plastik niż metal, rozświetlał niebo dziesiątkami fioletowych kontrolek. Takich statków dryfowało nad samą Polską ponad tysiąc. W jednym z nich…

– Mhm. Mhmrr. Mrr.

– Eliza. – Powoli się podniosłam, podeszłam do stojącej w progu córki i położyłam dłoń na kościstym ramieniu. Wskazałam na szafę. – Jesteś głodna?

Przytaknęła. Przełożyłam zawartość niebieskiej puszki, łudząco przypominającej białko kurzego jaja, do aluminiowej miski, po czym przykryłam miskę pokrywką wyposażoną w coś przypominającego łamaną słomkę. Eliza usiadła na taborecie i zaczęła powoli wciągać papkę. Gdy skończyła, spojrzała na mnie wielkimi, czarnymi oczyma i lekko stuknęła zakrzywionym paznokciem o blat.

– Jeszcze jedną?

– Mhm.

Jadła, a może bardziej pasowałoby tu określenie piła, a ja gapiłam się na jej szpiczaste uszy, a potem na długą szyję, na wystający kręgosłup i na pomarszczoną, szarobiałą skórę. Moja córka. Tylko ile w niej było ze mnie? A ile z tych… tych ufoków? Wzdrygnęłam się, zacisnęłam pięści. Czemu ciągle musiałam do tego wracać, czy nie mogłabym po prostu zapomnieć? Ale, ale jak to zapomnieć? Jak wyprzeć z umysłu coś, co w pewnym sensie było początkiem nowego świata? Eliza powstała z mojej komórki jajowej i czegoś, co chyba można by nazwać sztucznym plemnikiem z materiałem genetycznym Inkmenów.

Zostałam zapłodniona w jednym z laboratoriów mieszczących się na pokładach latających spodków. Z samego zabiegu niewiele pamiętałam. Po kapitulacji Ziemi przyszli po nas żołnierze, nie obcy, tylko ludzie tacy jak ja. Jedyną różnicą był metaliczny pobłysk ich tęczówek. Wsadzili mnie w kaftan bezpieczeństwa, wstrzyknęli w ramię zielonkawy płyn i wpakowali do furgonetki. Widziałam wszystko jak przez mgłę. Wciągana w górę kapsuła, ostre światło, wydłużony pysk obcego, bardzo szybko poruszające się nozdrza i te straszne, atramentowe oczy. Myślałam, że mnie zabiją, ale nie. Nastała ciemność. Obudziłam się na leżance, takiej ukradzionej ze szpitala, unieruchomiona pasami wśród innych skrępowanych kobiet. Wszystkie byłyśmy młode, przerażone i nagie.

Nie wiedziałam dlaczego, ale najbardziej przeszkadzała mi ta nagość. Czułam się obnażona z człowieczeństwa, jakby Inkmeni pozbawili mnie nie tylko ubrania, ale też honoru, poczucia własnej wartości, godności osobistej, nadziei. Powinnam, jak ci, którzy nie mogli znieść myśli bycia podporządkowanym ufoludkom, popełnić samobójstwo, ale byłam za słaba i za wszelką cenę niczym osaczone przez myśliwego zwierzę chciałam żyć. ŻYĆ. ŻYĆ. ŻYĆ.

– Mrr. – Eliza wyjęła słomkę z jasnoróżowych ust. Glutowata papka spływała jej po brodzie i kapała na podłogę. Wstałam, papierowym ręcznikiem najpierw przetarłam twarz córki, a potem popękane płytki.

Umyłam dokładnie miskę, po czym włożyłam ją do pojemnika dezynfekującego, bardzo przypominającego sterylizator do odkażania butelek dla niemowląt. Moja córka, podobnie jak inne hybrydy człowieka z obcym, była wyjątkowo wrażliwa na bakterie przenoszone drogą pokarmową. Gdy miała trzy lata, złapała ludzką grypę żołądkową. Dostała strasznych torsji, wymiotowała czymś różowym, pienistym i obrzydliwie cuchnącym, a ja nie potrafiłam jej pomóc, ryczałam tylko jak bóbr. Cudem, a tak naprawdę przy pomocy kosmicznych technologii, obroniła się przed śmiercią.

Westchnęłam. Eliza skierowała wzrok w moją stronę, ale przez to, że nie miała źrenic, nie wiedziałam, czy patrzy na mnie, czy na wiszące na ścianie za mną opakowania ze słomkami. Ba, ja nawet nie byłam pewna, czy zdawała sobie sprawę z tego, że miała matkę. Zaprowadziłam ją do łazienki. Ostrożnie weszła do wyposażonego w zestaw różnego rodzaju rurek i węży basenu. Pociągnęłam dźwigienkę i brodzik napełnił się do połowy wodą. Eliza rozchyliła usta, po czym ułożyła je w półuśmiechu. Bardzo lubiła kąpiele, czasami odnosiłam nawet wrażenie, że gdyby to od niej zależało, spędzałaby całe dnie, a może i noce w tych, jak dla mnie pachnących zbyt intensywnie, olejkach, szamponopodobnych płynach i mydłach o strukturze zwarzonego mleka.

Pod wpływem wody jej skóra nabierała lekko błękitnego odcienia i czyniła ją bardziej podobną do niebieskiego kota rosyjskiego niż do sfinksa. Zamknęła oczy, głęboko odetchnęła, wsparła głowę o zaokrąglony brzeg basenu. Chyba zapadła w drzemkę. Kochałam ją i tak bardzo żałowałam, że nie potrafiła mówić. Jej twarz, mimo iż inna od ludzkiej, kryła w sobie mnóstwo emocji, uczuć, patrząc na nią, w pewien sposób widziałam siebie. Usiadłam w kącie, objęłam rękoma nogi, wsparłam podbródek o kolana i zaczęłam rozmawiać sama ze sobą, zadawać sobie pytania, na które nie byłam w stanie odpowiedzieć.

Czy ja przetrwam w niej, ja jako człowiek, ja jako zestaw genów? Przecież zgodnie z teorią Darwina ludzie nie zawsze byli ludźmi. No tak, ale z tego, czego dowiedziałam się, podsłuchując rozmowy żołnierzy, kiedy jeszcze byłam w szpitalu, a potem od plotkujących kobiet z kolejki po puszki, Inkmeni nie wyewoluowali z człowieka, oni nas przejęli. Będziemy jedynie cegiełką w ich rozwoju. Ale, z drugiej strony, może gdyby oni nas nie zaatakowali, sami przekształcilibyśmy się w ufoludki o atramentowych oczach? W pewnym sensie postępowaliśmy tak jak oni. Inkmeni postawili na rozwój technologiczny, ich mózgopodobne organy zwiększały się z pokolenia na pokolenie, aż w końcu zdobyli umiejętność podróżowania w kosmosie, budowania statków latających z prędkością nadświetlną. Ba, oni nawet posiedli zdolność telepatii. Dźwięki wydawali jedynie do prostych poleceń. I… cóż, nie ma nic za darmo.

Ten niesamowity rozwój przypłacili utratą możliwości rozmnażania, ale czy my, ludzie, nie podążaliśmy w identycznym kierunku? Ja sama jeszcze przed Wielką Wojną nie planowałam posiadać potomstwa, chciałam przede wszystkim pracować nad swoim intelektem, bo… czy ta ciągłość gatunkowa była rzeczywiście w życiu najważniejsza? Stawianie na jednostkę, czy na przetrwanie rasy? Czy…? Czy…? Czy…? Ukryłam twarz w dłoniach. Tu i teraz, w tej wyrwanej z filmu sci-fi łazience, nie znałam odpowiedzi na żadne z tych pytań.

Eliza chrząknęła, przeciągnęła się, bardzo powoli otworzyła oczy, po czym wcisnęła opcję spuszczania wody. Wstałam, podałam córce puszysty, wyjątkowo miły w dotyku ręcznik i pomogłam się wytrzeć. Jej skóra z sekundy na sekundę wracała do swojej „normalnej”, kocio-sfinksowej barwy.

Podreptałyśmy do pokoju, przyniosłam kubek ze słomką wypełniony seldeo. Podałam go Elizie i… coś huknęło, usłyszałyśmy tupot ciężkich butów na korytarzu, a chwilę później rozległ się przeraźliwy krzyk. Na moment zapanowała cisza, po czym do moich uszu dobiegł rozhisteryzowany, kobiecy głos:

– Zostawcie mnie! Potwory! Au! Nie!

Znowu cisza i znowu dudnienie wojskowych buciorów. I krzyk. I cisza.

Eliza przymknęła powieki, położyła dłoń na mojej ręce. Czułam, jak się trzęsła i jak mocno biło jej serce. Upuściła kubek, z którego wylał się seledynowy płyn.

– Nie! Nie! – Głos rozpaczy, tym razem zza okna.

Pocałowałam córkę w czoło, pogłaskałam po pomarszczonej głowie. Uśmiechnęła się smętnie, usiadła na łóżku, a ja wyjrzałam na zewnątrz. Dwóch żołnierzy z karabinami i dwóch Inkmenów w szarych kombinezonach, z maskami na twarzach, a między nimi obezwładniona dziewczyna owinięta błyszczącą folią. Jeden z ufoludków wepchnął jej w usta knebel. Zamilkła. Żołnierze popchnęli ją lufami, po czym zapakowali do furgonetki. Inkman, który wsiadał do auta jako ostatni, na chwilę odwrócił się w moim kierunku, jakby wiedział, że ich obserwowałam. Spojrzał na mnie tymi atramentowymi ślepiami niby podobnymi do oczu Elizy, ale ziejącymi przeraźliwym zimnem i pustką. Poczułam nieprzyjemne kłucie w podbrzuszu, przełknęłam ślinę. Na szczęście po chwili furgonetka ruszyła. Pojechała na północ, w stronę Wielkiej Umieralni.

Sprzątnęłam podłogę, wysterylizowałam kubek i ponownie nalałam seldeo. Spoczęłam obok Elizy. Zaczęła pić, a mnie nagle dopadł silny głód. W sumie nie miałam się czemu dziwić, od rana nic nie jadłam.

– Przepraszam – wyszeptałam i poszłam po brązową puszkę.

Zanim zdążyłam ją otworzyć, rozległo się pukanie do drzwi. Wyjrzałam przez wizjer. Karina, sąsiadka mieszkająca piętro nad nami. Miała wypieki na policzkach, krople potu na czole i ciężko dyszała. Otworzyłam.

– Wejdź, proszę – powiedziałam, po czym poszłam zamknąć pokój, w którym Eliza właśnie kończyła pić swoje seldeo. Córka nie lubiła, gdy ktoś mnie odwiedzał. Niezależnie, czy inne mieszkanki naszego bloku, konserwatorzy, Inkmeni czy żołnierze. Najbardziej nie cierpiała tych ostatnich. Z Inkmenami… Czasem odnosiłam wrażenie, że nawiązuje z nimi kontakt telepatyczny.

Karina przetarła twarz chusteczką. Zaprowadziłam ją do kuchni i zapytałam:

– Chcesz wody?

– Będę wdzięczna. – Odetchnęła głęboko. – Wiesz, co się stało?

Podałam jej kubek i nakładając papkę z puszki na plastikowy talerz, odpowiedziałam:

– Nie, widziałam tylko skrępowaną dziewczynę z żołnierzami i dwóch Inkmenów.

– Wczoraj ją przywieźli z położniczego razem z dzieckiem. Nawet nie zdążyłam się dowiedzieć, jak miała na imię. – Karina wypiła łyk wody. – Bo… ona zabiła niemowlę i potem próbowała się powiesić, ale jej nie wyszło. Kiedy tylko usłyszałam krzyk, uchyliłam drzwi i podglądałam wszystko przez szparę.

– Ufoki chyba ciągle nas monitorują. A ta dziewczyna, ona i tak przecież długo nie pożyje. – Westchnęłam ciężko. – Cóż, nie ona pierwsza i nie ostatnia.

– W pewnym sensie wcale się jej nie dziwię. – Karina rzuciła mi pełne złości spojrzenie, jakbym to ja w jakiś sposób była odpowiedzialna za dramat, który rozgrywał się na Ziemi.

Przez chwilę milczałyśmy, nie wiedziałam, co powiedzieć. Ja też się nie dziwiłam, ale… nie potrafiłabym zabić własnego dziecka, jakiekolwiek by ono nie było. Chore, nienormalne, skrzyżowane z ufoludkiem… Patrzyłam na stół, ale widziałam podłużną twarz Elizy. Gdyby nie te oczy, szpiczaste uszy, kolor skóry i brak włosów, niewiele różniłaby się od buzi ludzkiej dziewczyny, takiej może odrobinę nietypowej, ale kryjącej w sobie nieziemskie piękno. Nieziemskie – powtórzyłam w myślach.

– Powinniśmy byli ich posłuchać. – Karina odstawiła kubek i przejechała opuszką po aluminiowej krawędzi.

– Kogo? – zapytałam, czując narastającą we mnie niechęć do dalszej rozmowy.

– Porwanych przez UFO. Oni ostrzegali nas już ponad dwieście lat temu. Dwa wieki! Może bylibyśmy się w stanie przygotować, odeprzeć atak, wysłać na latające statki bomby atomowe! – Na policzkach sąsiadki znowu pojawiły się bordowe wypieki.

Wzruszyłam ramionami i wymamrotałam:

– Prędzej wysadzilibyśmy w powietrze Ziemię, niż wygrali z Inkmenami.

– No i może tak byłoby lepiej. Człowiek został stworzony na podobieństwo Boga, a teraz… Teraz hodujemy tu zastępy Szatana!

Usłyszałam skrzypienie drzwi i w kuchni pojawiała się Eliza.

– Mhm. Mhm. Mrrmm.

Popatrzyłam ze złością na Karinę, po czym wstałam i przytuliłam córkę. Sąsiadka chrząknęła, cicho wybełkotała:

– Przepraszam.

I wyszła.

Ostatni spacer po puszki

Minęły dwa tygodnie, skończył się zapas puszek, a Eliza dzisiaj rano świętowała swoje czterdzieste urodziny. Przez te ostatnie dni prawie nigdzie nie wychodziłam, starając się jak najwięcej chwil spędzić z córką, bo… bo wiedziałam, że mój czas z nią dobiegał końca.

Jeszcze zanim wyruszyłam z wózkiem po puszki, na korytarzu usłyszałam kroki, a potem pukanie do drzwi. Inkman, sam, bez żołnierzy. Drżącą ręką nacisnęłam klamkę. Obcy zmarszczył czoło w taki sposób, że przecięły je trzy pionowe linie, po czym wyjął z kieszeni skafandra urządzenie w kształcie stożka z okrągłym wyświetlaczem, na którym pojawiły się słowa:

„Piątek, piętnasty listopada, godzina dziewiąta zero zero. Bądźcie gotowe do odbioru”.

Przeczytałam i przytaknęłam, a on podszedł do Elizy, po czym ustawił się naprzeciwko niej tak, że ich twarze dzieliło mniej niż pół metra. Obydwoje zesztywnieli. Wydawało mi się, iż widziałam prądy powietrza przelatujące między oczami córki a obcego, ale nie byłam pewna, czy to złudzenie, czy rzeczywistość. Wiedziałam za to, że ze sobą rozmawiali i… czułam zazdrość, że ten Inkman mógł, a ja… ja, matka… Poczułam cieknące po policzkach łzy.

Obcy podszedł do okna, w niewiadomym celu wyjrzał na zewnątrz, po czym skinął głową najpierw w stronę Elizy, a potem w moją i opuścił pokój. Gdy już zobaczyłam go odjeżdżającego swoim śmiesznym, pięciokątnym samochodem, a raczej pojazdem sunącym, bo ten kosmiczny sprzęt nie posiadał kół, tylko błoniaste falbanki, które zostawiały po sobie na ulicy mokre ślady, włożyłam jesionkę, naciągnęłam na nogi mocno zniszczone gumiaki i wypchnęłam wózek na korytarz.

– Gosia… – Usłyszałam cichutki głos, obróciłam się i ujrzałam opartą o poręcz Karinę.

– Tak?

Przywołała mnie palcem wskazującym. Zmarszczyłam brwi i niechętnie zbliżyłam się do sąsiadki.

– Gośka, uciekaj – zaczęła szeptać mi na ucho. – Uciekaj, to twoja ostatnia szansa, za parę dni i tak zabiorą ci Elizę, a ciebie umieszczą w Umieralni.

– O czym ty bredzisz? Gdzie niby mam uciekać?

Karina złapała mnie za rękę.

– W góry. Ukryj się w kontenerze ze śmieciami, a kiedy zapadnie zmrok, przedostań się na obrzeża, do lasu. Słyszałam, że powstańcy już tam dotarli. Oni cię uratują.

– Kto ci naopowiadał takich głupot? – Popatrzyłam na swoje zmarszczone dłonie. Westchnęłam. – Ja… przecież i tak jestem stara.

– Nie chcesz umrzeć jako wolna jednostka? Wśród swoich, mieć pogrzeb, należyty pochówek… – Karina kaszlnęła, przyłożyła chusteczkę do ust, z jej nosa poleciała strużka krwi. – Muszę iść. A ty uciekaj.

Ze zwieszoną głową poczłapała na górę, a ja umieściłam wózek na szynach i ściągnęłam go na dół. Wychodząc z klatki, minęłam ogromnego, zmutowanego szczura leżącego w kałuży szafirowej krwi. W powietrzu czuć było woń rozkładającego się mięsa i środka do czyszczenia toalet.

Karina… Ona już zupełnie postradała zmysły. Uciekać?! Powstańcy? Nie rozumiałam tych, którzy wciąż się łudzili, tych, którzy wierzyli, że gdzieś w górach, gdzieś w podziemnych bunkrach ukrywają się wolni ludzie. Partyzanci, którzy pokonają Inkmenów, wybiją wszystkie hybrydy i świat będzie wyglądał tak jak przed Wielką Wojną. Na rękę spadła mi kropla deszczu. Spojrzałam na stalowe niebo, jakby zanieczyszczone kolorem latających spodków.

Weszłam do aluminiowego baraku, w którym wydawali jedzenie, ustawiłam się w kolejce. Przede mną stały trzy kobiety, wszystkie wpatrzone w swoje wózki, zobojętniałe, z pewnością znieczulone tabletkami. Ja też tak kiedyś wyglądałam. Odstawiłam leki uspokajające zaledwie trzy lata temu i ciągle od czasu do czasu łykałam pigułki nasenne. Zakapturzony mężczyzna z kilkudniowym zarostem zbliżył czytnik do umieszczonego w moim nadgarstku chipa i wymamrotał:

– Zaopatrzenie na trzy dni. Zgadza się?

– Tak – odpowiedziałam. Spojrzał mi w oczy, zacisnął wargi, po czym bez słowa zaczął podawać puszki, najpierw niebieskie, a potem brązowe. Włożyłam je do wózka i dokładnie przykryłam folią przeciwdeszczową.

– Dziękuję – wyszeptałam. On nie miał tego metalicznego pobłysku w tęczówkach. On był zwykłym więźniem. Nie przeszedł na stronę Inkmenów, nie pozwolił wkraść się im do swojego mózgu i pewnie teraz myślał, że ja… Że ja przyczyniam się do upadku ludzkości. Pewnie mnie nienawidził. – Do widzenia.

– Do widzenia. – Jego głos zabrzmiał sucho i obojętnie.

Kiedy z powrotem wyszłam na ulicę, lało. Założyłam kaptur, zapięłam płaszcz pod samą szyję i ruszyłam w stronę blokowiska. Pierwszy raz, od kiedy zamieszkałam na osiedlu dla matek, mój wózek nie był wypełniony nawet do połowy. Ilość puszek, ilość czasu, ilość uczuć. Miałam mokre skarpetki, w dziurawych gumiakach chlupotała zimna woda. Zakręciło mi się w nosie, kichnęłam. Do mieszkania wróciłam, cała się trzęsąc.

Eliza spała. Zwykle, gdy zostawiałam ją samą, uciekała do krainy marzeń i koszmarów. Nierzadko zazdrościłam jej tej umiejętności „wyłączania się” na życzenie, niezależnie od pory dnia, niezależnie od tego, że kwadrans wcześniej przebudziła się po dziesięciu godzinach nieprzerwanego snu. Poszłam pod prysznic. Musiałam się rozgrzać. Namydliłam pomarszczone łydki, uda, brzuch, piersi i ręce. Miałam sześćdziesiąt jeden lat, wyglądałam przynajmniej na siedemdziesiąt, a czułam się na sto. Byłam stara i… Nie, ja nie chciałam umierać. Ja cholernie bałam się śmierci.

– Mrr. Mhm. Mrr.

– Już idę, sekundka. – Pospiesznie się wytarłam, owinęłam ręcznikiem i wpuściłam Elizę do łazienki. W wyrazie jej twarzy, przymrużonych oczach, zaciśniętych wargach i lekko podniesionych brwiach dostrzegałam smutek, ale też ekscytację i swego rodzaju radość.

Poszłyśmy do kuchni, nałożyłam do miski półprzezroczystą papkę, nalałam do kubka seldeo, usiadłam naprzeciwko córki i po prostu się na nią gapiłam. Chciałam, żeby użyła swoich nadludzkich mocy, przeniknęła przez moją czaszkę i zaczęła ze mną rozmawiać tak jak Inkmeni, telepatycznie. Przecież ufoludki potrafiły wnikać w mózgi niektórych ludzi. Ci z metalicznymi tęczówkami to byli… No, właśnie, oni byli ich poddanymi, wykonywali jedynie posłusznie rozkazy kosmitów. Może obcy z nimi nie rozmawiali, tylko kontrolowali niczym umysłowych niewolników? Odwróciłam wzrok w stronę okna. Ciągle padał deszcz.

Zastygła w bezruchu dryfuję ku gwiazdom

Piątek, piętnasty listopada. Na odbiór byłyśmy już gotowe o ósmej. Siedziałyśmy obok siebie na łóżku. Eliza naga, bo ubrania drażniły jej delikatną skórę, a ja w beżowej sukience z płaszczem w ręce. Z kuchennej szafki zniknęły wszystkie puszki, zarówno te dla kosmitów, jak i te dla ludzi. Nasz czas się skończył, to znaczy… Spojrzałam na wbudowany w ścianę zegar o jaskrawożółtym wyświetlaczu i krwistoczerwonych cyfrach – zostały nam pięćdziesiąt dwie minuty i trzy sekundy. Położyłam dłoń na ręce córki.

– Będę za tobą tęsknić. Mam nadzieję, że wszystko się uda i że odnajdziesz swoje szczęście. Życzę ci… – Nie wytrzymałam i wybuchnęłam płaczem.

– Mrrhr. Mrrrhhh. – Eliza położyła głowę na moim ramieniu.

Nabrałam głęboko powietrza i zadałam sobie pytanie, czy ona była świadoma tego, że ja niedługo umrę i że już nigdy mnie nie zobaczy. Jeszcze kiedy była dzieckiem, takim, jak na żyjących po pięćset, sześćset lat Inkmenów, naprawdę małym, próbowałam uczyć ją wymyślonego przeze mnie języka migowego, ale z nieznanego mi powodu prawie nic z tej nauki nie wyszło. Prawie, bo Eliza, gdy chciała zwrócić na siebie uwagę, stukała palcem w stół, przytakiwała, gdy się z czymś zgadzała, i kładła głowę na ramieniu, gdy chciała wyrazić empatię.

O zaznajamianiu córki z pisaniem i czytaniem po polsku musiałam zapomnieć, bo nie miałam dostępu ani do książek, ani do długopisów, ani do papieru, jedyne, co mi pozostawało, to bazgranie opuszką po mokrej szybie. Wstałam, podeszłam do okna i narysowałam serce. Eliza powoli się podniosła i… kreski na wyświetlaczu ułożyły się w godzinę dziewiątą zero zero. Dokładnie w tym momencie przyszli nigdy się niespóźniający i nigdy niebędący przed wyznaczonym czasem Inkmeni.

Czterej. Tym razem pojawili się bez masek, za to z wężykami w dziurkach nosowych, prowadzącymi do średniej wielkości baniaków umocowanych na ich piersiach. Jak dla mnie - trzej byli prawie identyczni, a jeden wyglądał na odrobinę starszego. Miał bardziej od pozostałych pomarszczoną głowę. To on podał Elizie kombinezon, tylko jaki?! Brudnoróżowy! Byłam zaszokowana. Nigdy nie widziałam obcego w innym kolorze niż szary. Wydało mi się to takie do nich niepasujące, takie ludzkie.

– Mrr. Mhm. – Tym razem jeden z przybyszy popatrzył na mnie. Dopiero gdy podszedł bliżej, zauważyłam maleńką bliznę nad jego lewym okiem. Czyżby oni też ze sobą walczyli? A może to pamiątka po potyczce z człowiekiem? Wskazał mi ręką drzwi.

Wstałam. Pomogłam córce naciągnąć jej nowy strój, włożyłam jesionkę. Czułam spływający mi po czole i plecach pot, zacisnęłam pięści, jakbym planowała bić się o Elizę z jej… jej zbiorowym ojcem. Wyszliśmy gęsiego na korytarz, kątem oka zauważyłam spoglądającą na nas z piętra wyżej Karinę. W jej spojrzeniu krył się strach wymieszany z szaleństwem. Bałam się, że zaraz skoczy na Inkmenów albo zacznie krzyczeć, ale nie, ona tylko patrzyła.

Na zewnątrz stały dwa pojazdy – furgonetka ustawiona przodem w stronę Wielkiej Umieralni i pięciokątny „falbaniak” wychylający swój ostro zakończony nochal w kierunku Centrum Medycznego, czyli kompleksu unoszących się nad ziemią olbrzymich, stalowych, połączonych między sobą transparentnymi rurami talerzy. Zatrzymaliśmy się między jednym a drugim środkiem lokomocji, po czym Eliza… ona… Nie mogłam w to uwierzyć. Ona podeszła do mnie i pocałowała w czoło. Pocałowała! Pierwszy raz w życiu. Złapałam ją w ramiona i znowu się rozpłakałam.

– Mhmmrrrr. Mrr. – Najstarszy Inkman wydał z siebie lekko zniecierpliwiony odgłos.

Eliza zacisnęła wargi i odeszła z dwójką obcych. Odjechała… By zostać matką. Tak jak ja czterdzieści jeden lat temu i podobnie do mnie miała zostać sztucznie zapłodniona. To był tajny plan Inkmenów – krzyżować hybrydy z ufoludkami i z pokolenia na pokolenie eliminować z ich krwi czynnik ludzki. Zapewnić przetrwanie gatunku kosztem człowieka…

– Mhgrt. Mghss. – Obcy szturchnął mnie swoim elektronicznym stożkiem.

Spojrzałam na niego z wyrzutem, po czym wsiadłam do samochodu. Auto w środku prezentowało się dużo bardziej kosmicznie niż na zewnątrz. Nie posiadało kierownicy, skrzyni biegów ani pedałów, a zamiast deski rozdzielczej zobaczyłam mieniący się żółcią i błękitem ekran dotykowy. Tylko siedzenia niewiele się różniły od tych z hondy mojego ojca. Samochód bardziej płynął po jezdni niż jechał, od czasu do czasu wpadając w stan dziwnych wibracji, podczas których robiło mi się niedobrze. Na szczęście po niecałych dziesięciu minutach byliśmy na miejscu.

Wielka Umieralnia. Przed wojną znajdował się tu szpital psychiatryczny, budynek z czerwonej cegły o ozdobnym gzymsie i zakratowanych oknach. O tym, że tu trafię, wiedziałam od momentu, kiedy zaszłam w ciążę. Obcy za współpracę z mojej strony obiecali mi tak zwane lukrowane umieranie. Niektóre mieszkanki blokowiska dla matek nazywały ten proces również słodką śmiercią. Słodką śmiercią… Poczułam przeszywający mnie od stóp do głów zimny dreszcz. Kichnęłam.

Dostaliśmy się windą na ostatnie, szóste piętro. Hmm, rzeczywiście wszystko wyglądało tu wyjątkowo cukierkowo, ciepło i przyjemnie. Za wystrój na pewno nie odpowiadał Inkman, tylko człowiek. Sztuczne paprotki, wzorzysty dywan, abstrakcyjne obrazy na ścianach i obite lekko różowym materiałem drzwi do… Jedne z nich prowadziły do sali, w której zostałam umieszczona.

Prysznic, piżama w kwiatuszki, całkiem szerokie łóżko i papka z brązowej puszki. Nawet tu nie było już innego jedzenia. Nie wiedziałam, dlaczego Inkmeni wstrzymali chów jakichkolwiek zwierząt i żywili nas tym syntetycznym syfem, produkowanym w futurystycznych fabrykach, zlokalizowanych głównie nad zbiornikami wody. Pewnie mieli w tym swój cel. Zdaniem Kariny przemycali w brązowej brei jakieś trucizny, które osłabiały nasze zdolności umysłowe i czyniły nas bardziej uległymi, ale może najzwyczajniej na świecie chodziło im o kwestie organizacyjne. Tak czy inaczej, nie miałam apetytu, mimo iż był to mój ostatni przyjmowany doustnie posiłek. Bolało mnie gardło i coraz częściej kichałam.

W sali znajdowało się jeszcze pięć innych kobiet, matek, które podobnie jak ja oddały obcym swoje córki i wpatrzone w sufit czekały na śmierć. Zamieniłam z nimi parę słów i ułożyłam się do snu. Przytuliłam twarz do poduszki, zamknęłam oczy i najpierw zobaczyłam uśmiechającą się Elizę, a potem mojego brata udającego potwora. Lubił wkładać między zęby skórkę od cytryny i skakać mi na plecy, krzycząc:

– Obcy atakują!

Kiedy… Obraz zamigotał. Tata nie chciał puścić Wojtka. Żołnierz uderzył ojca w głowę. Matka została zakuta w kajdanki. Ja… Założyli mi kaftan bezpieczeństwa, zrobili zastrzyk i wyprowadzili. Krzyczałam, szamotałam się, kopnęłam nawet jednego z oprawców w brzuch. I nastała ciemność.

Otworzyłam oczy. W sali panował przyjemny półmrok, mimo którego ja sama wcale nie czułam się przyjemnie. Mama, tata, brat. Nie miałam pojęcia, co się z nimi stało. Ojca Inkmeni mogli próbować przemienić w swojego poddanego, ale jakoś w to wątpiłam. Bardziej prawdopodobne, że trafił do fabryki i teraz już pewnie nie żył. Matka albo została od razu odesłana do Umieralni, albo do produkcji puszek, a Wojtek… Obcy uśmiercili wszystkie nasze dzieci, to znaczy wszystkich chłopców. Dziewczynek potrzebowali do planu rozrodczego. Z tego, co wiedziałam, starali się to robić w jak najbardziej humanitarny sposób, ale… Wbiłam zęby w lewy nadgarstek tak silnie, że poczułam w ustach krew.

Mamusiu! Czemu ja się nie zabiłam?! Czemu pomogłam tym potworom?! – krzyczałam do siebie w myślach. I znowu zobaczyłam Elizę. Zasnęłam.

Obudziłam się z katarem i silnym bólem gardła. Obok łóżka stało dwóch lekarzy z metalicznym pobłyskiem w tęczówkach i jeden Inkman. Młodszy z mężczyzn powiedział:

– Pobierzemy ci próbki krwi i moczu, wykonamy tomografię komputerową. Zrelaksuj się, proszę. To nie będzie boleć. – Dopiero wtedy zdałam sobie sprawę, że byłam pasami przypięta do materaca tak, że nie mogłam się ruszać.

Spojrzałam na nich złowrogo, a oni otworzyli swoje walizeczki, wyjęli sprzęt i najpierw wbili w moją żyłę dużą igłę, następnie wepchnęli rurkę do cewki moczowej, a na koniec włożyli głowę do metalowego pudełka. Odleciałam. Pofrunęłam niczym ptak w czarną pustkę. Gdy odzyskałam świadomość, mogłam ponownie poruszać kończynami, lekarze zniknęli, a na krzesełku obok siedział starszy pan w obcisłym garniturze. Podał mi kubek z pomarańczowym płynem.

– Wypij to, proszę.

– Co to? Czy…

– Nie, złapałaś grypę i zanim rozpoczniemy proces wyciszania, musimy cię wyleczyć. Po tym lekarstwie zapadniesz w głęboki sen, a jutro rano będziesz się czuć jak nowo narodzona.

Wypiłam i, tak jak obiecał nieznajomy, zasnęłam, a kolejnego dnia nie miałam już ani kataru, ani bólu gardła, ani… W ogóle nic mnie nie bolało, nie czułam nawet towarzyszącego mi od paru lat nieprzyjemnego napięcia i mrowienia w okolicach nadgarstków, łokci i kolan. Poza tym widziałam dużo ostrzej i chyba mój słuch też uległ poprawie. Leniwie zaczęłam rozglądać się po sali. Pozostałe pacjentki wciąż spały, dwie z nich podłączone już do inkmeńskich maszyn śmierci, trzy, podobnie jak ja, ciągle czekające na werdykt. Okienne kraty rzucały cień na idealnie wypolerowaną podłogę, a umieszczone w suficie wiatraczki obracały się wolniej niż wskazówka sekundowa w popsutym zegarze mojej babci.

– Mhmrrrmm.

Gwałtownie obróciłam się w kierunku drzwi. Do sali weszli ufoludek w czymś będącym krzyżówką hełmu z kaskiem motocyklisty na głowie i człowiek w zielonym fartuchu ciągnący za sobą urządzenie wyposażone w cztery ekrany, co najmniej ze dwadzieścia rurek, trochę podobnych do tych z brodzika Elizy, i mnóstwo różnego rodzaju połączonych ze sobą przezroczystymi wężykami baniaczków, puszek, butelek…

– Jesteś gotowa? – zapytał mężczyzna.

Przytaknęłam i zamknęłam oczy. Zrobił mi zastrzyk, odczekał około minuty i moje ciało zdrętwiało. Wiedziałam, że wbijają igły w moje mięśnie, kości, narządy wewnętrzne… ale ja… ja to bardziej, hmm, rejestrowałam, niż czułam, tak jakby dokonywali tego wszystkiego nie na mnie, tylko na jakimś sztucznym obiekcie, transmitującym wybiórcze bodźce do mózgu. To miało w sobie coś… bardzo… kosmicznego… bardzo… Bum. Czerń. Biel. Wybuch.

Podłoga zaczęła falować niczym wzburzone morze, kraty zamieniły się w pełzające węże, a wiatraczki w splątane włosy wlatujące wraz z wirującą wodą do odpływu w wannie. No i pacjentki… Ich twarze przekształcały się w krzyczące oblicza Inkmenów.

– Spokojnie, to zaraz minie. Zrelaksuj się, wszystko będzie dobrze.

„Wszystko będzie dobrze”. Słowa mamy po tym, jak przewróciłam się na chodniku i zdarłam sobie skórę z kolana, słowa ojca, gdy dowiedział się o ataku obcych.

Oprzytomniałam. To znaczy, tak nie do końca, bo świat, życie, myśli… One uciekały, taki był przecież plan cukierkowej śmierci – zalać rzeczywistość kleistym lukrem. Nie wiedziałam, jak długo będzie trwać moje umieranie. Powiedzieli, że to zależy od indywidualnych cech organizmu, ale zwykle ze dwa, trzy dni. Inkmeni swój niesamowity wynalazek testowali już w latach trzydziestych ubiegłego stulecia na Syberii. Podobno miała to być z ich strony pomoc dla tych, którzy i tak skazani byli na agonię. Inkmeńskie eksperymenty na ludziach… Poczułam lekkie swędzenie nad lewą brwią. Próbowałam się podrapać, ale… moja ręka nie działała. Oni traktowali nas jak myszy doświadczalne! Oni dokonali gwałtu na całej ludzkości!

Tylko… Tylko dlaczego zdecydowali się wybrać kobietę jako matkę swoich dzieci? Czy to w pewnym sensie nie był wyraz szacunku dla rasy ludzkiej? A może nie mieli innego wyjścia? Może nie znaleźli w całym będącym w zasięgu ich latających talerzy kosmosie innych istot żywych?

Swędzenie ustało, ale zachciało mi się strasznie pić. Pomyślałam o soku z czerwonego grejpfruta, który uwielbiałam sączyć w upalne dni spędzane z rodzicami na Mazurach, kiedy jeszcze nawet nie chodziłam do szkoły, i niemalże w tym samym momencie moje usta wypełniły się gorzkawo-słodkim płynem. Piłam… Nie, nie piłam. Jedynie te substancje płynące z buteleczek do mojego serca i mózgu kreowały sztuczny smak i zapach, gasząc pragnienie, które też mogło być narkotyczną ułudą. Wiedziałam, że to tylko iluzja, ale ja coraz bardziej w nią wierzyłam.

Bo przecież… Przecież Inkmeni nie byli tacy źli. Nie zabrali mi Elizy zaraz po urodzeniu. Pozwolili spędzić z nią, ba, czterdzieści lat. No, ale właśnie dlaczego? Wielokrotnie się nad tym zastanawiałam i nie byłam w stanie wymyślić lepszego wytłumaczenia ponad to, że oni chcieli nauczyć swoje córki, jak kochać dzieci, chcieli na nowo wszczepić w swój gatunek potrzebę macierzyństwa. Czy to nie było na swój sposób piękne? Rodzić, kochać, trwać…

Poczułam cieknące po policzkach łzy. Czyżbym się rozczuliła? Eliza miała wielkie oczy, zaraz po urodzeniu stanowiące niemal połowę jej twarzy, ale ona nigdy nie płakała.

Problem w tym, że ja byłam tylko człowiekiem i tłumaczyłam zachowania Inkmenów na mój ludzki sposób, nie potrafiłam wyjść poza logikę mózgu, a może tak naprawdę o co innego w tym wszystkim chodziło? Bo przecież krzyżowanie się z człowiekiem to dla obcych… to tak, jakby mężczyźni zaczęli zapładniać szympansice. Topiłam się w rzece pytań, które niczym pragnąca wiecznie płynąć woda chciały być na zawsze nieodpowiedziane.

Zobaczyłam swoje pomarszczone dłonie i znowu zaczęłam się bać. Słyszałam głośne bicie własnego serca. Nieistnienie, nieistnienie… Czy jest coś gorszego od nieistnienia?

– Nie bój się, należymy do oceanu, do Słońca, do gwiazd. I w nich będziemy trwać na wieki.

Co to za głos? Kto? Gdzie…

Otworzyłam oczy, odwróciłam głowę i ujrzałam stojącego obok mnie Inkmana.

– Farras to Ziemia w świecie równoległym. Jesteśmy ludźmi z przyszłości. – Obcy mówił bez otwierania ust, czułam jedynie docierające do mojego czoła silne wibracje. – Spójrz na siebie, a potem na mnie. Czyż nie więcej jest między nami podobieństw niż różnic? Mamy głowę, cztery kończyny, poruszamy się w pozycji pionowej, musimy jeść, pić i spać. Małgorzato, ty nigdy nie umrzesz, bo czas to największa iluzja. Ty jedynie zmieniasz formę.

Usiadłam na łóżku, a ufoludek położył mi dłoń na ramieniu i szeroko się uśmiechnął. Dopiero wtedy zdałam sobie sprawę, że nie miał maski ani żadnych wężyków w nosie.

– Patrz, kto przyszedł cię odwiedzić.

Skierowałam wzrok w stronę drzwi.

– Mamo…

Eliza! Eliza! Eliza!

– Kocham cię. Nie bój się, proszę. Ty przetrwasz we mnie, a ja w tobie.

Wstałam, mocno ją uściskałam i podeszłam do okna. Daleko, daleko w oddali dostrzegłam dymiące kominy Wielkiego Krematorium.

Obróciłam się. Córka i Inkman zniknęli. Zobaczyłam za to siebie, leżącą nieruchomo na łóżku. Byłam taka… Taka półprzezroczysta, powoli zanikająca, podobnie jak wszystko inne w sali, jak ściany, jak podłoga, jak wiatraczki i jak ta maszyna, do której podłączyli mnie obcy.

Katarzyna Szymonik – urodzona w 1979 r. w Ostrowcu Świętokrzyskim. Absolwentka psychologii na Uniwersytecie Warszawskim i ekonomii w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie. Obecnie pracuje na stanowisku technicznym, niezwiązanym z ukończonymi studiami. W życiu prywatnym żona i mama. W wolnych chwilach trochę pisze i rysuje. Interesuje się grafiką komputerową i filmem.

Spadkodawcy

Anna Maria Wybraniec

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/20815

Świetne opowiadanie. Aż ciarki przechodzą, jak się czyta, zwłaszcza opis samych głodnych kart. Hasło wylosowałaś cholernie trudne, więc podziwiam to, co udało ci się z nim zrobić.

AQQ

Bardzo klimatyczne. Przywołało nastrój dusznego mieszkania zagraconego bibelotami i popeerelowskiego domu kultury. Satysfakcjonująca lektura.

wisielec

Malujesz słowem naprawdę ciekawe obrazki, a porównania, metafory, wykorzystujesz celne i przemawiające do wyobraźni. Walory artystyczne tekstu tym samym szybują i gratuluję, że udało Ci się zachować w miarę równy poziom przez cały tekst.

Weird fiction to wyjątkowo trafny tag, bo zwłaszcza pod koniec było faktycznie weird i ta dziwność powoli lecz systematycznie budowała narastającą aurę niepokoju. Najlepszy strach to taki, który jest niewypowiedziany, którego trzeba sobie samemu w głowie dookreślić, i fajnie wykorzystałaś ten motyw.

MrBrightside

Spadkodawcy

Anna Maria Wybraniec

Karol uznał zorganizowanie w Domu Kultury zajęć dla seniorów za strzał w dziesiątkę. Emeryci i renciści ciągnęli na nie jak ćmy do ognia, choć, pomimo jego usilnych namów, nie zdołali przekonać wnucząt do nauki zasad karcianych gier.

– Tylko, panie Karolu, na tych telefonach siedzą. Nos na kwintę spuszczony i gapią się w te ekrany. – Kręcili głowami z przyganą.

W przyszłości pewnie będzie tego gorzko żałować, kiedy dzieciaki dorosną, on się zestarzeje i nie znajdzie nikogo, by zagrać ten ostatni raz. Kiedyś było to łatwiejsze: karty bardziej popularne, zasady powszechnie znane. Co jednak mógł zrobić? Zmuszanie do gry nie przynosiło żadnych efektów, próbował już i tego.

Póki czas, korzystał więc ze starczej nostalgii i nudy.

Dobrze pamiętał niuanse zasad i uczył, może bardziej przypominał staruszkom o znanych kiedyś grach: wist, tysiąc, makao, rumel, brydż i remik. Poker też, choć dyrekcja kręciła nosem na hazard. Karol nie dyskutował, że każda gra to przecież hazard, że życie to gra losowa, i kazał seniorom grać na zapałki.

To, jaki ustalili przelicznik zapałek wymienianych na ławeczce przed drzwiami Domu Kultury, już go nie obchodziło.

Patrząc na nich, myślał o swojej babce i może dlatego zwlekał tak długo, jak tylko mógł, zanim zaprosił kogoś do gry.

– Jedno rozdanie – mówił. Zwykle się godzili, bo co to jest jedno rozdanie?

Wyciągnął talię kart, którą zawsze trzymał w kieszeni na piersi, blisko przy ciele. Prawie nic już nie ważyła, jakby była drukowana na najcieńszej bibule, choć dotyk mówił raczej o czerpanym papierze albo pergaminie. Karty traciły wagę z dnia na dzień, może z godziny na godzinę, czasem wręcz z minuty na minutę. Nie mógł oderwać myśli od tego ubywania, czuł ciągle zachodzącą zmianę, słyszał cichy szum chwil mijających jak ziarenka piasku w klepsydrze. Samo to mogło doprowadzić do szaleństwa. Czasem chciał, żeby zmiana ciężaru odbywała się gwałtownie i skokowo albo powoli i niezauważalnie, ot, nagle orientowałby się, że talia waży mniej niż wcześniej, jak ludzi zaskakuje upływ czasu, a drogowców zima.

Nie miał jednak ani luksusu zaskoczenia, ani zapomnienia.

Przetasował karty. Powoli. Ostrożnie. Miał wrażenie, że w dłoniach trzyma tylko powietrze, nie poczułby nawet, że jednej brakuje. A jak miałby zagrać niekompletną talią?

Co by się wtedy stało? Coś strasznego. Nic takiego.

Karol nie wiedział, co gorsze. Zmarnowane życie czy stracony czas?

Dosiadł się do stolika, przy którym czekała już starsza kobieta. Krótkie, tlenione włosy, pewnie ze sto kilo wagi i żarty, że w Titanicu grałaby górę lodową. Karolowi przypominała babcię. Może dlatego zadrżała mu ręka, kiedy podał jej karty do przełożenia.

– Jedna runda rumla na rozgrzewkę? Pani Różo?

– Ale tylko jedna – wzięła górną część talii, pokazała ostatnią kartę – bo zaraz przyjdzie Luiza, obiecała mi powróżyć.

– Ach, wróżby – Karol podniósł pierwszą z kupki pozostałej w jego ręce – na pewno to warto wiedzieć? Mam asa, pani miała waleta. Rozdaję.

Dwanaście kart dla niej. Dwunastu apostołów? Dwanaście kart dla niego. Dwanaście miesięcy? Osiem kart, rewersami do góry, pomiędzy nimi. Czterech jeźdźców Apokalipsy i ich konie.

Nie musiał sprawdzać swojej ręki, by wiedzieć, że jest dobra.

Róża za to myślała długo. Patrzył na karty w jej dłoniach. Ile to już lat tak siedział i czekał, aż ktoś się zastanowi? Wciąż nie potrafił nazwać wzoru na rewersie. Czasem widział w nim bluszcz, duszący, miażdżący coś, co kiedyś mogło być człowiekiem, a teraz przeciekało między liśćmi. Widział długie linie, które kojarzyły mu się ze starymi, anatomicznymi rysunkami mięśni. Korzenie, które zaraz przedrą się przez karty, wrosną w trzymające je dłonie, wsuną się w żyły. Dżdżownice, kłębiące się nieśpiesznie. Arabeski, zniekształcone przez chorobę.

Może to tylko wina koloru. Rewersy były sino-różowe, z białymi i purpurowymi detalami.

Kiedy – po grze, przed grą, przez cały dzień – patrzył na nie z bliska, widział mikroskopijne otworki, drobne rysy; skóra w zbyt dużym powiększeniu. Może ciężar umykał, jak pot, przez te pory?

Róża wymieniła pięć kart, skrzywiła się: wymiana nie była po jej myśli. Karol wyrzucił trzy dziesiątki z ręki, wziął ze stołu trzy asy.

Rozpoczęli licytację.

Róża nie traciła animuszu, kiedy Karol bez problemu przebił jej najdłuższy kolor, sekwens i komplet.

– Ha. Przynajmniej nie przegram do zera, bo mam kartę róż.

Karol zamrugał, zaskoczony.

– Co pani ma?

– Kartę róż – powtórzyła, trochę mniej pewnie. – Jak licytuje się za pomocą wszystkich kart?

– Ach, tak, tak. Przepraszam. – Zaśmiałby się, gdyby grali inną talią. Chodziło o carte rouge.

Róża niedbale rzuciła pierwszą kartę na stół. W trakcie licytacji można łatwo ustalić, czym dysponuje przeciwnik, i teraz, pewna porażki, zerkała na boki. Karol wolałaby, żeby zachowała pozory skupienia, ale rozumiał, że kobieta gra tylko z uprzejmości. Nie wypada przecież tak od razu poddać się i wstać od stołu.

Czasem nawet nie można.

Pierwsze wyjście było jej, ale on wygrał pierwszą lewę. Tak samo drugą i trzecią, i kolejne.

Przy siódmej zawahał się na moment. Siódma była decydująca. To w połowie gry coś zaczynało się dziać. Może chodziło o powtarzane ruchy? Rytuał rozdawania i licytacji, karta na stół, karta na bok.

Jeszcze mógł oddać jej tę jedną lewę. Najgorsze demony rodzą się z powtarzania drobnych czynności. Róża spojrzała na niego znad kart.

Zupełnie jak jego babka.

***

– Moja babcia potrafi czarować – oznajmiał z dumą kolegom z podwórka.

Wybór miał prosty: albo będzie z babki dumny, albo będzie się jej bał. Duma nie była łatwiejsza niż strach, ale w strachu ich wspólne życie byłoby nieznośne. Mówił więc, że czaruje i jego też uczy tych czarów.

W karty grali codziennie, z taką powagą, że Karol nie był pewny, czy to wciąż zabawa.

Pracownicy okolicznych kasyn zupełnie poważnie nazywali ją wiedźmą i patrzyli na ręce ze zdwojoną uwagą.

– Ale jak pan może, pan nie może, co pan sobie myśli, pan płaszcz weźmie – jazgotała w drzwiach, kiedy ktoś nie chciał jej wpuścić.

Ustawiano kamery, przesłuchiwano krupierów, ale nigdy nie natrafiono na ślad oszustwa. Babka wchodziła, wygrywała i wychodziła, jakby wpadła po drobne na chleb.

Kiedy Karol pytał, dlaczego nie wygra raz a porządnie, kupią dom, auto i kucyka, to babka tylko głaskała go po głowie.

– Kiedyś zobaczysz, synek – mówiła z westchnieniem. Do kasyn chodziła głównie przed świętami; wtedy Karol myślał, że to strata talentu, teraz sam nie zaglądał do nich częściej.

Koleżanki zabawiała brydżem, tysiącem i wistem. Nie zawsze wygrywała. Koleżanki doceniały gest, bo choć spotykały się dla przyjemności, towarzystwa i pogawędek, to kto chciałby zawsze przegrywać?

Czasem zapraszała kogoś na jedną rundę rumla. Wyciągała wtedy swoją specjalną talię, której nie pozwalała mu dotykać, i chociaż nigdy nią nie przegrywała, to zawsze zmartwiona marszczyła brwi. Czasem wróżyła z tych kart, zwykle śmierć, i z wiekiem coraz częściej miała rację.

Karola też to nie dziwiło, widać sam uwierzył, że babka czaruje.

Nie pamiętał, o czym myślał w dwudzieste pierwsze urodziny, kiedy pogratulowała mu oczka, wyjęła tę specjalną talię i rozdała karty do gry w rumla. Zaskoczyła go ich lekkość. Nie skończyła, jak zawsze, po pierwszej wygranej, ale rozdawała dalej, a Karol czuł, że nie rozdaje tylko kart, że rozdaje też szczęście, że to rytuał, namaszczenie. Prawie widział, jak babka blednie z każdą kartą.

Choć to teraz mogło mu się tak wydawać.

Wtedy pewnie był tylko zaskoczony, kiedy drugie rozdanie zremisował, trzecie wygrał o okruszki punktów, zbierając ostatnią lewę, a czwarte…

Karty rozdawała babka. Rzucała je na stół, jakby parzyły ją w palce, rozgrzane od długiej gry. Karol podniósł swoje, zobaczył figury i aż gwizdnął cicho. Nie dowierzał w trakcie licytacji, nie dowierzał w rozgrywce, kiedy po połowie lew zrozumiał, że ma szanse wziąć wszystkie. Jeszcze pięć. Prawie słyszał niecierpliwe szepty, jakby za nim stali wszyscy, których babka rozgromiła. Cztery. Trzy. Dwie. Jakby czekali aż wreszcie przegra. Raz, a dotkliwie.

– Kaput! – krzyknął z dziką radością.

Siedziała skurczona, zapadnięta w sobie, nienauczona przegrywać.

– No – powiedziała w końcu. – Toś wygrał. Policz sobie punkty i zapisz, ile ich teraz było. Karty należą do ciebie, to prezent na urodziny. I zawsze pamiętaj: tylko rumel, tylko jedno rozdanie. – Po chwili namysłu dodała: – Jeszcze ci przypomnę. No, powodzenia, wnusiu.

Karol podziękował, niecierpliwie wziął talię, on rozgrzany, ona rozgrzana, ciężka, cięższa niż wcześniej. Oglądał ją ze ciekawością – dziwny papier. Pergamin? Figury miały zamknięte oczy, jakby spały, oparte o krawędzie kart, uśmiechały się przez ten sen, ale było w nich coś przewrotnego. Papier się nie gniótł i nie łamał, raczej zawijał. Nie szeleścił już sucho.

Cały wieczór spędził, patrząc na figury, jakby chciał przyłapać je w trakcie ruchu. W końcu, zniecierpliwiony, wrzucił karty do szuflady biurka.

Babka zmarła w nocy.

Ciało było zaskakująco lekkie. Pracownicy krematorium powiedzieli mu potem, że spłonęło bardzo szybko, prawie jak papier. Na pogrzebie nie było zbyt wielu żałobników, jakby wszyscy znajomi, bliżsi i dalsi, pomarli przed nią.

Po skromnej stypie Karol nie chciał wracać do pustego domu. Włóczył się po mieście, aż w końcu trafił do niewielkiego baru. Tanie krzesła i stoliki, tanie alkohole, klientela skopana przez życie, zadeptana przez błędy swoje i błędy innych. Wziął piwo w butelce. W kącie stał smutny jednoręki bandyta. Wszystko tu było smutne i rozmazane, choć to mogła być wina łez. Babka nie odpuszczała nawet jednorękim bandytom, mamrotała pod nosem:

– Jak jednoręki, to nie powinien brać się do rozboju, bandyta niby, ha, zobaczymy. – Oczywiście, wygrywała.

Karol uśmiechnął się blado, wrzucił pięć złotych, wyjął sto. Wrzucił kolejnych pięć, znowu wyjął sto, dopił piwo i wyszedł z baru, bo barman z kolegami patrzyli na niego bykiem.

Nie myślał długo. Wsiadł do pierwszej taksówki, jaką znalazł, i zajechał do kasyna. Grał w blackjacka i pokera, nie stawiał dużo, więc wiele nie wygrywał, ale czuł narastającą podejrzliwość krupiera. Tacy klienci jak on to tylko kłopoty.

Mimo wszystko do domu wrócił znacznie bogatszy.

Pięć dni po śmierci babki i dwa po pogrzebie Karol usłyszał pukanie. Wyjrzał przez judasza, otworzył drzwi. Na progu stała zasuszona kobiecina, ostatnia przyjaciółka babki. Wpuścił ją do środka.

– Karolku, sierotko ty biedna, jak ty sobie poradzisz – powiedziała, klepiąc go po policzku.

– Pani Emilio, mam dwadzieścia jeden lat…

– Sierotką jest się niezależnie od wieku – powiedziała, klepiąc go po drugim policzku. – Nie wstydź się, to była prawdziwa tragedia, najpierw położyli Karolinę w szpitalu, wkrótce potem umarł jej zięć, zaraz za nim poszła jej córka… Straszne, straszne – mamrotała bardziej do siebie niż do niego. Nieproszona przeszła do kuchni, przygotowała herbatę, rozkroiła ciasto, siadła za stołem i spojrzała na niego ze współczuciem.

– Karolina prosiła, żebym do ciebie przyszła. Zadzwoniła tego wieczora, kiedy… Jakby wiedziała, że… – Pociągnęła lekko nosem, otarła łzę. – Powiedziała, że gdyby coś jej się stało, to mam do ciebie przyjść i zagrać z tobą w rumla. – Karol miał nadzieję, że się nie rozpłacze, chusteczki skończyły się już dawno. Emilia mówiła dalej: – Karty były dla niej całym światem. Często żartowała, że każdy punkt to dwie godziny życia więcej. Wiesz, strasznie się denerwowała, kiedy długo nie grała. Jeden punkt, dwie godziny – powtórzyła w zamyśleniu.

Karol posłusznie wziął karty z parapetu, ale Emilia fuknęła jak zła, zmumifikowana kotka:

– No przecież nie te. Karolina mówiła, że są specjalne karty, spadek, tymi mamy zagrać. – Kiedy zobaczyła, że się waha, dodała wyrozumiale: – Kaprys, nie kaprys, należy uszanować ostatnią wolę zmarłej.

Wzruszył ramionami, nie będzie przecież kłócił się ze staruszką, i poszedł do pokoju. Wyjął talię z szuflady, o mało nie rozsypał kart – znowu prawie nic nie ważyły, kruche jak zasuszone liście. Bał się, że rozpadną się w jego dłoniach. Przypomniał sobie, jak lekka była babka po śmierci. Jak suchą miała skórę. Że ma grać regularnie. Że mu o tym jeszcze…

Z kuchni dobiegło go zniecierpliwione pokasływanie.

Dopiero kiedy skończył rozdawać, kiedy Emilia układała karty w wachlarz, mamrocząc coś pod nosem, przyjrzał się figurom. Wyglądały tak samo jak wcześniej – oparte o krawędzie, jakby spały.

W trakcie licytacji zdziwił się tylko trochę – tę grę też miał wygraną.

Zbierał lewę za lewą i kiedy wybrał siódmą kartę, z zaskoczenia upuścił ją na stół. Była ciepła, jakby rozgorączkowana. Pani Emilia odwróciła ją figurą do góry, a Karol z trudem stłumił krzyk.

Walet już nie spał. Jedną dłonią skrobał powierzchnię karty, stawy palców wyglądały jak supły, opuszki miał starte do krwi. Oczy, teraz szeroko otwarte, wpadły głęboko w rdzawy cień brwi. Skóra twarzy opinała kości, widać było zarysy zębów. Poszarpane usta otwierały się i zamykały, jak u ryby wyciągniętej na ląd, jak u głodnego noworodka.

Emilia najwyraźniej nie widziała wygłodzonego waleta. Bez słowa rzuciła dziesiątkę w jego twarz.

Karol usłyszał ciche skrobanie.

Zebrał karty, odłożył na bok, ale nie mógł przestać słyszeć tych dźwięków. Skrobania. Drapania. Szelestu. Mlaskania.

Dużo później dowiedział się, że „rumel” znaczy „hałas”.

Rzucił damę. Była tak samo wychudzona jak walet, wycięta suknia eksponowała mostek, obojczyki jak kolia oplatały szyję. Na karcie był kurz, jakby stary naskórek. Dama patrzyła na niego z wyrzutem. Kiedy Emilia zasłoniła to spojrzenie siódemką, Karol miał wrażenie, że rzucona karta drży – jakby coś, ktoś, uderzał w nią z drugiej strony.

Dźwięki żucia były coraz głośniejsze.

Dziewiątą lewę wygrał asem. As, na szczęście, wyglądał normalnie.

Kolejna karta, król, stojący, właściwie leżący, wyglądał jak trup pod lodem. Karol dotknął palcem jego twarzy. Karta była wilgotna. Król zaszlochał rozpaczliwie i nie ucichł, kiedy Emilia przykryła go dziewiątką; odłożony na bok, wyciem zaraził inne figury. Karol czuł, że pobladł, musiał wyglądać źle, bo pani Emilia patrzyła na niego z troską.

Karty zawodziły potępieńczo.

As. Wygrał.

Ostatnie wyjście. Król, nieruchomy. Karol przez chwilę chciał nim potrząsnąć.

Kiedy pani Emilia rzuciła ostatnią kartę, król zaczął chichotać. Wysoko. Przenikliwie.

– Kaput – powiedział Karol, tym razem bez triumfu w głosie. Karty zamilkły.

Zebrał je, znowu ciężkie, jak pięć dni wcześniej, kiedy wygrał z babką. Spojrzał na figury. Wyglądały na dobrze odżywione, skóra już nie przylegała ciasno do kości; układały się wygodnie, opierały o krawędzie i zamykały oczy, gotowe do snu.

Policzył punkty. Sto pięćdziesiąt. Trzysta godzin. Jakieś trzynaście dni.

Na pogrzebie Emilii spotkał mężczyznę, którego mgliście pamiętał z dawniejszych czasów. Dziadek kiedyś uderzał w konkury – najpierw do babki, potem do jej przyjaciółek – i chętnie przystał na propozycję Karola, by spotkać się za niecałe dwa tygodnie i zagrać partyjkę rumla.

– Za zdrowie Karolinki. – Mężczyzna mrugnął niezdarnie. – I Emilki.

– Tak, za zdrowie – odpowiedział z trudem Karol. Spróbował się uśmiechnąć; dziadek bez słowa poklepał go po ramieniu.

– No, jeszcze będzie dobrze.

***

Karol rzucił króla – w końcu mieli zagrać tylko jedną partię. Jak zawsze, figury budziły się po połowie rozgrywki. Wygłodzony, wyjący opętańczo król odbijał się od powierzchni karty, dopóki Róża nie nakryła go dziesiątką. Karol odłożył rozgrzane karty na swój stosik, odchrząknął, jakby mógł tym zagłuszyć mlaskanie. Po dwunastym wyjściu uśmiechnął się smutno.

– Kaput.

Czerw Zwycięzca

Anna Maria Wybraniec

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/21120

Jest zagadka, jest klimat, jest warsztat. Podobało się. Jedno by może się przydało – odpowiedź na pytanie: dlaczego…? Trochę mi tego tu brakuje.

rybak

Opowiadanie czytało mi się bardzo dobrze. Zrobiło ono na mnie wrażenie po pierwsze efektownym budowaniem nastroju nie tyle może grozy, co niesamowitości i pewnego lekkiego zagrożenia, po drugie – niebanalnym i ciekawym ogrywaniem zarówno aluzji literackich (Poe), jak i tych do sztuki (konkretny obraz Wyczółkowskiego i jego dzieje).

ninedin

Początek tego opowiadania jest równie zagracony, co stragany na jarmarku, który opisujesz. Przypominał mi taką lekturę z podstawówki pt. Przypadki Robinsona Cruzoe. Tam też były całe akapity, kiedy narrator bez kozery wymieniał, co Robinson znalazł w dżungli czy na jakimś statku. A ja bez cienia skrupułu pomijałem te wyliczanki, bo co mnie to obchodzi. Tutaj też skanowałem kolejne wystawione na sprzedaż graty, bo uważam, że o ile budowanie klimatu jest istotne, no to nie tędy droga.

Cała reszta to jednak cud, miód i orzeszki. Są ciekawe, sympatyczne postaci. Akademicką codzienność znam z autopsji i mogę przyznać, że odwzorowałaś ją bardzo dobrze. Egzotyczne dla mnie klimaty sztuki i jej renowacji – cudne. Nie wiem, czy faktycznie się na tym znasz, czy to zasługa porządnego researchu, ale przekonałaś mnie. Początkowo irytowało mnie trochę zafiksowanie bohaterki na obrazie, bo wyglądało, jakbyś położyła na to zbyt duży nacisk i przez moment stałaś z fabułą w miejscu, zmierzałaś donikąd. Przestój był jednak chwilowy, bo zakończenie mnie zaskoczyło i ukontentowało. Faktycznie zapachniało Poe, a myślę, że to komplement.

MrBrightside

Czerw Zwycięzca

Anna Maria Wybraniec

Płaczą anioły, widząc czerwie –

Przesiąkłe ludzką krwią.

Zagasły światła – w koło mrok –

Śmiertelnym – patrz! – piorunem

Na każdy ludzki spada wzrok –

Kurtyna swym całunem.

Edgar Allan Poe

Postanowienie, by nie wydawać pieniędzy na rzeczy, które nie są mi niezbędne, miało się wyśmienicie przez miesiąc. To i tak niezłe osiągnięcie: przejść przez styczniowe wyprzedaże bez uszczerbku na portfelu. I nawet nie złamałam się z własnej winy! No, może trochę – czułam się zbyt pewna siebie w tym nowym, oszczędnym wydaniu i kiedy Ela, koleżanka ze studiów, wyciągnęła mnie na pchli targ dla towarzystwa i pomocy w wypatrywaniu co ciekawszych drobiazgów, zgodziłam się, bo przecież to jej pieniądze miałyśmy wydawać.

W pierwszy weekend każdego miesiąca na stadionie Szombierek w Bytomiu odbywa się jarmark staroci. Zawody w szperaniu, zapasy w targowaniu, skoki w bibeloty – pół Śląska zbiera się na wielki mecz: kupujący kontra sprzedający. W pickupach i kombi przywozi się wszystko, co nie zostało na stałe przymocowane do ścian i podłóg – krzesła obite skórą, książki, kasety i winyle, monety, znaczki, biżuterię, lampy i karafki. Stare, ciężkie meble, pamiątka po dziadku; zestaw niemodnej już porcelany, zapisany przez babcię; zdjęcia, które nie zdołały przetrwać rozwodu. Współczesne repliki, chińskie podróbki, domowe rękodzieło i obowiązkowe oscypki.

Bywa, że sprzedający rozkładają swoje towary wprost na ziemi: stare lalki z krzywo uciętymi włosami, porysowany plastik zamiast porcelany i brudne pluszaki z wyrwanym okiem. Przede wszystkim jednak można tam znaleźć stare obrazy, pocztówki, fotografie i aparaty – od klasycznych lustrzanek do polaroidów.

Klienci są tak samo różnorodni jak sprzedawcy i przedmioty – od pasjonatów staroci, przez szperaczy-amatorów, trzydziestolatków chcących dodać wigoru meblom z Ikei, do studentów takich jak my – szukających rzeczy niezwykłych i przeciętnych, na których można ćwiczyć swoje umiejętności.

Obydwie studiujemy konserwację zabytków: im bardziej zniszczony pejzażyk, im brudniejsza fotografia, tym lepiej dla nas. Zdjęcia, płótna i ramy, kupione za niewielkie pieniądze, są najlepszym materiałem do ćwiczeń – nie boimy się ich zniszczyć. Ela zniknęła w stercie starych zegarków, ja przechadzałam się między porcelanowymi figurkami hipopotamów i stosami przedwojennych pocztówek. Zaadresowane pięknym, odręcznym pismem, były dla mnie, nawykłej do kanciastego druku, zupełnie nieczytelne.

W końcu trafiłam na małe stoisko, stoliczek zaledwie, wciśnięty między dwa większe stragany. Piętrzyły się na nim aparaty fotograficzne, lustrzanki sprzed cyfrowej rewolucji, lustrzanki dwuobiektywowe, najprostsze camery obscury, a nawet aparaty do fotografii tradycyjnej, w których obraz utrwala się dzięki reakcji halogenków srebra. Stałam, bardziej podziwiając zmyślną konstrukcję, niż patrząc na konkretne aparaty. Staruszek, ledwo wystający zza chybotliwego stosu, uśmiechał się, jakby był właścicielem najlepszego towaru na jarmarku, najbardziej imponującego stoiska, a nie stołka oflankowanego przez głowę jelenia z prawej strony i meble z lewej.

– Panna robi zdjęcia czy ozdabia pokój? – zapytał po chwili.

– Jedno nie wyklucza drugiego, proszę pana – odpowiedziałam wesoło.

Staruszek uśmiechnął się ciepło i pokiwał głową z aprobatą. Był łysy jak kolano, choć zachował krótko przystrzyżone wąsy i bródkę. Na wydatnym nosie krzywo wisiały okrągłe okulary. Wyglądał znajomo, na pewno widziałam go wcześniej, nie byłam tylko pewna gdzie i kiedy. Nie pytając o nic więcej, zaczął przekładać aparaty na lewo, ustawiając je na meblach, i prawo, tworząc chwiejną konstrukcję w porożu jelenia. Sąsiedzi nie zareagowali na jego nagłą ekspansję; może po prostu nie patrzyli w tę stronę. W końcu dokopał się do starego, pobijanego aparatu do dagerotypii: czarnej skrzynki z mosiężnym obiektywem wyglądającym jak okular lunety, zasłoniętym blaszką przesuwaną jak judasz.

– Panna weźmie ten – powiedział stanowczo, wciskając mi go w ręce.

Pudełko było ciepłe pomimo lutowego mrozu. Zanim zdążyłam zaprotestować, zaczął z powrotem układać pozostałe aparaty jak wieżę z klocków. Kiedy skończył, wyglądała, jakby nic z niej nie ubyło. Staruszek znowu się uśmiechnął i wyciągnął rękę.

– Dwieście złotych.

Nie – pomyślałam, sięgając ręką do torebki. Nie – powtórzyłam, wyjmując portfel. Nie, przecież nawet tyle nie mam.

Ku mojemu zdumieniu, w portfelu był odpowiedni banknot. Miałam zabrać ze sobą tylko dwadzieścia złotych, na kawę po zakupach, jak to się tu znalazło? Jak przez watę usłyszałam, że w aparacie jest płytka, gotowa do naświetlenia.

Obeszłam stadion dookoła i kiedy postanowiłam zawalczyć ze staruszkiem, aby wziął aparat z powrotem, okazało się, że zniknął. Patrzyłam na wąskie przejście między stołem a jeleniem i zastanawiałam się, jak to możliwe, że w ogóle tam siedział. Zostały po nim tylko te okrągłe okulary, zawadiacko wiszące na rogu jelenia. Zapytałam wystawców obok, ale żaden z nich nie wiedział, o kim mówię. Patrzyli na mnie, jakbym była niespełna rozumu.

Odwróciłam się, refleks światła odbitego od soczewek zakłuł mnie w oko. Przez chwilę moje oko łzawiło, jakby coś w nie wpadło; choć mogły to być zwykłe łzy.

Zrezygnowana powlokłam się przed siebie. Zatrzymałam się dopiero na samym skraju targowiska. Nie było tu wielu oglądających, a część z wystawców najwyraźniej już pozbierała swoje rzeczy. Stanęłam przy jednym z pozostałych stoisk. Stół zastawiono różnymi bibelotami, nic wartościowego, ale moją uwagę przykuł niewielki obraz, oparty o kryształowy wazon. Dziewczyna w wianku, opatulona szalem, włosy zaczesane do przodu zakrywały jej pół twarzy, ale tym, co naprawdę przyciągało spojrzenie, było jej niezasłonięte oko – wielkie, czarne, zniewalające. Kupiłabym ten obraz bez zastanowienia, gdyby nie… Zerknęłam na aparat.

Kurwa.

Szybko przekręciłam zatyczkę prymitywnego obiektywu. Jak długo naświetlała się płytka w środku? Nie miałam bladego pojęcia, ale byłam pewna, że zdołałam ją prześwietlić.

Z trudem powstrzymałam łzy.

Stałam przez chwilę i patrzyłam w to ogromne, hipnotyzujące oko. Stałabym dłużej, ale sprzedawca zaczął pochrząkiwać z niechęcią. Rzuciłam ostatnie, tęskne spojrzenie na obraz i poszłam szukać Elki.

Znalazłam ją zawzięcie dyskutującą z jakąś młodą kobietą. Obok leżało kilka pakunków zawiniętych w brązowy papier. Kiedy Ela mnie zobaczyła, pomachała, pozbierała paczki, pożegnała się ze sprzedawczynią i w podskokach podbiegła do mnie, radosna jak skowronek.

– Umówiłyśmy się, że jak ładnie wyczyszczę obrazy, to je ode mnie odkupią – wyjaśniła z uśmiechem. – Ty znalazłaś coś ciekawego? Idziemy na kawę?

– Kawa – przytaknęłam. – Zmarzłam straszliwie.

Nie miałam zbytniej ochoty opowiadać historii mojej porażki na zakupach, ale nie dało się ukryć pudła w moich rękach, a na dodatek, kiedy znalazłyśmy się w kawiarence, zorientowałam się, że nie mam drobnych na nic ciepłego do picia. Opowiedziałam całą historię, mając nadzieję, że Elka się ulituje i zapłaci za mnie. Ulitowała się, nawet ciastko dorzuciła, chichocząc pod nosem.

– To ci staruszek. Ale że jego sąsiedzi nic?

– Też mnie to zdziwiło. Jakby go tam nie było. – Pociągnęłam nosem. – Lepiej by było, jakby go nie było.

– Co teraz z tym zrobisz?

– Zaniosę do pracowni, może uda się coś wywołać.

– Dagerotypia jest super – powiedziała Ela, zamyślona. – W zależności od tego, pod jakim kątem patrzysz, widzisz albo pozytyw, albo negatyw.

– Jeżeli w środku w ogóle jest ta posrebrzana płytka… – Nagle w to zwątpiłam.

– To był negatyw, teraz pozytyw.

– Mam kwiatka do przesadzenia, będzie fajna doniczka – odpowiedziałam po dłuższej chwili.

***

W poniedziałek, kiedy zaniosłam aparat na uczelnię, okazało się, że szczęście jednak nie opuściło mnie całkowicie. W pracowni konserwacji fotografii były wszystkie odczynniki i urządzenia potrzebne do wywołania zdjęcia zrobionego aparatem do dagerotypii. Sam proces nie jest trudny i tylko trochę trujący – trzeba okadzić płytkę oparami rtęci, żeby wywołać obraz, i przemyć roztworem tiosiarczanu sodu, by usunąć resztki światłoczułych substancji. I tyle – nic nie trzeba ani powiększać, ani naświetlać. Wykładowca początkowo miał pewne obawy, ale udało mi się go przekonać, że nie umrę, jak zrobię to sama.

W ciemni okazało się, że w środku rzeczywiście jest płytka. Niecierpliwie czekałam, aż rtęć odsłoni obraz i kiedy okazało się, że jednak dobrze naświetliłam zdjęcie, odetchnęłam z ulgą. Szkoda tylko, że przedstawiało gburowatego sprzedawcę i jego pełne badziewia stoisko. Jedynym jasnym punktem na zdjęciu było oko dziewczyny, promieniujące tajemniczym światłem.

Tak jak mówiła Ela, po przechyleniu fotografii zamiast pozytywu było widać zdjęcie w negatywie, ale coś się nie zgadzało w tym odwróceniu.

Przypomniały mi się jedne z zajęć z malarstwa, kiedy malowałam martwą naturę i coś ewidentnie poszło nie tak. Doktorantowi prowadzącemu zajęcia też coś nie pasowało i staliśmy w zadumie przy sztaludze. Dopiero kolega ze sztalugi obok zauważył, że namalowałam jedno z pudełek na stole w lustrzanym odbiciu.

Teraz też – coś nie dawało mi spokoju.

***

Zabrałam dagerotyp do domu. Co jakiś czas brałam go w ręce i bawiłam się, przeskakując między pozytywem a negatywem, zastanawiając się, co może powodować to niejasne wrażenie, że coś się nie zgadza. Sprzedawca w negatywie wyglądał bardziej złowrogo niż w pozytywie, ale to mogła być tylko moja psychika, przywiązana do znaczenia przymiotników „negatywny” i „pozytywny”.

Zrozumienie uderzyło mnie nagle i gdybym nie siedziała na krześle, to pewnie ugięłyby się pode mną kolana. Różnica była na samym środku zdjęcia, w portrecie dziewczyny. W pozytywie wyglądał tak, jak go zapamiętałam: oko, wianek, szal; w negatywie nie było ani wianka, ani szala, włosy nie zasłaniały drugiego oka. Jej spojrzenie wydawało się świecić, zupełnie jakby miało wypalić dziurę w fotografii.

Powoli torowała sobie drogę świadomość, że oto jedna zagadka zmieniła się w inną, i to znacznie trudniejszą: jak to możliwe, że negatyw i pozytyw są różne? Jak to możliwe, że negatyw pokazuje coś, czego tam na pewno nie było?

Narastało też we mnie podejrzenie, że już kiedyś widziałam tę dziewczynę z obrazu. Tylko kiedy? I gdzie?

***

W nocy nie spałam zbyt dobrze. We śnie piękna dziewczyna o wielkich, sennych oczach zniknęła z negatywu; szukałam jej na innych zdjęciach, ale zbudziłam się, zanim zdążyłam ją znaleźć. Na porannym wykładzie z historii sztuki przezornie siadłam z tyłu i było tak, jak się obawiałam – monotonny głos profesora, ciemna sala, szum rzutnika sprawiły, że zaczęłam przysypiać. Na ścianie tańczyły portrety i pejzaże, duchy z odległej przeszłości, defilada i parada cieni, aż nagle wśród nich pojawił się staruszek i dziewczyna z obrazu. Krzyknęłam, wstając gwałtownie z miejsca, postać zniknęła, pozostawiając białą, pustą ścianę. Krzesło z hukiem upadło na podłogę. Cała sala, łącznie z wykładowcą, patrzyła na mnie. Czułam, jak się rumienię. Musiałam naprawdę przysnąć i w prezentację wśniła się twarz z zdjęcia. Profesor chrząknął.

– Oto jak nas, biednych ludzi, rzeczywistość ze snu budzi. Do zobaczenia za tydzień.

Ktoś zachichotał, wszyscy zaczęli się zbierać. Przemknęłam koło wykładowcy, mamrocząc jakieś przeprosiny pod nosem, i uciekłam z sali.

Cały dzień chodziłam rozkojarzona. Artyści mogą sobie pozwolić na natchnione szaleństwo, ale przy konserwacji zabytków trzeba mieć bardziej racjonalne podejście do świata, pewność, że to, co się widzi, jest prawdziwe – bo nad niektórymi dziełami to człowiek pracuje jak saper przy bombie.

Urwałam się z reszty zajęć i zaszyłam w pracowni fotograficznej. Na szczęście uczelnia dysponowała potrzebnymi materiałami i mogłam przygotować sobie kolejną płytkę do naświetlania. Wypolerowałam miedzianą, platerowaną srebrem blaszkę na wysoki połysk, przygotowanie warstwy światłoczułej zostawiłam na inny dzień.

Kiedy skończyłam, mogłam się w niej przejrzeć.

Zupełnie jak w lusterku.

***

W domu sprawdziłam, czy negatyw i pozytyw dagerotypu wciąż są różne.

Były. Delikatnie rozłożyłam pudełko aparatu, mając nadzieję, że w środku znajdę jakieś wyjaśnienie – runy, zaklęcia, czaszkę kruka przyklejoną w rogu, skrzydło nietoperza. Nic. Pusto. Złożyłam go z powrotem i odstawiłam na półkę.

***

W środy chodziłam na praktyki do pracowni konserwatorskiej. Postanowiłam zabrać ze sobą dagerotyp i zapytać szefa, co o tym sądzi.

Pracownia pana Marka mieściła się w kamienicy w centrum miasta. Weszłam do środka i przeskoczyłam kilka schodów prowadzących na wysoki parter.

Szef był już na miejscu, widziałam jego płaszcz na wieszaku, ale nie zastałam go w głównej pracowni – widocznie zajmował się czymś, schowany w gabinecie. Musiało to być coś specjalnego, wymagającego prawdziwego skupienia, bo zwykle zostawiał drzwi otwarte. Żartował, że musi patrzeć nam na ręce. Tym bardziej więc nie powinien się zamykać: Janek, jego pełnoetatowy pracownik, miał tydzień wolnego, a ja lepiej się czułam, gdy ktoś faktycznie patrzył mi na ręce. Zastukałam do drzwi gabinetu.

– Zaraz wyjdę, poczekaj chwilę! – odkrzyknął szef ze środka. Po kilku minutach wyszedł, w białym kitlu umazanym farbami. Z gabinetu słychać było szum wyciągu, ale nie udało mi się dojrzeć, nad czym pracuje.

– Co pan tam ma, szefie? – zapytałam, nie mogąc powstrzymać ciekawości.

– Eee… – Machnął ręką. – Nic ciekawego. Kolega poprosił o wyczyszczenie jakiegoś obrazu, który kupił okazyjnie. – Wzruszył ramionami i zapytał z szerokim uśmiechem: – Jak tam u ciebie z rzeźbą? Chyba jeszcze nic w drewnie u mnie nie robiłaś, prawda?

– No, jakoś nie wyszło…

– To bardzo dobrze! – wpadł mi w słowo. – Chcesz spróbować?

Wskazał na płaskorzeźbę przedstawiającą cherubina, dekorację drzwi jakieś szafy. Brakowało mu jednego skrzydła i połowy włosów. Janek przed urlopem dokleił klocki lipowe i całość prezentowała się teraz dość awangardowo, z lekką nutą kubizmu.

– Jakoś sobie nie ufam…

– No, to tym bardziej. – Znowu nie pozwolił mi dokończyć. – Najwyżej Janek doklei sobie nowe klocki, jak wróci.

Pan Marek zostawił mnie z dłutami, a sam zniknął w gabinecie. Spojrzałam z powątpiewaniem na pyzatego aniołka. To się nie mogło dobrze skończyć.

Zaczęłam wybierać nadmiar drewna, starając się oddać kształt skrzydła w klocku i nawet byłam zadowolona z efektów, choć nie wątpiłam, że Janek natychmiast po powrocie odpiłuje moje dzieło, mamrocząc pod nosem o profanacji i beztalenciu.

Dagerotyp leżał bezpiecznie zapakowany w mojej torbie, ja dłubałam w drewnie, a szef nie wychylał się ze swojej pracowni. Kiedy w końcu wyszedł, zamknął drzwi gabinetu za sobą, podszedł do mnie, spojrzał na cherubina i gwizdnął cicho.

– Nie martw się. Odpiłujemy, przykleimy nowe klocki i Janek nawet się nie zorientuje.

Spojrzałam na niego z przerażeniem. Nie mogło przecież być aż tak źle? Uśmiechnął się, poklepał mnie po ramieniu.

– Idę do bistro po obiad – powiedział. – Wezmę też porcję dla ciebie, co?

Pokiwałam głową; wzrok wbił się w lipowe drewno. Pyzaty cherubin stracił swoją niewinność. Patrzył ze złośliwą przekorą.

Pan Marek wyszedł, a ja momentalnie znalazłam się pod drzwiami jego pracowni. Przez chwilę stałam nieruchomo, jakbym sama nie wierzyła, że mogę zachowywać się tak szczeniacko, po czym nacisnęłam klamkę. Postanowiłam tylko zajrzeć, zerknąć, co takiego robi. Uchyliłam drzwi. Niewielka lampka oświetlała ustawiony na stole obraz. Dziewczyna ze zdjęcia, już bez wianka, ale ciągle z szalem na ramionach, patrzyła na mnie swoim wielkim okiem. Stałam zamurowana, zauroczona, zaczarowana.

Z transu wyrwał mnie domofon, sygnalizujący, że ktoś właśnie wstukuje kod do bramy kamienicy. Zamknęłam szybko gabinet szefa i pędem rzuciłam się do łazienki. Zatrzasnęłam za sobą drzwi, tuż przed tym, jak wszedł do pracowni.

Co ten obraz tu robił? Gdzie podział się wianek? Dlaczego ktoś zamalował ten portret? Ochlapałam twarz zimną wodą, ale nic nie mogłam poradzić na rumieniec; nie mogłam też siedzieć w łazience w nieskończoność. Całe szczęście, że nie pokazałam mu dagerotypu – pomyślałam. Zaskoczyło mnie to ukłucie zazdrości. Kiedy wyszłam, szef spojrzał na mnie z troską.

– Dobrze się czujesz? – zapytał.

Skinęłam głową, nie ufając własnemu głosowi, choć pan Marek nie mógł przecież wiedzieć, że to obraz w jego gabinecie wywołał we mnie taką reakcję. Po ojcowsku klepnął mnie w ramię.

– Nie martw się. To nie było łatwe zadanie, a ty nawet nie chcesz zajmować się rzeźbą, prawda? Jak przypomnę sobie moje próby, to tyle drewna namarnowałem, że chyba domek bym postawił. Dlatego Janka zatrudniam – powiedział z dobrotliwym uśmiechem, wręczając mi pudełko z obiadem i drugie, mniejsze, z kawałkiem ciasta na deser.

Ostatni raz pociągnęłam nosem i zabrałam się do jedzenia. To ciastko zmartwiło mnie najbardziej. Musiało być naprawdę źle.

Nie mogłam się skupić na żadnej pracy. Szef nie wydawał się być tak zaabsorbowany postacią tajemniczej dziewczyny jak ja, wyszedł z pracowni razem ze mną, niewrażliwy na jej uwodzicielskie spojrzenie.

Po drodze do domu w każdej wystawie, na każdym manekinie widziałam gęste czarne włosy i płonące oko. Nie dziwiłam się wcale, że malarz postanowił ją uwiecznić. Musiałam się dowiedzieć, kim była dziewczyna z obrazu.

***

Pytań tylko przybywało. Zaczynałam żałować, że nie pokazałam szefowi tego dagerotypu: może zdradziłby mi jego sekret, wytłumaczył, co się dzieje.

Dlaczego ktoś go zamalował, zasłonił to przeszywające spojrzenie, wypisz wymaluj oczy wzięte wprost z opowiadania Poego: gorejące, nieustępliwe, przebijające na wylot. Oczy silniejsze niż śmierć. Może obraz był przeklęty?

Olśnienie przyszło, kiedy sprawdziłam wieczorem wspólne konto mailowe mojego roku. Była tam prezentacja z wtorku, przesłana przez profesora. Zaczęłam przeglądać slajdy, ciekawa, czy uda mi się odnaleźć ten, przy którym zasnęłam, aż dotarłam do ostatniego obrazu – i znowu krzyknęłam, podrywając się z krzesła. Wielkie, czarne oczy, nagie ramiona, żadnego wianka. Ta twarz mi się nie przyśniła, istniała naprawdę! Została wyświetlana na wykładzie, pewnie w ostatnim slajdzie prezentacji. Zerknęłam na podpis: „Studium – Popiersie młodej kobiety, Leon Wyczółkowski”. Od 1900 roku należał do kolekcji Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych. W 1939 roku został zdeponowany w Muzeum Narodowym w Warszawie. Zaginął w nieznanych okolicznościach podczas drugiej wojny światowej.

Co?

W sieci nie znalazłam niczego więcej, choć patrząc na zdjęcie Wyczółkowskiego, nie mogłam otrząsnąć się z wrażenia, że już go gdzieś widziałam.

Jak?

Znajomy pana Marka musiał domyślić się, że pod spodem jest coś innego. Rozpoznał spojrzenie i dał obraz do czyszczenia, by sprawdzić, czy wianek i reszta znikną?

Nie wiedziałam tylko, jak poruszyć z nim tę sprawę, tak by nie wydało się, że węszyłam w jego gabinecie.

***

Następnego dnia w trakcie okienka skończyłam przygotowywać płytkę do naświetlania. W ciemni potrzymałam posrebrzaną płytkę najpierw w oparach jodu, potem bromu – kiedy pokrył ją wrażliwy na światło bromojodek srebra, wsunęłam ją do aparatu i starannie zabezpieczyłam blaszkę na obiektywie.

Powinnam planować następne dagerotypy, ale jedyne, co naprawdę chciałam sfotografować, to obraz skryty w gabinecie szefa.

Na zajęciach z rysunku nie szło mi zbyt dobrze – sprawnie naszkicowałam jedno oko i część twarzy, ale cała reszta wychodziła jakoś zniekształcona. Rozmazana, jakbym nie widziała jej dokładnie.

– Co ty rysujesz? – zapytała Ela ze śmiechem. – Ilustrację do Ligei Poego?

Spojrzałam na nią nieprzytomnie, wskazała głową modelkę.

Pozowała nam jasnooka blondynka. Na moim rysunku miała ciemne włosy i czarne tęczówki, jak dziewczyna z obrazu. Kiedy patrzyłam na rysunek, uświadomiłam sobie, że narysowałam tylko to, co nie zostało przesłonięte warstwą obcej farby.

Przez cały wieczór zastanawiałam się, jakiego pretekstu użyć, by przyjść do pracowni przed przyszłą środą.

W piątek z samego rana zadzwoniłam do pana Marka.

– Dzień dobry! Wypadły mi dziś zajęcia i chciałam zapytać, czy bym się do czegoś nie przydała. No wie pan, ostatnio to nic nie zrobiłam – powiedziałam, starając się brzmieć naturalnie.

– Nie, dziś nic nie trzeba. Ale przyjdź w poniedziałek, to coś ci pokażę – powiedział po chwili.

Weekend nigdy nie dłużył mi się tak bardzo. Musiało chodzić o dziewczynę z portretu.

Widziałam to hipnotyzujące spojrzenie w lustrach i szybach, a kiedy zamykałam oczy, czerń jej tęczówek była wszechobecna.

***

W poniedziałek spakowałam aparat i po drodze do pracowni zatrzymałam się na uczelni, by pożyczyć światłomierz. Szumiało mi w uszach, kiedy jechałam do centrum. Przywitałam się z Jankiem. Zdążył już odpiłować moje rzeźbiarskie wysiłki z cherubina, ale nawet nie było mi smutno z tego powodu. Pan Marek otworzył drzwi do swojej pracowni i gestem zaprosił nas do środka.

– Napatrzcie się, zanim zniknie w Warszawie. Oto przypadkiem odnalezione dzieło Wyczółkowskiego.

– Skąd pan to ma? – zapytał Janek, podchodząc bliżej.

Stałam oniemiała w drzwiach.

– Kolega szwendał się po jarmarku staroci i zdołał wypatrzyć znajomo wyglądające oko. Kupił obraz i dał mi go do czyszczenia, by sprawdzić, czy ma rację. O, tak było wcześniej, więc nie byłem przekonany, ale… Sami widzicie. – Szef podał Jankowi wydrukowane zdjęcie obrazu przed renowacją.

Przełknęłam ślinę. Nie mogłam się ruszyć.

Obraz czekał na mnie, stał na biurku oczyszczony ze zbędnych dodatków.

– Po co ją zamalowali?

– Kto wie? Może jakiś złodziej chciał zmylić tropy? Albo starano się go ukryć.

Może. Może ktoś obłąkany usiłował zniszczyć obraz, nie niszcząc go? Może nie potrafił znieść tego spojrzenia, ale nie mógł pogodzić się z jego stratą?

Dziewczyna przyciągała mnie jak magnes, wydawała się czekać na wyrazy uwielbienia tłumów, wdzięczna, niecierpliwa. Przeczuwałam, że odsłonięcie drugiego oka wzmocni siłę obrazu, ale nie spodziewałam się, że będzie to aż tak obezwładniające. Dziewczyna miała wspaniałe, gęste, kruczoczarne włosy, a na jej ustach błąkał się leciutki uśmieszek. Tak, jej miejsce było w muzeum. Takie piękno powinno być dostępne dla wszystkich. Patrzyła na mnie zuchwale, świadoma swojego uroku, wrażenia, jakie wywołuje. Wyglądała jak żywcem wyjęta z gotyckiej powieści: kobieta, której w żaden sposób nie można zapomnieć.

Ustawiłam aparat, sprawdziłam światło i obliczyłam czas naświetlania fotografii. Nie chciałam znowu liczyć na przypadek.

***

Od razu pobiegłam do pracowni fotograficznej. Ręce mi drżały, kiedy wywoływałam obraz, zupełnie jakbym wywoływała ducha.

W końcu na płytce pokazała się ona. Tym razem portret zajmował całe zdjęcie, zamiast niewielkiej przestrzeni na środku. Z niechęcią myślałam o czekającej mnie drodze powrotnej, kiedy schowam dagerotyp do torby.

Niepotrzebnie.

Widziałam ją w każdej szybie.

Wiem o tobie wszystko, wydawała się mówić. Wiem, że chciałabyś być taka jak ja.

Oj, chciałabym.

W domu wyjęłam dagerotyp i długo się w niego wpatrywałam, posłuszna jej nakazowi: Patrz na mnie!

W końcu przechyliłam go odrobinę – w negatywie czerń pewnie zalśni anielską bielą. Nie rozpoznawałam jednak jej twarzy. Oczy były jakieś kaprawe, włosy nijakie, usta cienkie… Zbliżyłam się do portretu, tak jakbym nachylała się nad lustrem.

Jeszcze tylko odrobinę.

Negatyw wyglądał zupełnie tak jak ja.

Chodź do mnie.

Zamknęłam na chwilę oczy, a kiedy je otworzyłam, nie mogłam się ruszyć. Zobaczyłam siebie, jak kręcę się po pokoju, klaszczę w dłonie i z zachwytem dotykam ciała. Nachyliłam się nad sobą.

Miałam piękne, czarne oczy.

Dziękuję.

Potem nie widziałam już nic, bo dziewczyna z portretu ostrożnie schowała dagerotyp do pudełka.

Anna Maria Wybraniec – laureatka ogólnopolskich konkursów literackich, publikowała między innymi w „Kontencie” i „Stonerze Polskim” oraz w antologiach: Sny Umarłych 2018, Sny Umarłych 2019, nanoFantazje 1.0. Lubi owady, galaktyki i lody. Spośród owadów najbardziej ćmy, spośród galaktyk Supergromadę w Rzeźbiarzu, spośród lodów lądolody. Absolwentka Indywidualnych Studiów Międzyobszarowych na Uniwersytecie Śląskim; urodzona w Katowicach, mieszka na Śląsku, chce umrzeć w Alwerni.

Kumari

Radosław Puchała

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/21295

Niełatwo jest pisać o uczuciach tak, aby być wiarygodnym, by nie przerysować, zniesmaczyć lub wywołać zażenowania, czasem nawet śmieszności. Jesteśmy różni i różne są nasze definicje uczuć, jeśli w ogóle można je określić.

Ale czasem znajdzie się ktoś, kto opowie o tęsknocie, niepewności, strachu, dokładając do tego ciepło rodzinne i taką bezwarunkową miłość do rodzica, że mu wierzysz. Nieważne, czy doświadczyłeś wszystkich tych uczuć, to jednak wiesz, że tak to właśnie wygląda.

Nie przyjdzie tu nikt, kto powie „to nieprawda, tak się nie tęskni, tak się nie kocha”.

I dlatego to opowiadanie jest tak wyjątkowe.

Darcon

Moje klimaty. Bajkowo, zmysłowo, magicznie.

Brawurowo rozegrana niezwykłość bohaterki i jej rodzeństwa – oryginalny i niepokojący pomysł, pokazany tak, że mimo początkowej hermetyki nie dawał poczucia chaosu.

cobold

Językowo tekst jest po prostu solidny i przyjemny (acz ze zdradzającą potencjał autora tendencją zwyżkową), więc czyta się dobrze, płynnie i – również dzięki całkiem nośnemu tematowi, a wbrew niewielkiej dynamice – z zaciekawieniem i zaangażowaniem. A to już sporo.

Co jeszcze mi się podobało, to bogate, plastyczne opisy i bardzo udatne oddanie klimatu zarówno naszej swojskiej, słowiańskiej „dziczy”, gdzie tak naprawdę nie masz boga nad Naturę – niechby i politeistycznie spersonifikowaną – jak i kultury japońskiej; jednocześnie bogatej wiekami tradycji i filozofii, która mnie zawsze kojarzy się przede wszystkim z głębokim spokojem i duchową mądrością – w czym nie jestem odosobniony – a przy tym posiadającej tożsamość do bólu współczesnego tytana pracy, technologii i rozwoju.

Cień Burzy

Kumari

Radosław Puchała

Opowiadanie inspirowane twórczością Klaudii Gaugier.

Nie ma materii martwej – martwota jest jedynie pozorem,
za którym ukrywają się nieznane formy życia.

Bruno Schulz

Ciekawość

– Kosma, dokąd lecimy? – zapytała cicho Kumari. Głęboki mrok rozjaśniały tylko gwiazdy przebijające się tu i ówdzie przez listowie. Późne lato pachniało żywicą.

– Zobaczysz.

Bezszelestnie minęli jedną z leśnych polan czy też gniazd, jak zwali je trzebiący las drwale.

– Kosma, wracajmy do domu! – Zlękniona Kumari pożałowała, że dała się namówić bratu na nocną eskapadę.

– Już niedaleko.

Dostrzegła ciemne głazy ułożone w krąg okalający górę.

– Kosma, tam nie wolno! To święty gaj Lugosa! – krzyknęła.

– Stary Lugos śpi od wieków – odparł beznamiętnym tonem. – A tam siedzi byk z najpiękniejszym porożem. Pokażę ci go.

– Ale tak nie wolno. Tam są kurhany. Nie widzisz gniewnych spojrzeń celtyckich strażników?

– Widzę. To tylko duchy.

– Kosma, wróć!

***

Wielkie czarne źrenice spoglądały uważnie. Okalały je wąskie tęczówki w kolorze miodu. Nos, choć szeroki, zachował dziecięcy urok, uwydatniony przez bledszy odcień skóry i kilka kapryśnie rozsianych piegów barwy hematytowego pyłu. Filigranowe usta zamknięte w filuternym grymasie przydawały twarzy wdzięku i łagodności. Łagodność ową rozpraszały jednak groźne cienie czające się pod łukami brwiowymi oraz brązowe skazy na czole.

Miodooka Kumari siedziała w bezruchu. Jej bystre spojrzenie taksowało ciemny pokój, który dzieliła z rodzeństwem. W najciemniejszym zakątku siedział Kosma. Jego czarne jak węgle oczy skrywały nieprzenikniony mrok i smutek. Nigdy się nie uśmiechał. Przeciwnie niż Alba, jasna, błękitnooka, o białych włosach i zmysłowych ustach. Trzecia z sióstr, Lovia, spoglądała dobrotliwie, nieco naiwnie, zbyt ufnie. Niewielki kolczyk wbity w wargę przykuwał uwagę, kontrastując z dziecięcym obliczem.

Kumari skoncentrowała się i zaczęła chłonąć świat wszystkimi zmysłami. Poczuła obecność wielkiej góry tętniącej energią i uszczknęła tej mocy. Wyzwoliła się z ciała. Widziała teraz siebie siedzącą w ciasnym pokoju. Jej oczy pobladły. Obok niej Kosma, wpatrzony w czarną plamkę na stole, też zdawał się nieobecny.

Pewnie podąża gdzieś za stadem jeleni przez gęste leśne ostępy – pomyślała.

Alba i Lovia kłóciły się zawzięcie o to, czy jesienne buczyny mają w sobie więcej brązu czy szarości.

Kumari wzbiła się wyżej, a jej duch opuścił pomieszczenie. Spoglądała teraz na cały dom. W pokoju obok kobieta ubrana w czerń siedziała przy maszynie. Szyła, poświęcając tej czynności tyle uwagi, jakby w tkaninie, którą lamowała, chciała zostawić cząstkę siebie. Na zewnątrz wysoki, umięśniony mężczyzna z piłą łańcuchową w rękach ciął metodycznie drewniane kłody.

Kumari uwielbiała podglądać rodziców przy pracy. Cokolwiek robili, czynili to z uczuciem. Z wrażliwością. Z poszanowaniem każdego detalu. Uwielbiała sycić się emocjami, które im towarzyszyły. Była w nich moc twórcza, nie taka jak ta skryta pod świętą górą: pradawna, groźna i pełna tajemnic, lecz delikatna i ulotna. To dzięki nim Kumari mogła oddalić się od swego ciała jeszcze bardziej, wzlecieć w przestworza bądź zanurzyć się pod ziemię, jeśli tylko znalazłaby na to odwagę.

Myśl o wnętrzu góry, o śpiących pradawnych bogach, zmroziła ją strachem. Czym prędzej poleciała więc ku niebu. Dom skurczył się, potem zmalała wioska, aż Kumari wzleciała tak wysoko, że cały masyw widziała przed sobą. Gęste ciemnozielone lasy porastały wierzchołek, a wśród buczyn i świerczyn wałęsało się mrowie ludzi. Jedni z ciężkimi plecakami wędrowali na szczyt, inni biegli lekko i zgrabnie jak kozice, kolejni, dosiadłszy rowerów, pędzili przed siebie, by wyprzedzić wiatr. Kumari wsłuchiwała się w ich emocje. Zwykle były przyziemne, powierzchowne, błahe. Zbyt błahe, by mogła wzlecieć jeszcze wyżej. Choć nie zawsze.

Upatrzyła grupkę młodzieży niedbale człapiącą za nauczycielem. Przesiąkały ich znudzenie i apatia – banalne, mizerne kąski, którymi nie dało się żywić. Już miała ich opuścić, lecz oto na końcu gromady zamigotały jasne iskry pożądania.

Kumari przyczaiła się za grupą wędrującą z dala od nauczycielskiego wzroku. Najroślejszy chłopak górował nad pozostałymi niczym basior nad młodymi wilkami. Prowadząc swoją watahę, wpatrywał się w idącą na przodzie koleżankę. Miała na sobie krótkie spodenki. Na tyle krótkie, że przy każdym kroku odsłaniały apetyczne zgięcie pomiędzy pośladkiem a zgrabnym udem. Samiec alfa w myślach zrywał z niej dżinsową tkaninę. Żądza kiełkowała mu w głowie.

Emocje te były dla Kumari zupełnie obce, a jednocześnie ją fascynowały. Zerknęła na młodzieńca obok, nieco niższego i przygaszonego. Również spoglądał na atrakcyjną koleżankę, lecz u niego znalazła jedynie pogardę. Pogardę, pod którą kryła się niewiara, że dla tej dziewczyny będzie kiedykolwiek wystarczająco dobry. Kolejny chłopak pałał zazdrością. Miodooka zakosztowała tego uczucia. Energia o niskiej wibracji, marna, jałowa, niepozwalająca wznieść się nawet odrobinę.

Kumari przycupnęła chwilkę przy dziewczynie. Nastolatka czuła na sobie świdrujący wzrok kolegów, więc w odpowiedzi ponętnie kołysała biodrami, pogodzona z tym, że samców mógł zafascynować jedynie skrawek jej ciała. Nie było w niej wyrachowania ani cynizmu, a wyłącznie łaknienie adoracji. Kolejna pustka, którą trudno się nasycić.

Jak oni niewiele widzą – Kumari dziwiła się w duchu, nie pierwszy raz. Dla nich to tylko obrosła legendą góra. Nie dostrzegają mocy. Nie czują pradawnych bóstw: Gromowładnego o surowym obliczu, Matki sięgającej mackami każdego drzewa ani Tego, co ongiś władał niebem. Nie rozumieją, że niewielki kościółek na szczycie to w istocie pieczęć, która więzi bogów we wnętrzu góry i zmusza ich do wiecznego snu.

Pomknęła na północ – do zamku – ciekawa, cóż dzisiaj znajdzie pani archeolog pod posadzką kaplicy. Czuła tam wielkie emocje, podszyte irytacją i gniewem. Bała się tego, co czaiło się pod spodem, lecz ciekawość okazała się silniejsza.

Dawne możnowładcze palatium wieki temu zmieniono na klasztor. Kanoników regularnych Świętego Augustyna już od dawna u podnóża Ślęży nie było, a kolejni właściciele stworzyli z ich siedliska neorenesansowego potwora o gotyckich wieżyczkach, którego strzegły romańskie lwy. Eklektyczna bryła stała jednak na starych fundamentach, a te wciąż kryły w sobie tajemnice.

Kumari podfrunęła do okna dawnego kościoła, gdzie skrupulatna pani doktor uważnie wymiatała piasek z jamy pod prezbiterium. Posadzkę skuto już dawno. Później odsłonięto pozostałości ołtarza, rozebrano ściany działowe i wciąż kopano głębiej. Narzędzia co rusz napotykały na twardsze fragmenty, a wówczas pani archeolog czyściła je starannie. Z czasem szczątki przybrały kształt ludzkiego szkieletu o rękach złożonych na miednicy.

Duch nieboszczyka wynurzył się z nicości, a wszelkie stworzenia, te żywe i te na pozór martwe, zaczęły szeptać.

– Dunin powstał. Dunin, palatyn, pogromca bogów – szumiały stare dęby rosnące wokół palatium, niosąc wieść.

– Włostowic przebudzon – szemrała woda cieknąca w głąb góry.

– Przeklęty palatyn wrócił – zamruczał ciemny cumulonimbus, a zniewolony Perun otworzył jedno oko i wzburzył się ze złości.

Nawet sam Lugos, który jeszcze przed nastaniem Słowian odbierał tu hołdy, targnął się przez sen, nie wiedzieć, czy zaniepokojony bardziej przez palatyna, czy złością gromowładnego rywala. Jedynie Swaróg spał snem kamiennym, gdyż do trzewi góry nie dochodziły promienie słońca. Bez nich bezbronny był niczym dziecię.

Oczodoły nieboszczyka spojrzały na Kumari, a ta spłoszyła się i umknęła.

***

Do pokoju weszła kobieta w czerni. Proste włosy opadały swobodnie na jeden policzek, przydając jej nieco tajemniczości. Druga część twarzy była odsłonięta, co podkreślała wygolona skóra nad uchem. Na skrzydełku nosa srebrzył się kolczyk. Tego dnia foremne usta o wiśniowej barwie zdobił uśmiech.

– Jak się wam spało, maleństwa? – odezwała się kobieta przyjaznym tonem.

– Mamo, Kosma znowu w nocy nas straszył – poskarżyła się Alba – i zabrał Kumari na cmentarzysko.

– Rozmawialiśmy już kiedyś o tym. Nie należy niepokoić zmarłych – wypowiedziały wiśniowe usta, a oczy Kosmy, czarne niczym otchłań, zaszły jeszcze większym smutkiem.

– Będziecie mieli jutro gościa – kontynuowała kobieta, powróciwszy do przyjaznego tonu. – Pan Yosomaka przyleciał aż z Japonii specjalnie po to, żeby was poznać. To wielki zaszczyt. Zrobimy się dzisiaj na bóstwa, moje śliczności. Ciebie, Kosma, też wystroimy. Wiem, że tego nie lubisz, możesz odpłynąć do swoich jeleni, tylko wróć przed świtem. To ważne, byście jutro byli tu ciałem i duchem.

***

– Cudowne! – zachwycał się szpakowaty Azjata łamaną angielszczyzną. – Bardzo, bardzo piękne.

Kobieta w czerni, nieco onieśmielona obecnością gościa, odwzajemniła komplement uśmiechem.

– To jest Alba – przedstawiła białowłosą piękność.

Gość wpatrywał się w błękit jej tęczówek, tak egzotycznych dla Japończyka. Stanowiły dla niego kwintesencję Zachodu, oprawioną w już bardziej znajome, nieco skośne powieki. Jej twarz jaśniała bielą, upstrzoną gdzieniegdzie brązem. Alba siedziała w bezruchu na drewnianym fotelu. Dziecięce rączki opuściła swobodnie. Szczupłe nóżki ledwie dotykały podłogi. Przecudne białe włosy sięgały niemal do ziemi. Była niczym modelka pozująca do portretu.

– Lovia, najmłodsza.

Szepcząc komplementy spłycone barierą językową, Yosomaka z trudem oderwał wzrok od białowłosej i skierował się ku Lovii, która przy siostrze była niczym brzydkie kaczątko. Mimo wszystko zlustrował ją koneserskim okiem, delektując się detalami: foremnym kształtem uszu, łukami brwiowymi rzucającymi lekki cień na powieki, rozmarzonym spojrzeniem.

– Tam w cieniu siedzi Kosma. – Kobieta wskazała następną postać.

Japończyk podszedł bliżej, przesunął się, by nie zasłaniać światła, i poczuł, jak zalewa go kolejna fala emocji. Yosomaka nigdy nie widział oczu tak ciemnych i żywych zarazem. Kobieta w czerni twierdziła, że kryje się w nich dusza. W pierwszej chwili uznał ten podgląd za nienaturalny, jednak teraz, patrząc w ich głębię, uwierzył jej. Oprócz oczu jak dwie bezdenne studnie było w tym chłopcu coś jeszcze, co przydawało mu grozy – ciemne jelenie rogi na czubku głowy. Gość rozważał, czy to tylko ozdoba, czy może nieodłączna część Kosmy, lecz filigranowa postura i ludzkie kształty nijak do nich nie pasowały.

– A to musi być Kumari – rzekł Yosomaka, zwracając się do miodookiej. – Pewnie mnie nie pamiętasz, ale poznałem cię już w San Francisco. Byłaś tam wielką gwiazdą.

Mężczyzna uśmiechał się, wyraźnie kontent ze spotkania, jakby to po nią i tylko po nią tu przyjechał. Głaskał ją spojrzeniem. Delektował się jej urodą niczym osiemnastoletnią whisky. Wąchał.

– Czy mogę dotknąć jej włosów? – zapytał kobietę w czerni, a ta łagodnie skinęła głową.

Opuszki subtelnie gładziły długie, aksamitne pasemka. Kumari czuła się nieswojo, lecz nie oponowała. Nie rozpoznała w emocjach gościa niczego zdrożnego, a jedynie czysty zachwyt i umiłowanie piękna.

***

– Mama cię sprzeda – powiedział Kosma do Kumari wieczorem tego samego dnia, kiedy znów byli sami. – Nie patrz tak na mnie. Przecież też to czułaś. Alba jest najpiękniejsza, a on i tak chciał tylko ciebie. Po ciebie tu przyjechał.

Kumari długo trawiła słowa brata.

– Mama nigdy by nam tego nie zrobiła – wtrąciła Lovia swym naiwnym tonem. – Przecież nas kocha.

– Jesteś najmłodsza, nie rozumiesz – stwierdził spokojnie Kosma, beznamiętnie, tak jakby los siostry nic dla niego nie znaczył. – Idź jutro polatać ostatni raz, Kumari. Pożegnaj się z jeleniami.

***

Następnego ranka kobieta w czerni zabrała Kumari do pracowni, posadziła naprzeciwko siebie i wpatrywała się w nią długo.

– Mamo, czy to prawda, co mówił Kosma?

Kumari nie usłyszała odpowiedzi. Dostrzegła za to spływającą po policzku łzę.

– Dlaczego? – zapytała.

– Jesteś już duża. Już czas. Każdy ptak musi odlecieć kiedyś z gniazda.

– Mamo, ja tak bardzo nie chcę.

– Polecisz do Japonii. Podobno nigdzie indziej wiśnie nie kwitną tak pięknie jak tam. – Kolejna łza spłynęła po policzku. Tym razem po lewym. – Robią tam takie małe drzewka, bonsai. Pielęgnują je latami, cierpliwie, by nawet na starość pozostały miniaturką rodziców. To wielka sztuka. Pan Yosomaka z pewnością ma kilka takich w domu. Ma też córeczkę, która nie może się już ciebie doczekać.

– Mamo, będę tak bardzo, bardzo tęsknić. Czy kiedyś cię jeszcze zobaczę?

– To zależy tylko od ciebie, moje maleństwo. Zdradzę ci pewien sekret. Nie bez powodu zamieszkaliśmy tu, w cieniu góry. To wielki czakram, świeci mocno i widać go z daleka. Gdziekolwiek będziesz, odnajdź strumień mocy i zanurz się w niego. Potem płyń, płyń tam, gdzie najjaśniej. Linie geomantyczne i meridiany zbiegają się właśnie tutaj.

– Czy będę bardzo daleko? – zapytała Kumari, wpatrując się w kobietę z bezgranicznym uwielbieniem.

– To bez znaczenia. Myśl mknie szybko niczym światło, to ledwie parę chwil. Wystarczy, że bardzo tego pragniesz. Wyzbądź się lęku. Bądź wytrwała niczym hodowcy bonsai, a odnajdziesz nas. Czyż cierpliwość nie jest największą z twoich cnót?

Tęsknota

Daiki Yosomaka otworzył drzwi swojego mieszkania na przedmieściach Tokio. Zmęczenie podróżą i jet lag dopadły go, gdy tylko przekroczył drzwi. To był intensywny tydzień, pełen spotkań z muzealnikami, kolekcjonerami sztuki oraz organizatorami wystaw. Berlin, Londyn, Warszawa. Cenił swoją pracę i spełniał się w niej, ale czasem, w chwili takiej jak ta, miał serdecznie dość.

Kiedy nieco odpoczął, spojrzał wstecz z większym optymizmem. Wszak przywiózł ze sobą Kumari, prawdziwą perłę, która leżała teraz bezwładnie i zdawała się jeszcze bardziej wyczerpana niż on sam. Wziął ją na ręce i zaniósł do pokoju córki.

W pomieszczeniu panował półmrok, rozpraszany przez różową nocną lampkę oraz migoczące diody komputera. Kolejne iluminacje dochodziły zza okiennej zasłony z wielobarwnym rysunkiem przedstawiającym młodą, skąpo ubraną dziewczynę o wielkich oczach, czerwonych włosach i ustach zredukowanych do małej kropki. Uliczne neony migotały na materiale, sprawiając wrażenie, że narysowana postać tańczy w ich blasku.

Daiki delikatnie ułożył Kumari na fotelu, po czym spojrzał na śpiącą córkę. Tak bardzo przypominała mu zmarłą żonę. Miał ochotę pocałować ją w czoło, lecz ostentacyjne okazywanie miłości wydało mu się niewłaściwe. Wolał okazywać ją subtelnie, spełniając marzenia dziewczynki. Tym bardziej że w tej kwestii ich gusta często bywały zbieżne.

***

Kumari omiotła wzrokiem nowe miejsce. Na białym materacu, praktycznie umiejscowionym na niskich szafkach, spała dziewczyna. Przytulona do poduszki ściskała mocno maskotkę, a wrzosowy kocyk, skopany przez małe stopy, odsłaniał drobną postać w piżamie w groszki.

Kumari zapatrzyła się w azjatycką twarz, dziwnie znajomą. Gdzieś już ją widziała.

Wernisaż w San Francisco. Mnóstwo ludzi w eleganckich strojach. Mętlik emocji, od zachwytu po znudzenie, od pożądania po zawiść, a wśród kakofonii uczuć japońska dziewczynka jakby z innego świata, pochłaniająca ją wzrokiem. Patrzyła tak intensywnie, jakby potrafiła odczytać jej myśli… Zupełnie tak jak teraz.

– To naprawdę ty! – Nastolatka niemal krzyknęła, a jej zaspane oczy w mig przybrały okrągły kształt, niby nakreślone piórem rysownika mang. – Tak bardzo o tobie marzyłam.

Zerwała się z łóżka i podbiegła do Kumari. Objęła ją, przytuliła mocno, a w powietrzu zapachniało poczuciem spełnionego marzenia.

– Jestem Aiko. Tato obiecał, że będziesz mogła mieszkać u mnie w pokoju. Będziemy jak siostry, prawdziwe siostry. – Z ust Japonki uwolnił się słowotok obco brzmiącej mowy.

Kumari nie rozumiała jej jeszcze, ale rozpoznawała emocje, uczucia, intencje. Te zaś były dobre, opływające młodzieńczą fascynacją. Liznęła je ostrożnie. Ledwie odrobinę. Wystarczyło, by jej oczy na powrót nabrały głębszej barwy.

***

Po raz pierwszy w nowym miejscu Kumari odważyła się opuścić ciało. Pokój znała już dobrze, mieszkanie również, a teraz jej umysł przeniknął ścianę, zza której dobiegał przedziwny zgiełk. Wychyliła się na zewnątrz. Mieszkanie znajdowało się w wieżowcu przy ruchliwej ulicy, pełnej świateł i pędzących aut.

Odruchowo spojrzała na zachód, gdzie przez całe życie widziała górę. Owszem, na horyzoncie majaczyły krawędzie poszarpanych szczytów, lecz daleko. Tu zaś, w tym przytłaczającym mieście, nie było ani gór, ani lasów, ani nawet kwitnących wiśni. Jedynie pojedyncze drzewa, zbyt duże na bonsai, porastały skrawki niezabetonowanej przestrzeni. Jak okiem sięgnąć, wszystko było zatopione w pstrokaciźnie sklepów, barów i wszechobecnych kolorowych banerów. Beton, asfalt, szkło i stal, a pomiędzy nimi tysiące małych ludzkich mróweczek pędzących przed siebie.

Zawisła nad wielkim skrzyżowaniem. Nawierzchnię wymalowano licznymi białymi pasami, zarówno w poprzek każdej z ulic, jak i ukośnie przez środek krzyżówki. Na pasy co chwila wkraczały tłumy ludzi spieszących na drugą stronę, po czym nastawała przerwa i wzmagał się ryk silników.

Kumari zapragnęła dowiedzieć się, dokąd oni tak pędzą, poznać ich, posmakować. Otworzyła się na ich emocje i wnet tego pożałowała. Jazgot bezładnie wymieszanych uczuć osaczył ją. Było ich tak wiele, każde o innej częstotliwości i amplitudzie. Wibrujące pragnienia zmieszane w niejadalną papkę przyprawiły ją o mdłości. Czuła się tak, jakby podano jej zupę z wielkiego gara, do którego kucharz wrzucił wszystko, co miał pod ręką, a na koniec dosypał kilka słoików losowo wybranych przypraw.

Uciekła do swego ciała. W bezpiecznym pokoju nastolatki odchorowywała pierwszą japońską przygodę.

***

Aiko wróciła ze szkoły i rzuciła w kąt plecak. Chwilę później zdjęła marynarski mundurek – szkolny uniform. Ściągnęła również luźne skarpetki, jedyny nieregulaminowy element stroju, którym manifestowała swój bunt.

– Yoisho – rzekła z ulgą, pozbywszy się balastu. – Co ci jest, Kumari? – zapytała po chwili, widząc pobladłe oczy swej przybranej siostry. – Dobrze się czujesz?

– Tęsknię za domem – odpowiedziała mimowolnie Kumari.

Oczy nastolatki rozbłysły z podniecenia.

– Ty mnie rozumiesz! Rozumiesz moje myśli! Wiedziałam! Od samego początku wiedziałam, że jesteś wyjątkowa.

Uśmiech nie znikał z twarzy Japonki. Usta uśmiechały się tak szeroko, jakby właśnie wróciła z pierwszej udanej randki. Gdy jej najskrytsze fantazje okazały się prawdą, zmęczenie po ciężkim dniu w szkole wyparowało momentalnie.

– Nie martw się. Mam dla ciebie niespodziankę. Jutro pojedziemy do świątyni Senkaku-ji. Tam jest grobowiec pana Asano i jego czterdziestu siedmiu wiernych roninów. Musisz poznać tę historię. U nas każdy ją zna. Opowieść o walce, lojalności i honorze.

***

Podróż tokijskim metrem nie należała do przyjemnych. Znowu tłumy ludzi wypełniające każdy skrawek przestrzeni. Ścisk, tłok, chaos. Do tego mętlik pragnień, na myśl o którym Kumari odruchowo wygaszała zmysły, tuląc się do miękkiej Aiko.

Świątynia za to przyniosła ulgę. Kryła się za skromnymi drewnianymi bramami. Była jak oaza ciszy pośrodku roju pszczół. Na dziedzińcu przywitał ich posąg mężczyzny o rysach pozbawionych emocji. Siedział w pozycji zazen.

– To Sawaki Kōdō Rōshi – wyszeptała Aiko.

Duch mistrza zdawał się przenikać dziedziniec, jakby był wszędzie i nigdzie. Bił od niego spokój. Z pewnością dawno uwolnił się od tego miejsca, a szczątkowe emocje, które Kumari czuła, musiały być echem czasów minionych. Oświecenie, wolność od cierpienia, próżności, chciwości – unosiły się tu niczym zapach róż w pokoju, z którego kwiaty już wyniesiono.

– Teraz pójdziemy na cmentarz. Spoczywa tu książę Asano Takumi-no-Kami. Człowiek, który w obronie swej dumy dobył broni na dworze szoguna. Został za to skazany na śmierć. By zachować honor, popełnił seppuku – opowiadała Aiko, a Kumari chłonęła opowieść. – Jego samurajowie również odebrali sobie życie, ale później, gdy już pomścili swego pana. Też tu spoczywają, razem z tym, któremu bezgranicznie służyli nawet po jego śmierci.

Aiko oczyściła jedną z mogił i zapaliła senkō. Proste kamienne obeliski znaczyły nagrobki roninów. W porównaniu z bogactwem otaczającego miasta wyglądały bardzo skromnie. Kumari spostrzegła duchy samurajów, wciąż strzegące swego pana. Japońscy wojownicy przypominali jej celtyckich wojów. Tak podobni do siebie: te same surowe oblicza, ta sama determinacja, to samo poczucie misji, jedynej racji istnienia.

Kumari nigdy nie myślała, że wspomnienie strażników Lugosa będzie dla niej miłe. Od zawsze budzili w niej lęk, więc omijała ich święty gaj. Teraz jednak wśród grobów samurajów poczuła ulgę. Ten nowy świat, w którym przyszło jej żyć, był obcy tylko z pozoru.

***

Wzmocniona energią świątyni, spokojem mnichów i satysfakcją, że pokonała lęk, opuściła ponownie swój azyl. Tym razem ominęła ruchliwe ulice i odnalazła enklawę zieleni. Spodobało jej się to miejsce. Ryczące silniki samochodów nie miały tu wstępu. Drzewa o rozłożystych koronach oferowały cień, a alejki spacerowe przemierzali ludzie emanujący zaaferowaniem lub znużeniem. Uśmiechnęła się w duchu i zatopiła w umysł starszego pana fotografującego jedną z parkowych tablic. Odnalazła u niego głównie ciekawość, chciał zapamiętać każdy szczegół ze swojej podróży. Ta emocjonalna strawa nie była dla Kumari wyszukana, a raczej swojska. Jak miska bigosu po powrocie z długich egzotycznych wakacji. Posiliwszy się, mknęła dalej.

W dalszej części parku ujrzała bramę torii, a za nią poświatę okalającą stary budynek. To nie była iluminacja reflektorów ani miejskich latarni. Ulotna, nienamacalna łuna wibrowała niczym moc w trzewiach świętej góry.

***

Mamo,

tak bardzo za Tobą tęsknię. Myślę o Tobie ciągle, dzień i noc. Mieszkam w wysokim domu, u pana Yosomaki. Jego córka Aiko jest dla mnie bardzo dobra. Tak jak Ty. To ona pisze za mnie ten list, bo jak wiesz, mam zbyt małe palce, by utrzymać pióro. Pan Kawai, który uczy Aiko kaligrafii, powiedział, że jak chce się komuś okazać szacunek, to warto napisać list odręcznie. Więc piszę do Ciebie, Mamo, bo bardzo Cię kocham i tęsknię.

Tu świat jest całkiem inny. Nie ma jeleni, nie ma lasów ani świętej góry… Aiko mówi, że święta góra jest, ale daleko. Kiedyś tam pojedziemy… Jest za to miasto pełne ludzi, co wygląda jak wielkie mrowisko, w które ktoś włożył kij. Jest też morze. Cudowna błękitna przestrzeń, pomarszczona falami. Jak wzlecę bardzo wysoko, to widzę je z daleka.

Znalazłam też inne piękne miejsce – park Ōmiya. Rośnie tam mnóstwo wiśni, tak jak mówiłaś, ale już nie kwitną, bo nadchodzi jesień. Jest też świątynia Hikawa, pełna starych bogów, starszych od samego Lugosa. Nie ma w nich gniewu ani zła, jedynie żal, że nikt o nich nie pamięta, nikt już się do nich nie modli. Niegdyś potężni, dziś są bardzo słabi. Drzemią całymi dniami. Najbardziej lubię Kushinada-hime. Jest jak nasza Mokosz, lecz otula swymi mackami nie drzewa, a źdźbła ryżu. Jej małżonek Susano-o, władca morza, jest srogi jak Perun i podobnie jak on gromowładny.

Nie potrafię odnaleźć drogi do domu. Odszukałam kilka źródeł mocy. Są zwykle skryte w świątynnych ogrodach. Gdy próbuję się w nie zanurzyć, niewidzialna sprężyna ciągnie mnie z powrotem i szybko się męczę. Jestem za słaba. Nie potrafię.

Mamo, tak bardzo, bardzo tęsknię…

Aiko musiała przerwać pisanie, bo płakałam. Ale tylko troszeczkę. Pamiętam, co mi mówiłaś. Będę cierpliwa.

Dzisiaj w parku śledziłam niezwykłego człowieka. Jaśniał zmęczeniem, euforią, cierpieniem i przekonaniem, że może biec bez ustanku. Myślałam, że to tato. On, kiedy biegł, pachniał zupełnie tak samo. Ale to nie był tato. Ten pan wszystko robił bardziej, mocniej, a gdy nie miał już sił, to myślał o swojej mamie, która zabraniała mu się poddawać…

– Śledziłaś pana Kawauchiego?! – krzyknęła z ekscytacją Aiko, przerywając pisanie.

– A kto to taki?

– Pan Yuki Kawauchi to maratończyk. Mieszka nieopodal. Jest gwiazdą i każdy go podziwia. Nie ma trenera ani sponsorów, codziennie chodzi do pracy, a i tak wygrywa z najlepszymi.

Aiko powiedziała, że ten pan, co pachnie jak tato, jest sławny. Na pewno byś go polubiła. Jest cierpliwy, nie boi się śmierci i daje mi dużo siły.

Tęsknię bardzo. Kocham Cię.

Kumari

***

Zanurkowała w kierunku wijącej się wstęgi Arakawy. To tutaj każdego ranka pośród pól golfowych, na alejkach ciągnących się wzdłuż rzeki, Yuki Kawauchi odbywał trening. Wypatrzyła go już z daleka. Wibracji o tak silnej amplitudzie nie sposób przeoczyć. Tak jak maratończyk miał swoją treningową rutynę, tak i Kumari dzień po dniu budziła się przed świtem, by mu towarzyszyć.

O ile emocje zwykłego przechodnia można było porównać do jogurtu lub porcji frytek, a spokój buddyjskich mnichów podczas zazen do szlachetnego wina, o tyle determinacja oraz siła woli pana Kawauchiego były jak obfity obiad z trzech dań. Kumari syciła się tą ucztą bez opamiętania i z dnia na dzień czuła się coraz silniejsza.

Równie łapczywie korzystała z mądrości maratończyka. Rozumiała, co robił, by być coraz lepszym, szybszym, silniejszym, i naśladowała go. Kiedy pan Kawauchi po porannej sesji wracał do domu, by przywdziać urzędniczy uniform, Kumari leciała do świątyni Hikawa, gdzie na oczach zblazowanych bóstw zagłębiała się w energetyczny kanał. Parła coraz głębiej i głębiej, aż do utraty zmysłów. A gdy ostatnia cząstka mocy uchodziła z miodookiej, napięta do granic sprężyna wyrywała jej ducha z ziemskich trzewi i wiodła go do ciała.

Kumari spędzała później cały dzień półprzytomna, w apatii, chcąc odpocząć na tyle, by kolejnego dnia znów móc powstać o świcie i pofrunąć ku rzece Arakawa.

***

Znudzona Aiko siedziała przy biurku i stukała długopisem o blat. Miała do odrobienia zadanie z japońskiego, matematyki, przyrody, a na koniec jeszcze musiała przygotować sushi w ramach zajęć z prowadzenia domu. Znowu cały dzień spędzi na nauce. Zrezygnowana chwyciła globus i pokręciła nim.

– Co to takiego? – zapytała Kumari, a Aiko odetchnęła z ulgą, znajdując wymówkę, by odwlec szkolną katorgę o kilka chwil.

– To globus. Tak wygląda nasza Ziemia. Widzisz, tu jest Japonia, cztery wielkie wyspy na oceanie. A tutaj, na drugim końcu świata – dziewczyna pokręciła kolorową kulą – jest Europa. Stąd pochodzisz.

Kumari zamarła.

Na drugim końcu świata. To znaczy, że muszę przedrzeć się przez środek tej ogromnej kuli. Ledwie jestem w stanie zanurzyć się pod ziemię tym ciasnym meridianem, a co dopiero dotrzeć do samego środka. Nigdy mi się to nie uda. I któż wie, co tam jest pod spodem?

– Właśnie – rzekła Aiko, jakby przypomniała sobie coś ważnego. – Pytałaś o świętą górę. Za tydzień tata zabierze nas na pielgrzymkę. Wejdziemy na sam szczyt Fuji-san.

Wyzbądź się lęku – powtarzała w duchu Kumari. Bądź wytrwała. Czyż cierpliwość nie jest największą z twoich cnót?

Determinacja

Ściany górskiej willi w Yamanakako, wykonane z surowego drewna, współgrały z minimalistycznym wystrojem domu. Na podłodze wyłożonej tatami leżał materac, gdzie spały przybrane siostry. Prosty drewniany stolik – jedyny mebel w całym pomieszczeniu – ustawiono w rogu. Jednak to nie on przykuwał uwagę Kumari, a widok za oknem, ukazujący jezioro i wznoszący się za nim stożek wulkanu Fuji. Świtało. Scenerię można by uznać za bajkową, gdyby nie dziesiątki szpecących kabli biegnących wzdłuż drogi.

Kumari je zignorowała. Zwieńczony śnieżną czapą szczyt hipnotyzował. To był właściwy czas, miejsce i szansa, której nie zamierzała zmarnować. Tak jak Yuki Kawauchi robił wszystko, by jego przygotowania poskutkowały eksplozją formy w jeden konkretny dzień, tak Kumari, powtarzając każdy krok ścieżki swego mistrza, wyhodowała w sobie wielką kulę mocy, z której dzisiaj zamierzała skorzystać.

Wymknęła się z ciała. Otoczył ją chłód górskiego jesiennego poranka. Leciała ku uśpionej od trzystu lat górze, wznoszącej się monumentalnie ponad gęste lasy. Woń żywicy i lekko przegniłej ściółki przypominała ślężański matecznik; dom – ten pierwszy, jedyny prawdziwy. Kumari zatopiła się w tym zapachu, zapominając na chwilę, dokąd i po co zmierza.

Bory z czasem stały się rzadsze, przecięte gdzieniegdzie bliznami suchych wąwozów wyżłobionych w czarnym wulkanicznym popiele. Powyżej granicy lasu krajobraz stał się jeszcze bardziej jałowy. Wokół wierzchołka nie było już zieleni, a jedynie głazy, pył i skamieniałe fragmenty bazaltowej lawy, miejscami okraszone rdzawym nalotem.

Wulkan, z pozoru nieprzystępny i martwy, wewnątrz krył wielką moc – strumień energii z samego wnętrza Ziemi. Było też coś jeszcze. Obecność. Prastara, podobna do otępiałych bóstw ze świątyni Hikawa, lecz dużo silniejsza i bardziej żywotna. Kumari domyśliła się, kto to jest. Konohanasakuya-hime, piękna córka ducha gór. Bogini kwiatów i wulkanów. Kami góry Fuji. Ta sama, o której opowiadała Aiko.

Tysiące pielgrzymów zmierzających rokrocznie na szczyt i kontemplujących piękno góry syciły boginię od wieków. Miejsce niegdysiejszych uduchowionych ascetów obecnie zajęły tłumy jednorazowych wspinaczy-zdobywców. Potęga Konohanasakuya-hime zaś trwała niezmiennie. I przytłaczała Kumari. Miodooka mimo lęku postąpiła naprzód.

Osaczył ją zapach siarki i kwitnących wiśni. Pozostawione w śpiącym ciele serce zatrzepotało na sznureczkach tętnic.

– Dlaczego przekroczyłaś torii świętej Fuji-san? – zapytała prastara siła.

– Szukam drogi do domu – odpowiedziała Kumari, zdjęta panicznym strachem.

– To moja góra i moja ścieżka. Cóż mi dasz w zamian za przejście, nędzna istoto? Ty, której duch mieści się w dwóch niewielkich ślepiach? – rzekła Dziewoja Wywołująca Przekwitanie Kwiatów na Drzewach, bogini wody panującej nad ogniem.

– Ofiaruję ci moją tęsknotę, kami.

– Bezlik pielgrzymów tęskni za domem, wspinając się na mój szczyt. W czym lepsza jest twoja tęsknota?

– Ofiaruję ci mój lęk, kami.

– Bezlik pielgrzymów boi się, gdy zmrok spowija ich na mych szlakach. W czym lepszy jest twój strach?

– Ofiaruję ci wspomnienie wiśniowych ust mojej mamy, rozświetlonych blaskiem ognia z kominka.

Zapach kwitnących wiśni i siarki osaczył Kumari. Bogini wdarła się do umysłu intruza i posmakowała intrygującej wizji. Chwilę później osobliwa woń ulotniła się, a droga ku wnętrzu Ziemi stanęła otworem.

***

Kumari zanurkowała w otchłań. Zastygłe lawy przepełnione pulsującą energią nie stanowiły bariery dla jej umysłu. Strumień mocy pozwalał mknąć w głąb bez żadnego oporu. A może opór był, lecz maskowała go euforia?

Miodooka przemierzyła dawny komin wulkanu i dotarła do komory gotującej się magmy. Ciśnienie i temperatura były już tak wysokie, że lite skały, ciecze i sprężone gazy stapiały się w gorącą, bulgoczącą masę. Kumari nie wahała się. Pomknęła dalej w dół energetycznym światłowodem. Gdzieniegdzie dostrzegała linie geomantyczne rozchodzące się w różnych kierunkach, lecz je ignorowała. Głębiej odnalazła drugą komorę, jeszcze gorętszą. Tutejsza magma, rzadsza, mniej lepka, uboższa w krzemionkę, pachniała podobnie do ślężańskich gabr.

Czyżby dom był tak blisko?

Przyspieszyła. Wielki kanał mocy powiódł ją w dół.

Przebiła się przez Moho. Powierzchnię, którą pożądały poznać rzesze geologów. Dalej była znowu skała – ciężka, żelazista, z mnóstwem oliwinowych kryształów. Pionowy strumień nagrzanej materii i nienamacalnej mocy prowadził do samego jądra.

Kumari przystanęła w miejscu, gdzie Beno Gutenberg, niemiecki sejsmolog, odnalazł swój raj. Źródło energii było już blisko, gdzieś tam w głębi przestworu metalicznej cieczy. Stop bulgotał jak surówka w martenowskim piecu. Olbrzymie prądy konwekcyjne unosiły gorącą materię, a siła Coriolisa wprawiała ją w ruch wirowy. Podróżniczka wpatrywała się w tę wielką naturalną prądnicę. Źródło mocy było jednak głębiej. Tam, gdzie tkwił gęsty rdzeń z sześciokątnych, żelazowo-niklowych słupów. Tam, skąd pochodziło ciepło.

Po raz kolejny Kumari przełamała lęk. Zanurkowała. Czuła się jak samobójca skaczący z wysokiego budynku, lecz przeżyła. Odnalazła ziemskie serce ki.

***

Kanały energetyczne rozbiegały się stąd we wszystkie strony. Przypominały jeżowca, który rozpostarł pióropusz kolców, Kumari zaś tkwiła wewnątrz jego kulistego pancerza.

Którą drogę wybrać? Jest ich tak wiele, a ja już czuję sprężynę ciągnącą mnie z powrotem do ciała.

„To wielki czakram, świeci bardzo mocno”, przypomniała sobie słowa mamy, które tak bardzo utkwiły jej w głowie. Skupiła się tylko na największych meridianach. Wciąż było ich zbyt dużo. Kilkadziesiąt.

Który z nich wybrać? Wszystkie świecą tak jasno.

„A tutaj, na drugim końcu świata, jest Europa”, rozbrzmiał głos Aiko w jej głowie.

Drugi koniec świata.

Odrzucała kolejne kanały mocy. Wszystkie, które biegły w kierunkach niepasujących do „drugiego końca świata”. Wybór wciąż ją przerastał. Nadwyrężona sprężyna ciągnęła coraz mocniej.

Kumari wybrała największy z wiązki jasnych meridianów skierowanych w podobną stronę.

Tam musi być Europa. Tak wiele bóstw, tak długa historia.

Pomknęła w górę.

***

Podróż tym razem była trudniejsza. Im bardziej oddalała się od serca mocy, tym większy czuła opór. Nie zwolniła. Przebrnęła przez morze metalicznej mazi. Przedarła się przez sztywne skały dolnego płaszcza. Niematerialny łańcuch napięty do granic możliwości przyciągał ją z powrotem do ciała, lecz miodooka wciąż parła przed siebie. Tak jak Yuki Kawauchi w odległym Pekinie walczył z maratońską ścianą, tak Kumari zmagała się ze swoim balastem.

Nie poddam się. Nie odpuszczę.

„Zawsze biegnę z myślą, że gdybym miał w trakcie tego wyścigu skonać, to niech tak będzie” – powtarzała motto swojego mistrza raz po raz.

Skały stopniowo stawały się bardziej plastyczne, co było znakiem, że do powierzchni jest już blisko. Wtedy poczuła zapach pradawnych bogów, uwięzionych pod wielkim stożkowatym kształtem. Nagły zastrzyk euforii sprawił, że pomknęła szybciej. Końcówka drogi wiodła przez krystaliczne skały, tak stare, że pamiętały jeszcze świat przed tym, gdy pojawiło się na nim życie. Zaniepokoiło ją to. Nie znała ich. Znała za to obecną tu woń zapomnianych, zniewolonych bóstw. Ostatkiem sił wyłoniła się pod sklepieniem bezchmurnego nieba.

Morze piasku i kamieni rozpościerało się przed nią. Nigdzie nie dostrzegła wytęsknionych buczyn ani świerków, nie było też świętej góry. Dostrzegła za to stożek jaśniejący mocą, a wokół niego znajomą kombinację zachwytu, znużenia i ciekawości, jak również chciwości i pogardy. Te pierwsze należały do turystów spoglądających na Wielką Piramidę. Te ostatnie do poganiaczy wielbłądów szukających łatwego zarobku.

To nie to miejsce. Nawet nie ten kraj. Jak mogłam się tak pomylić?

Spojrzała ku piramidzie. Zapach pradawnych bogów był żywy i silny. Tkwili tam od tysiącleci. Spragnieni hołdów, których nikt im już nie składał. Pogrzebani w grobowcach, a do tego spętani siecią mocy rozciągniętą pomiędzy minaretami kairskich meczetów. Więzami wzmacnianymi pięć razy dziennie od przeszło tysiąca lat.

Kumari nie odnalazła w sobie woli, by dłużej się opierać. Ukryta siła pociągnęła jej ducha z powrotem ku wnętrzu Ziemi.

Pozbawiona sił leciała jak marionetka. Czuła przemożny żal. Gdzieś na obrzeżach jednego z japońskich kurortów, w górskiej chatce, spoczywało bezwładnie jej ciało. Mimo że nie było w nim ducha, po policzkach spływały łzy. Łzy bezradności. Tyle wysiłków, tyle starań. Jedyna szansa, a wszystko na nic.

To przecież nie może się tak skończyć.

Przelatując przez środek Ziemi, przez gęstą kulę ki, zdołała wzbudzić w sobie iskierkę buntu. Pazury jej umysłu uczepiły się rdzenia mocy i trzymały go kurczowo. Osłabiona Kumari nie miała już sił, by się jej przeciwstawić, a mimo to trwała w środku jaśniejącej sfery, wypierając ze świadomości fakt, że to już koniec.

Utrzymaj chwyt! Walcz! – wybrzmiewała mantra w zakamarkach jej umysłu.

Jeszcze jeden raz.

Jedna szansa.

Musisz spróbować.

Musisz wytrwać.

***

Ręce kobiety w czerni urabiały kawałek gliny, a zręczne palce sprawiały, że materia co rusz przyjmowała fantastyczne kształty. Po chwili następowała chwila przerwy, bezwzględne samokrytyczne spojrzenie i żmudny proces modelowania rozpoczynał się od nowa.

Do pracowni wszedł mężczyzna, trzymając w wielkiej dłoni białą kopertę.

– Dostałaś list.

– Od kogo? – Kobieta nie oderwała wzroku od tworzywa nawet na chwilę.

– Nie wiem. Jest tylko nasz adres i znaczek z Japonii.

Szary, nieregularny placek wylądował pośród innych odrzuconych nieszczęśników. Ubabrane gliną ręce zanurzyły się w strumieniu bieżącej wody i odzyskały swą naturalną barwę. Kobieta w czerni wytarła je i sięgnęła po kopertę. List pachniał atramentem. Przemknęła wzrokiem po orientalnych znakach niewprawnie zapisanych w pionowych kolumnach. Spojrzała na mężczyznę.

– Znasz kogoś, kto mówi po japońsku?

W odpowiedzi dostrzegła jedynie przeczący ruch głowy. Wróciła do przeglądania listu, szukając w labiryncie obcych znaków znajomej treści czy choćby imienia. Nie odnalazła. Wręczyła list mężowi, a ten, zaintrygowany, zlustrował go równie skrupulatnie.

– Może to od pana Yosomaki? – zapytał, choć wiedział, że temat jest drażliwy.

– Wątpię. On zawsze wysyłał maile, do tego po angielsku.

Jeszcze przez dłuższą chwilę oboje wpatrywali się w osobliwą kartkę, po czym włożyli ją razem z kopertą do szuflady, gdzie zaległa pośród tysiąca drobiazgów, których nikt nie miał sumienia wyrzucić.

– A jakby tak do niego napisać? – Mężczyzna nie dawał za wygraną.

– Co napisać? Że dostaliśmy anonimowy list i go nie rozumiemy? Wiesz, jak to byłoby odebrane w Japonii? Przyznanie się do niewiedzy to najprostszy sposób, by stracić twarz.

– Przecież nie jesteśmy Japończykami. Zrozumiałby.

– Ignorancja i brak profesjonalizmu, tyle by zrozumiał.

***

Siła woli podsycana tęsknotą i determinacją okazała się wystarczająca, by podjąć jeszcze jedną rozpaczliwą próbę. Tym razem Kumari nie mogła wybierać drogi na oślep. Sięgnęła ku najbliższemu meridianowi. Wsłuchała się w niego. Pachniał śniegiem i lodem.

To nie ten.

Kolejny rozbrzmiewał echem kościelnych dzwonów.

Też nie ten.

Zawodzenie muezina, zapach starej, skrzepłej krwi, duchota dżungli.

Nie, nie i nie.

Sondowała kolejne kanały, lecz albo nic w nich nie odnajdywała, albo czuła emocje obce i niepasujące do jej świętej góry. Z każdym niepowodzeniem siła woli słabła, a wzmagał się magnetyzm ciągnący ją w kierunku wulkanu Fuji.

Dopadający ją marazm i rezygnacja ustąpiły nagle, gdy odnalazła znajomą nutę. Prastarą obecność i zapach celtyckich duchów.

Lugos – pomyślała.

Nie szukała już dalej. Zebrała w sobie skrawki mocy i pognała ku górze niczym ogar, który zwęszył trop. Doszczętnie wyzuta z sił chwyciła linę znajomego zapachu. Pięła się po niej wolno, ociężale. Jak himalaista na najbardziej krwiożerczej z gór. Głos z tyłu jej umysłu wciąż odrzucał widmo porażki. Nie pozwalał jej się zatrzymać.

Mamo, tak bardzo tęsknię.

Na powierzchni przywitał ją wiatr i zapach jesiennych traw. Stała wewnątrz kamiennego kręgu i patrzyła na szare obeliski. Wyszła poza krąg, rozejrzała się. Ciemniejsze plamy zagajników gdzieniegdzie przełamywały zieleń rozległych łąk. Okolica była jednak płaska. Świętej góry nie było.

Ostatnia iskierka nadziei zgasła w Kumari, a drzemiące celtyckie bóstwa, pachnące tak samo jak Lugos, powiodły smętnym wzrokiem za niepozorną istotą pogrążającą się w otchłani. Duchy wojowników – odwiecznych strażników – zmarszczyły swe oblicza, gdy niespodziewany intruz przemknął między nimi. Kumari się nie opierała.

***

Aiko siedziała smutna, wpatrując się w regał, na którym leżało całe mnóstwo drobiazgów o zastosowaniu znanym tylko jej i miejscowym nastolatkom. Odkąd wrócili z Fuji, Kumari była nieuchwytna, wyciszona, jakby zamknięta w skorupie. Wcześniej Aiko czuła jej obecność, dostrzegała ducha, który sprawiał, że miodowe tęczówki emanowały intensywną barwą, teraz jednak oczy były puste. Kumari wydawała się być martwą kukłą, podobną do pozbawionych życia mang z ich domowej kolekcji.

Wraz z pojawieniem się niezwykłego prezentu od ojca świat zafascynowanej fantastyką nastolatki stał się urokliwy i niezwykły. Codziennie pędziła ze szkoły tylko po to, by zamienić ze swą przybraną siostrą choćby kilka słów w jednej z tych tajemnych, bezsłownych konwersacji. Teraz wszystko znikło, świat na powrót zszarzał, a niezwykłość Kumari zdawała się być snem.

– Aiko, mam coś dla ciebie. – Daiki Yosomaka wszedł do pokoju córki, udając, że nie dostrzega jej kiepskiego nastroju. – Wiosenne wydanie „Art Dolls Quarterly”.

Dziewczyna bez entuzjazmu chwyciła kolorowy magazyn, a patrząca z okładki egzotyczna Njala, tak podobna do Kumari, wpędziła ją w jeszcze większy smutek.

***

Miodooka obudziła się w znajomym pokoju. Czuła się pusta jak wydmuszka, z której wyssano ostatnią iskrę życia. Siedząca przy biurku nastolatka dopadła do niej.

– W końcu się ocknęłaś. Leżysz tak bez ducha już drugi tydzień. Co się stało?

– Gdzie jestem? – zapytała Kumari, choć wydawać się mogło, że rozpoznała pokój.

– W domu, w Saitamie. Wróciliśmy z pielgrzymki. Szkoda, że tego nie widziałaś. Weszliśmy z tatą na samą górę. – Aiko z rumieńcami na policzkach opowiadała jej swoją przygodę.

– Czy pojedziemy tam znowu?

– Dokąd? Na pielgrzymkę? – Nastolatka zdziwiła się pytaniem. – Po co? Przecież już tam byliśmy. Japońska mądrość uczy, że kto raz wszedł na szczyt Fuji-san, jest wielkim człowiekiem, lecz kto próbuje to zrobić po raz drugi, jest głupcem.

Cierpliwość

Wielkie czarne źrenice spoglądały uważnie. Za oknem wirowały płatki śniegu, pierwsze tej zimy. Ulice Saitamy już przystrojono świątecznymi ozdobami, choć dopiero kończył się listopad. Nikogo to jednak nie dziwiło, wszak Boże Narodzenie, zwane tu Kurisumasu, było największym świętem handlowym, a sprzedawcy nie zamierzali czekać do grudnia.

Kumari długi czas dochodziła do siebie, lecz nawet teraz, gdy odzyskała siły, rzadko opuszczała ciało. Emocje pogrążonych w szale zakupów ludzi smakowały jałowo i bezbarwnie. Nawet pan Kawauchi, który z wielkim animuszem rozpoczął kolejny cykl treningowy, nie był wystarczającą przynętą, by wyciągnąć ją z domu. Dzieła spustoszenia dopełniała jesienna, depresyjna aura, ziejąca szarością i beznadzieją.

Kumari całe dnie spędzała w pokoju, leżąc w bezruchu i gapiąc się w okno, a chęć do życia uchodziła z niej z każdym dniem. Miodowa barwa oczu powoli blakła. Jedyne, co w istocie podtrzymywało jej wolę istnienia, to wiecznie uśmiechnięta i pogodna Aiko.

– Jesteś dla mnie tak dobra jak moja mama – powiedziała Kumari w jednej z tych krótkich chwil, kiedy wrócił jej optymizm.

Nienawykła do tak szczerych wyznań nastolatka skryła skrępowanie za szerokim uśmiechem. W istocie wzruszyła się, że mogła dać Kumari to, czego sama nie miała.

***

Mężczyzna skończył czyścić piec. Jego dłoń chwyciła wózek, na którym wszystko miał już przygotowane do wypału. Nie spieszył się jednak.

– Przyniosłaś te rączki? – zapytał kobietę w czerni, gdy ta pojawiła się w drzwiach. – Już czas.

Kobieta delikatnie ułożyła na wózku dwa przedramiona zakończone filigranowymi palcami, dwie nóżki i małe serce. Mężczyznę zakłuło w piersi na myśl, że ma je przypiec w ogniu. Robił to nie po raz pierwszy. Czasem czuł się jak Bóg, który daje życie i życie odbiera, a czasem, tak jak dziś, gryzło go sumienie. Irracjonalnie zdawało mu się, że jest seryjnym mordercą palącym zwłoki swych nieletnich ofiar.

– Tylko nie spiecz ich za bardzo. Chcę, by były tylko lekko rumiane – rzekła kobieta i skierowała się do wyjścia.

– Zaczekaj! – Mężczyzna porzucił mroczne myśli. – Dlaczego te rączki są takie blade?

– Dodałam glinki kaolinowej. Chciałam ją wypróbować.

Mąż skinął głową z akceptacją. Otworzył metalową furtę pieca, po czym wjechał wózkiem do środka, rozpoczynając swój rytuał.

***

Aiko wbiegła do pokoju z entuzjazmem. Wydawał się być wręcz nie na miejscu, zważywszy na słotę i szarugę, która straszyła za oknem.

– W czasie Kurisumasu tata zabierze nas na narty! – zawołała.

Kumari zbyła wiadomość wymownym milczeniem, będącym w stanie ugasić wszelki zapał.

– Nie cieszysz się? – zapytała młoda Japonka. – Przecież tak bardzo chciałaś wrócić w góry. Fuji-ten Snow Resort, tam pojedziemy.

– Fuji-ten? – To słowo zadziałało na Kumari tak jak imię wypowiadane przez lekarza, który budzi pacjenta z narkozy.

– Tak. To niedaleko Yamanakako, nad Pięcioma Jeziorami Fuji.

– Ile czasu zostało do świąt? – Było to pierwsze w pełni trzeźwe zdanie wypowiedziane przez Kumari od dawna.

***

Trzy tygodnie – powtarzała w myślach, pędząc w poszukiwaniu swego mistrza.

Tak mało czasu. Na co czekałam przez te wszystkie dni?

Nazajutrz odnalazła znajomą kompozycję bólu, zmęczenia i satysfakcji. Maratończyk, w przeciwieństwie do niej, nie spoczął na laurach. Przyssała się do znajomej aury i nie opuszczała jej na krok.

Trzy tygodnie. Panie Kawauchi, proszę, jeszcze kilka kółek. Niech pan jeszcze nie wraca do domu. Potrzebuję każdej kropli pana potu. Muszę być gotowa. Muszę.

***

Monumentalny stożek Fuji tym razem przywdział białą szatę. Kumari pomknęła ku niemu z ekscytacją.

Ofiarowała bogini Konohanasakuya-hime wizję kwitnących wiśniowych sadów u podnóża Ślęży. Kwiaty te nie mogły równać się z tymi, które kami zsyłała rokrocznie na Japonię. Mimo to Kumari była pewna, że Dziewoja Wywołująca Przekwitanie Kwiatów na Drzewach nie przezwycięży pokusy, by zerknąć na dzieło Mokoszy. Miała rację. Wrota wnętrza Ziemi rozwarły się, a woń siarki i kwiatów wisiała nad nimi jeszcze przez dłuższy czas.

Moc w jądrze trwała niezmiennie. Kumari nie uległa pośpiechowi. Podążając za przykładem mistrzów zen, skoncentrowana pogrążyła się w cichej medytacji. Jej umysł subtelnie muskał meridiany i nasłuchiwał. Była już w stanie rozpoznać niektóre z nich, a w szczególności te dwa, które wcześniej odwiedziła. Ich woń odznaczała się wyraźnie. Pozostałe zaś zdawały się obce, niemal wrogie, a żaden nie miał posmaku tego właściwego. Kumari nie dawała za wygraną.

„Czyż cierpliwość nie jest największą z twoich cnót?”

***

Niewysoka figura Peruna stała oparta o głaz tuż przy ścieżce wydeptanej przez krocie ludzkich stóp. Przy źródle przypominającym bardziej wyschniętą kałużę niż święte miejsce oczyszczenia, którym ongiś było, rozpalono ogień. Żerca ubrany w lnianą szatę, narzuconą na puchową kurtkę, rozpoczął obrzęd Szczodrych Godów.

– Wzywam ciebie, Swarożycu, święty synu Swarogowy, boże o ognistym licu, wzywam cię tymi słowy…

Rytualna maska skrywająca oblicze mężczyzny dodawała mu tajemniczości.

– Z powietrza, ognia i wody, z drzewa i wnętrzności ziemi, poprzez śniegi, wiatry, lody, niechaj przybędą bogowie, a ofiarę należną duchom niech przyjmą…

Zadzwoniły miedziane kabłączki, a z kręgu wystąpiła kobieta. Wsypała do ognia garść ziół.

– Niech będzie pozdrowiony święty ogień! – zainkantował mężczyzna w średniowiecznym płaszczu. W dłoni trzymał róg pełen miodu, którym polał płomienie.

– Sława mu! – odpowiedziała gromada.

Żerca przywoływał kolejne bóstwa, członkowie wewnętrznego kręgu zaś składali im ofiary.

– Perunie! Ty, co płaszczem smolistym przykrywasz dzień skwarny, a obliczem rozświetlasz czarny nieba przestwór. Wzywam cię, władco starodawnych mocy!

Głęboko w trzewiach góry Gromowładny poruszył się, otworzył oko i zagrzmiał. Żertwa była mu miła. Sycił się nią niczym wygłodniały wilk, który na przedwiośniu dopadł królika.

Posiliwszy się, po raz tysięczny w swoim długim żywocie szarpnął więzy, próbując się z nich wyzwolić, po czym tysięczny raz przeklął palatyna i jego ród Duninów. Gniew Peruna, wzmocniony energią zimowego przesilenia, niósł się het w głąb, ku wnętrzu Ziemi. Tam, gdzie pewna cierpliwa istota szukała drogi do domu.

***

W tym samym czasie w kameralnej pracowni kobieta w czerni spoglądała z zachwytem na swoje dzieło: bursztynowe oczy, wielkie kosmate uszy o postrzępionych małżowinach, a pomiędzy nimi dwa sarnie różki oraz brązowe włosy z długich pasów tkaniny, opadające do samej ziemi. Przyszyte mocną bawełnianą nicią przedramiona i nóżki dopełniały całości. Brakowało już tylko ostatniego elementu – serca.

Kobieta chwyciła drobny przedmiot, zeszkliwiony i zabarwiony na krwisto, opatrzony symbolem samotnej góry z wyrytym ukośnym krzyżem. Przez niewielki otwór przewlekła wiązkę wiśniowych nici. Na koniec zawiesiła serduszko na guziku przyszytym do korpusu wykonanego z mocnego zgrzebnego lnu.

To był moment narodzin. Blade bursztynowe tęczówki nabrały żywej barwy. Lalka odnalazła swą duszę.

Kobieta usiadła w bezruchu i wpatrywała się długo w swoje dzieło.

– Zdradź mi swoje imię, maleństwo – szepnęła.

Nie było odpowiedzi. Kobieta w czerni jednak cierpliwie czekała.

Kumari – usłyszała głos w swojej głowie.

– Ale ja już mam jedną Kumari.

Mamo, to ja, Kumari – usłyszała ponownie. Głos nie pochodził jednak od lalki, a skądinąd.

Kobieta odwróciła się, rozejrzała, lecz nikogo nie dostrzegła. Czuła jednak obecność, od której pochodził znajomy głos.

– Kumari, to naprawdę ty? – Zerwała się z krzesła i krzyknęła w pustkę: – Udało ci się! Wiedziałam, że ci się uda!

– Tak, mamo – zabrzmiała odpowiedź, w której przemieszane były ulga i zmęczenie. – Byłam cierpliwa, jak mówiłaś.

– Tak bardzo się cieszę. – Wzruszona kobieta mimowolnie przeszła się po pracowni, jakby próbując znaleźć cokolwiek namacalnego. Na próżno. Jej ładnie wymodelowane brwi zastygły w niepewności. – Tęskniłam za tobą.

Początkową euforię zastąpiło milczenie. Jakby żadna z nich nie potrafiła odnaleźć słów wystarczających, by przekazać uczucia.

– Spójrz, maleństwo! – przerwała ciszę kobieta. – To twoja nowa siostra.

Kumari przypomniała sobie dzień swoich narodzin. Również taka była, zlękniona i zagubiona. Mama jednak trwała przy niej przez cały czas, nie zostawiając nawet na chwilę. Patrzyła na nią cierpliwymi niebieskimi oczami i czekała.

– Jest bardzo nieśmiała, wstydzi się wybrać dla siebie imię – popłynęły kolejne słowa z foremnych wiśniowych ust. – Pomożesz jej? Masz jakiś pomysł?

– Aiko. Każdy zasługuje, by mieć swoją Aiko. Ty też, mamo.

A każda Aiko zasługuje, by mieć swoją mamę – dodała w myślach Kumari.

Radosław Puchała – z wykształcenia doktor nauk o Ziemi, z zawodu geofizyk. Pracuje na statkach hydrograficznych, gdzie zajmuje się interpretacją danych sonarowych, sejsmicznych i magnetycznych. Podczas jednego z morskich rejsów skończyły mu się książki, więc dla odmiany postanowił coś napisać. W roku 2018 zaczął publikować opowiadania na portalu Nowej Fantastyki. Jednym z pierwszych była właśnie Kumari. Poza portalem zadebiutował rok później w magazynie „Biały Kruk”. Mieszka u podnóża Ślęży. Pomysłodawca i współorganizator najdłuższego ultramaratonu w Polsce.

Opowieści starego nawigatora. Skowronki i sowy z Keplera 78b

Paweł Wolski

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/23548

Cudne! Lem i Szekspir, i co tam jeszcze, bardzo smacznie zmieszane, przyprawione poczuciem humoru i bardzo ładnym pogrywaniem sobie z konwencją. Z ogromną przyjemnością, chichocząc pod nosem, przeczytałam dwa razy. :)

ninedin

Czy dobrze widzę, Rybaku, że w błyskawicznym tempie, ze składników znanych i ogólnie dostępnych, tyle że połączonych w dość nietypowy sposób, przyrządziłeś znakomite danie. Subtelnie nacechowane charakterystycznym aromatem poszczególnych produktów nie pozwala zapomnieć, co było bazą pomysłu, a jednocześnie jego niezaprzeczalnym walorem jest świeżość i oryginalność. Przyprawione z ogromnym wyczuciem, wydobywa smak tak wyborny, że nie wyobrażam sobie, aby komuś mogło nie przypaść do gustu.

Mam jeno obawę, że szczodrze dodany humor może wywołać kolkę. Ze śmiechu, rzecz jasna.

regulatorzy

Grasz tu znanymi motywami, ale zestawiasz je w świetny sposób, do tego łącząc wszystko samoczytającym się stylem charyzmatycznego narratora. Zawarty w tekście humor zdecydowanie do mnie przemawia, dodając kilka punktów do satysfakcji z lektury. Mnie generalnie z absurdem nie po drodze, ale tu dawka i sposób podania sprawiły, że uśmiechałam się i śledziłam losy bohaterów (i parki, i Nawigatora) z zaciekawieniem. Nie mam się absolutnie do czego przyczepić i gratuluję fantastycznego opowiadania.

śniąca

Opowieści starego nawigatora.
Skowronki i sowy z Keplera 78b

Paweł Wolski

Szliśmy nadświetlną Wielkim Szlakiem Transgalaktycznym, kiedy to się stało. Służyłem wtedy na Suśle XV – znacie ten typ masowców. W swoim czasie połowa frachtu na dalekich trasach chodziła właśnie nimi. Stocznie wypuszczały je taśmowo jak parówki. Udana konstrukcja: ładowność piętnaście milionów ton netto, trochę ponad pół mili długości, reaktory na mezonach D, proste, praktyczne, niezawodne. I jedynie siedmiu członków załogi. Armatorzy zapisywali się na nie z dziesięcioletnim wyprzedzeniem. Teraz, gdy weszły Susły XXX, a nawet Susły L, wiadomo – pieśń przeszłości.

Ale wracając do rzeczy. Odbębniałem właśnie wachtę, kiedy gdzieś tak na pół parseka od skraju układu Keplera 78 odebrałem sygnał alarmowy. Starym, dobrym alfabetem Morse’a. Kiedy rozhulała się międzygwiezdna żegluga, wrócił do łask jako najłatwiejszy i zarazem najtańszy sposób na nadświetlną łączność w sytuacjach nadzwyczajnych. Po prostu najlepiej wyróżniał się w galaktycznym szumie. Trzy krótkie, trzy długie, trzy krótkie na natychmiastowej. Pokładowa Ajka przepatrzyła przestrzeń w promieniu parseka i w końcu znalazła, co trzeba, powiększyła i rzuciła na holoekran: po stycznej, kursem zbieżnym do naszego, w płaszczyźnie ekliptyki najbliższego układu planetarnego, szła lichtuga ratunkowa. Stara, oblazła, wyraźnie rozklekotana, ale szła. I to wprost na Susła. Ale, że była nieduża, wszystkiego może sto pięćdziesiąt tysięcy ton standardowych, Ajka złapała ją polem kierunkowym, dopasowała jej prędkość do naszej i przytrzymała piętnaście mil od kadłuba.

Nie budziłem kapitana. Na dłuższych trasach, wiadomo, zawsze ktoś się napatoczy. Jak nie rozbitek, to kurier. Jak nie kurier, to dostawca zieleniny. Jak nie dostawca, to… a zresztą, sami wiecie kto. Normalna sprawa, jak to na szlaku. Na Wielkim Szlaku Transgalaktycznym w zasadzie nie było już wtedy piratów. Wystarczyło przeskanować zatrzymany stateczek. Nanoboty z czujki wysłanej przez Ajkę zrobiły swoje, po małej półgodzinie miałem już większość danych. Na pokładzie w anabiozerach spoczywały dwie istoty. Humanoidalne. Mało powiedziane, humanoidalne – na oko zwyczajni ludzie. Mężczyzna i kobieta. Dość młodzi. Analiza pobranych próbek wykluczyła znane nam zarazy, w tym oczywiście najgroźniejszą, Szarą Pleśń. Żadnych ran, uszkodzeń, wszystkie parametry w normie. Dla siedemnasto-, osiemnastolatków.

Poza tym lichtuga była pusta. Całkowicie. Na pokładzie, poza syntezatorem żarcia i podstawowymi układami, właściwie nic nie rzucało się w oczy, a raczej w czujniki nanobotów. Pokładowa AI napełniła naszą własną Ajkę żywym niesmakiem. Była podwojona, pracująca w dwóch interwałach czasu standardowego galaktycznego, czyli tak naprawdę – ziemskiego. Pierwsza – od piętnastej do trzeciej w nocy. Druga – od trzeciej do piętnastej. W dodatku obie te AI najwyraźniej się nie znosiły i działały sobie wbrew. Cud, że stateczek doleciał aż tak daleko. Do dziś żałuję, że mnie to wtedy nie zastanowiło. Może udałoby się uniknąć naszych obecnych problemów. Ale cóż. Lichtugę Ajka wciągnęła na pokład lądowiska, potem hermetyzacja przejścia i już. Standardowa procedura w takich przypadkach.

Trajektorię udało się odczytać: wiodła wprost z jedynej planety układu, Keplera 78b. Śmieszna planetka. O połowę masywniejsza od Ziemi, krąży wokół swojego żółtego karła w odległości czterdzieści razy mniejszej niż Merkury naokoło Słońca, obiega gwiazdkę w ledwie osiem i pół godziny. I wiruje osiowo z prędkością niemal identyczną jak Ziemia – dwadzieścia cztery godziny jak w pysk strzelił! Ale i tak jej aktualnie oświetlona strona rozgrzewa się powierzchniowo do temperatury prawie trzech tysięcy kelwinów. Za to po stronie zacienionej błyskawicznie stygnie do trzydziestu pięciu. I tak w koło Macieju.

Sama planeta jest geologicznie martwa. Żadnego rozpalonego jądra, zero magnetosfery. Ot, sprasowany konglomerat skał i metali. Z wierzchu złożony głównie z topiących się cyklicznie kruszców i minerałów, co chroni wnętrze przed nawałą promienistą z zewnątrz. Tyle że w środku, prawie sześćset mil pod powierzchnią, skrywa ogromną kolonię. Naszych, Ziemian.

Żyją już tam od dobrych dwustu lat. A od stu pięćdziesięciu zerwali wszelkie więzi z resztą zamieszkanej Galaktyki. I nikt nie wie dlaczego. Owszem, handlują nawet z nami, ale wyłącznie za pośrednictwem maszyn. Na krawędź układu, na automatyczne składowiska zawieszone w przestrzeni, cyklicznie dostarczają nam koncentrat zamawianych rud metali, równie bezosobowo i automatycznie odbierają dostawy wszystkiego, czego im potrzeba, i tyle.

Kilka godzin później, dokładnie o trzynastej pięć, udało się wybudzić mężczyznę. Czy może raczej nastolatka: był chudy, niewysoki, z ledwie pojawiającym się meszkiem zarostu. Biomedy wyjęły go z anabiozera, wstrzyknęły mu stabilizatory, nakarmiły dożylnie na pierwszą dobę pobytu na Suśle, odziały w ciuchy znalezione w ichniej szalupie i przyprowadziły na mostek. Niechętnie, ale szedł, nawet nie trzeba mu było niczego tłumaczyć. Dziewczyna jednak wciąż spała jak zabita, nawet po wyłączeniu lichtugowej przetrwalnicy. I nic z tym nie szło zrobić. W końcu Ajka stanowczo odmówiła dalszych prób. Podobno jeszcze jedna porcja stymulantów i zamiast pobudki, dziewczę doczekałoby się nagłego zgonu z przedawkowania.

Chłopak trzeźwiał z każdą minutą spędzoną na mostku. Stał przede mną, w tym swoim zielonym kombinezonie, bez przerwy drobił w miejscu stopami, niekiedy wykonując silniejszy przytup, patrzył mi w oczy i nic nie mówił. Ani słowa. Przez pół godziny. Jak, kurczę, Fred Astaire skrzyżowany z Busterem Keatonem. Postanowiłem przejąć inicjatywę, nie zwracając dłużej uwagi ani na regulamin, ani na zasady dyplomacji:

– Nawigator drugiej klasy Żeglugi Wielkiej Snuff. Znajdujesz się na pokładzie masowca Trzeciej Kompanii Transportowej, z siedzibą na Deimosie. Odebrałem wasz sygnał z prośbą o pomoc. Czy coś się stało podróżującej z tobą dziewczynie? Jesteście rozbitkami? Proszę o identyfikację i opis problemu. W przeciwnym razie, zgodnie z regulaminem żeglugi międzygwiezdnej zostaniesz zatrzymany w odosobnieniu i przekazany policji w pierwszym węźle przeładunkowym.

No, chyba dotarło. Opuścił wzrok, przestał tańczyć, odetchnął głęboko i czystym Galaktanto powiedział:

– Roman Kowalski-Wczesny, Kepler 78b. Jestem uchodźcą z mojej planety. Grozi mi na niej śmierć. Zgodnie z prawem Szlaku, proszę o azyl. Dla siebie i mojej towarzyszki. Za… – tu spojrzał na staromodny cyrkonowy zegarek na przegubie – za dokładnie czterdzieści pięć minut ona zwróci się do pana o to samo.

– A teraz nie może? Chora, kontuzjowana, coś jej dolega? Dlaczego nie jesteśmy w stanie jej ocucić?

– Jest Późna – odpowiedział krótko chłopak. – Wstaje dokładnie o piętnastej czasu galaktycznego.

– Nie rozumiem – przerwałem mu cokolwiek obcesowo – dlaczego dopiero o piętnastej?

– Druga zmiana – odburknął Roman. – My tak mamy. Dlatego właśnie tu jesteśmy. Chcemy być razem, a nam nie pozwalają. I w ogóle u nas to nierealne. Rozumiecie – nasze zmiany niespecjalnie się lubią. Właściwie, to się nienawidzą. Wcześni zabiliby najchętniej wszystkich Późnych, Późni wybiliby Wczesnych co do jednego, ale to niemożliwe. Nasza planeta wymaga stałego nadzoru stabilizującego. Żadna AI tego nie jest w stanie załatwić. Ani automaty. Miliard ludzi na każdej zmianie robi to osobiście, oczywiście poza standardowymi zajęciami. Każdy u siebie. Często własnoręcznie, a raczej własnonożnie. Przemieszczając się, kiedy to konieczne, na sygnał planetarnej AI, w promieniu mili od swego habitatu. I wyuczonym w szkołach dreptaniem, wy to nazywacie stepowaniem, wprowadzając solidnie już wydrążoną przez nas planetę w odpowiedni rezonans. Co przy okazji przywiązuje nas dożywotnio do miejsca. Na szczęście nie ma potrzeby wędrować nigdzie dalej, bo w zasadzie wszędzie pod powierzchnią żyje się podobnie. A każdy taki kwadrat – cztery mile kwadratowe – zawiera, co tylko do szczęścia potrzebne: od miejsc pracy i centrów dystrybucji po szkoły, medpunkty i rodzinne habitaty. Obie zmiany robią wszystko naprzemiennie. Kiedy Wcześni śpią – Późni drepczą po szlakach i na miejsca wskazywane im indywidualnie przez AI. I vice versa.

– Skoro robicie to samo i żyjecie tak samo, macie nawet wspólną ojczyznę, to skąd ta nienawiść?

– Wcześni z dawien dawna stepują z akcentem na lewą nogę, a Późni – na prawą. I są święcie przekonani, że tylko ich metoda jest słuszna. Oraz skuteczniejsza od tej drugiej – wyjaśnił przybysz. – Ale na szczęście wciąż boją się jednakowo.

– Niby czego?

– Tego, że jeśli jedna zmiana wytłucze drugą, to nie da się przecież w ogóle nie spać. W końcu więc nieuchronnie wkradnie się jeszcze większy bałagan i planeta się zdesynchronizuje. Zwolni za bardzo, zanadto się przegrzeje i będzie po wszystkich, niezależnie od tego, kto zacznie. A uciec z niej nie można. Z jednej strony zbytnio ją już wydrążyliśmy, by kręciła się dalej z równą prędkością bez naszej pomocy. Z drugiej zaś, za bardzo się rozmnożyliśmy, by zdążyć ją opuścić w dwanaście godzin.

– Że co, proszę? – zaczęło mnie ogarniać zdumienie. Przedstawione wiadomości przypominały majaczenie chorego umysłu. Lecz mój rozmówca nie wyglądał na obłąkanego.

– Przecież jasno mówię – czemuś się obraził. – Nie cierpimy się, ale jesteśmy od siebie w pełni zależni. I nic z tym u nas zrobić się nie da. Można tylko poza Keplerem. Dlatego tu jesteśmy. Chcąc nie chcąc.

Słowo do słowa i wreszcie zrozumiałem, chociaż nadal wydawało mi się to całkowicie absurdalne: kolonistów na Keplera 78b przybyło stosunkowo niewielu. Góra osiemdziesiąt milionów w kilkunastu konwojach. Transportowce ukryli w cieniu i zaczęli wiercić pod osłoną pól siłowych i chłodzonych ciekłym helem geostacjonarnych zwierciadeł z wolframowych spieków. Kiedy już wydrążyli we wnętrzu co trzeba, przez niemal dwa stulecia eksploatowali i stabilizowali planetę (cokolwiek przez to rozumieć, potem okazało się, że chodzi nie tylko o geologię i tektonikę, obecnie to wręcz cały ustrój społeczny, i żeby tylko!) na dwóch równych zmianach. Ale wiadomo, jak to z ludźmi bywa: każdemu nie dogodzisz. Jeden chce przydziału do tej zmiany, drugi wręcz odwrotnie. Temu pasuje od „rana” do „wieczora”, tamtemu z kolei lepiej pracuje się i żyje „w nocy”. Choć przecież i tak wszyscy funkcjonowali w gigantycznych sztucznych, podziemnych tunelach i komorach, oplatających niczym gęsta sieć cały rozdygotany od nieustannego pędu i tupotu glob. Z czasem nawet już nie podejrzewając, że można gdzieś żyć inaczej.

Tymczasem Kepler 78b, zgodnie z analizami fachowców z ich wszechwładnej policji, czyli Ochrony Dreptu, wymagał bezustannej, koordynowanej odgórnie, coraz aktywniejszej stabilizacji. I tym samym wewnętrznego, nomen omen, spokoju. Na szczęście po półwieczu niesnasek ktoś mądry wymyślił antidotum na wieczne spory i przeprowadzki, konfliktujące cały podziemny świat, już nie tylko przyjaciół, ale nawet rodziny. Po ukończeniu szesnastego roku życia każdemu absolwentowi szkół średnich losowo przydzielano odtąd numer. Następnie zaś poddawano skomplikowanej mikrochirurgii mózgu. Po zabiegu i indywidualnie dobieranym okresie rehabilitacji, delikwent dodaje do nazwiska dodatkowy element i już do końca życia przyporządkowany jest do swojej grupy. Ludu. Plemienia. Zmiany. Bez prawa do modyfikacji. Udało mu się – nie zrywa kontaktów z rodzicami i przyjaciółmi. Miał mniej szczęścia, cóż… A, że dla zwyczajnych obywateli dostęp do automatów programujących jest niemożliwy…

– Wie pan, panie Snuff – ciągnął Romek, bo tak go na swój użytek nazwałem, po czym całkiem znienacka się zaczerwienił. – Myśmy się z Giulką bardzo polubili, jeszcze w gimnazjum. Niestety, nie mieliśmy… – i tu nagle przerwał, osuwając się na elastyczną wykładzinę mostka. Spojrzałem najpierw na niego, potem na jego przegub, w końcu na zegar pokładowy. No, tak, piętnasta standardowego galaktycznego obowiązuje przecież i na Keplerze 78b, i na każdym Suśle. Śpi martwym bykiem!

W tej samej jednak chwili Ajka odezwała się łagodnie z hologłośników:

– Nawigatorze, dziewczyna się ocknęła. Rewitalizować i przyprowadzić na mostek?

– Przyprowadź, przyprowadź – mruknąłem. Nie ma co, trzeba chyba jednak będzie obudzić kapitana. Sytuacja coś mi jakby zaczęła przypominać.

Kolejne pół godziny i na mostku pojawiła się dla odmiany Giulka. Równie szczupła jak Romek, ale zdecydowanie bardziej energiczna. Pewnie stymulanty zrobiły swoje. W międzyczasie ułożyłem jej partnera na wolnym fotelu, przypiąłem pasami i wypoziomowałem. A niech sobie chłopak pośpi. Tyle wrażeń w tak krótkim czasie.

Giulka miała szybszy start i już od wejścia do sterowni nadawała jak najęta:

– Nareszcie, nareszcie wolni! Nie ma pan pojęcia – nawet nie czekała aż się przedstawię, ewidentnie lekceważyła wszelkie przyjęte na Szlaku formy i regulaminy – jak się cieszę, że ktoś nas znalazł. Co prawda Roman obliczał, że to potrwa najwyżej kilkanaście standardowych lat, ale chyba zeszło krócej.

Przerwałem jej, dopełniłem formalności, w końcu Ajka i tak wszystko utrwalała, i zapytałem:

– Co wam konkretnie groziło? Proszę po kolei i dokładnie. Bez tego wasza prośba o azyl może zostać odrzucona. I radzę nie kręcić – Ajka ma doskonałe detektory kłamstwa.

Wtedy mi opowiedziała. Los im nie sprzyjał. Kiedy Giulka, a właściwie Lena Giuliescu, dowiedziała się, że odtąd ma żyć jako Późna, wpadła w rozpacz. Ale potem, gdy łzy już obeschły, zastąpione przez nieugiętą wolę działania, zaczęła zostawiać Romkowi listy. Miała blisko, bo ich habitaty dzieliło może kilkadziesiąt kroków. Już wcześniej, przed losowaniem i przydziałem, umówili się, że jakby co, wiadomości do siebie będą ukrywać w łączącej ich kwatery komorze, przy dystrybutorze wody, w szczelinie między zbiornikiem a ścianą groty. Miejsce dobre, bo kamery planetarnej AI oraz Ochrony Dreptu akurat tego kawałka przestrzeni nie obejmowały. Trwało to ponad pół roku. Ich korespondencyjnie rozdmuchiwane uczucie płonęło równym ogniem.

Niestety, przypadek znów pokrzyżował im szyki. Któregoś dnia, kiedy AI nakazała zbiorowy drept całej prawie zmianie Romka, z powodu wywołanych tym rezonansowych drgań zwinięty rulonik wypadł ze skrytki. Ktoś podniósł, ktoś przeczytał, ktoś doniósł. To ostatnie jest na Keplerze 78b nadzwyczaj łatwe – wystarczy wejść do jednej z licznych komór zwierzeń i powiedzieć, co komu leży na wątrobie. AI zanotuje i przekaże, gdzie trzeba. W ich przypadku a jakże – przekazała. O wszystkim dowiedziała się najpierw Ochrona Dreptu, czyli tak zwane Dreptaki. Od niej oburzeni rodzice. Potem rodziny i znajomi. W końcu zaś obie zmiany. Na całym, a raczej – w całym globie.

I poooszło! Ogólnoplanetarna niechęć do obcozmianowców zaczęła puchnąć, nabrzmiewać, w końcu doczekała się erupcji. Jego (na zmianie Giulki) wyzywano od gwałcicieli nieletnich. Ją (na zmianie Romka) – najdelikatniej – od rozpasanych uwodzicielek. Szybko doszło do eskalacji. Zamieszki objęły większość komór i tuneli, przy czym, rzecz jasna, obie zmiany demonstrowały oraz niszczyły, co się dało, a następnie brały zdrowy łomot od Dreptaków oddzielnie, każda od swoich, fizycznie niemal nie tykając zmienników. Hasła miały jednak identyczne, tyle że skierowane przeciw drugiej stronie. Wśród nich jedno z nielicznych wspólnych dla obu zmian: „Wyrzucić ich na powierzchnię!” wydawało się stosunkowo najłagodniejszym. Bliskie relacje między przedstawicielami zmian uznano widać w końcu za na tyle oburzające i niesłychane, by Romka i Giulkę potraktować jak ciało definitywnie obce.

– Rozumie pan, że nie chcieliśmy, a nawet nie mogliśmy tam zostać ani chwili dłużej, zwłaszcza gdy demonstranci, nie mogąc inaczej wyrazić nienawiści do zmienników, kiedy nas już odizolowano, zaczęli uprzykrzać im życie na setki sposobów. Przy czym powszechne i nadzwyczaj popularne stały się masowe defekacje na aktualnie śpiących najbardziej nielubianych radykałów strony przeciwnej. I żeby tylko! Włos się na głowie jeży, co jedni drugim zaczęli robić – ciągnęła Giulka. – Oczywiście, bez ranienia i poważnego uszkadzania. W końcu obie zmiany, choć się różniły, „jechały na jednej planecie”. Kiedy emocje doszły do apogeum, Dreptaki wkroczyły do akcji na całego. Najpierw obie Ochrony Dreptu: i ta Wczesna, i Późna, dogadały się i postawiły nam ultimatum: albo idziemy na współpracę, albo… Następnie, w obawie przed dezintegracją istniejącego porządku, zorganizowały ogólnoplanetarne referendum. Okazało się, iż nasze uczucie tak rozdrażniło zdecydowaną większość populacji, że faktycznie połączyło ją coś wspólnego: już nie tylko dwie służby Dreptaków, ale obie zmiany miały nas serdecznie dosyć! Niestety, wyrażały to w jedyny znany sobie od ponad wieku sposób, czyli niejako zaocznie, wzajemnie się na siebie wściekając i oskarżając o wszystko, co najgorsze.

W końcu społeczne wzburzenie przekroczyło wszelkie bariery, co postawiło stabilność planety pod ogromnym znakiem zapytania. Kiedy Dreptaki szykowały anabiozery, by wywalić mnie i Romana w otwarty Kosmos, powiedziały nam, wiadomo – po kolei, że w referendum powszechnie żądano „dla zdrajców” najwyższego wymiaru kary, ale Ochrona humanitarna jest. Ludności pokazała, dla uspokojenia nastrojów, jak wyrzuca nas (w tym mnie śpiącą) w skafandrach na słoneczko. Naprawdę zaś wsadziła oboje, zahibernowanych, do godnej złomowiska lichtugi. Ostrzegła przy tym, że nie mamy po co wracać. Pod groźbą natychmiastowego spełnienia woli ludu. To wszystko. Jesteśmy. Proszę o azyl.

Długo jeszcze rozmawiałem to z jednym, to z drugą. Azyl oczywiście dostali oboje. Z tego, co wiem, obecnie żyją sobie na spokojnej sztucznej planetce niedaleko Beta Centauri. Mają dobre zajęcia, ładny dom z ogródkiem, czwórkę świetnych dzieci i piąte w drodze. Nigdy się nie kłócą. Problem w tym, że nawet najlepsi galaktyczni naukowcy i chirurdzy nie zdołali w żaden sposób zlokalizować i tym samym odwrócić zmian, jakim poddano naszych gości w ich nieprzyjaznej, skłóconej wewnętrznie ojczyźnie. Roman nadal jest „skowronkiem”, Giulka zaś „sową”. Ale jakoś sobie radzą. Prawdziwa miłość nie zna przeszkód!

Pal więc licho, że wprowadzili resztę Galaktyki w błąd, prawdopodobnie zresztą całkiem nieświadomie. Ostatnio wykryto, że ich modyfikacja miała charakter biologiczny, nie zaś chirurgiczny. Jakiś cholerny wirus wymyślony przez tych podstępnych Keplerzan i ich piekielną Ochronę Dreptu! Uaktywnia się, bydlę, dopiero po osiągnięciu przez zarażonych szesnastego, siedemnastego roku życia. Na razie czynnik „3/15” dopadł trzecią część galaktycznej dorosłej populacji i szerzy się nadal. Dzieląc wszystkich po równo, bo losowo. Na dwie dwunastogodzinne zmiany.

W efekcie mej nierozważnej dobroci ja też, moi drodzy Wcześni, zaraz zasnę, bo, aaaaaa! idzie, uaaaaach! piętnasta.

Ale niech nikt, chrrrr, nie traci, pfmmmm, nadziei…

Paweł Wolski (pseudonim literacki) – urodzony w Gdyni w zamierzchłych latach 60. XX w. Z zamiłowania – w nielicznych chwilach wolnych od obowiązków zawodowych i rodzinnych – domorosły historyk XX wieku i tłumacz rosyjskiej poezji, wędkarz i wodniak. Absolwent dziennikarstwa na Uniwersytecie Warszawskim. Nie oduczył się w młodości zadawania pytania: „co by było, gdyby…?”, dlatego jego ulubionym rodzajem fantastyki jest alterhistoria. Do niedawna opowiadania i powieści sci-fi tworzył dla rozrywki i wyłącznie do szuflady. A kiedy wreszcie się odważył, jego opowiadanie Plan Basior ukazało się w „Nowej Fantastyce” 09/2019.

Luminescencyjny pokrak

Łukasz Redelbach

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/21091

Są historie, które mimo niedoskonałości zostają z człowiekiem na dłużej. Są takie sceny, motywy, obrazy. Tak jak wciąż pamiętam podróż rozpadającego się człowieka do Estonii, tak samo pewnie zapamiętam błądzącego w ciemności człowieka z gadającą świeczką czy dziwną istotę w hałasującej zbroi.

Myślę, że po prostu postawiłeś sobie zbyt wysoko poprzeczkę. Chciałeś pokazać zbyt wiele tego świata. Albo w niektórych przypadkach: zbyt niewiele. To, co ja zobaczyłem, w zupełności mi wystarczyło. Fajna odmiana dla statków kosmicznych, obcych planet, duchów i magii.

Nie przeszkadzały mi dialogi Suey.

Świetne słowo: pokrak. Nie takie wcale świetne słowo: luminescencyjny.

Fabuła też w końcu bardziej ukierunkowana niż zazwyczaj. ;)

funthesystem

A jeśli chodzi o opowiadanie, podobało mi się niesamowicie. Impresjonistyczne opisy, historia osadzona w bardzo ciekawym uniwersum, wreszcie ten biedny pokrak. No i najlepsze, czyli synestezja. Mówiące światełka, barwy płynnie przechodzące w dźwięki – absolutnie mnie to kupiło.

Rossa

Znakomite wykonanie, świetny klimat, znakomite, świetlno-dźwiękowe opisy. Ale przede wszystkim pomysł. Oj, nie poszedłeś na łatwiznę. Może mi się tylko wydaje, ale to wszytko wygląda, jakbyś włożył tytaniczną pracę w wymyślenie i złożenie tego wszystkiego do kupy, oryginalnych obcych, ich wpływu na ludzi i konsekwencji, jakie ma to dla świata i jego wyglądu. Mieszasz tu postapokaliptyczny ciężar, opowieść o nieudanym kontakcie i pewną niemal magiczną „niedookreśloność” rodem z fantasy (pocałunki!). Dobrze zachowany balans między logicznym, takim „SF” wyjaśnieniem zasad rządzących twoim światem a przemilczeniami i niedopowiedzeniami, strategicznie rozmieszczonymi w punktach, gdzie nauka wysiada i autor musiałby pleść bzdury.

thargone

Luminescencyjny pokrak

Łukasz Redelbach

W ciemnościach słyszał tylko stukot kostura, którym przewodnik wskazywał drogę, oraz szelest stawianych ostrożnie stóp. Podłoże było śliskie, zdradliwe, a jednak znacznie większe niebezpieczeństwo stanowiły pokryte ostrymi odłamkami ściany.

Mimo to Adam nie odrywał ręki od chropowatej powierzchni – brak kontaktu z tym skrawkiem rzeczywistości skutkowałaby utratą rozeznania w terenie.

Oglądane przy blasku świec pradawne obrazy, które tubylcy pokazywali mu rano w sali zgromadzeń, nie pozostawiały złudzeń – trafił do najpiękniejszego miejsca na Ziemi. Kryształy selenitu wyrastały ze ścian niczym srebrzyste kwiaty, spływały soplami ze stropu i płożyły się po ziemi. Były wszechobecne.

Im więcej Adam słyszał o wspaniałościach sanktuarium Tafli, tym większą czuł irytację – co komu po pięknie, którego nikt nie może podziwiać?

Rozumiał jednak, że mieszkańcy nie mogli rozświetlić majestatycznych grot. Blask odbity od gładkich powierzchni minerałów był równie niebezpieczny, co pochodzący z lampy, gwiazdy czy elektronicznego urządzenia. Każde z tych źródeł światła zamieszkiwali tajemniczy, nieraz agresywni Lurianie.

Co innego świece z pszczelego wosku, które płonęły bezpiecznym światłem, zasiedlonym przez neutralne istoty. Czy nie oddziaływały na ludzi w inny sposób, długofalowo, Adam nie wiedział. Nie przeszkadzało mu to jednak handlować tym cennym w nowożytnym świecie towarem.

– Jesteśmy na miejscu. – Głos przewodnika zazgrzytał przy jego uchu, a twarda dłoń zacisnęła się na ramieniu handlarza i pociągnęła go jeszcze kawałek dalej. – Schyl się. Oto Lorjeli.

Adam postawił na skałach wiklinowy koszyk, zsunął rękawice i zanurzył dłoń w lodowatej wodzie podziemnego akwenu.

– I mówisz, że chłopak tu żyje? Od lat?

– Tylko święte wody Lorjeli są w stanie utrzymać go przy życiu. Wielu już próbowało swoich sztuczek, żadnemu jednak się nie powiodło… Jeśli ocalisz mojego syna, handlarzu, obiecuję, że opowiem ci o Odblasku. I wskażę właściwą drogę.

– Dotrzymam słowa. A teraz zostaw nas samych.

Starzec odchrząknął i oddalił się niechętnie.

Adam został sam w ciemności, za jedynego towarzysza mając odgłos uderzających w taflę kropel wody. Przysiadł na brzegu jeziora, wymacał leżący nieopodal kamień i cisnął go w toń.

Gdziekolwiek przebywał mężczyzna zamieszkujący głębiny, zdołał odebrać sygnał. Podpłynął w milczeniu. Adam poczuł, że ręka, którą pacjent podał mu na powitanie, była nienaturalnie gorąca.

Handlarz dedukował: udokumentowane, opisywane przez chorego spotkanie z Lurianinem, przemożne uczucie gorąca, pękająca skóra i dobywający się spod niej żar. Wszystko pasowało do klasycznych objawów węgliny poronnej.

Zdaniem tubylców to zbawienna moc jeziora sprawiła, że pomimo choroby chłopak nadal żył. Nie mieli racji. Syn przewodnika po prostu dusił ogień, który wciąż w nim gorzał.

Adam wiedział, że cena uzdrowienia będzie wysoka, jednak postanowił zaryzykować. Zarządca Tafli był jedynym odnalezionym przez handlarza człowiekiem, który posiadał informacje o Odblasku i nawiedzającej to osiedle tajemniczej mgle. Dla takich wieści Adam był w stanie poświęcić nawet… pocałunek.

– To boli – szepnął młodzieniec. Jego skóra zdążyła już wyschnąć i zaczęła pękać. W wytworzonych szczelinach płonął ogień, malując drżącą sylwetkę na tle ciemności.

Adam sięgnął do koszyka i przesunął palcami po woskowych tabliczkach. Lovrick, Estelle, Klemmi, Treyton, Zina. Każde z nich było gotowe pomóc mu w walce z Lurianami, która dla wielu wydawała się z góry przegrana. To dzięki pieczęciom Adam odnosił sukcesy tam, gdzie tak wielu zawodziło.

– Treyton – poprosił wreszcie, a w koszyku coś kliknęło.

W jaskini zrobiło się nagle zimno, suchy śmiech poniósł się echem ponad wodami Lorjeli. Nad czarną taflą wody zamajaczyła półprzezroczysta sylwetka starca. Długą brodę i węźlaste ręce pokrywał szron.

Młodzieniec westchnął, gdy szczeliny na jego skórze skuł lód, a jątrzący je żar przeistoczył się w błogość.

Adam wiedział, że teraz otrzyma odpowiedź na każde pytanie. I może wreszcie zrozumie, czym jest osnuwająca Odblask mgła.

***

Świetliki. Luki. Albo po prostu „niebezpieczne miejsca”. Mieszkańcy osiedli różnie nazywali te wystające nad powierzchnię ziemi kopuły, dla Adama zostały jednak Basztami. Przesiadywanie w nich i spoglądanie na spustoszoną planetę było jego małym rytuałem. Pożegnaniem z nocnym niebem i lodowym pustkowiem, w które zamieniła się kolebka ludzkości.

– Nawet jeśli wszystkiemu winne są gwiazdy, nic ci nie przyjdzie z wpatrywania się w nie całymi nocami, Adamie. Dałbyś już spokój, jestem zmęczona…

Mężczyzna ocknął się i sięgnął do leżącego obok wiklinowego koszyka. Wyciągnął świeczkę, której żarzący się dotychczas knot zapłonął żywszym płomieniem. Handlarz zwykle utożsamiał przyjaciółkę z woskowym nośnikiem, choć tak naprawdę – jak każda Lurianka – była ona skupiskiem fotonów. Niezwykłych fotonów, które z racji pszczelego pochodzenia nie czyniły szkody ludziom. Adam nieraz to wykorzystywał, zapewniając sobie dyskretne wsparcie przyjaciółki podczas negocjacji handlowych.

– To idź spać. Przecież potrafisz zrobić to sama, Suey.

– A położysz się obok mnie, tygrysie? – Z knota wystrzeliło kilkanaście iskier. – Raz-dwa wyleczę cię z tej melancholii!

– Zgniótłbym cię. – Twarz mężczyzny wykrzywił cień uśmiechu. – Zresztą wcale nie myślałem o Alicji. Nie tym razem. Zastanawiam się po prostu nad Systemem Długiej Nocy. Czy gdyby ktoś zmienił jego pozycję, na Ziemię wróciłoby życie?

Spojrzenie Adama, jakby przyciągane przez ogromnego satelitę, spoczęło na dysku zlewającym się z nocnym niebem. Wyniesiony przed kilkoma pokoleniami na orbitę System został ustabilizowany w punkcie Lagrange’a i rozłożył pokryty kolektorami parasol słoneczny. Skrył Ziemię w wiecznym cieniu, w zamian przekazując planecie niezmierzone ilości energii.

– Przybyłoby więcej Lurian – odpowiedziała Suey. – System okazał się niewystarczający, nie mogliście jednak o tym wiedzieć. Daj spokój, Adamie. Nie uzdrowisz tego świata, możesz jedynie spróbować w nim przeżyć.

Mężczyzna ziewnął w odpowiedzi. Marzenia o gorącej herbacie i miękkim łóżku wróciły do niego ze zdwojoną siłą – przemierzając jałową powierzchnię planety, musiał zapomnieć o komforcie.

Roztaczające się wokół pustkowie, cisza i klimatyzowane wnętrze kombinezonu nie były dla Adama niczym nowym. Od lat kursował między osiedlami, sprzedając świece. Niejednokrotnie zapuszczał się też dalej, poza znane tereny, by zdobyć bardziej egzotyczny towar.

Tym razem, gdy wreszcie poznał doń drogę, musiało paść na Odblask.

Kolonia widniała na mapach zarządcy Tafli jako kropka skryta pośród górskich łańcuchów. Z relacji przewodnika Adam dowiedział się, że w jej obrębie mieści się faktoria oraz, najprawdopodobniej, Szklarnia – dostępna tylko handlarzom oaza życia na pustkowiu planety. A także mgła, która od jakiegoś czasu zasnuwała korytarze Odblasku.

– Masz rację, czas na nas.

– Ej, nie tak szybko! A może jakiś peeling, zanim mnie zapakujesz do tego koszyka?

– Suey, to tylko zacieki wosku na powierzchni świeczki, nie mają żadnego znaczenia.

– Gadaj zdrów, to nie twoje ciało!

Wiklinowa pokrywka zdusiła blask sfrustrowanej Lurianki. Suey bywała irytująca. Nieraz wtrącała się w nie swoje sprawy, kłóciła i dokazywała, lecz Adam przyzwyczaił się do niej i zaczął na swój sposób lubić.

Szczególnie że była wyjątkowa – jako jedna z niewielu pochodzących ze Słońca istot zainteresowała się kulturą gatunku, na który wraz z innymi Lurianami dokonała inwazji, a nawet nawiązała kontakt z jego przedstawicielem.

Razem z Adamem spędzili wiele godzin w bibliotekach i muzeach największych kolonii, zapoznając się z obyczajami panującymi niegdyś na Ziemi, z kulturą i historią rodzaju ludzkiego, która u schyłku ery kenozoicznej rozkwitała. Niestety, pośród całej tej wiedzy Suey najbardziej upodobała sobie komedie romantyczne. Z jej fascynacją tą dziedziną sztuki Adam toczył nieustanne boje.

Wróciwszy do forum kolonii, Adam położył rękę na przymocowanej do ściany linie i podążył wzdłuż niej na środek pomieszczenia, ku postawionemu tam drogowskazowi. Owalną konstrukcję w całości pokrywały znaki prowadzące do poszczególnych dystryktów Odblasku.

Handlarz odczytał je, po czym obrał właściwy szlak. Idąc, korzystał z pomocy zawieszonego wysoko sznura i paska chropowatego materiału pod podeszwą buta. Dookoła rozbrzmiewało miasto: maszyny podtrzymujące habitat grały monotonną melodię; z sąsiedniego pomieszczenia dobiegała muzyka; z oddali docierały dźwięki dzwonków i bębnów. Dla Adama, nieobeznanego z obowiązującymi w Odblasku sygnałami, nie niosły one w sobie żadnej treści.

Kiedy stał już w odpowiednio szerokim tunelu, wyszeptał do mikrofonu kilka słów i do odgłosów kolonii dołączył jeszcze jeden – cichy szmer elektrycznego wozu towarowego. Gdy pojazd zatrzymał się obok, mężczyzna wyciągnął z luku zawiniątko rzeczy osobistych, po czym odesłał maszynę do boksów i ruszył w drogę.

– Szedłbyś ostrożniej, bydlaku – zaburczała Suey. – Cały tyłek mam w siniakach, chyba oskarżę cię o molestowanie.

Adam zignorował ją, zmartwiony niepokojem mieszkańców. Ludzie przemierzali korytarze przeważnie grupkami i pozdrawiali go z wyraźną niechęcią. Nie do tego przywykł.

Po długich minutach błąkania się w ciemności handlarz poczuł, że wreszcie natknął się na to, co dotychczas było tylko interesującą plotką. Przestrzeń, do tej pory pusta i bezkresna, nabrała koloru popielatej szarości. Powietrze falowało, wydawało się gęste i ciężkie, pływały w nim nitki migoczącego oparu.

Świecąca w ciemności mgła naprawdę istniała.

– Brr. To jakby… szepty Lurian. Słyszysz ich?

– Nie, są zbyt, hmm… rozrzedzeni? – Adam pokręcił głową. – Zapamiętajmy to miejsce, Suey. W faktorii powinniśmy dowiedzieć się czegoś więcej.

– Faktoria. – Głos, który zatrzeszczał w mikrofonie, był suchy i beznamiętny. – Jeśli chcesz kupić świece, to przykro nam. Skończyły się.

– Swój. Przychodzę po zaopatrzenie – wyjaśnił Adam. – Z Tafli.

Drzwi, przed którymi stał, rozwarły się. Oczy handlarza poraziło ciepłe, żółte światło i świergot zasiedlających je Lurian.

Pomieszczenie okazało się niewielkie, lecz przytulne. Podłogę przykrywały ozdobne dywany, na ścianach wisiały obrazy, w gablotach pyszniły się dzieła sztuki. Adam był już przyzwyczajony do pstrokacizny faktorii – stęsknieni za kolorami i kształtami handlarze otaczali się najbarwniejszymi i najbardziej kiczowatymi przedmiotami, jakie znaleźli podczas licznych podróży.

Przy stolikach siedziało kilka osób. Ich twarze aż jaśniały zainteresowaniem, więc Adam rozsiadł się w fotelu i zaczął opowiadać. O rozkwitających osiedlach i na nowo odkrytych technologiach, o szczególnie groźnych typach Lurian, wreszcie o chorobie dziedzica Tafli, którą udało mu się wyleczyć.

Nie upłynęło wiele czasu, gdy zorientował się, że wśród słuchaczy nie znajdzie nikogo podobnego sobie. Zmęczeni życiem mężczyźni i kobiety od lat ograniczali wyprawy do terenów w najbliższym otoczeniu Odblasku. Niektórzy na stałe osiedli w mieście. Łączyło ich jedno – dzięki wrodzonej synestezji, zdolności odbierania blasku jako dźwięku, dzięki umiejętności wychwytywania subtelnych różnic w rytmie świecenia, mogli bez większego ryzyka koegzystować z obcymi.

Obecność Lurian nie miała szkodliwego wpływu na jaźnie i ciała synestetyków. Przyczyna takiego stanu rzeczy dla wielu pozostawała tajemnicą, Adam jednak wiedział, że było to związane ze specyficzną moralnością obcych.

Mieli oni opory przed ingerowaniem w umysły, w których dostrzegli inteligencję. A tak właśnie odbierali ludzi „słyszących światło”. W porównaniu z nimi reszta ludzkości nie różniła się zanadto od zwierząt. Fakt, że do największej zagłady ludzkości doszło z powodu skrajnej dyskryminacji, był zarazem straszny, jak i przeraźliwie smutny.

– Kilka miesięcy temu usłyszałem o dziwnej mgle, która rzekomo pojawiła się w Odblasku. – Adam przeszedł do rzeczy. – Dziś zrozumiałem, że nie były to plotki. Widziałem ją, wydawała się pochodzić od Lurian. Wiecie, o czym mówię?

Zapadła cisza. Handlarze spoważnieli, część zwiesiła głowy, inni odwrócili wzrok. Jedynie najstarszy z nich odpowiedział:

– Od tego powinniśmy zacząć, nieprawdaż? Na naszym terenie dzieją się dziwne rzeczy, a my udajemy, że nic nie widzimy. Podobnie jak w innych osiedlach, tutaj też ludzie wierzyli w handlarzy. Widzieli w nas obrońców, my jednak…

– Przestań. Jesteśmy bezsilni – szepnęła kobieta z głową szczelnie owiniętą szalem. Pomiędzy zwojami widoczne były jedynie oczy. – On… zabił Mervika.

– No właśnie, skrzywdził handlarza! Jak długo żyję, nie spotkałem się z czymś podobnym do pokraka.

– Opowiedzcie mi o tym – poprosił Adam, czując przyjemny dreszczyk. Niczym łowca, który zwietrzył trop grubego zwierza.

***

Droga do Szklarni była długa, lecz mężczyzna nie chciał marnować czasu – pozyskanie wosku i wykonanie świec zajmuje parę dni, a przecież w osiedlach nie tylko na świetle dało się dobrze zarobić. Szklarnia Odblasku obfitowała chociażby w mandarynki i gruszki – towar cenny i tak deficytowy, że Adam prawie nie pamiętał już ich zapachu.

Podobnie jak większość kolegów po fachu, mężczyzna gonił za zyskiem, choć znacznie bardziej fascynowali go Lurianie. Poznawanie obcych istot, ochrona ludzi przed ich wpływem oraz próba nawiązania dialogu były tym, co pchało go do odległych osiedli. Do tego stopnia, że rezygnował z bezpiecznych, rentownych tras.

Gdy drzwi się rozsunęły, handlarz odczytał pokrywające ścianę znaki i po omacku ruszył do najbliższego węzła. W międzyczasie wyemitował sygnał aktywacyjny i nim się spostrzegł, do jego uszu dotarło burczenie elektrycznego silnika. Od tej chwili wóz posłusznie podążał jego śladem.

Suey, jak zwykle, doradzała i komentowała:

– Ech! Chciałabym na wiosnę zapuścić włosy, ale jakoś nie chcą rosnąć. Może to dlatego, że je spalam? Jak uważasz? No, szkoda! W końcu włosy to istotny atrybut kobiety.

Odpowiedziała jej cisza…

– A wiesz, że jak liżę coś płomieniem, to też czuję smak? Jak człowiek?

…oraz zirytowane westchnięcia handlarza.

– Adamie, gdzie ja mam serce? Czy Luriance w ogóle potrzebne serce?

– Niepotrzebne. Jesteś bezduszna i bez serca, Suey. Zamknij się wreszcie, bo zaraz pomylę drogę.

Od tej pory poruszał się szybciej. Przebył forum i noclegownię, minął Wielki Szyb, który prowadził do niezbadanych odmętów Odblasku. Ludzi spotykał sporadycznie. Kilkukrotnie nadchodzący z naprzeciwka tubylcy uciekali przed odgłosem jego kroków.

Po dwóch godzinach wkroczył w rejony osiedla, gdzie na ścianach znajdowały się już tylko znaki pozostawione przez handlarzy, za pomocą których cech przekazywał sobie tajne informacje, a także wskazywał drogę do miejsc niebezpiecznych dla „zwykłych ludzi”, jak właśnie Szklarnie.

– Korytarze zdają się ciągnąć w nieskończoność – rzucił w przestrzeń.

Cisza przytłaczała, otuchy dodawało tylko brzęczenie podążającego jego śladem wozu. Delikatna łuna wokół koszyka wskazywała, że Suey czuwa.

– Su…

– Co-co to?!

Adam zamarł, słysząc wzmagający się z każdą chwilą chrobot.

– Ra-ratuj, nie mogę tego znieść! – Światło z koszyka zaczęło migotać w bardzo niepokojącej sekwencji. Lurianka cierpiała.

Tymczasem hałas wciąż narastał. Adam wiedział, że sam dźwięk nie mógł przysporzyć takiego bólu jego towarzyszce.

– Czym ty jesteś?! – ryknął w kierunku nieznanego.

Mdłe światło rozproszyło mroki korytarza. Pokraczna noga zachrobotała o metalową podłogę, stawiając kolejny krok; rozległa się potępieńcza mieszanina jęku i śmiechu.

– U-uciekaj, Adamie, och, proszę, musisz… – błagała Suey.

– Nie… Nie zbliżaj się. – Handlarz zamarł.

Nogi odmówiły posłuszeństwa, oczy mogły tylko śledzić jarzącą się zimnym blaskiem sylwetkę. Światło dobywało się przede wszystkim z głowy istoty i jednej kończyny, będącej najprawdopodobniej ręką. Pokrak ciągnął ją za sobą po podłodze. Większość zdeformowanego ciała pokrywały zachodzące na siebie płyty, które tworzyły coś na kształt zbroi.

Handlarz zamknął oczy i zasłonił je ręką. Suey zawodziła, a chrobot był coraz głośniejszy.

– Zró-zrób coś, musisz…!

Jęki wypełniały mu uszy, a przez zaciśnięte powieki zaczął przesączać się blady poblask. Adam pomyślał o koszyku i ukrytych w nim pocałunkach. Wystarczyłby jeden gest, jedna prośba, jednak… cena wydawała się zbyt wysoka.

Skoro nie mógł walczyć ani uciekać, musiał przepłoszyć napastnika. Spanikowany, włączył systemy obronne wozu. Akumulator zamruczał, by w następnej chwili z ukrytych w grafenowych powłokach głośników wydobyła się kakofonia dźwięków. Jazgot na wszystkich częstotliwościach – od infra- po ultradźwięki – wstrząsnął korytarzami, zagłuszając wroga.

Dopiero gdy akumulator wydał z siebie ostatnie tchnienie, powróciła cisza. I ciemność. Skulony przy kole Adam przetoczył się na plecy i otworzył oczy. Jeszcze nigdy tak bardzo nie cieszył się, że nic nie widzi.

– Suey?

– Je-jestem.

Handlarz postawił przed sobą popłakującą świeczkę i w bladym świetle zbadał rękę, którą jeszcze przed chwilą osłaniał oczy przed blaskiem pokraka. Skóra piekła.

Był wściekły. Już dawno nie dał się tak zaskoczyć, nie czuł się tak bezradny. A co gorsza – niepotrzebnie ryzykował. Życie za cenę pocałunku? Nie pamiętał, kiedy ostatnio wykazał się podobnym skąpstwem.

– Co to było, Suey?

– Ofiara jakiegoś paskudnego Lurianina. Takiego jeszcze nie spotkałam. Czułam się, jakby po kawałku odgryzał mój płomień.

– Rozumiem. Cholera, coś jest nie tak.

Czymkolwiek był pokrak, wydzielał światło nieznane dotąd handlarzowi. Bardziej niż Lurianina przypominał jakiegoś odległego kuzyna tego gatunku. Albo przodka.

– Nigdy się z czymś takim nie spotkałaś, Suey? Zastanów się, może na Słońcu…

– Na Słońcu panuje straszny tłok. Opuściłam je dawno temu, Adamie – przypomniała świeczka. – Ilość bodźców, jaka cię tam otacza… jest niepojęta. Przykro mi.

Przez jakiś czas siedzieli i nasłuchiwali. Wreszcie handlarz wstał, by sprawdzić wóz. Wysunął kabel zasilający i podpiął go do najbliższej stacji ładowania.

– Będziemy musieli zostać tu przez jakiś czas. Gdziekolwiek jesteśmy… – rzucił w ciemność, a ciemność odpowiedziała mu monotonnym buczeniem maszyn.

Adam zaprogramował wehikuł na wypadek powrotu potwora i położył się przy kole. Chciał jeszcze przemyśleć swoją sytuację, ale zapadł w sen. I tylko Suey, pełgając niespokojnie, przypatrywała się dłoni handlarza, którą ten jeszcze niedawno zasłaniał oczy przed mdłym blaskiem.

Czy pod paznokciem naprawdę coś migotało?

***

Choć minęło już kilka lat od śmierci Alicji, ilekroć Adam zasypiał, dziewczyna stawała przed jego oczami. Słyszał zdecydowany głos ukochanej, widział każde z pełnych pasji spojrzeń, jakimi go niegdyś obdarowywała. Biorąc przykład z jej odwagi, nadal pomagał ludziom krzywdzonym przez Lurian. Walczył, by ratować ich dusze przed światłością.

A za to, że nie pozwalał im się rozpłynąć, otrzymywał rzecz dla niego najcenniejszą – nadzieję. Ulotną szansę, że z pomocą Suey ukochana jeszcze kiedyś się do niego odezwie.

Jednak teraz, siedząc przy wozie i masując obolały kark, Adam myślał o sobie. Ponownie spojrzał na opar unoszący się z palców i zacisnął je w pięść. Skóra sprawiała wrażenie rozpalonej. Swędziała. Paznokcie kruszyły się, a naskórek łuszczył, sypiąc dookoła świetlistym pyłem.

– Do diabła. Zrób coś z tym, Suey.

– Że tak użyję waszego idiomu: wpadłeś po uszy w gówno, Adamie.

– No proszę, jakaś ty elokwentna, moja droga. Powiedz lepiej, czy wyczuwasz w tym Lurian?

– Są tam, choć przypominają w tej chwili wasze niemowlęta. Gaworzą i piszczą, daleko im do…

– Pokraka. – Adam wstał, wyciągnął z wozu rękawicę kombinezonu i ukrył w niej dłoń. Jedynym świecącym punktem ponownie stała się Suey. – Jeśli istnieje ryzyko, że zacznę wydzielać mgłę albo zmienię się w potwora takiego jak tamten…

– Nie wygląda to dobrze. – Suey zatrzepotała płomieniem z wyraźną rezygnacją. Spokój i beznamiętność towarzysza czasem przyprawiały ją o dreszcze. Handlarz zdawał się niezniszczalny, lecz Lurianka wiedziała, jak wiele go to kosztuje. – Co teraz?

– Musimy coś z tym zrobić, póki jeszcze mam dwie ręce. Nasza wyprawa do Szklarni nieco się opóźni. Świece i mandarynki będą musiały poczekać, aż rozprawimy się z pokrakiem.

– Och, Adaś… Jesteś twardy, ale twardy człowiek zazwyczaj jest również kruchy. Czy gdybym odeszła, cokolwiek by z ciebie pozostało? – Blask Suey był tak cichy, że nawet wyczulone oczy handlarza go nie wychwyciły.

Wracając po własnych śladach, Adam przywołał fakty, którymi podzielili się z nim miejscowi. Pokrak zaczął nawiedzać Odblask trzy lata temu i początkowo wyglądał inaczej niż teraz. Poruszał się znacznie ciszej, zaś jego luminescencja była silniejsza. Ludzie, którzy na niego spojrzeli, co do jednego zachorowali na mglicę i powoli przekształcali się w migoczący dym.

W miarę upływu lat pokrak zmieniał się, a ludzie coraz rzadziej padali jego ofiarą. Chrobot zbroi zdradzał obecność potwora, dlatego, o ile nie spotkało się go w długim korytarzu, uniknięcie istoty nie nastręczało trudności. Strach jednak pozostał równie żywy, co na początku.

Jedną z ostatnich ofiar był Mervik – handlarz, który rzucił wyzwanie potworowi i przegrał. Gdy zachorował na mglicę, ślad po nim zaginął.

Adam doszedł do wniosku, że jego najlepszym tropem był opar, na który natknął się w drodze powrotnej z Baszty. Wszystko wskazywało, że wydzielała go jedna z ofiar.

Przeanalizował znaki na ścianie i odesłał wóz. Nawet jeśli maszyna dawała wsparcie w konfrontacji z pokrakiem, zarazem zdradzała pozycję handlarza. A ktoś, najwyraźniej, uparcie podążał ich śladem. Świadczyły o tym szelesty, które od jakiegoś czasu słyszał za plecami.

***

Adam wciąż wierzył, że Lurianie nie są wrogami człowieka. Odkąd lata temu opuścił dom i po raz pierwszy udał się na szlak, spotkał wielu przedstawicieli tego gatunku i przekonał się, że zależy im tylko na egzystencji. Lurianie byli istotami zupełnie innymi niż człowiek – ich byt nie opierał się na związkach węgla. Nie opierał się nawet na krzemie – właściwie nie spełniali przyjętych przez ludzi kryteriów życia. Ich istnienie było czymś niepojętym tak dla astrobiologów, jak i fantastów.

A jednak posiadali rozum, na co najlepszy dowód stanowiła Suey. Istota używająca jako nośnika świeczki nie szczędziła Adamowi wiedzy o swoich pobratymcach, dzięki czemu próżno było szukać na Ziemi handlarza lepiej rozumiejącego Lurian od niego.

Z punktu widzenia świetlistych istot ludzie też nie spełniali kryteriów życia. Wiązały się z tym problemy komunikacyjne. Dotychczas Adam nie spotkał Lurianina będącego odpowiednikiem handlarza, który potrafiłby się komunikować z ludźmi niesłyszącymi światła.

(Znów ucieknie, znów zapłacze! Nienawidzi cię! Dlatego tak krzyczy, dlatego…)

– Co to było? – spytała Suey.

Adam ledwie zdusił jęk bólu. Jego zainfekowaną rękę wykręcił skurcz, palce wygięły się pod nienaturalnymi kątami. Spod rękawiczki wypłynęła smużka dymu i zaraz znikła w powietrzu.

(Na nic wszystkie te nadzieje, na nic godziny ciemności… Zedrzyj, zedrzyj!)

– Brzmi jak… pokrak.

Kakofonia płaczu i śmiechu zdawała się trwać w nieskończoność, rozsadzała handlarzowi czaszkę. Ciemność zawirowała, Adam padł na kolana.

Niedługo później piskliwy głos ucichł, a ręka należała do niego, choć wciąż mrowiła. Zdawała się jakaś inna, jakby miała rozpłynąć się w powietrzu w momencie, w którym handlarz ściągnie rękawicę.

Mgiełka wciąż unosiła się w korytarzu. Zdawała się znacznie rzadsza niż wczoraj – tak ulotna, że Adam nie widział nawet szeptów zamieszkujących ją Lurian. Jedyny dowód na ich obecność stanowił subtelny obrys ścian i sufitu korytarza na tle nieprzeniknionej ciemności.

Suey znacznie lepiej wykrywała pobratymców, dlatego przejęła inicjatywę, gdy tylko Adam wyjął ją z koszyka. Obecnością mieszkańców kolonii nie musieli się przejmować – nikt nie miał tyle odwagi, by zagłębiać się w mgłę.

– Prawa odnoga, Adamie – poinformowała świeczka.

Wkrótce dotarli na obrzeża części mieszkalnej Odblasku. Niegdyś był to gęsto zaludniony obszar, jednak częste wizyty pokraka sprawiły, że większość domostw opustoszała. Pozostali jedynie ci najbiedniejsi i najbardziej zdesperowani.

Handlarz nie tracił czasu. Kontrolująca ścianę ręka kilkukrotnie napotykała próżnię, gdy przechodził przez skrzyżowania, a docierając do niewidocznych schodów i drabin, boleśnie obijał sobie nogi.

– I na cholerę oni tak to budowali, co? Przeklęte katakumby… Ekhm… Mogłabyś świecić trochę jaśniej? Proszę?!

– I co jeszcze?! Nie mogę świecić jaśniej, bo spłoszę mgłę! Matole! – Suey rozbłysła niespodziewanie, oślepiając Adama.

– Bezczelna… Lepiej spokorniej, moja droga, bo następnym razem przeniosę cię na świeczkę o kilkakrotnie większej średnicy.

– Chcesz, żebym była gruba?! Adamie… Nie poznaję cię. A kiedyś byłeś takim grzecznym chłopcem!

Dogryzając sobie, dotarli do korytarza, w którym i handlarz dostrzegł migot unoszącego się w powietrzu oparu. Przyspieszył.

– Tak… Stąd dochodzi światło – potwierdziła Suey.

Adam zatrzymał się i spojrzał na drzwi do komory mieszkalnej. Kontury oskrobanej śluzy lśniły mdłym blaskiem.

– Jest bezpiecznie?

– Raczej tak. Ci Lurianie mają odmienną naturę od tamtych, którymi jaśniał pokrak. Nie powinni zrobić nam krzywdy.

Handlarz bez większych nadziei zastukał w metalową powierzchnię, po czym przysunął ucho, próbując wychwycić jakikolwiek dźwięk z wewnątrz.

– Kto… tam? – Głos był zbolały i ledwie słyszalny wśród szmeru zasiedlających mgłę Lurian.

– Handlarz. Chciałem porozmawiać.

– Krili? – zajęczał ktoś. – To ty, Krili?

– Nazywam…

– Wróciłeś do mamusi? Och, Krili.

– Proszę…

– Ona cię nie słucha. – Suey zapłonęła nieco jaśniej. – Spójrz na tę kałużę światła, która wylewa się spod drzwi. Obawiam się, że to ostatnie chwile tej kobiety.

– Krili? Tyle… tyle czasu cię szukałam…

– Ona nie bredzi. Nie do końca – zrozumiał nagle Adam. Spojrzał na swoją lewą dłoń i wylewającą się spod rękawiczki powódź światła. Instynktownie zsunął kompozytowy materiał, odsłaniając spływającą blaskiem skórę, w której aż roiło się od Lurian.

(Coś się stało TOBIE! Coś się stało TOBIE! Coś się stało ci, mamusiu… Coś się stało TOBIE!)

Handlarz przyłożył rękę do szczeliny pod śluzą. Kobieta po drugiej stronie zaczęła płakać.

– Och, Krili. Cze-czekałam na ciebie…

Drzwi rozsunęły się, a Suey przygasła. W jej płomyku migotał wielki smutek.

Na podłodze leżała mglista postać, która tylko kształtem przypominała człowieka. Całe jej ciało pokrywały lśniące, wijące się wyrośla, z których wypływały delikatne jak puch grudki światła i krążyły wokół niczym chmara robaczków świętojańskich. Adam nie potrafił doszukać się rysów twarzy kobiety.

– Wszędzie cię szukałam, Krili. Przepraszam, że wtedy uciekłam.

– Proszę pani, ja…

– Cii! – Suey syknęła, parząc handlarzowi palce. – Słuchaj!

– Mó-mówiłam im cały czas, że żyjesz, a oni nie wierzyli. Do-doktor Nerick wcale nie jest szarlatanem. On naprawdę ocalił…

Adam ponownie wyciągnął w kierunku kobiety mglistą rękę. Z niepokojem zauważył, że kontury jego palców zaczynają się powoli zacierać. Istota drgnęła i rozbłysła nieco jaśniej.

– Tak długo cię szukałam, a on ciągle za mną łaził. Ten… pokrak. Jak dobrze, że już jesteś. Przecież nie mogłam pozwolić ci umrzeć…

Z tymi słowami jej świadomość zgasła. Jakaś cząstka, być może duszy, oderwała się od mglistej sylwetki i zawirowała w świetle.

Adam rozejrzał się po rupieciarni, która kiedyś stanowiła mieszkanie kobiety i jej syna. Rozmiar ubrań sugerował, że chłopak był nastolatkiem.

– Co o tym myślisz, Suey? – Handlarz postawił świeczkę na stole.

– Skoro potrzebowała doktora, jej syna spotkała jakaś krzywda, prawda? – Płomień lizał przelatujące kłębki światła. – Z tego, co mówiła przed śmiercią, leczenie okazało się skuteczne, chociaż… Dlaczego inni mieliby nie wierzyć w powodzenie terapii? I dlaczego przed nim „uciekła”? – Lurianka wykrzywiła się w migotliwy znak zapytania. Była wielbicielką efektów specjalnych.

– Zareagowała na moją rękę, co mogłoby oznaczać, że pokrak ma jakiś związek z tym całym Krilim. Spójrz zresztą na nią. Jest w niej więcej Lurianina niż człowieka. Okropne.

Adam odwrócił wzrok od dymiącej sylwetki i spojrzał na swoją rękę. Mgliste światło powoli wstępowało na nadgarstek. Jeśli tak dalej pójdzie, będzie musiał włożyć kombinezon.

– Możliwe, że przed śmiercią zaczęła słyszeć Lurian – mruknęła Suey. – W końcu twoja ręka świeci głosem chłopca. To jak, Adamie? Do doktora?

– Tak.

Ciało kobiety stało się delikatne i ulotne niczym piana, więc handlarz, chcąc nie chcąc, musiał pozostawić je na ziemi. Pochłaniane przez Lurian i tak miało wkrótce zmienić się w światło.

Zamknął za sobą drzwi i posiłkując się wskazówkami Suey oraz oznaczeniami na ścianie, wrócił do centrum Odblasku. Przez całą drogą miał wrażenie, że jest obserwowany – ktokolwiek podążał jego śladem, nie odpuszczał.

Pokręcił się po forum i zrobił rozeznanie wśród przestraszonych mieszkańców. Za informacje płacił zapalarkami i innymi cennymi drobiazgami, które akurat miał pod ręką.

O dziwo, prawie nikt nie traktował doktora Nericka jak szarlatana. Brali go raczej za marzyciela, który przed laty postawił przed sobą cel ocalenia ludzkości przed zabójczym wpływem Lurian. I przegrał. Pomimo pomysłów i środków nie znalazł rozwiązania.

Jakiś czas później jego żona, szanowana w Odblasku strażniczka, zaginęła, a doktor wycofał się z życia społecznego. Od tamtego czasu nikt go nie widział.

Zlokalizowanie właściwego domostwa nie nastręczało trudności, więc Adam udał się doń niezwłocznie. Jego muskające ścianę palce zdawały się spłaszczać na stalowej powierzchni i zgrubieniach drogowskazów. Pod rękawiczką coś cicho płakało.

***

Ciemność przytłaczała. Idąc opustoszałym korytarzem, Adam nie widział sufitu ani podłogi. Gdyby oderwał rękę od czarnej ściany, czułby się jak zawieszony w próżni.

Realny wydawał się tylko stukot za plecami – ktokolwiek go wywoływał, był doskonale zorientowany w sieci dróg osiedla. Adam rozważył pozostawienie pułapki, szybko jednak odrzucił ten pomysł. Nie miał pewności, czy śledząca go osoba jest wrogiem.

Śluza do mieszkania doktora była zamknięta, a na dzwonek i pukanie nikt nie reagował. Handlarz westchnął i korzystając z tego, że jest sam, wyjął z koszyka Suey. Polecił jej zabłysnąć nieco jaśniej.

(Czujesz? Wkrótce sen cię zmorzy, znajdź więc własny płytki dołek i…)

– Adamie. – Świeczka westchnęła, gdy mężczyzna ponownie złapał się za rękę. – Mnożą się. Jest ich tam coraz więcej.

– Wiem. Dlatego nie możemy czekać. Musisz otworzyć te drzwi.

– Dobrze. Postaw mnie.

Handlarz spełnił jej polecenie.

Płomyk na szczycie knota przybrał kształt łuku, coś cicho pyknęło. Gdy Lurianka była już rozgrzana, ogień wydłużył się i pod postacią strużki światła popełzł po podłodze, prosto w niewidoczną szczelinę pod śluzą.

Jedynie metalowe osłony i pokruszona izolacja chroniły domagające się konserwacji systemy bezpieczeństwa przed wpływem środowiska zewnętrznego. Adam wiedział, że wystarczy nieznacznie wpłynąć na skorodowane przewody, by uzyskać pożądany efekt. A Suey podczas lat swojej edukacji zgłębiła również kilka podręczników z zakresu elektroniki.

– Dobra robota – mruknął, gdy drzwi się rozsunęły. Porwał koszyk i świeczkę, po czym wszedł do środka.

– Spokojnie, spokojnie. Bo ja też zgubię rękę. Albo nogę. – Suey zatańczyła na knocie.

– Prędzej wodór, metan… Trochę sadzy. – Handlarz pozwolił sobie na cień uśmiechu.

– Sadzy, Adamie? Sadzy?! Czy ty właśnie stwierdziłeś, że nie jestem schludną dziewczyną, a zwykłym kocmołuchem? Zastanów się dwa razy, zanim coś palniesz, jeśli nasza współpraca ma jeszcze potrwać!

– No, przepraszam cię, przepra… – Uśmiech na twarzy mężczyzny momentalnie zgasł, gdy ujrzał rozjaśnione przez Suey wnętrze apartamentu.

Podłogę holu zaśmiecały rozbite naczynia, resztki jedzenia, lekarstwa i całe sterty powykrzywianych blach. Handlarz podniósł wyglądającą na zachowaną w całości miskę i nagle poczuł, że przed oczami robi mu się ciemno.

Miska miała nosek, zaciśnięte oczka i rozwarte w płaczu usteczka. Z jej dna wyrastał kikucik kręgosłupa. Przerażony handlarz odrzucił znalezisko, które uderzyło o podłogę i rozbiło się w pył.

Szybkim krokiem przeszedł do najbliższego pokoju, gdzie znalazł tego więcej: porozbijane korpusy, potłuczone główki i połamane kończyny. Dziecięce paluszki wyglądały na metalowej posadzce jak patyczki.

– Adamie… Łóżko. – Płomyk Suey drżał równie mocno, jak nogi handlarza. W rozdygotanym świetle wszystko wyglądało jeszcze bardziej upiornie.

Na posłaniu, częściowo przykryty wymiętą kołdrą, leżał człowiek. Adam domyślił się, że to doktor Nerick. W przeciwieństwie do dzieci, ciało lekarza wydawało się zachowane niemal idealnie, choć wystarczyło go dotknąć, by przekonać się, że jest twarde i zimne jak marmur. Doktor trzymał w ręce rozbity fragment lustra, zaś na posłaniu obok leżała sterta wypalonych świec i kilka owoników.

Adam podniósł jeden z nich i obejrzał. Nośnik nie był w żaden sposób podpisany. Na stoliku leżał jednak odtwarzacz zdolny do odczytu pamięci zmiennofazowej, więc handlarz wsunął owonik i zamarł, wpatrzony w czerń głośnika.

Eksperyment #5

Nic z tego. Powoli tracę nadzieję. Dawka promieniowania wciąż jest za duża, a mnie coraz trudniej zdobywać dzieci. Niełatwo dostać je tak, by rodzice byli przekonani o ich śmierci. Coraz częściej trzymają je w domu, chcą być z nimi w tych… ostatnich chwilach.

Model numer pięć, Rivk, lat czternaście. Marzył o karierze handlarza, udało mu się ominąć straże i wyjść na powierzchnię. Spojrzał w gwiazdy i zachorował na klasyczną postać wydrążenia endokawitarnego. Na szczęście zachował dość sił, by wrócić. Znalazłem go w śluzie, podczas standardowego obchodu.

Stan pacjenta: krytyczny, większość narządów wewnętrznych uległa subtotalnej anihilacji.

Zastosowałem promienie X w dawce dziesięciu miligrejów, zatrzymując postęp choroby.

Pacjent potłukł się w trakcie rekonwalescencji, podczas próby pionizacji.

Eksperyment #3

Model numer dwa, Lire, lat sześć. Córeczka łowcy. Ciekawość skłoniła ją do grzebania w worku ojca, w którym znalazła świecącą piłeczkę. Miała pecha, w bateriach pozostało trochę energii. Efekt – ciężkie poparzenia skóry i błon śluzowych w obrębie całego ciała. Rodzice nie byli świadkami zdarzenia, przynieśli córkę do szpitala.

Udało mi się podmienić ciała – w ciemności nie jest to takie trudne, a dziecko i tak nie nadawało się do pożegnania przy świecach.

Po raz pierwszy zastosowałem promienie X ogólnoustrojowo, na całe ciało. W przeciwieństwie do brachyterapii pozwoliło mi to obniżyć dawkę – do dwudziestu pięciu miligrejów – i zwiększyć zakres. Teraz działam podobnie jak Lurianie. Efekty są zadowalające. Promieniowanie wypiera obce struktury świetlne.

Terapia jest tożsama z radioterapią, oceniam ją jako skuteczną.

Działania niepożądane: luminescencja obiektu oraz kruchość ciała zależna, najpewniej, od dawki. W następnych podejściach spróbuję lepiej dobrać wartości.

Eksperyment #8

Ja… Przepraszam, Juni.

W tym pędzie ku wiedzy, w pogoni za spełnieniem, zapomniałem o tym, co najważniejsze. O nas, moja droga Juni. Byłabyś wspaniałą matką, wiesz? Nieraz widziałem, jak dbasz o podopiecznych z ochronki. A sama nie mogłaś mieć dziecka, to tak cholernie niesprawiedliwe!

Robiłem to dla ciebie. Nie mogłem pozwolić, by te maleństwa, tak dla ciebie cenne, umierały w męczarniach. Obiecałem sobie, że znajdę sposób na ocalenie ich przed wpływem Lurian. Ale…

Nic z tego. Obniżyłem dawkę do wartości minimalnych, do dwóch miligrejów. Poniżej tej wartości naświetlanie jest nieskuteczne.

Nie pomogło. Wciąż zaczynają świecić i wciąż się tłuką.

Najnowszy model. Numer osiem, Tija, lat osiem. Córka Derry. Przez niedopatrzenie (błąd w protokole?) weszła do faktorii handlarzy i spojrzała w lampy. Nie wiem, skąd jej matka się o mnie dowiedziała, ale przyszła i musiałem powiedzieć jej… no, większość. Na szczęście ma to również dobre strony.

Tęsknię za tobą, malutka. Doszły mnie ostatnio słuchy, że gródź do starego lunaparku znów stoi otworem. Stało się to w czasie, gdy zniknęłaś – dziwny zbieg okoliczności, czyż nie?

Bądź dzielna, Juni. Mam już pomysł, jak cię odnaleźć. Matka Tiji ma pewne specjalne zdolności. Rozejrzy się tam, gdzie ja nie dałbym rady. Musi mi się podporządkować.

Na pozostałych owonikach doktor Nerick nagrał już tylko suche dane z eksperymentów. Analizując tragiczną historię lekarza i dzieci, które z pacjentów stały się ofiarami, Adam posępniał coraz bardziej.

Do tej pory nie spotkał się z próbą poddania Lurian działaniu promieniowania rentgenowskiego. Biorąc jednak pod uwagę, że jest ono – podobnie jak światło widzialne – falą elektromagnetyczną, można się było spodziewać zbliżonych rezultatów.

– To by tłumaczyło, dlaczego nie spotkałaś się wcześniej z tym rodzajem swoich pobratymców, Suey. Nasza gwiazda emituje promieniowanie rentgenowskie w niewielkich ilościach, głównie podczas rozbłysków słonecznych. Co innego czarne dziury, gwiazdy neutronowe i białe karły; tam musi być zatrzęsienie tego typu Lurian.

– Mądrala. – Suey wzruszyła płomieniem, choć po większej ilości wytrącanej sadzy handlarz poznał, że historia lekarza i na niej zrobiła duże wrażenie. – Ale masz rację. Zapewne dlatego są tak bardzo inni.

– Podczas Trzeciej Plagi Światłości wymarła właściwie cała inteligencja ludzkości i takie są konsekwencje. Doktor odkrył tak naprawdę, że potrafi jednym gatunkiem Lurianina wyprzeć inny. I obawiam się, że zgotował tym dzieciom los gorszy od śmierci.

Na to Suey nie znalazła odpowiedzi. Jej płomień skarlał. W nikłym blasku popękane resztki dzieci i skamieniała sylwetka ich oprawcy sprawiały jeszcze bardziej przygnębiające wrażenie.

Adam rozumiał już, że organizmy narażone na działanie promieni X stawały się kruche i reagowały jak ekran fosforencyjny – luminescencją. Stanowiły więc zagrożenie dla mieszkańców Odblasku, którzy porażeni ich światłem zapadali na mglicę. Dlaczego jednak pokrak nie pękał pod własnym ciężarem, szczególnie że cały był zakuty w blachy? I po co w ogóle te zbroje? Na owonikach ta kwestia nie została poruszona, jeśli jednak odpowiedzi istniały, handlarz wiedział, gdzie mogłyby się znajdować.

(Siedzę znów przy pustym stole, jeżdżę sam na wielkim kole… Nic nie zdziałam pustą złością, jakże tęsknię za ciemnością…)

– Musimy się dostać do tego lunaparku – rzucił nagle Adam, spoglądając na swoją rękę. – Pokrak od początku próbował mi to przekazać.

***

W swojej karierze handlarza Adam widział już wiele, lecz obraz pokruszonych dziecięcych skorup miał na zawsze pozostać w jego pamięci. Jedyne, czego pragnął, to opuścić apartament Nericka. Zanim jednak to zrobił, dokładnie przeszukał najbliższe otoczenie skamieniałego doktora.

Poza rzeczami osobistymi i pamiątkami po Juni handlarz znalazł jeszcze to, czego w tej chwili najbardziej potrzebował – mapy Odblasku. Lekarz nie znał dokładnej lokalizacji lunaparku, więc jeśli wybrał się na poszukiwania ukochanej, musiał wcześniej uzyskać odpowiednie informacje.

Adam przejrzał papierowe arkusze w świetle Suey i skonstatował, że wesołe miasteczko jest bliżej, niż się spodziewał. Najkrótsza droga prowadziła korytarzem obok ochronki, w której pracowała Juni, więc hipoteza, że tam właśnie zbłądziła, wydawała się najbardziej prawdopodobna.

Wychodząc, handlarz zablokował za sobą śluzę – gdy rozwikła już problem pokraka, będzie trzeba koniecznie poinformować o całym incydencie zarządców Odblasku.

Z ochronki dobiegały muzyka i śmiech dzieci, dźwięki tak zaskakujące, zważywszy na okoliczności, że Adam przystanął i słuchał ich przez chwilę. Napełniały serce otuchą, pokazywały, że pomimo wszelkiego zła życie toczy się dalej.

Minął przybytek i kilkanaście metrów dalej wyczuł na ścianie symbole lunaparku. Zwykle drogowskazy do miejsc, w których istnieje ryzyko spotkania Lurian, były usuwane, ale te ktoś najwyraźniej naniósł na nowo.

Umieszczone tuż nad podłogą, pozostawały właściwie niewykrywalne dla przemierzających korytarz mieszkańców. Adam wiedział jednak, czego szuka, więc niezwłocznie ruszył wyznaczonym przez doktora Nericka szlakiem. Wkrótce później ściany zniknęły, a handlarz stanął naprzeciw otwartej przestrzeni.

Powietrze było tu chłodniejsze, włosami poruszał delikatny powiew z szybów wentylacyjnych. Lunapark skrywała ciemność, lecz Adam pośród jej smolistego bezmiaru potrafił dojrzeć szepty Lurian.

– A więc wreszcie zdecydowałeś się ujawnić – rzucił w mrok, wolną ręką odchylając wieko koszyka. – Skradałeś się za mną, odkąd wyszedłem z faktorii. Po co?

– Nie wiesz?

Kilka metrów dalej zapłonęła świeczka, oświetlając trzymającą ją osobę. Zakutana w brązowy szal kobieta patrzyła na niego wyzywająco. Wśród fałd materiału widoczne były jedynie oczy.

– Jesteś Derra. – Adam wypowiedział imię, które pojawiło się również na nagraniach Nericka, i połączył je ze strojem jednej z bywalczyń faktorii. – Pomagałaś mu. Dlaczego?! Przecież musiałaś wiedzieć, że krzywdzi te dzieci. Idiotka!

Kobieta skuliła się pod wpływem żarliwości jego słów, lecz zielone oczy wciąż spoglądały hardo. Gruby szal tłumił słowa, jednak w rozległej komnacie lunaparku było słychać nawet najcichszy szmer.

– Idiotka? – mruknęła. – Chyba masz rację. Ale wiedz, że nikt nie poświęcił dla tych dzieci tyle, co ja, handlarzu. A ty… Szukasz lekarstwa dla swojej ręki, prawda? Jesteś jak inni. Odejdź.

Adam odruchowo spojrzał na unoszącą się wokół rękawiczki mgiełkę. Wzrok Derry stał się jeszcze twardszy i zimniejszy.

– Nie jesteś ze sobą szczera. Potrzebujesz pomocy, prawda? Skoro mnie śledziłaś, skoro chciałaś sprawdzić, jak postąpię, to dlaczego mnie teraz powstrzymujesz?

– Bo jesteś taki jak wszyscy! – wrzasnęła kobieta, a lunapark powtórzył jej słowa echem. – Bo… Bo nigdy nie zrozumiesz. Nie jesteś w stanie.

Z tymi słowami Derra chwyciła skraj szalika i poczęła go odwijać. Gdy spadł na podłogę, jego śladem powędrowały rękawice i gruby płaszcz. Ciemność ustąpiła, cofnęła się przed blaskiem, którym promieniało ciało kobiety. Lśniło jaśniej niż księżyc i wszystkie gwiazdy ziemskiego nieba razem wzięte.

Adam zamarł. Spoglądał na przejrzystą jak szkło skórę kobiety i kłębiące się pod nią chmury gęstej, świetlistej mgły. Na usta, które przy każdym słowie opuszczała fontanna blasku, na wstęgi błyszczących włosów. Ludzkie pozostawały tylko oczy i rąbek skóry dookoła nich.

– Zawsze byłam wyjątkowo odporna na Lurian, jednak Tija nie odziedziczyła po mnie zdolności synestezji. Gdy zachorowała, doktor Nerick pozostał naszą jedyną nadzieją. Masz rację, byłam głupia, że mu zaufałam. Ale… wydawał się tak pewny siebie, gdy odkrył, że światło odbite od krzywych zwierciadeł z wesołego miasteczka ma zdolności utwardzające.

Adam przypomniał sobie skamieniałego doktora, odprysk lustra w jego ręce i stertę wypalonych świec. Jak długo Nerick tam leżał, przeciwdziałając chorobie, którą zarazili go pacjenci? Czy wciąż myślał, gdy jego skamieniałe ciało odmówiło współpracy i zastygło na zawsze? Czy to możliwe, by… nadal żył?

– Obiecał mi, że Tija przetrwa w gabinecie luster – kontynuowała Derra. – Że będzie egzystować w stanie chwiejnej równowagi, z jednej strony rozbijana na kawałki przez Lurian z promieniowania, z drugiej utwardzana przez tych z krzywych zwierciadeł. Przynajmniej nadal będzie żyć… – Z jej oczu popłynęły łzy. Wyglądały jak krople złota. – Tak naprawdę, troszczył się tylko o ukochaną, wiesz? Od kiedy znalazł ją tutaj, skamieniałą, stracił serce do tego wszystkiego. Nigdy nie zależało mu na dzieciach, tylko na uczynieniu tej kobiety szczęśliwą.

– Derro… – Handlarz zbliżył się do niej.

– Przestań. Niczym się nie różnicie.

Adam podszedł jeszcze kilka kroków, postawił koszyk na podłodze i sięgnął w kierunku kobiety.

– Nie. Nie zbliżaj się – szepnęła, gdy palce zdrowej ręki zacisnęły się na jej lśniącym ramieniu. Skóra Derry była miękka i bardzo ciepła. Handlarz przysunął się jeszcze bardziej i zamknął w uścisku świetlistą postać.

– Przestań – poprosiła. – Nie współczuj mi. Jestem taka głupia, nie zasługuję na twoje współczucie! Jeśli będziesz dla mnie miły… kompletnie się zagubię…

– W takim wypadku wskażę ci ciemność – powiedział Adam, a Derra przypomniała sobie jego słowa w faktorii i nieśmiało zaczęła wierzyć. – Zasługujesz, by ktoś ci wreszcie pomógł. Nie spotkałem się dotychczas z czymś takim, ale wiem, jacy są ludzie. Chcieliby ich zniszczyć, prawda? Gdyby wiedzieli, gdzie mieszka pokrak, zburzyliby cały lunapark, byleby się go pozbyć. Jeśli istnieje jakiś sposób, by temu przeciwdziałać… Poszukam go.

Derra uśmiechnęła się smutno i pokręciła głową.

– Niczego nie zrobisz. Nie wierzę w to. Już nie. Teraz… – Wysunęła się łagodnie z jego objęć i spojrzała handlarzowi w twarz. – Teraz chciałam prosić cię tylko o jedno. Żebyś ją zabił. Zabił moją córeczkę i drugiego pokraka.

Gdy Derra narzuciła płaszcz i owinęła głowę szalikiem, lunapark ponownie przysłoniła ciemność. Suey przezornie milczała – póki kobieta o niej nie wiedziała, Lurianka wolała obserwować otoczenie z poziomu koszyka.

Decydując się wesprzeć doktora Nericka, Derra nie wiedziała, że w rzeczywistości podpisuje pakt z diabłem. Przez lata musiała przychodzić do lunaparku i opiekować się luminescencyjnymi dziećmi, których życie było zależne od obecności krzywych zwierciadeł. Ich tęsknota za rodzicami, ich płacz, raz za razem łamały jej serce.

Niektóre z nich wymykały się i krążyły po korytarzach Odblasku w poszukiwaniu domu, lecz znajdowały jedynie strach i nienawiść ludzi, którzy niegdyś je kochali. Każdy swój krok dzieci okupywały ciężkimi złamaniami i pęknięciami na powłokach kruchych ciał, przez co niedługo później przekształciły się w istoty nazywane pokrakami. A Derra nie potrafiła być we wszystkich miejscach naraz. W nagrodę za zaangażowanie otrzymała mglicę.

Wiara kobiety w terapię Nericka skończyła się niedługo po wymyśleniu przez doktora zbroi. Płaty polerowanej blachy miały rzekomo za zadanie odbijać światło dzieci i w ten sposób zwiększać wytrzymałość ich ciał, jednak Derra wiedziała, że prawdziwy cel był zupełnie inny. Obite metalem maluchy szybciej traciły siły, ich ucieczki do stref mieszkalnych Odblasku stały się rzadsze, okupione jeszcze większym cierpieniem i strachem. Hałas, który wydawały przy każdym ruchu pokruszonych, patologicznie zrośniętych kończyn skutecznie alarmował ludzi, a płacz spod stalowej maski brzmiał jak zawodzenie potwora.

Od tamtego czasu nie było już nikogo poza Derrą, kto wierzyłby w niewinność i niedolę pokraków. W ciągu trzech lat kilkoro dzieci rozbiło się na kawałki. Stali pacjenci doktora Nericka nie mogli znieść swego losu i czasem, w szale, zrywali fragmenty blach, przeistaczając się w istoty takie jak ta, którą spotkał Adam.

Dla doktora ich myśli i uczucia nie miały znaczenia – liczył się efekt, a ten wciąż był niezadowalający.

– Pozostała tylko Tija i ten chłopak, Krili. – Derra szła powoli, prowadząc Adama za rękę. Plastikowe panele parkietu zapadały się pod nogami, zalewając ich różnobarwnym światłem. – Kiedy zobaczyłam, co te zbroje robią z dziećmi, wreszcie się zbuntowałam. Och, ciemności… Dlaczego tak późno? Nerick bardzo cierpiał. Pomimo całej swej ostrożności zachorował na mglicę i od tamtego czasu wydawał mi polecenia ze swojego mieszkania. Gdy go opuściłam, musiał się poddać. Na samym końcu nie miał nawet sił wstać z łóżka.

– Ty również zaczęłaś zmieniać się w mgłę, a jednak żyjesz. Zahamowałaś postęp choroby?

– To zasługa Tiji. Moja kochana córeczka… Nie wiem, jak to zrobiła, ale wpłynęła na Lurian. Ocaliła mnie, a ja nie byłam w stanie się jej odwdzięczyć. Mogłam tylko patrzeć, jak stopniowo traci pamięć i… zresztą, przekonaj się na własne oczy.

Przekroczywszy próg gmachu gabinetu luster, Adam wyciągnął świeczkę i udał, że ręcznie zapala knot. Płomień Suey urósł, Lurianka świergotała bezmyślnie, by upodobnić się do pozostałych przedstawicieli swojego gatunku.

Ściany załamywały się pod najdziwniejszymi kątami, wykrzywiając sylwetki ludzi, ponad głowami rozciągał się bezmiar wielokrotnych odbić. Adam poczuł dreszcz na myśl, że ktoś mógłby mieszkać w takim miejscu, a na dodatek być zmuszonym do ciągłego wpatrywania się we własne karykaturalne kształty.

Labirynt luster przeszedł wkrótce w pojedynczy korytarz, który następnie zawijał się ślimakowato, prowadząc do wielkiej, kryształowej sali. Adam nie miał problemów z dostrzeżeniem zbudowanych w jej wnętrzu prymitywnych chatynek, wiszących na suficie ogromnych żyrandoli, wygaszonych ekranów czy stojącego pośrodku pomnika – całą przestrzeń rozświetlała tkwiąca w rogu pomieszczenia luminescencyjna narośl.

Wtopiona w powierzchnię luster poruszała pokracznymi kończynami i wydawała niezrozumiałe, jękliwe dźwięki.

– Oto Tija, handlarzu. Kochanie, powiedz panu „dzień dobry”.

***

Ośmioletnia dziewczynka nie przypominała już człowieka. Jej napuchnięte, popękane ciało zasymilowało się częściowo z lustrami, uniemożliwiając poruszanie się. Gładka tafla skóry jednocześnie emitowała i odbijała luminescencyjną poświatę, wszechobecni Lurianie buczeli jednostajnie, co Adam utożsamiał ze śmiechem.

– Zostaw nas samych, Derro. Muszę z nią porozmawiać.

Kobieta skinęła głową i oddaliła się w kierunku pomnika. Na odchodnym zmierzyła spojrzeniem Suey, w jej oczach błysnęło zrozumienie.

(CZŁOWIEKLUNPRZYJACIELWRÓG?)

(To jedność… Nigdy nie będzie jedności… Po co, po co gadasz z nimi, po co…)

– Przyjaciel – zamigotała Suey i wydała serię błysków, które najpewniej były powitaniem. – Czy Tija nas słyszy? Czy rozumie?

(JUŻNIEŚWIECINIEROZUMIEMNIC)

Handlarz próbował nadążyć, jednak część błyśnięć wydawała się nielogiczna, wykraczała poza jego pojmowanie. Podczas rozmowy dwóch Lurian światło migotało i zmieniało intonacje, odgrywało spektakl, jakiego oczy Adama dotąd nie widziały.

– Ona jest obłąkana – szepnęła w końcu Suey. – Yolloy, ta istota, która w niej osiadła, musi być luriańskim odpowiednikiem handlarza. Kimś, w istnienie kogo nie wierzyłeś przez te wszystkie lata. Rozmawiał z Tiją, poznawał ją, ale dziewczynka odeszła.

(ZGASŁATOWARZYSZKACISZACIEMNOŚĆSTRASZNA)

– Podobno… Och, Adamie! Lepiej, by Derra tego nie usłyszała, pękłoby jej serce… Wszystko zaczęło się w dniu, w którym dziewczynka zobaczyła, co dzieje się z jej matką. Gdy tylko zostawała sama, opuszczała tę lustrzaną salę i szukała sposobu, by ją uratować. Nie wiem, na jakiego Lurianina trafiła, ale… dopadł ją. W końcu wciąż pozostawała człowiekiem.

– Gdy wróciła do tej sali, zaczęła wtapiać się w powierzchnię?

– Tak. Yolloy zorientował się za późno. Jest jak dziecko. Nie rozumie, że ludziom może stać się krzywda. Dopiero gdy jego „towarzyszka” zamilkła, zaczęła się zmieniać, postanowił pomóc. Zneutralizował Lurian bytujących w ciele Derry, jednak Tiji ocalić już nie potrafił. I teraz jest… smutny.

– Smutny?! Dlatego właśnie ludzie was nienawidzą, Suey. Jesteście zarazem okrutni i beztroscy.

(CZYONANIEWRÓCIJANAZAWSZESAM?)

– Tak, na zawsze sam. – Derra zbliżyła się niespodziewanie. Z jej oczu płynęły łzy. – I masz rację, świeczko. Moje serce pękło już dawno temu. A teraz, patrząc na Tiję… Och, jak żałuję, że kiedykolwiek usłyszałam o Nericku. Czy wreszcie rozumiesz, dlaczego prosiłam o zabicie jej, handlarzu? Ten Lurianin, kuglarz i dzieciak, potrafi się tylko bawić. Wciąż próbuje ją rozpalić. Pociera resztkami jej świadomości o draskę, nie pojmując, że trzyma wypaloną zapałkę. A ja… ja jestem bezsilna.

(NIENIENIEMOŻESZMIEĆRACJINIENIE…)

(Oszuka cię, zdradzi, porzuci cię…)

– Pomożemy ci. – Suey rozbłysła zdecydowaniem. – Ale najpierw… Adamie, rękawica.

Handlarz spojrzał na nią zdziwiony i odsłonił rękę, która ręki już nie przypominała. Palce zmieniły się w słupy oparu, dłoń przywodziła na myśl kłęby dymu, a jednak mężczyzna czuł, że to wciąż jego kończyna.

– Suey, o czym ty z nim…

– Yolloy, działaj! Jak mówiłam, przysługa za przysługę!

(JAKSOBIEŻYCZYSZDROGALUN)

(Widzę cię, słyszę cię, idę…)

W sali zrobiło się nagle ciemniej – Yolloy przygasł, by po chwili skupić całą luminescencję w jednym z odnóży i wystrzelić w rękę Adama promieniem skondensowanej energii. Oniemiały handlarz patrzył, jak mgiełka powoli zawraca, formuje dłoń i palce, wreszcie tężeje pod przezroczystą warstewką czegoś, co wyglądało jak powierzchnia baniek mydlanych. Głos stopniowo cichł, by wreszcie zamilknąć. Kończyna jarzyła się, jednak poza tym sprawiała wrażenie zupełnie zdrowej.

– On nie chce już być samotny, Adamie. Obiecałam mu, że jeśli uzdrowi cię, to ty pozwolisz mu odejść. Bardzo zżył się z Tiją, wieczność w samotności przestała być dla niego kusząca. Wybrał więc… wolność.

– Światło nie umiera, prawda? – spytał handlarz, uśmiechając się lekko. Uwalnianie Lurian było przecież tym, dla czego poświęcił swoje życie. Czymś, co zbliżało go do jego utraconej ukochanej. Do Alicji. Odwrócił się w stronę Derry. – Chcesz na to patrzeć?

– Muszę – odparła kobieta. Wszystkie łzy wsiąkły już w przysłaniający jej twarz szalik.

Adam zastanowił się chwilę, wreszcie wybrał najwolniejszy, ale i najłagodniejszy sposób odesłania Lurianina. Sięgnął do koszyka i wyjął z niego przenośny głośnik, z którego po wciśnięciu kilku przycisków zaczęła płynąć spokojna, orientalna melodia. Suey westchnęła.

Odkąd wiele lat temu poznał tę metodę, Adam nie potrafił nadziwić się tajemniczej mocy hinduskiego kirtanu. Muzyka, opierająca się niegdyś na wspólnym wyśpiewywaniu świętych imion boga Wisznu, zdawała się w jakiś sposób koić Lurian, gasić w nich siłę twórczą, usypiać.

(COTYCOTYROBISZCO…TY…)

Łagodne dźwięki poczęły płynąć przez salę, po chwili dołączył do nich głos handlarza. Suey pojedynczymi błyśnięciami powtarzała jego słowa, a Derra kołysała się lekko, wpatrzona w narośl, będącą niegdyś twarzą jej córki.

(OCH…CZY…JA…)

Luminescencyjny pokrak gasł. W sali zrobiło się ciemniej, intymniej. Muzyka rezonowała na taflach luster, dźwięczała w powietrzu, a handlarze i Suey poczuli, że coś drży pomiędzy nimi. Coś ulotnego i bardzo przyjemnego. Gdyby mogli cofnąć się w czasie, wiedzieliby, że podobnie czuli się niegdyś ludzie siedzący wokół dogasającego ogniska. Spoglądający w płomienie i słuchający otaczającej ich przyrody. Wtedy, gdy przyroda jeszcze istniała.

Adam czuł, że zaraz nastąpi ten wyczekiwany moment, gdy nagle na schodach prowadzących do sali ktoś zajęczał. Dźwięki kirtanu skaził chrobot zbroi, a ciemność ustąpiła lepkiej, luminescencyjnej światłości.

– To Krili! – jęknęła Derra, a Adam zrozumiał, że migoty lęgnących się w jego ręce Lurian od początku wskazywały na obecność drugiego z pokraków.

Chłopak miesiącami wędrował po Odblasku, nadaremno próbując dotrzeć do swej pogrążonej w rozpaczy matki. Słowa trawionej mglicą kobiety, która umarła z jego imieniem na ustach, musiały sprawić, że w końcu również Krili popadł w szaleństwo.

***

Gdy zalała ich powódź ostrego, stroboskopowego światła, Adam zadziałał instynktownie. Porwał koszyk i kilkoma susami dopadł pomnika. Domyślił się, że tak naprawdę chowa się za skamieniałym ciałem Juni, ukochanej Nericka.

– On atakuje Tiję! Musisz go zgasić, Adamie! – zawyła Suey i wystrzeliła w kierunku pokraka strumień ognia. Świeczka zmniejszyła się o połowę, chlapiąc dookoła gorącym woskiem. Derra jęknęła i rzuciła się ku córce.

Adamowi nie trzeba było dwa razy powtarzać – poświęci jedną duszę, by ocalić drugą. Najwyraźniej Krili również poddawał się woli własnego, pasożytniczego Lurianina – dźwiękom, które wydawał, najbliżej było do płaczu, jednak światło bezładnie chłostało przestrzeń dookoła.

Handlarzowi przeszło przez myśl, że udręczony chłopiec też może pożądać śmierci. Czy dlatego tak uparcie go szukał?

Adam sięgnął do koszyka. Zawartość grzechotała, póki jego palce nie zamknęły się na dwóch pasujących do siebie półokręgach. Mężczyzna podrzucił je, a krawędzie rozbłysły, gdy elementy pieczęci połączyły się w całość. Na woskowej powierzchni jarzył się kształt, jaki mogły zostawić tylko odciśnięte w wosku usta.

– Estelle! – poprosił handlarz, wykorzystując jeden ze swych najcenniejszych pocałunków. Pieczęć rozbłysła ponownie, a z jej wnętrza wyłoniło się widmo. Kobieta o długich, sięgających pośladków włosach rozpostarła ręce i wypuściła ciemność, w której utonęła luminescencja pokraka. Jako potomkini słynnego niegdyś mima, Marcela Marceau, Estelle potrafiła roztoczyć wokół siebie absolutną ciszę. Jej wpływ był tak przytłaczający, że nie znalazł się dotychczas Lurianin zdolny stanąć z nią w szranki.

Istota, która opanowała Kriliego, nie była wyjątkiem. Gdy widmowa kobieta złożyła ramiona na piersiach, naprzeciw Adama stał już tylko powykręcany, zakuty w zbroję chłopiec. Na oczach handlarza padł na ziemię. Jego ostatnie słowa pochłonęła ciemność.

– Teraz jesteśmy kwita, Adasiu. Poznać cię było… dla mnie… za… – Widmo uśmiechnęło się i rozpłynęło w powietrzu. Pieczęć uderzyła o podłogę w deszczu woskowych okruchów. Pęknięta i pusta.

Handlarz zgarnął opuszkami szczyptę pyłu i przystawił palce do nosa. Estelle pachniała miętą i tuberozą – tak jak wtedy, gdy się poznali. Gdy jej pomógł, a ona odwdzięczyła się pocałunkiem. Wiedział, że gdziekolwiek teraz jest, zapewne właśnie przestała być tamtą Estelle.

Kiedy zapanował nad uczuciami, uklęknął przy małym Krilim i przystawił czoło do jego zdeformowanej, stygnącej głowy.

– Bez sensu. Zupełnie bez sensu… – mruknął, tuląc ciało chłopca.

Gdzieś z tyłu Derra wybuchnęła płaczem. W ciemności powtarzała imię Tiji. Luminescencja dziewczynki zanikła, gasząc zarazem niedolę, równie bliską pokrakowi, co światłość.

– A może… niekoniecznie? – zreflektował się handlarz.

Dwa dni później

Sztuczne słońce świeciło na kopule Szklarni, imitując gwiazdę, którą od wielu lat przysłaniał dysk Systemu Długiej Nocy. Dawało tyle ciepła, co prawdziwe, było też równie żółte. Realny wydawał się wiatr, korony drzew, szum pobliskiego potoku i przemykająca nieopodal wiewiórka.

Adam ściągnął kapelusz z siatką zabezpieczającą przed pszczołami i otarł pot z czoła. Wrzucił do topiarki kilka kolejnych, świeżo wyeliminowanych z uli plastrów wosku i patrzył, jak ich powierzchnia zaczyna się stopniowo szklić.

Wrzucił nakrycie głowy do luku bagażowego stojącego nieopodal wozu i przysiadł obok lśniącej równym płomieniem Suey.

– Tyle się wydarzyło, a jednak… Odblask właściwie tego nie odczuł, prawda?

– Bo dla ludzi zawsze ważniejszy był święty spokój niż prawda, Suey. Doktor Nerick żył w świecie iluzji, troszczył się przede wszystkim o własne czyste sumienie. Pomagał, ha! Tak naprawdę co najwyżej sobie samemu… A historia pokazała, że mój gatunek nie potrafi uczyć się na błędach. Nie oczekuję, że to zrozumiesz.

– Hmm… Wydaje mi się, że za dużo czasu spędzasz w ciemności. – Lurianka mrugnęła, ekwilibrystycznie zwijając swój płomyk w coś na kształt oka. – Adamie, powinniście być z tego dumni. Targające wami uczucia, wasza niepewność, wasza… żarliwość! Tak! To esencja człowieczeństwa! Coś, czego Lurianie wcześniej nie znali. Dlatego są tacy zafascynowani!

– Ty też jesteś zafascynowana, Suey?

– No pewnie! – Świeczka zaśmiała się gromko.

– Gdy nadejdzie odpowiedni moment, mieszkańcy Odblasku poznają prawdę. Na razie wystarczy im wiedza, że pokrak przestał zagrażać osiedlu. Niech Derra dojdzie do ładu ze swoimi uczuciami i wtedy…

– Nie zabierzesz jej ze sobą, prawda? Poprosisz tylko o pocałunek?

– Tak.

Adam poczuł się nieswojo. Wiedział, że kobieta, po wszystkim, co przeżyła, potrzebuje znów zaznać przestrzeni. I że skrycie czeka na tę propozycję. A jednak nie mógł pozwolić sobie na towarzystwo innego człowieka.

Siedzieli dłuższy czas w milczeniu, ciesząc się pięknem otaczającej przyrody, odwlekając chwilę, w której trzeba będzie zstąpić do klaustrofobicznych tuneli i nieustannej pieśni maszyn podtrzymujących życie habitatu. Adam pomyślał, że jeszcze nigdy nie tęsknił tak za przeszłością, której nie było nawet dane mu poznać.

Smakołyk dla dżdżownicy

Łukasz Redelbach

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/20142

Nie ma tu zakręcenia i pewnego „efekciarstwa paskudności” szeptulcowych opowieści, nie ma niedopowiedzeń i niezrozumiałości tego o cygańskim weselu. Jest za to mrok, groza, obrzydliwość, a przede wszystkim okropny smutek, podane prosto, ale w doskonałych proporcjach. I długość – jak najbardziej właściwa, pozwalająca należycie rozwinąć nastrój. I mimo braku szybkiej akcji nic się nie dłużyło.

thargone

Najmocniej, jak to zawsze u Ciebie, wypada klimat. Gęsty, wzbudzający ciekawość – jest jak ten moment tuż przed jumpscare w filmie, w którym wiem, że wyskoczy, ale scena prowadząca jest poprowadzona tak ciekawie, że nie mogę się od niej oderwać.

NoWhereMan

„Czego się nie robi z miłości” – jak by powiedział Jaime Lannister. ;)

W moim odczuciu to jest właśnie najsilniejsza strona tego opowiadania – groza wydobyta z uczucia tak silnego, że przekroczyło wszelkie granice rozsądku i moralności, wynaturzyło się, doprowadzając do wydarzeń, które opisujesz. Kojarzy mi się to trochę ze Cmętarzem zwieżąt Kinga, gdzie bohaterowie wiedzą, jak straszne mogą być konsekwencje ich czynów, ale miłość i pragnienie odzyskania bliskich popycha ich do działania bez względu na koszty i ryzyko. I dobrze, że nie zatrzymywałeś się w pół kroku przy makabrycznych opisach, że poszedłeś na całość, pokazując, że dla osoby ogarniętej taką obsesją nie ma granic ani poczucia obrzydzenia („zakątek miłości”).

JeRzy

Smakołyk dla dżdżownicy

Łukasz Redelbach

Nie tak to miało wyglądać.

Nie taką przyszłość sobie wyobrażałem, gdy przyciskałem jej rozlazłe cielsko do lodówki, gdy zgniatałem palcami pomarszczoną szyję i krzywiłem się ze wstrętem, czując wilgoć pryskających na moją twarz kropelek śliny.

Bóg mi świadkiem, że miałem jak najlepsze intencje, a morderstwo babci Mii było podyktowane koniecznością. Nie mogliśmy dłużej żyć w ten sposób.

– Marten? I co powiedział lekarz? – Przez drzwi przedarł się pełen troski głos Darji.

Zamiast odpowiedzieć, spojrzałem w lustro i westchnąłem na widok swoich pustych, zapadniętych oczu, ziemistej cery, sinych warg. Usta wykrzywiłem w fałszywym uśmiechu, gdy Darja, nie mogąc doczekać się odpowiedzi, weszła do środka.

– Marten… Powiedz mi. – Żona przytuliła się do mnie, chowając udręczoną twarz w fałdach koszuli. Przemknąłem spojrzeniem po jej poznaczonych sinymi plamami gołych nogach. Podobne widziałem w Internecie. Wyglądały jak…

Zmusiłem się, by przestać. W końcu i tak pozostała już tylko nadzieja.

– Cóż mogę powiedzieć? Lekarz osłuchał mnie, pobrał krew i odesłał z kwitkiem. Stała gadka, kochanie: „czy wysypia się pan ostatnio?”, „czy pije pan odpowiednią ilość płynów?”, „czy suplementuje pan witaminę C?”. Nie wiedzą, co nam dolega.

– Ale… Nie możemy tak żyć. Mówiłeś o dzieciach?

– O tobie, o dzieciach… Powiedział, żebyśmy odczekali jeszcze kilka dni i dużo wypoczywali. Unikali stresujących sytuacji. – Roześmiałem się ponuro. – Nie pomogą nam, Darja. Taka choroba podobno nie istnieje, więc i lekarstwa na nią nie ma.

W miarę jak mówiłem, Darja coraz mocniej do mnie przywierała, coraz bardziej drżała. Pogłaskałem ją po głowie, jednak przestałem, gdy niechcący wyrwałem kępkę włosów.

Darja spojrzała w lustro i z nieodgadnionym wyrazem twarzy dotknęła placka białej skóry. Ścisnęła mnie za rękę lodowatymi palcami.

– Mniejsza o nas. Bardziej martwię się o dzieci. Dlaczego babcia Mia musiała zniknąć? Właśnie teraz, gdy tak bardzo jej potrzebujemy?

– Potrzebujemy? Darja, przecież ona tobą pomiatała, jakbyś była służącą. Niewolnicą! Za nic miała twoje plany i marzenia! Kochanie, ona krzywdziła nasze dzieci!

– Marten. Czyś ty oszalał? Gdyby nie ona, nie mielibyśmy tego wszystkiego! – Rozpostarła ramiona i obróciła się wokół własnej osi.

Przez głowę przemknęła mi myśl, że pomimo wyniszczenia Darja wciąż była zgrabna i piękna.

– Och, gdzie jesteś, babciu? – wyszeptała. – Od kiedy odeszłaś, czuję się jakby… część mnie umarła.

Zadrżałem, lecz nic nie odpowiedziałem. Znałem staruchę lepiej niż ktokolwiek inny – w końcu to ona przygarnęła porzucone przez dwójkę nierozważnych nastolatków dziecko i wychowała na człowieka, którym się stałem.

W najodleglejszych wspomnieniach wciąż widziałem przystań, spokojne wody jeziora Pejpus i uśmiechnięte twarze Estończyków z pobliskich wiosek, które szybko zamieniliśmy na pola i lasy północno-wschodniej Polski.

Dlaczego osiedliliśmy się w Zaboryszkach, miejscowości na Podlasiu, nie wiedziałem. Faktem jednak pozostawało, że to tutaj spędziłem dzieciństwo i wszedłem w dorosłość.

To tutaj, również za sprawą babci Mii, poznałem Darję, zakochałem się w niej i pojąłem za żonę. Później, gdy się okazało, że jesteśmy bezpłodni, otrzymałem z rąk staruszki dwoje dzieci – Sandrę i Artjoma. Skąd pochodziły bliźnięta, pozostawało dla mnie tajemnicą. Podejrzewałem, że podobnie jak ja zostały porzucone.

Co tu ukrywać, zawdzięczałem jej wszystko i z tego też względu szanowałem. Ale nigdy nie kochałem. Ilekroć babcia na mnie patrzyła, w jej oczach dostrzegałem odrazę i nieudolnie skrywany zawód. W dzieciństwie w ramach kary zamykała mnie w pokoju i głodziła. Domagała się posłuszeństwa, które nieraz wymuszała skórzanym pasem. Z czasem krwawe pręgi zblakły, jednak ból pozostał.

Podobnie jeszcze tydzień temu biła moje dzieci i Darję.

Ślady jej silnej ręki znaczyły ich ciała, a pełne nienawiści słowa kąsały umysły. I cóż z tego, że robiła to, podczas gdy byłem w pracy, skoro jedno spojrzenie zmatowiałych oczu żony mówiło więcej niż tysiąc słów? Cóż z tego, skoro widok siniaków na ciałkach dwuletnich ledwie dzieci bolał znacznie bardziej niż zadane przed laty razy?

Wciąż tuląc do piersi żonę, pomyślałem, że nie mogę powiedzieć prawdy. Choć uczyniła wam tyle zła, tęsknicie za nią, jakby była najlepszą osobą na świecie. Dlaczego, Darjo?

Nie chcąc kontynuować tematu, delikatnie pokierowałem nasze kroki do salonu, do dzieci. Maleństwa bawiły się na dywanie, ich ruchy były powolne i nieprecyzyjne. Plamy opadowe znaczyły stópki, kolanka i rączki. Główki nabrzmiały jak u topielców.

– Z jednej strony jestem przerażona. A z drugiej… nic nie czuję – szepnęła Darja.

Pozostało mi bezradnie skinąć głową. Miałem podobnie, choć gdzieś na dnie serca tlił się jeszcze sprzeciw. Ilekroć przypominałem sobie zimną, bezduszną twarz staruchy, gniew powracał, motywując do działania.

– Artjom, synku. Chodź do tatusia.

Chłopiec z trudem uniósł główkę. Spróbował wstać, ale upadł. Na raczkowanie również nie miał dość sił. Sandra szczebiotała bezmyślnie, choć jeszcze przed tygodniem wypowiadała proste słowa.

Darja rozpłakała się, ta scena przelała czarę goryczy.

One umierają. Umrą, jeśli nic nie zrobię.

(Nad moją głową krążą mewy, przecinając błękitny nieboskłon, a dookoła rozpościerają się kwiatostany łubinu i wyki, grochu i fasoli. Ich zapach jest tak intensywny, że tracę oddech. A może to z powodu bólu? Leżę na miękkim posłaniu z koniczyny, obracam głowę i widzę teraz zieleń listków, fiolet kwiatów. Wypatruję czterolistnej, jednak zamiast tego dostrzegam te wijące się, obłe kształty. Segmentowane ciałka, strącające z koniczyny poranną rosę. Dżdżownice. A wśród nich palce. Szukające czegokolwiek – pomocy, pocieszenia, a najlepiej śmierci. Moje palce. Dżdżownice i palce, dżdżownice i palce…)

Przetarłem oczy, przerywając wizję. Tak niewiarygodną, jak przed chwilą rzeczywistą. Wariuję. Tak pomyślałem, w pełni świadom, że nie pierwszy raz widzę tę łąkę i robactwo. Rok temu udałem się nawet do kliniki psychiatrycznej, jednak lekarz nie potrafił wyjaśnić genezy widzeń. Aż dziwne, że nie zalecił witaminy C.

– Baaaba? – szepnęła Sandra, z trudem poruszając ustami.

Ze zrezygnowaniem musiałem przyznać, że dzieci też tęsknią za babcią.

Darja przypadła do bliźniąt i przytuliła je mocno. Po chwili dołączyłem do nich i trwaliśmy tak, nieświadomi upływającego czasu. Nieszczęśliwi.

(Dżdżownice i palce… Dżdżownice i palce…)

***

Za oknami zapadł zmrok, a Darja podniosła się z ziemi, biorąc na ręce wiotką Sandrę. Dołączyłem, tuląc do piersi Artjoma. Położyliśmy dzieci do łóżek. W drodze coś jeszcze szeptały, najpewniej wołały babcię, jednak przykryte kołdrami zasnęły.

Darja położyła się obok i trwała tak, wpatrzona w buzie dzieci. Strażniczka ich ostatnich snów. Przymknąłem drzwi i poszedłem zrobić kawę. Bardzo mocną, byleby pobudzić bijące z trudem serce. Przed oczami miałem mroczki.

Usiadłem przy stole i oddychałem powoli, póki nie ustały zawroty głowy. Spojrzałem na lodówkę, ponownie przypominając sobie twarz starej Mii. Jej uważne spojrzenie i skrzeczący głos, którym spytała, gdzie, u diabła, podziewa się Darja i dzieciaki. Ostatnie słowa przed śmiercią.

Decyzję podjąłem już dawno temu, jednak od myśli do czynu przeszedłem dopiero ostatnio, gdy dowiedziałem się, że babka podczas kąpieli Artjoma zaczęła wpychać łapy tam, gdzie nie powinna.

Po powrocie z pracy wysłałem rodzinę do sklepu, a sam zaczaiłem się w kuchni. Niedługo później zjawiła się Mia. Przydusiłem staruchę i trwałem tak, cierpliwie znosząc drapiące po ramionach pazury, nienawistne spojrzenie, miotane bezgłośnie klątwy.

Czy to właśnie wtedy ta kobieta nas przeklęła?

Jej brzuch, groteskowo wzdęty, kołysał się z każdym ruchem słabnącego ciała, rósł i malał, jakby toczyło się w nim odrębne, równie plugawe życie, które umierało wraz z Mią. Coś się w nim przelewało, burczało i jęczało.

Właśnie owo brzuszysko było tym, co najbardziej przerażało mnie w babci. Gdy puchło, miałem koszmary. Metamorfoza przychodziła okresowo i trwała mniej więcej tydzień – przez ten czas starucha przeobrażała się z surowej kobiety w obrzękniętego potwora. W jej trzewiach coś się poruszało, a babcia głaskała wtedy brzuszysko i mruczała uspokajające słowa. Wyglądała jak kobieta w patologicznej ciąży. Sprawiała wrażenie cierpiącej, jednak na słowa współczucia, które przynajmniej w dzieciństwie wyrażałem, odpowiadała agresją.

Mówiła, że „musi się tylko wypierdzieć” i znikała w swojej samotni. Gdy ją opuszczała, zwykle było już po wszystkim. Do następnego razu.

Gdy dusiłem staruchę, brzuszysko dopiero zaczynało rosnąć, a jednak oczami wyobraźni widziałem przecinające je, grube jak powrozy żyły. Stwardniałe na podobieństwo guzów, uwypuklały wypłowiałą sukienkę niczym kolejne, mniejsze piersi.

Zacisnąłem palce jeszcze mocniej i kobieta znieruchomiała. Umieściłem jej ciężkie ciało w samochodzie obok kanistra z benzyną i wywiozłem do pobliskiego lasu, by pożegnać Mię w blasku ognia.

W tej chwili babcia była wspomnieniem, choć tak wypatrywane przeze mnie szczęście wcale nie nadchodziło. Spojrzałem na swoje granatowe paznokcie i podważyłem płytkę, która ze wstrętnym dźwiękiem odlepiła się od palca. Zemdliło mnie, tym bardziej że w ogóle nie czułem bólu.

Wypiłem kawę. Filiżanka Darji stała obok, w domu panowała cisza. Stanąłem w drzwiach sypialni dzieci i trwałem tak, wpatrując się w obejmującą nasze pociechy żonę. Z każdą chwilą czułem coraz mniej, moje serce zdawało się gnić, umysł pożerało robactwo.

– Ocalę was – złożyłem obietnicę ciemności.

Przeszedłem korytarz, na końcu którego znajdowały się drzwi do pokoju babci. Ująłem klamkę. Po raz pierwszy, od kiedy pamiętam, pomieszczenie stało otworem.

***

Pierwsze, co zwróciło moją uwagę, to panujący w pokoju bałagan. Podłoga zasłana była papierami, trocinami i dziwacznymi, przypominającymi zeschłe liście łupinami, z sufitu zwisały girlandy pajęczyn. Barłóg, w którym najpewniej Mia spała, ledwie przypominał łóżko, obok niego stało wiadro ze śmierdzącą zawartością, nad którą krążyły roje much.

Zakaszlałem. Smród zdawał się przytłumiony, jakby stanowił bardziej wspomnienie fetoru niż coś organicznego.

Z kątów pokoju wpatrywały się we mnie skundlone maskotki i lalki w porozdzieranych sukienkach. Nie byłem pewien, czy w ich szklanych oczach dostrzegam radość, czy smutek, poczułem się jednak bardzo nieswojo.

Wiszące na ścianach fotografie zaszeleściły na wdzierającym się przez uchylone okno wietrze jakby poruszone obecnością intruza. Najwięcej ich było nad biurkiem, zawalonym pustymi opakowaniami po chińskich zupkach. Najwyraźniej to tutaj moja przeklęta babka spędzała większość czasu. Podszedłem i zapaliłem lampkę. Światło ledwie przebijało się przez grubą warstwę kurzu, pokrywającą żarówkę.

– Zawsze bałem się tego miejsca, wiesz? Wciąż się na mnie gniewałaś, patrzyłaś z takim wstrętem, a później znikałaś w pokoju i… wydawałaś te dźwięki – mruknąłem.

Spojrzałem na czarno-białe fotografie, mrużąc oczy, by w mlecznym świetle lepiej dojrzeć szczegóły.

Na jednej z nich piękna kobieta wychylała się z okna krytego strzechą domku i machała do fotografa. Jej zwiewna bluzka i jednolita barwa nieboskłonu sugerowały, że zdjęcie wykonano w ciepły dzień.

Na innej mężczyzna w okularach opierał się o obsypane kwieciem drzewo. Spoglądając na niego, nabrałem przekonania, że zaraz po zrobieniu tego zdjęcia zerwie jeden z kwiatów i wsunie go we włosy fotografa, którym tym razem była machająca z okna kobieta.

Wiedziałem, że ona odłoży aparat, a mężczyzna zatopi ręce w złocistych lokach. Przysunie twarz najdroższej do własnej, by scałować jej uśmiech i spić z warg cierpki smak porzeczkowego wina.

Nie wiem, skąd brała się moja pewność, lecz nie miałem wątpliwości co do scenariusza tych wydarzeń. Wiszące na ścianach zdjęcia potwierdzały, że tych dwoje się kochało. Żyli szczęśliwie w domku na uboczu, pracowali w pobliskiej wiosce, dbali o ogródek i utrzymywali dobre kontakty z sąsiadami. A jednak było coś jeszcze. Tak jak awersowi zawsze towarzyszy rewers, a po burzy nadchodzi słońce, tak i ta para nie pozostała bez skazy.

Ponownie przypatrzyłem się zdjęciom, szukając jakiegoś wspólnego mianownika. Tyle o nich wiedziałem. Kim byli? Dlaczego wydawali mi się tak znajomi? Jakim cudem pamiętałem ich głosy?

I, przede wszystkim, czego brakowało?

(– Dlaczego tak na mnie patrzysz? Dlaczego nic nie mówisz?

Tak teraz, jak i poprzednio, odpowiada mi cisza. Boli.

Czarne kosmyki ruszają się na wietrze, usteczka wygina uśmiech.

Tak strasznie boli…)

Zapomniałem o czymś ważnym, czymś strasznym. A teraz, gdy zacząłem sobie przypominać, to coś pokazało kły. Było głodne.

Piękna kobieta machała z okna, ale wcale nie do fotografa. Spoglądała nieco bardziej w lewo, na ścielący się na trawie cień kogoś poza zasięgiem obiektywu. Machała na powitanie, czy pożegnanie? A może wcale nie machała, tylko wyciągała tęsknie rękę? Czy w jej oczach nie gościły przypadkiem łzy?

Sympatyczny mężczyzna stał przy drzewie, czy jednak rzeczywiście dotykał pnia? A może raczej sięgał za niego, może próbował wyciągnąć kogoś, kto się tam ukrywał? Czy uśmiech na jego twarzy wyrażał dumę, skoro w spojrzeniu kryła się niepewność? Więcej – był skonsternowany. Coś mu się nie podobało, coś go niepokoiło.

Otarłem pot z czoła równie lodowatego co moje palce. Zauważyłem, że już od dłuższego czasu nie oddycham, zaczęło mi się kręcić w głowie. Przysiadłem na krześle i rozgarnąłem zaścielające biurko papierzyska. Listy, notatki… Czego tu nie było. Większość nieczytelna, jednak kilka kartek dałem radę odcyfrować.

Przepraszam, najdroższy. Nie chciałam mogłam inaczej. Bałam się, a czerń Twoich oczu… paraliżowała. Nie wiedziałam, że tak to się skończy. Łzami. Znowu.

Czy w życiu nie może spotkać mnie cokolwiek dobrego?

Patrzę w ich twarze. Fałszywe. Uratuj mnie, najdroższy. Wybacz mi i wróć. Nie mogę dłużej czekać, nie mogę już na nich patrzeć.

To za bardzo

***

Nie ufam im. Ich uśmiechom, słowom, gestom. Ich sercom.

Wiem, że zależy im jedynie na mojej krzywdzie, nienawidzę ich, a jednak… kocham?

Jutro znowu szkoła. Znów będą na mnie patrzeć, znów będą szeptać. Może lepiej umrzeć zachorować? To mniej boli.

Widzę was. Znów podsłuchujecie.

***

Nowy dom nie jest lepszy. Wcale. Nie wiem, po co tata go wybudował. Tu jest nudno, a sąsiedzi ciągle się gapią i pytają o coś rodziców. O mnie.

Przynajmniej jest blisko wody, w której można utonąć.

***

Widziałam CIĘ! Dlaczego kryjesz się w kwiatach? Dla mnie? Jesteś tam dla mnie? Jesteś moją małą, cichutką tajemnicą? Hihi!

Ojej, nie wierzę, że spotkało mnie takie szczęście, ojej, jak mi dooooobrze!

***

Dlaczego nic nie mówisz, kiedy Mia płacze? Czy już Cię nie obchodzi Twoja Mia? MIA? Wciąż mi nie odpowiedziałeś, najdroższy Martenie, co jest smakołykiem dla dżdżownicy?

Zapisków było zdecydowanie więcej – część miała formę listów, pozostałe wyglądały jak urywki dziennika, wszystkie jednak cechował wszechobecny chaos. Niektóre zostały napisane w optymistycznym tonie, inne zapowiadały samobójstwo bądź pozostawały beznamiętną relacją.

Nawet gdybym miał na to czas, nie byłbym w stanie uszeregować ich chronologicznie. Jedno nie pozostawiało wątpliwości – zapiski odnosiły się do młodości babci Mii. Spojrzałem jeszcze raz na zdjęcia i domyśliłem się, że muszą one przedstawiać rodziców staruchy i świeżo wybudowany dom w Piiri. Ten sam, który w mglistych wspomnieniach majaczył również jako mój.

Tylko… Kim był Marten? Treść listów jasno wskazywała, że Mia zakochała się w tym mężczyźnie i najpewniej właśnie po nim nadała mi imię.

Następne pół godziny spędziłem na jałowych rozmyślaniach i przeszukiwaniu pokoju babci. Na półkach znajdowały się nieruszane od lat książki. Pluszaki oraz lalki pokrywał kurz. Spod łóżka wysypywały się łupiny – brązowe i kruche, przypominały te z cebuli, jednak rozmiar niektórych przekraczał wielkość znanych mi warzyw.

Zawartość kosza wysypałem na podłogę i pogrzebałem w śmieciach, wśród których dominowały chusteczki. Teraz już suche, wcześniej najpewniej wilgotne od łez i smarków.

Przerwałem poszukiwania, dostrzegając fragment rozdartej fotografii.

Przedstawiał kwitnącą łąkę, skrawek bezchmurnego nieba i ciemny rząd drzew na horyzoncie. Spokój.

A jednak coś tę sielankę burzyło. Przez chwilę mój wzrok błąkał się bezradnie wśród traw i kwiatów, wreszcie odszukał to, co wypaczało nastrój zdjęcia – wystającą z jego oddartego skraju rękę.

Przypatrzyłem się kończynie i skądś wiedziałem, że jej palce zakrzywiały się na podobieństwo szponów. Paznokcie były czarne, a okoliczną trawę znaczyły podłużne wyżłobienia, gdy ręka szarpała kobierzec z koniczyny, wydrapywała ziemię, z której wyłaziły dżdżownice.

(– Cześć, nazywam się Mia. A ty?

Z trudem przełykam ślinę.

– Ojej, dlaczego nic nie mówisz? Powiedzmy, że nazywasz się Marten, co? Jak chłopak z mojego ulubionego serialu. – Zanosi się histerycznym, obłąkanym śmiechem.

Próbuję sięgnąć ku tej młodej, czarnowłosej dziewczynie, jednak palce tylko bezradnie drapią ziemię.

Nagle czuję coś śliskiego i miękkiego, naciskam mocniej, a to coś pęka.

– Nikt mnie nie rozumie, wiesz, Marten? Nie mam nawet z kim pogadać. Natrętni rodzice, fałszywi koledzy – mówi tymczasem Mia. Usadawia się obok, zamyślona i obojętna, a ja wciąż sięgam. Coś znowu pęka.

Spoglądam w bok – wokół mojej ręki kłębią się dżdżownice.)

Drżącymi palcami obróciłem skrawek zdjęcia, z tyłu ktoś, najpewniej moja babcia, napisał:

Najlepsze życzenia z okazji dnia Twojej…

Kochany Martenie! Twoje słodkie oczy…

Twoje słodkie usta już nie zakrzyczą.

Zachowam jednak Twoich pupili jako…

I spróbuję odnaleźć szczęście.

Kocham.

Mia.

KŁAMSTWO!!!

Rozmyślając nad słowami, zajrzałem jeszcze do szuflad. Znalazłem w jednej album ze zdjęciami. W środku znajdowały się głównie te same fotografie, co wiszące na ścianach. Przeglądałem je pospiesznie, póki nie natrafiłem na jedną z tych, która nie doczekała się dodatkowej odbitki.

Poczułem, że robi mi się słabo – od podobnego szkaradztwa powinna pęknąć klisza. Zdjęcie sprawiło jednak, że podjąłem decyzję.

– Muszę tam wrócić. Do Piiri – powiedziałem pustemu pokojowi, szeleszczącym łupinom na podłodze i wpatrzonym we mnie szklanym oczom zabawek.

***

Nie zwlekałem. Spakowałem torbę, wrzucając do środka kilka najpotrzebniejszych drobiazgów i album ze zdjęciami, po czym zajrzałem do sypialni dzieci. Bliźnięta leżały cichutko, Darja westchnęła przez sen. Pochyliłem się nad nią, pocałowałem sine powieki.

Upuściłem na pościel list, w którym wyjaśniałem pobudki podjęcia samotnej wyprawy. Mnóstwo fałszywych, wcale-nie-wiarygodnych powodów, oby Darja uwierzyła w choć jeden z nich.

Nie mogła poznać prawdy, nie mogła zobaczyć zdjęcia opatrzonego tytułem Nowy początek. To by złamało jej ledwie bijące serce. Zresztą, szczerze wątpiłem, czy w aktualnym stanie ona i dzieciaki wytrzymaliby trudy podróży.

Wrzuciłem torbę na siedzenie pasażera i oparłem się o dach samochodu, kryjąc głowę w ramionach. Nocną ciszę przecinała odgrywana przez świerszcze melodia.

To dziwne. Im gorzej się czuję, tym bardziej moje zmysły… nie, stop. To nie kwestia zmysłów. Czuję się, jakbym był bliżej natury.

Wsiadłem za kółko i odpaliłem silnik wiekowej toyoty camry. Samochód, którym niemal dwadzieścia lat temu przyjechaliśmy do Polski, wciąż był na chodzie i nadszedł czas, by wrócił na stare włości. Czekała mnie długa droga…

(– …do domu. Proszę, zabierz mnie do domu – mówię jej, jednak dziewczynka nie reaguje. Patrzy na mnie ogromnymi, czarnymi oczyma, tak że sam już nie wiem, czy jest człowiekiem, czy aniołem, czy diabłem.)

…jednak księżyc dopiero wschodził, a pracą już nie musiałem się przejmować.

Wyjechałem na główną drogę do Szypliszek. Kwadrans później bez problemu przekroczyłem granicę. Docisnąłem pedał gazu, z rykiem silnika i w rozbłysku długich świateł wbiłem się w mroki Litwy.

Zwolniłem dopiero w Mariampolu. Z mgły wyłoniły się swojskie litewskie domki i szare bryły bloków. Zmęczonym wzrokiem wypatrywałem czatującej policji. W moim aktualnym stanie zatrzymanie byłoby tym bardziej ryzykowne.

Z radia dobywały się chóralne zaśpiewy, którym akompaniowały kobzy i bębny. Mistyczna muzyka Kūlgrindy trącała jakąś zapomnianą strunę mojej duszy, nawołując do zatrzymania samochodu i pojednania się z naturą. Obiecywała… Nowy początek. Jedność.

Zadrżałem. W obliczu ostatnich wydarzeń przekaz rozbrzmiał szczególnie posępnie.

Grubo po północy wjechałem do Kowna i zatrzymałem się na parkingu przydrożnego motelu. Obraz dwoił mi się przed oczami, mruganie sprawiało ból. Wyjąłem z torby butelkę wody i przemyłem twarz. Pomogło, choć nie do końca.

W lusterku obejrzałem zaropiałe, dziwnie wyblakłe oczy, włożyłem okulary przeciwsłoneczne, a dłonie wsunąłem w rękawiczki. Z przewieszoną przez ramię torbą wszedłem do motelu. Recepcjonista spojrzał na mnie ze zdumieniem.

– Choroba oczu – wycharczałem łamanym angielskim.– Poproszę pokój na jedną noc. Zapłacę kartą.

– Miłego pobytu – odparł Litwin, podając mi klucz. Jego wzrok błądził po mojej skrzywionej sylwetce. Czym prędzej schowałem się w windzie.

Wszedłem do pokoju, jednym ledwie spojrzeniem zaszczycając wyłożone boazerią ściany, przysłonięte roletą okno i koślawy stolik w rogu. Rzuciłem się na łóżko i natychmiast zasnąłem. Moje sny wypełniał płacz Artjoma i Sandry oraz przekleństwa rzucane przez Sofię.

– Darję! – upomniałem się ze zdumieniem.

Jak mogłem pomylić Darję z kimś innym? Przecież moja ukochana miała blond włosy, podczas gdy Sofia była ruda. Tylko że… miały te same oczy. I usta. I nosy. I dołki na policzkach, kiedy się uśmiechały – wiedziałem to, choć w tej chwili żadnej z nich z pewnością nie byłoby do śmiechu.

No tak, pomyłka. O tyle dziwna, że… nie znałem żadnej Sofii.

***

(– Tylko z tobą można porozmawiać w tym chorym świecie, Mart – mówi ta mała czarnowłosa dziewczynka i siada obok mnie, na kamieniu. Zrywa piękny, fioletowy kwiat łubinu i mechanicznie urywa kolejne płatki. – Dać mu jeść, nie dać. Dać, nie dać. Dać…

Obserwuję krążące nad łąką mewy i cieszę się, że to nie sępy. Wolne i pełne sił, dlaczego dotrzymują towarzystwa rannemu człowiekowi? Dlaczego nie polecą nad wodę? Dlaczego mnie nie zadziobią?

– Nie dać. – Zapada cisza. Wreszcie Mia unosi głowę i uśmiecha się szeroko. – Przykro mi, Marten. Wróżba powiedziała, że dziś również nie mogę cię nakarmić. Ale nie martw się. Jutro też jest dzień!

Próbuję poruszyć nogami, te jednak są jak dwie spróchniałe kłody. Spoglądam na ręce, lecz palce nie chcą już drapać ziemi, nie chcą sięgnąć do czarnowłosej dziewczynki. Nagle do ust wpełza mi dżdżownica, a ja wciągam ją zachłannie, gryzę, duszę się, sapię, plujęjęczęchrząkamwyjęwciągamsokiadżdżownicjestcorazwięcejcoraz…)

Otworzyłem oczy i próbowałem krzyknąć, jednak gardło opuścił tylko cichy, zduszony jęk. Chciałem złapać się za szyję, lecz ciało miałem tak zesztywniałe, że ledwie uniosłem z pościeli ręce. Zaraz utraciłem strzępy odzyskanych sił i opadłem na posłanie. Moje mięśnie przypominały grudy zmrożonego śniegu, dopiero po kwadransie udało się wpompować w nie trochę ciepła.

W całym pokoju śmierdziało zgnilizną, która najwyraźniej ogarniała moje ciało w coraz większym stopniu. Przetarłem zaropiałe oko, jednak nie pomogło mi to odzyskać wzroku. Udałem się do łazienki i spojrzałem w lustro – wprost we wbitą w oczodół, sczerniałą gałkę. Chyba najbardziej wstrząsnęło mną to, że nawet nie bolało.

Prysznic niewiele zmienił, wciąż śmierdziałem. Spryskałem się obficie perfumami i wyszedłem z motelu, kryjąc pod kapturem zniekształconą od poduszki głowę z wyłupanym okiem.

To postępuje zdecydowanie za szybko. Mogę nie dać rady tam dojechać. Kurwa… Co ja mam zrobić?

Przywitało mnie poranne, litewskie słońce. Wsiadłem do toyoty i przekręciłem klucz w stacyjce. Radio zagrzmiało muzyką, jednak moje uszy ledwie odbierały dźwięki. Z ponurą determinacją postanowiłem, że nie wolno mi ponownie zasnąć. Moje ciało powoli gniło, a bezruch przyspieszał rozkład.

Zapragnąłem porozmawiać z żoną, która musiała już znaleźć tajemniczy, pełen wykrętów liścik. O dziwo, nie dzwoniła, choć w głowie przygotowałem przekonujące odpowiedzi.

Wyciągnąłem telefon i drżącym palcem podświetliłem ekran. Zero połączeń nieodebranych, zero wiadomości. BRAK SIECI.

No tak, nie mam roamingu. Przez chwilę czułem żal.

Schowałem telefon i wyjechałem na drogę, byleby tylko nie myśleć o rodzinie. Nie tęsknić.

Kwadrans później cudem uniknąłem wypadku. Brak jednego oka i zakorkowane ulice Kowna były trudną przeszkodą do pokonania. Stężałe mięśnie niechętnie reagowały na polecenia umysłu, a lewa stopa odzywała się bólem przy każdorazowym wduszeniu sprzęgła.

Gdy wyjechałem z miasta, poczułem ulgę. Do Poniewieża miałem około stu kilometrów litewskiego odludzia. Asfalt przemykał pod oponami, wiatr huczał za oknem, a bezkresne, zielone pola kołysały się, pozdrawiając mnie. A może żegnając? Nic nie wskazywało, bym miał tu wrócić.

***

Z każdym kilometrem prowadziło mi się coraz trudniej. Prawie potrąciłem idącego poboczem pieszego, niemal zderzyłem się z wyjeżdżającym z pola traktorem. Próbowałem zachować koncentrację, na niewiele się to jednak zdawało.

Drogę, która powinna zająć godzinę, przejechałem w dwie. Minąłem kolejną wioskę, a za nią, zamiast równin, drzew i hektarów upraw zobaczyłem miasto.

Poniewież.

Świadomość upływającego czasu przerażała, jednak sztywniejące nogi domagały się odpoczynku. Ryzyko, że po kolejnych kilkudziesięciu kilometrach nie będę w stanie wciskać pedałów, sprawiło, że postanowiłem się zatrzymać.

Przejechałem wzdłuż szpaleru domków, przemknąłem spojrzeniem po siedzących na ławkach starszych Litwinach oraz tych młodszych, grających w piłkę na przyszkolnym boisku.

Zatrzymałem się kawałek dalej, na parkingu przed bramą do cieszącego się właśnie dużą popularnością parku.

Powinienem ruszać w dalszą drogę, jednak część mnie stawiała opór. Jakiś pierwotny instynkt, który zapragnął zbliżyć się do natury. Posłuszny mu, opuściłem samochód i powlokłem się śladem tłumu.

Skaistakalnis był najstarszym parkiem Poniewieża, muzeum natury. Tutaj obywało się coroczne święto Joninės, litewska wariacja wigilii Świętego Jana, do którego mieszkańcy właśnie się przygotowywali.

Wcześniej nie miałem o tym pojęcia, jednak wystarczyło, że przysiadłem pod drzewem i zagłębiłem palce w ściółkę, a cała wiedza nagle objawiła się w moim umyśle. Jakbym już tu kiedyś był.

Delektując się bliskością gleby, przyglądałem się ludziom, którzy nieopodal wznosili prowizoryczną scenę, układali stoły i składowali drewno na ogniska. Byli tak szczęśliwi jak jeszcze kilka tygodni temu ja sam. Planując morderstwo Mii oraz wakacje z Darją i dzieciakami, podczas których wreszcie ułożymy nasze wspólne życie, czułem się wspaniale.

Wszystko to wydawało się pięknym, niemożliwym do zrealizowania snem. Mimo chęci znalezienia lekarstwa na gnicie nie miałem większej wiary, że i mnie samemu uda się wyjść z tego cało. Oka już nie odzyskam.

Spojrzałem na pełznącą dżdżownicę, na wspinającą się po drzewie wiewiórkę i uderzającego w pień dzięcioła. To wszystko stanowiło jedność. Zamknięty krąg materii, która zmienia tylko formę, przeradza się z jednej istoty w inną. Pomyślałem o komórkach dżdżownicy, które za jakiś czas mogą budować ciało młodego dzięcioła, i zadrżałem. Przed oczami stanęły mi Darja oraz Sofia. Pierwsze bliska i ukochana, druga… ukochana i odległa. Kim była? Dlaczego tak bardzo przypominała moją żonę?

Spoglądałem na dżdżownicę i zastanawiałem się, czy pamięć można dziedziczyć na tej samej zasadzie co ciało. Ktoś roześmiał się gromko. Ktoś

(Gdzie jesteś? Pozwól mi… Proszę, pozwól mi umrzeć.)

na polanie. Młody chłopak, ściskający równie roześmianą dziewczynę.

Obserwując przygotowania, straciłem poczucie czasu, jednak widząc, że na rozstawionych już stołach pojawił się obiad, wstałem. Z trudem, dbając przede wszystkim o kolana. Jeden nieopatrzny ruch mógł skończyć się tragicznym w skutkach złamaniem.

– Co ja właściwie robię? – Spojrzałem na brudne od ziemi rękawiczki.

To zbliżenie się do natury zdało mi się nagle straszniejsze niż towarzyszące mi od jakiegoś czasu gnicie. Zanurzenie rąk w glebie i trwanie

(…jak roślinka. Jesteś jak moja własna, tajemnicza roślinka. A skoro roślinki piją, to dziś cię obficie podleję, hihi!)

było odświeżające, ale jednocześnie oddalało mnie od człowieczeństwa.

Pomodliłem się za Darję i dzieciaki, po czym wróciłem do samochodu i przejrzałem mapę. Przekroczenie granicy łotewskiej nie powinno stanowić problemu, jednak do Rygi miałem całe sto pięćdziesiąt kilometrów. Niegdyś wydawałoby się to krótką przejażdżką, teraz – wyzwaniem. Musiałem mu sprostać. Wspomnienie raczkujących z bólem dzieci dodało mi sił.

Pejzaż nie uległ znaczącej zmianie. Wciąż towarzyszyły mi pola, lasy i skrzeczące radio, które słyszałem jakby spod wody. Moje zmysły powoli odmawiały posłuszeństwa. Myśli o jedynym oku, o które troszczyłem się teraz bardziej niż o serce, powoli przeradzały się w fobię. Na wszelki wypadek zamknąłem okno, by go dodatkowo nie wysuszać. Miarowy dźwięk silnika ucichł, woń rozkładu wypełniła nozdrza. Na szczęście węch był w równie złym stanie co słuch.

Przekroczyłem granicę. Łotwa nie różniła się wyraźnie od Litwy, choć w przyglądających się mojej toyocie mieszkańcach dostrzegłem rezerwę.

Po dwóch godzinach dotarłem do Bauski – uporządkowanego, przytulnego miasteczka, w którym zatrzymałem się, by zatankować. Ściskając pistolet dystrybutora, czułem, jak skóra pod rękawiczką rozstępuje się na boki, spełza z kości i ścięgien. Jakbym ugniatał plastelinę.

Posępny Łotysz przyjął płatność kartą i odwrócił wzrok, gdy skinąłem mu na pożegnanie.

Granicę stolicy przekroczyłem witany refleksami popołudniowego słońca na Pomniku Wolności. Przypatrzyłem się potężnemu obeliskowi, skierowanej ku zachodowi statui i dzierżonym przez nią trzem gwiazdom.

Jedna za Mię, jedna za Martena z łąki i jedna za mnie.

(Abyśmy się w końcu zjednoczyli.)

Przeszedł mnie dreszcz. Silnik zakaszlał i zgasł, gdy złamałem kostkę podczas wciskania sprzęgła. Siłą bezwładności wjechałem na najbliższy parking i zatrzymałem samochód, wspomagając złamaną stopę tą drugą, jeszcze całą.

Wysiadłem, ostrożnie robiąc pierwszy krok. Później jeszcze jeden. Upewniłem się, że powłócząc nogą, mogę chodzić. Wyjąłem torbę z samochodu i odpocząłem, opierając się o karoserię.

Pomyślałem o lawecie, która za kilka godzin zabierze stąd porzuconą toyotę i zapłakałem. Moje oko nie roniło już łez. Kluczyki zostawiłem na siedzeniu kierowcy i powoli potoczyłem się w kierunku stacji.

Na dworcu w Rydze uśmiechnęło się do mnie szczęście. Najbliższy pociąg do Valgi, miasta na granicy Łotwy i Estonii, odjeżdżał za niecałą godzinę. Kupiłem bilet i pokuśtykałem do sklepiku z pamiątkami. Rozsądek podpowiadał, że powinienem siedzieć i oszczędzać siły, jednak widok szklanej figurki na wystawie nie pozwolił mi przejść obojętnie.

Przedstawiała dumnie wyprostowaną kobietę o dwóch twarzach. Obu pięknych, zarazem podobnych, a zupełnie innych. Przypominała moją…

(– …Sofię. Zawołaj Sofię. Musi to posprzątać!)

…Darję?

Zamarłem, zastanawiając się, kim jest ta kobieta i dlaczego kocham ją tak samo jak żonę.

***

(Wiem, że w jakiś dziwaczny, popieprzony sposób, ona naprawdę mnie kocha. Gdy tak siedzi na kamieniu obok i skubie płatki kwiatów, jej twarz rozjaśnia uśmiech. Początkowo delikatny, wręcz bojaźliwy, później coraz śmielszy. Jest bardzo nieszczęśliwą osobą…)

– Nie tłumacz jej, nie zasługuje na to. Nic nie zmieni faktu, że biernie patrzyła, jak umierasz.

(…a jednak nie potrafi zrozumieć, że wystarczy trochę otwartości, by znaleźć przyjaciół. Trochę zaufania, by dać się pokochać rodzicom. Trochę…)

– …litości, by pozwolić ci umrzeć albo wezwać pomoc. Ale to Mia, Martenie. Całe życie miała serce z kamienia – odparłem, nagle dostrzegając przerażone oczy staruszki z fotela naprzeciwko.

Zamilkłem, po czym wyrzęziłem:

– Przepraszam. Jestem chory.

Kobieta oczywiście mnie nie zrozumiała. Zbladła jeszcze bardziej, wstała i opuściła przedział.

Znów zostałem sam.

Spojrzałem przez okno na pejzaże północnej Łotwy. Do Valgi dojechać miałem dopiero wieczorem, po niemal trzech godzinach podróży.

Staruszka była kolejną osobą, która nie mogła znieść mojej obecności. Dezodorant i perfumy ledwie maskowały woń umierającego ciała. Strawiony przez bakterie gnilne nos odwinął się do góry i częściowo odpadł, upodabniając nozdrza do świńskiego ryja.

Wcześniej jechałem w przedziale z młodą Łotyszką i dwójką jej synów, gdy jednak dzieci zaczęły płakać, a kobieta poczuła fetor, szybko zmienili miejsce, żegnając mnie przerażonym spojrzeniem. Choć niewiele już czułem, zrobiło mi się smutno.

Byłem mordercą, lecz nadal uważałem się za dobrego człowieka. Stanąłem w obronie własnej rodziny, swym czynem przynosząc im zgubę.

(Przynajmniej masz rodzinę. Ja mam tylko te łubiny i koniczynę, i groch, i fasolę, i Mię, i dżdżownice, i dżdżowniceidżdżowniceidżdżowniceidżdżown…)

Po raz nie wiadomo który spojrzałem na bezużyteczny telefon. Schowałem komórkę do kieszeni z płonną nadzieją, że jeszcze kiedyś się przyda.

Sięgnąłem do torby, wyciągnąłem z niej album ze zdjęciami. Wagon podskakiwał na szynach, a ja zagłębiłem się w babcinych wspomnieniach, które im dłużej analizowane, tym bardziej zdawały się również moimi własnymi.

Pożarłam je. Pożarłam je w…

Smakowały OKROPNIE.

Obyś mi to wynagrodził, dr…

bo inaczej pogniewam się n…

Powyższymi słowami została opatrzona na odwrocie kolejna fotografia. Tym razem cała, jednak pewien jej fragment znaczyła plama czegoś czarnego i lepkiego, przysłaniającego brakujące słowa. Spojrzałem na zdjęcie – przedstawiało łąkę i porośnięty bądź pokryty koniczyną kopiec, na który padał cień fotografa. Domyślałem się, co skrywa świeża ziemia.

Kolejne zdjęcie – Żarłoczność – sprawiło, że przez dłuższy czas nie mogłem zebrać myśli. Moje jedyne, zmętniałe oko obserwowało wylewający się z niego mrok.

Ty podła babo. Coś ty zrobiła…

Kobieta i mężczyzna na fotografii, w których rozpoznałem rodziców Mii, leżeli w łóżku zjednoczeni w miłosnym uścisku. Ich usta, niczym na obrazie Klimta, zbliżały się do siebie, by w momencie, w którym fotograf opuści aparat, złączyć się w pocałunku.

Ale. Ale…

(Dżdżownice, dżdżownicedżdżownicedżdżownice – chcę krzyczeć, ale milczę. A ona stoi nade mną, to pewne. I wreszcie mówi – opowiada mi o swoim smutnym życiu, swoim żalu, frustracji. Ale ja nie widzę jej łez – dżdżownice pożarły mi oczy. Nie słyszę też jej szlochów – dżdżownice pożarły mi uszy. Nie czuję… nic.)

…podobnie jak na poprzednim zdjęciu, cień pada na ich nagie ciała. Co znaczy, że w pokoju jest jasno, a przecież nikt nie śpi przy zapalonym świetle. Nikt się nie kocha, gdy nad łóżkiem stoi dziecko.

Ich ręce wcale nie obejmują ciała partnera – one zakleszczyły się w jakimś dziwacznym paroksyzmie strachu bądź bólu. Palce wygięły się niczym szpony i szarpały skórę, usta rozwarły się w okrzyku, który nie przedarł się przez zaciśniętą krtań. Było cicho. Tak strasznie cicho.

Z tyłu fotografię znaczyła bezsensowna bazgranina i krótki wierszyk:

Tak tu leżąc, moi mali,

Moi rrrodzice kochani.

Tak się cieszą wasze buzie,

Te uśmiechy taaakie duzie.

Mia puści wszystko płazem.

I będziemy od dziś razem.

Schowałem zdjęcie i przerzuciłem kolejne kilka stron w albumie, oglądając codzienne życie Mii. Zdjęcia, które zrobiła jej matka lub ojciec. Było ich wiele, lecz na żadnym nie widziałem samej babci. Co najwyżej jej cień, kilka razy ramię bądź nogę, kosmyk czarnych włosów.

Dziewczynka znajdowała się na jednym tylko zdjęciu, na Nowym początku. Zatrzasnąłem album, zanim do niego dotarłem.

Gdy dojechałem do Valgi, szybko opuściłem pociąg i nim zamknęli kasy, kupiłem bilet w jedną stronę do Tartu – drugiego co do wielkości miasta Estonii, w którym bez problemu powinienem znaleźć autobusy w kierunku jeziora Pejpus.

Mówienie sprawiało mi coraz większą trudność, zaszedłem więc do sklepu i nabyłem zeszyt oraz marker. Spojrzenia otaczających mnie ludzi przepełniał wstręt, odraza, strach. Nienawidzili mnie za to, jak wyglądałem. Jak cierpiałem.

Przysiadłem na ławce, gryzmoląc w zeszycie, od czasu wycierając wyciekające spod rękawiczki zgniłe tkanki. Musiałem się przygotować, pomyśleć o wszystkim.

Noc dłużyła się w nieskończoność, lecz w końcu minęła, a pociąg z gwizdem opuścił dworzec w Valdze.

***

(Nie wiem, czego oczekiwałem, ale nie widzę światełka w tunelu. Minione życie nie przelatuje mi przed oczami, nie ginie w blasku. Po prostu przymykam powieki, a gdy je rozwieram, życie staje się inne.

Nie widzę już nieba, mew, koniczyny, czarnowłosej dziewczynki. Widzę za to całą otaczającą mnie materię, a przede wszystkim własne ciało – martwe, a jednak ruchome od kłębiących się dżdżownic.

I tylko jej śmiech uświadamia mi, że to wszystko pozostaje przeraźliwie realne.)

Tym razem już nikt nie chciał się do mnie dosiąść. Do przedziału zawitał tylko przerażony konduktor, który skasował bilet i czym prędzej wyszedł. Zapewne najchętniej wyprowadziłby mnie z pociągu, jednak kartka, którą zawiesiłem sobie na szyi, korzystając ze sznurowadeł, skutecznie go zniechęciła. Napisane po angielsku i estońsku przesłanie z każdą minutą podróży docierało do coraz większej liczby pasażerów. Byłem bezpieczny.

„CHORUJĘ NA TRĄD. JADĘ DO KLINIKI, KTÓRA OCALI MOJE ŻYCIE. PROSZĘ ZACHOWAĆ DYSTANS – NIE CHCĘ NIKOGO ZARAZIĆ”.

Choć to bolesne, informacja okazała się nad wyraz skuteczna – nikt nie wchodził mi w drogę, nikt nie zawracał z obranej trasy. Kłamstwo, gdyby bliżej mu się przyjrzeć, szybko wyszłoby na jaw, jednak moje oblicze nie zachęcało do wchodzenia w dyskusje.

Coraz częściej łapałem się na tym, że zapominam o doczesności, skupiając się na ostatnich chwilach dogorywającego na łące Martena. Jego wspomnienia mieszały się i mieniły, zachodziły na siebie, a jednak podążały do nieuniknionego końca. Widziałem, jak dżdżownice pożerają moje ciało, i zastanawiałem się, jak to możliwe. Nie trzeba było doktoratu z biologii, by wiedzieć, że nie są mięsożercami.

Godzinę później wysiadłem z pociągu, z trudem zarzuciłem torbę na okryty jedynie płaszczem i koszulą obojczyk. Wciągnąłem do płuc powietrze estońskiego Tartu i pokuśtykałem w dalszą drogę.

***

Informującą o trądzie kartkę wyrzuciłem do śmietnika – jeśli nawet w Estonii znajdowała się klinika zdolna mi pomóc, z pewnością nie postawiono jej w Mehikoormie, do której musiałem się teraz dostać.

W pobliskim kiosku kupiłem mapę oraz wyciągnąłem karteczkę z odpowiednim pytaniem. Tak przygotowany poszedłem do informacji, gdzie otyła, żująca gumę Estonka wskazała mi drogę na dworzec autobusowy. Była tak niezmiernie znudzona, że nawet mój stan nie zrobił na niej wrażenia.

Pokrzepiony tym faktem pokuśtykałem ku wyjściu. Starannie wyperfumowany, wydzielałem drażniącą, mdłą woń. Wolałem nie myśleć, jak zareagują pasażerowie autobusu.

Budynki, samochody i ludzie zlali się w jedną, bezosobową masę, w której wypatrywałem jedynie przystanku. Szept w głowie nie cichł – teraz należał nie tylko do Martena, ale i samej babci, która uparcie powtarzała nasze imię i prosiła o coś bełkotliwym głosem. Chyba o to, bym wrócił.

(Jak to możliwe, że chodzisz? Czujesz? Myślisz?)

Trup z estońskiej łąki obrzucił mnie pytaniami, na które mogłem odpowiedzieć co najwyżej wzruszeniem ramion. Przeszłość zaczęła zlewać się z przyszłością, koszmarami i widzeniami. Mózg – moje ostatnie sanktuarium – umierał wraz z resztą ciała.

Jak przez sen pamiętam podjeżdżający autobus i malujące się na twarzy kierowcy przerażenie. Kaptur, okulary i zawinięty wokół ust szalik nie ukrywały rozpadającego się nosa i dziurawych policzków, a szczelnie zapięty płaszcz wisiał na mnie jak na szkielecie. Spodnie były pełne czegoś, w czym dopatrywałem się własnych tkanek.

Wyciągnąłem przed siebie odpowiednią kartkę, na której informowałem, że jadę do Piirissaare, by tam umrzeć wśród rodziny. Że jestem chory paliatywnie i nie ma już dla mnie ratunku. Że nikogo nie zarażę. Do karteczki dołączyłem historię choroby z polskiego SOR-u, której zgodnie z moimi oczekiwaniami estoński kierowca nie potrafił odcyfrować.

Ale, co najważniejsze, uwierzył.

Usiadłem przy oknie na końcu autobusu i zapatrzyłem się w mijany po drodze pejzaż. Chciało mi się płakać. Tęskniłem.

***

(Nie widzę już nieba. Nie widzę mew. Nie widzę nawet tej łąki, na której powoli umierałem. Widzę tylko Mię. Jest wszędzie, a zarazem nigdzie. Nie rozumiem, czy jest we mnie, czy to ja tkwię w niej.

Mia za mną tęskni. Dużo przeklina. Ciekawe… Naszła mnie właśnie taka dziwna myśl – czy jestem dżdżownicą?

Dzisiaj Mia nie przeklina, dzisiaj śpiewa. Właśnie miał miejsce nowy początek, dom lśni już czystością. Zrobiło się ciaśniej, choć zarazem weselej. Poznałem rodziców Mii, poznałem Sofię, rudowłosą pokojówkę, która raz w tygodniu przychodziła sprzątać dom.

Przepraszam, jaka rudowłosa? Widział kto rudowłosą dżdżownicę?)

***

Ocknąłem się, gdy zgasł silnik autobusu. Wyjrzałem przez okno i kilkoma szybkimi mrugnięciami pozbyłem się powidoków. Myśli Martena zniknęły sprzed oka, ustępując przystankowi, domkom Mehikoormy oraz granatowemu bezmiarowi jeziora Pejpus. Przy drewnianej kei kołysało się kilka łódek. Wykrzywiłem resztki twarzy w parodii uśmiechu.

Wysiadłem z pojazdu, przejrzałem rozkład jazdy i osunąłem się na ławkę. Torba upadła na ziemię, a ja załkałem. Autobus do Laaksaare, skąd wypływał prom na wyspę, miał przyjechać dopiero za sześć godzin.

Bałem się jak nigdy. Co się stanie z Darją i dzieciakami, jeśli nie dam rady?

Wzbudzona tą myślą czułość do żony sprawiła, że wyciągnąłem szklaną figurkę i pogładziłem ją palcem. Przed oczami stanęła mi twarz ukochanej. Jej wiecznie wzburzone, rude włosy i niesforny błysk w oku. Taki sam jak u Artjoma. W przeciwieństwie do niego Sandra odziedziczyła oczy po Darji.

Zamarłem.

Ile nasze dzieci mają matek? Zastanowiłem się i w tamtym momencie odpowiedź na pytanie wcale nie wydawała się oczywista.

(Jedność)

(Komórka dżdżownicy)

Dwa głosy rozległy się w mojej głowie. Jeden musiał być fałszywy. Może oba. A może… żaden?

Gdy przyjechał kolejny autobus, wszedłem pierwszy i jak poprzednio zająłem miejsce w tylnym rzędzie. Otuliłem się płaszczem, próbując wtopić się w popielate siedzenie.

– Palun härra, võtka veidi vett. – Właściwie byłem już głuchy, gdy rozbrzmiały znajome dźwięki estońskiego języka.

Ze zdumieniem spojrzałem na chłopca, wyciągającego w moim kierunku butelkę wody. Na jego zarumienionej twarzy nie dostrzegłem śladu strachu. Odruchowo przyjąłem prezent i zamarłem, boleśnie świadom, że nie przygotowałem stosownej karteczki. Ostatnie, czego się spodziewałem, to ludzka życzliwość.

– Aitäh… – rzuciłem, jednak chłopiec już wrócił do rodziców, którzy uśmiechnęli się do mnie uprzejmie. Mężczyzna o szerokiej, ufnej twarzy potarmosił syna po włosach.

(Nad moją głową krążą mewy, przecinając błękitny…)

– Zamknij się, to już dawno nieprawda – wychrypiałem, a Marten, o dziwo, posłuchał. Silnik autobusu zawarczał, a latarnia morska w Mehikoormie zaczęła się powoli oddalać.

Moja podróż nieubłaganie zmierzała ku końcowi.

***

Dzięki uprzejmości Estończyka, którego syn wręczył mi butelkę wody, ledwie dotarliśmy do celu, miałem w ręku bilet i czekałem na ostatni tego dnia prom. Historyjka, którą przedstawiłem kierowcy, rozeszła się po autobusie i wywarła efekt, jakiego w ogóle się nie spodziewałem. Wszyscy mi współczuli, pragnęli mi pomóc.

Pewien starszy, postawny Estończyk pomógł nieść torbę, jasnowłosa kobieta wsparła mnie podczas uciążliwej drogi po pokładzie. Dzieci wskazały ławkę, na której spocząłem. Podziękowałem zmęczony, ale i szczęśliwy.

Kiedy zostałem już sam, a prom odbił od brzegu, po raz kolejny sięgnąłem do torby. Nieporadnymi ruchami otworzyłem ją i wyjąłem album.

Stanowił pamiątkę, którą babcia postanowiła zabrać z domku na wyspie Piirissaar i zawierał przede wszystkim te dobre wspomnienia. Okruchy pamięci, przedstawiające roześmianych rodziców, rozkwitającą przyrodę i oczywiście… ciało Martena. Nieraz podczas tej podróży zastanawiałem się, kim on właściwie jest i dlaczego umiera na łące. Został ugryziony przez węża, którego jad działał paraliżująco? Ta hipoteza zdawała się najbardziej trafna, ale tak czy inaczej – nie wiedziałem.

Było jeszcze zdjęcie Żarłoczność, ukazujące umierających rodziców, no i oczywiście Nowy początek. Czysta zgroza, której moja racjonalność zadawała kłam, a jednak… podświadomie wierzyłem w realność obrazu. Pozostawał dla mnie jedyną nadzieją, dlatego otworzyłem album i wlepiłem oko w fotografię.

Na pierwszym planie znajdowała się Mia. Całkiem ładna, czarnowłosa dziewczynka, z której oczu wyzierało szaleństwo. Uśmiechała się z dziką radością, rozpostartymi ramionami obejmując dwa potwory.

Po raz kolejny przyjrzałem się zmacerowanej, jakby żółwiej skórze, która lśniła w blasku lamp. Zapadłym, pustym oczom. Wiotkim kończynom. Bezkształtnym czaszkom. Stwory siedziały, gdyż ich nogi nie mogły utrzymać ciężaru ciała.

Po prawej znajdowała się jeszcze czwarta postać, w której rozpoznałem fragmenty Sofii, po lewej spoczywała sterta ciemnych, jajowatych pojemników. Nie wiedziałem, co mogłyby zawierać, jednak pewna mrożąca krew w żyłach myśl podpowiadała mi, że…

Uśmiech Mii, tak piękny i szczery. Po części wywołała go obecność tych zniekształconych ludzi, jednak domyślałem się, że głównym adresatem była osoba fotografa. Piąty człowiek w tym domu.

Ten, który podobnie jak ja przypominał babci Martena z łąki.

***

Babciu, co ty zrobiłaś? Moje wspomnienia, Żarłoczność, wszystko wskazuje na to, że ich zabiłaś, a jednak… odżyli. Co się wydarzyło w tym domu i dlaczego nie zawarłaś tego w albumie? Choćbyś mnie prześladowała do śmierci, odkryję prawdę i ocalę swoich bliskich.

Moje serce zabiło kilka razy, po czym na powrót zamilkło.

Gdy prom przybił do brzegu, pokazałem ostatnią z przygotowanych zawczasu kartek, podziękowałem Estończykom i poczekałem, aż wszyscy się rozejdą.

Przysiadłem na ławce i wpatrzyłem się w granatowe niebo nad Piirissaare Sadam. Mewy przecinały lazur, dookoła szumiał wiatr, potrząsając koronami drzew, falując łąkami. Właściwie tego miejsca nie pamiętałem, a jednak jedno spojrzenie na zabudowania pobliskiego Tooni uświadomiło mi, że bez problemu odnajdę drogę do celu.

Odrzuciłem niepotrzebną już torbę, zdjąłem okulary i szalik, następnie płaszcz oraz koszulę. Zatrzymałem tylko figurkę kobiety, wcisnąwszy ją w przestrzeń między żebrami. W pobliżu serca.

Przy tych czynnościach tkanki spełzły z moich ramion, z brzucha wylała się rzeka jelit. Poczułem się nagle lekki i świeży. Strzępy mięśni opornie wprawiały w ruch stawy. Spojrzałem na kościotrupie dłonie, na stopy, wciąż ukryte w butach. Ich akurat wolałem nie ściągać. Mój nieżywy umysł nie był już w stanie odczuwać strachu czy zgrozy, więc po prostu poszedłem przed siebie.

***

Piiri sprawiało wrażenie wioski zamrożonej w czasie. Przechodząc, wciąż widziałem te same domki, sklepy, zaniedbaną drogę, którą niejednokrotnie przebywałem, zmierzając do kościoła w pobliskim Tooni. Nawet ludzkie twarze wydawały się takie same, z tą różnicą, że teraz wykrzywiał je nie uśmiech, a przerażenie. Śledzili mój powolny marsz z chodników i okien – nikt mi nie pomógł, ale i nikt nie przeszkodził. Niektórzy szeptali między sobą.

Trasę, która powinna zająć mi kwadrans, przebyłem w godzinę. Zaniedbane, rozpadające się domostwa ustąpiły łąkom. Zarastające drogę chwasty zdawały się sugerować, że po naszej wyprowadzce dom Mii pozostał opuszczony.

(Nie-nie-nie-nie-nie. Nie! To nie ja, czy tego nie widzisz, czy tego nie rozumiesz? MIA! Nie-nie-nie-nie. Skończ z tym, przestań! Nie wchodź tam, to cię tylko zasmuci, tylko zrani, a w niczym nie pomoże, nic nie wskórasz, patrząc. Nicnieosiągniesznicnie…)

Z każdym krokiem głos stawał się coraz głośniejszy i bardziej rozpaczliwy. Nie byłem nawet pewien, czy zwraca się do mojej babci, czy do mnie.

Gdy przystanąłem, ucichł. Wiatr potrząsnął stojącym w ogródku strachem na wróble, który skłonił głowę w ironicznym pozdrowieniu. Dom pożerał mnie czernią pustych okien. Wyglądał na zamieszkały, choć spodziewałem się zastać ruderę z powybijanymi szybami.

(Nie wchodź tam.)

Zrobiłem kolejny krok, a drzwi wejściowe uchyliły się bezgłośnie. Albo po prostu nie usłyszałem skrzypienia nieoliwionych od lat zawiasów.

(Znajdziesz tam tylko smutek.)

– Mis on elu, kui mitte kurbus? – szepnąłem po estońsku, nie będąc tego do końca świadom. A może prędzej pomyślałem, skoro moje gardło nie przewodziło już dźwięków, a pokruszone płuca wysypywały się przez szczeliny między żebrami?

(Lepszy mniejszy smutek niż większy. Mia to rozumiała. Dlatego odeszła.)

Nic sobie nie robiąc ze słów nieboszczyka, przekroczyłem próg. Odruchowo spojrzałem w wiszące nad szafką z butami lustro.

Nie przypominałem już Martena, którym niegdyś byłem. W ogóle nie przypominałem człowieka.

Po podłodze walały się te same dziwaczne łupiny co w babcinym pokoju w Zaboryszkach, choć sądząc po usypanych przy ścianach stosach, ktoś próbował zaprowadzić tu porządek.

Wszedłem do kuchni – półki zawalone były puszkami i pudełkami, w chlebaku leżało spleśniałe pieczywo. Otworzyłem drzwi lodówki i pobieżnie przejrzałem zawartość. Nic ciekawego. Nic godnego uwagi…

(O Bożebożeboże, trzymali to, trzymalitrzymalitrzy…)

…poza…

(Tyle lat! To niemożliwe, to nie powinno…)

…jajkami. Wziąłem jedno z nich do ręki – miało dziwaczną, elastyczną skorupkę, a barwą przypominało cytrynę. Nabrałem dziwnego przekonania, że gdybym jeszcze żył, w tej chwili mdłości zgięłyby mnie wpół. W tym jajku było coś dziwnego. Nienaturalnego.

(Bliskiego.)

Uświadomiłem sobie, że nie mam czasu, i zamknąłem lodówkę. Wszedłem po schodach na piętro i zajrzałem do pokoju Mii. Meble i podłogę zaścielała gruba warstwa kurzu – w przeciwieństwie do kuchni czy salonu wyglądał na opuszczony od wielu lat.

Zbliżyłem się do biurka i przetrząsnąłem szuflady. Między przyborami szkolnymi i zapomnianymi pamiątkami nie znalazłem jednak niczego interesującego. Więcej szczęścia miałem, przeglądając szafę. W jednym z kartonów odkryłem zapełnione pismem Mii zeszyty. Wysunąłem pojemnik i jęknąłem, gdy lewa ręka oderwała się od ciała.

Nie dowierzając, że naprawdę mnie to spotkało, spojrzałem na wyrwaną ze stawu barkowego kończynę. Otrząsnąłem się i wyjąłem pierwszy zeszyt. Usiadłem przy biurku i zacząłem czytać, mrużąc wysuszone oko. Kilka godzin później wszystko było już jasne.

(Większy smutek. Mówiłem, że to tylko większy smutek.)

***

Tęsknię za Tobą, ukochany.

Martenie.

Marti.

Smakuję Twe imię i czekam, aż wrócisz. Czy naprawdę nie rozumiesz, JAK BARDZO CIĘ KOCHAM?

Na tym okropnym świecie tylko Ty okazałeś mi zrozumienie, potrafiłeś wysłuchać… Może czasem byłam zbyt oschła zbyt SAMOLUBNA? Ale myślałam, że jesteśmy świadomi łączących nas uczuć.

Hihi! Wciąż pamiętam, jak jadłeś dżdżownice! ♥ To było takie zabawne! ♥ A później te dżdżownice zaczęły jeść CIEBIE! To było jeszcze zabawniejsze – taka ZEMSTA, nie?

Swoją drogą, wczoraj na biologii dowiedziałam się, dlaczego na łące żyje tyle tych robaczków. Ponoć to przez rośliny motylkowate, takie jak łubin, wyka, koniczyna. Pani nauczycielka mówiła, że robaki bardzo lubią się tym żywić, nie zna jednak całej prawdy, hihi.

Niech pozostanie naszą słodką tajemnicą, co jest PRAWDZIWYM smakołykiem dla dżdżownicy, dobrze, Martenie? Ukochani muszą mieć swoje tajemnice!

***

Przepraszam. Źle Cię traktowałam, to dlatego te cholerne robaki Cię zjadły. To dlatego, prawda???

Dziś na lekcjach przerabialiśmy fragmenty Biblii i moją szczególną uwagę zwrócił ten:

„W pocie więc oblicza twego

będziesz musiał zdobywać pożywienie,

póki nie wrócisz do ziemi,

z której zostałeś wzięty;

bo prochem jesteś

i w proch się obrócisz!”1

Hihi!

Tak więc sobie myślę… może to dobrze, że odszedłeś właśnie na TEJ ŁĄCE?

***

Ojej, wciąż czuję ten dreszczyk emocji, najdroższy, wciąż go czuję!

Wyzbierałam wszystkie dżdżownice i zamknęłam je w słoiku. Zerwałam też koniczyny z Twojej mogiły – te same, na których konałeś! Hihi!

Siedzę sobie teraz przy biurku, patrzę na robaczki i popijam herbatkę. Czasem wypuszczam jedną czy dwie i pozwalam, by po mnie pełzły. Mmm… Gdy zamykam oczy, mam wrażenie, jakbyś to Ty…

Jedną nawet wsadziłam TAM. Do mojego zakątka miłości. Ojej, jak ona się wierciła! Jaka była śliska! Teraz chyba rozumiem, dlaczego tak jęczałeś, gdy wchodziły Ci do buzi. Też to czułeś, prawda? ♥♥

O rany, jakie to głupie, co ja tu pisałam???

Przekreślenie, jak i dopisek, najwyraźniej pojawiły się później. Babcia użyła innego długopisu.

Siedzę w łóżku i z trudem panuję nad żołądkiem. Nie mogę rzygać. Nie mogę, nie mogę, nie mogę! Jaka ja jestem naiwna… Nooo, głuptas!

Myślałam o cytacie z Biblii i o tym, co mówiła ostatnio pani z biologii na temat obiegu materii w przyrodzie. Jeśli jej słowa są prawdą, to znaczy, że w tych dżdżownicach naprawdę jesteś Ty, Martenie, TY! Mieszkasz tam sobie cichutko i nic nie mówisz swojej Mii…

Okrutny jesteś, wiesz?

Ale Cię kocham i na dowód tej miłości ZJADŁAM JE. Wszystkie, co do jednej, większość połykałam. Przyjmę Cię W SIEBIE, najdroższy. Już na zawsze będziemy razem!

***

To wszystko było prawdą, och jej, wszystko, KAŻDE SŁOWO! ♥

Słyszę Cię w mojej głowie. Słyszę, jak do mnie mówisz.

W najśmielszych marzeniach nie spodziewałam się, że dżdżownice zjedzą również Twoją umiłowaną, piękną duszę. I wszystkie Twoje uśmiechy. Widzę je, jak zamknę oczy, Mart.

***

Powiem Ci skrycie – nienawidzę tego. Nienawidzę, gdy przypomina mi o szkole, gdy zagląda do mojego pokoju bez pytania. Gapi się! Gapi się tak jakoś dziwnie ta kobieta.

Niech sobie idzie. I nie wraca.

Znacznie lepiej, jakby byli posłuszni. Taaaak, Martenie, tak jak Ty.

Wiem, wiem, wiemwiemwiem, co zrobię! już na zawsze będziemy razem!

***

Ale ładnie mi wyszło.

Nawet zrobiłam dla Ciebie zdjęcie, najdroższy. Nazywa się Żarłoczność! ♥

Jeszcze tylko ich porąbię (na szczęście wiem, gdzie tatuś chowa siekierę!) i zaniosę na łąkę. Będzie więcej smakołyku dla dżdżownicy, hihi.

***

Ledwo to wytrzymałam, ale nie rzygałam.

Dzisiaj odwiedziła nas kochana Sofia i była zdziwiona, gdy powiedziałam, że rodzice chcą się z nią widzieć na łące. Jak zwykle próbowała być dla mnie miła. Nawet ją lubię.

Nie wiem, czy robię dobrze, ale

XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX Musi być dobrze.

Na pewno.

XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX

Cokolwiek było tu napisane, babcia starannie to zamazała.

Rozrzucałam ich daleko od Twojego MIEJSCA SPOCZYNKU, najdroższy. Od „Ołtarza naszego uczucia”. Nie chcę, by je kalali. Mam nadzieję, że

***

Jestem słońcem.

Świecę tak jasno, promienieję szczęściem, a jednak…

…jestem sama na tym niebie.

Niebie? A może raczej – w PIEKLE? Tam bywam znacznie częściej…

Tu jest tak smutno, tak cicho…

Zjadłam więcej dżdżownic. Na łące jest ich teraz naprawdę dużo, szczególnie że ostatnio non stop pada deszcz. Boli mnie brzuch.

***

Ten szum jest męczący. Jest tu cały czas, a ja jestem bezradna.

Brzuch mi rośnie, chociaż nie jem. CUD JAKIŚ???

Martenie, chcę się do Ciebie przytulić. Nigdy nie miałam okazji i szalenie tego żałuję.

***

Nie wierzę. To nie może być prawda.

… … …

Trochę to straszne.

***

Trzymam je w cieple, choć chyba tego nie potrzebują. Rosną w oczach, jest ich tak dużo, tak strasznie dużo. Moje małe, żółte, połyskliwe, delikatne jajeczka. Musiały rosnąć mi w brzuchu przez cały ten czas, hihi.

Wyglądają jak jajeczka dżdżownicy, tyle że większe. Największe urosło już do rozmiarów komody! A najmniejsze przypomina jajo kury.

„Urodziłam” je wczoraj wieczorem, po długim pobycie w toalecie. Nie spodziewałam się czegoś takiego; chyba dobrze, że łykałam te dżdżownice w całości.

Nie będę się zdradzać z nadziejami, ale są WIELKIE!

Czyżby moje życzenie miało się spełnić? ZNOWU CIĘ UJRZĘ? ♥

– To psychopatka… To… To niemożliwe. – Skonfundowany, odłożyłem na bok kolejną kartkę.

Przypomniałem sobie skorupki w pokoju babci i okresowo wzdęty brzuch. Jej ciężar, gdy niosłem ciało do samochodu. Ileż jajek musiało w niej wtedy być…

(Większy smutek… Nic, tylko większy smutek…)

Zignorowałem głos w głowie i czytałem dalej.

Jest ich coraz więcej, a pierwsze już się „wykluły”.

Och… Martenie. Spełnia się moje życzenie ♥

Choć w najśmielszych snach tego nie oczekiwałam, ON ma Twoje oczy. Ma też niestety włosy tatusia i jego ręce. I… Sama nie wiem. To dziwne.

Są jak dzieci. Nawet te, które rodzą się dorosłe. Biegają po domu, oddychają, żyją. I sama nie wiem, co do nich czuję. Przecież to nie są ludzie?

Ostatnio urodziło się też kilka tych najmniejszych. Postacie wielkości myszek, hihi.

Od razu pomarły, więc je wyrzuciłam.

Brzuch znowu puchnie.

***

Niech się odpierdolą. Jest ich za dużo.

A żaden nie jest TOBĄ, najdroższy.

***

Nienawidzę ich, nienawidzęnienawidzę…

Ja naprawdę jestem w piekle.

***

XXXXXwypierXXXXX XXXXogląXXXXX

Ten fragment, zajmujący kilkanaście linijek, babcia starannie zamazała. Po fragmentach słów wywnioskowałem, że zawierał głównie bluzgi.

!!!!!!!!!!!

Pasożyty. Szkodniki. Robaki.

Żaden z nich nie jest Tobą.

Wciąż słyszę głosy. Mamusi i tatusia, Sofii… Coś mi mówi, że słyszę również TWÓJ głos. Czy to prawda? Czy wreszcie się do mnie odezwałeś, ukochany?

Niestety te chodzące kukły to nie wy. To tylko pozbawione duszy skorupy, dzieci dżdżownic. Dusze…

…zostały we mnie. Zatroszczę się o nie. Obiecuję.

***

Próbowałam zacząć nowe życie z kilkorgiem z nich. Wybrałam tych, którzy zdawali się najmądrzejsi, którzy najbardziej przypominali WAS. Rodzinne spotkanie uwieczniłam na zdjęciu (mam nadzieję, że kiedyś zobaczysz ten nasz Nowy początek).

Ale, powiem Ci skrycie, Martenie – jestem nieszczęśliwa. Minęło kilka długich lat, trochę się uspokoiłam… Żałuję tego wszystkiego. Coś we mnie umarło, od kiedy zamordowałam pierwsze z nich, pierwsze z moich dzieci.

Zostawiłam tylko jedno jajeczko, resztę niszczę zaraz po „złożeniu”.

***

Muszę odejść. To nie ma już sensu.

Mały Marten jest takim wesołym chłopcem i przypomina Cię jak nikt wcześniej, najdroższy. Okazało się, że po nasmarowaniu skóry oliwką nabiera ona prawidłowej barwy, więc nikt nie będzie postrzegał go jako potwora, hihi.

Mimo wszystko „moją rodzinę” postanowiłam zamknąć w piwnicy. Nie dopuszczę, by mały Marten ich zobaczył, by poznał prawdę. To zniszczy jego dzieciństwo.

***

Spróbuję po raz ostatni. Czuję, że ON może wyrosnąć na CIEBIE.

Zaufam.

Wyjadę stąd (może do Polski? Jest dostatecznie daleko?), a moja rodzina niech sobie żyje. Zostawię te ZŁE rzeczy za sobą, wezmę tylko album, który będzie mi przypominał o Tobie i o tych lepszych czasach.

A Martena zabiorę ze sobą. Starzeję się, nie wyglądam już tak dobrze jak kiedyś, ale czyż miłość zna granice? Gdy chłopiec podrośnie… Wierzę, że ujrzy we mnie dziewczynę, która siedziała przy Tobie, gdy konałeś. Dziewczynę, którą kochałeś.

Reszta strony pełna była fantazyjnych rysunków, uśmiechów i zakreśleń. Znalazło się również kilka cytatów, których jednak nie rozpoznałem.

***

Na tym kończyły się zapiski babci. Odłożyłem ostatnią kartkę i wpatrzyłem się bezrozumnie w kąt pokoju.

Głosy umilkły. Czułem, że cząstka Martena z łąki, którą odziedziczyłem dzięki zamieszkującym babcię dżdżownicom, przypatrywała mi się wyczekująco.

Dalsza część historii była już jasna – przyjechaliśmy do Zaboryszek. Najwyraźniej z czasem zobaczyła, że w człowieku, na którego wyrosłem, nie było jednak wiele „tamtego” Martena. Wcale jej nie pokochałem.

Dlaczego więc postanowiła „urodzić” jeszcze kilka jajeczek? Dlaczego dała mi Darję, a później, gdy dowiedziała się, że jesteśmy bezpłodni, również Sandrę i Artjoma? Tego nie wiedziałem, choć podświadomie liczyłem, że ostała się w niej jakaś ludzka cząstka. Że po prostu chciała dla nas dobrze.

(Chciała dla was dobrze…)

Głos jak echo powtórzył moje myśli. Nie wiedziałem już, do kogo właściwie należał. Do Martena? A może do osoby, która naprawdę kochała Mię – jej ojca?

Uświadomiłem sobie, że zabijając tę kobietę, skazałem na zagładę całą naszą rodzinę.

***

Nieubłagany księżyc wschodził nad Piiri, lecz zachodzące słońce nie chciało mu ustąpić. Ciała niebieskie walczyły ze sobą, malując nieboskłon burą szarością. Wiatr ucichł, a zamiast mew w przestworza wzleciały sowy i nietoperze. Pośród traw cykały świerszcze. Estońska biała noc rozkwitała opornie, boleśnie. I była równie piękna, co w najdawniejszych z moich wspomnień.

Wstałem, z trudem przełamując pętającą stawy sztywność, oderwałem wzrok od okna i powlokłem się z powrotem na parter. Czułem pustkę. Cóż mi po odpowiedziach, skoro nie rozwiązują one problemu? Napędzającą mnie energię zdusiło rozczarowanie.

Jedność. W umyśle rozgorzało pragnienie wilgotnej gleby.

(Ukojenie.)

Zszedłem do przedpokoju i oparłem się o ścianę. Potoczyłem mętnym spojrzeniem po domu. Wszystko się wydawało ciche i martwe. Jak ja.

Tylko jedno miejsce wyróżniało się pośród tej szarej masy. Otaczał je nimb upiornej aktywności, deklaracji działania. Czułem, że gdyby moje uszy odbierałyby dźwięki, usłyszałbym dobywające się stamtąd głosy.

(Była moją podporą, moim jedynym sprzymierzeńcem. Sofia, kochana Sofia. Tam w środku, w trzewiach Mii wszystko było jednako purpurowe. Jej krew. Jej myśli. Miłość jej rodziców. Zegary bezradnie odmierzały bezczas. Tchnienie „czegoś” rozdzierało mnie przy każdym poczętym jajku, przy narodzinach kolejnego plugawego życia.

Utraciłem nadzieję, że agonia kiedykolwiek się skończy, lecz jej obecność wlewała otuchę w strzępy mojego udręczonego umysłu. Sofia była… realna. Była obca w tym sercu, nie znała go, podobnie jak ja.)

Drzwi do piwnicy.

Zbliżyłem się do nich i pogładziłem zmurszałe drewno. Dotknąłem klamki i przytrzaśniętej kępki rudych włosów. Przez chwilę poczułem się jak w domu.

(Zejdź tam.)

Nie chciałem tego słuchać, jednak obca wola w mojej głowie znów narastała. Zastanawiałem się, ilu ich tkwiło w podziemiach tego domostwa, ilu jeszcze żyło. Ilu nadal zdychało. I czy był wśród nich substytut Sofii.

(Zejdźtamzejdźtamzejdźtam.)

Popychany nakazem, chwyciłem za klamkę i nacisnąłem. Ręka wygięła się pod nienaturalnym kątem. Utrzymujący ją w całości strzęp tkanek uległ rozdarciu, a kość pękła, pozbawiając mnie władzy nad kończyną.

(Nienienienienienie! Nie!!! Wejdź tam, wejdźtamwejdź…)

Spojrzałem na leżącą wśród skorup rękę, na obleczone rękawiczką połamane palce i nieoczekiwanie przypomniałem sobie obieg materii w parku Skaistakalnis. To, co powstawało, u schyłku życia nie tyle umierało, ile zmieniało formę. Przechodziło do innej, a jednak wciąż trwało.

Cofnąłem się spod drzwi do piwnicy, stanąłem przed lustrem i skupiłem uwagę na klatce piersiowej. Widziałem prześwitujące między żebrami, niebijące serce oraz spoczywającą tuż obok niego figurkę kobiety o dwóch twarzach.

I wielu duszach. Tylu, ile przyswoiła niegdyś wygłodniała, obłąkana Mia.

Skoro dżdżownice z estońskiej łąki już raz potrafiły przyczynić się do cudu, pozostało mi wierzyć, że mogą go powtórzyć i dla mnie. To była nasza ostatnia szansa.

Darjo. Artjomie. Sandro. Jeśli to wszystko, co napisała babcia, jest prawdą i dla was jest jeszcze nadzieja. Jesteście przecież również… we mnie.

Nie pozwalając ulecieć tej myśli, wyszedłem z domu i korzystając ze wspomnień Martena-nieboszczyka, zagłębiłem się w gąszczu przydomowego boru. Czułem, że moje nogi niedługo odmówią posłuszeństwa. Na szczęście łąka nie była daleko.

Dotarłem do miejsca, w którym już kiedyś, wiele lat temu, leżałem i spoglądałem w bezchmurne niebo. Obok stał obrośnięty mchem kamień, na którym tak lubiła przesiadywać Mia. Dookoła niego kłębiły się dżdżownice.

Nie mogłem liczyć, że znajdzie się druga osoba, która je spożyje na podobieństwo babci, lecz…

Mój skołatany umysł przywołał słowa: „…bo prochem jesteś i w proch się obrócisz…”, a głos w głowie niespodziewanie dodał:

(…by z prochu powstać powtórnie.)

Na łące, poza łubinem, wyką czy koniczyną, pleniły się również groch i fasola. Jeśli tylko ktoś się skusi na te warzywa. Jeśli kiedyś, za wiele lat, zbierze plon naszych wspomnień to, być może, zostanie nową Mią.

Gdy tak się stanie, przetrwa też…

(…nasza pamięć. Rozkwitnie jak kwiaty na wiosnę, wzniesie się jak mewy, zaszumi niczym drzewa…

Jeszcze się zobaczymy.)

Łukasz Redelbach – pisze o sobie tak: „Od dzieciństwa absorbował mnie akt kreacji. Po latach dołączyło do niego zainteresowanie doczesnością, którą zgłębiałem w trakcie studiów. Analizowałem zarazem ludzkie ciała, jak i umysły. A im głębiej sięgałem, tym większy czułem strach. Strach przerodził się w fascynację, a fascynacja… w opowiadania. Swoją twórczość postanowiłem wyrażać przede wszystkim w formie horroru, jako że ten gatunek najlepiej ukazuje kontrast między ludzką ohydą a pięknem. Za pomoc w pracy nad tekstami opublikowanymi w antologii dziękuję Gammie Orionis, wilgotnej glebie oraz ciemności”.

1 Rdz 3,19, IV wydanie Biblii Tysiąclecia, Wydawnictwo Pallottinum, Poznań 2003.

Nocne Radio znów nadaje. Pochwała ciszy

Jarosław Łukasiński

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/20950

Bardzo żywotne opowiadanie. Dzięki Twoim opisom udało mi się usłyszeć trzaskający głos z radia. Audycje były dla mnie filarem tekstu i jego najmocniejszą stroną. Fajnie imitowałeś formułę audycji retro i styl groszowych powieści grozy.

wisielec

Kawałek solidnego horroru, zbudowanego przy użyciu klasycznych elementów – dzieci same w domu, noc, zima, pozornie zwykły, ale złowrogi przedmiot… Jest klimat, jest napięcie.

W porządnym horrorze nie muszą padać trupy i latać flaki, żeby było strasznie.

thargone

Wspominałam już kiedyś, że potrafisz pisać horrory? Bardzo dobrze budujesz nastrój, motyw dzieci samych w domu jest stary jak filmy puszczane w święta, ale wycisnąłeś z niego, ile się dało.

Finkla

Nocne Radio znów nadaje. Pochwała ciszy

Jarosław Łukasiński

Niniejsze opowiadanie to w zamierzeniu pierwsze z serii. Każdy z tekstów ma powiadać odrębną historię, choć łączyć je będzie miejsce akcji i oczywiście
tytułowe radio.

Kacper postawił radio na podłodze strychu. Stare, w drewnianej obudowie. Dwa pokrętła przypominały oczy, a pożółkłe przyciski na dole – zęby.

Usiedli przed nim we trójkę.

– Będziemy słuchać radia? – zapytał Marek.

Gdy weszli na strych, zapowiadało się naprawdę nieźle. Zapadł już zmrok, gęsto padający śnieg przykrył dwa niewielkie okna i w słabym świetle zwisającej smętnie żarówki pomieszczenie wyglądało niczym zapomniany labirynt wyrosły ze starych mebli, kartonów i nieużywanych sprzętów. Marek spodziewał się, że kuzyn i kuzynka zaproponują mu coś naprawdę przerażającego. Ten wieczór miał być ukoronowaniem jego tygodniowej wizyty, obfitującej w różne ciekawe przeżycia.

Drugiego dnia pobytu Kacper i Ania zaciągnęli chłopaka na stary, ukryty w lesie cmentarzyk. Odkopywali groby ze śniegu i było naprawdę strasznie, a gdy usłyszeli coś, co brzmiało jak kroki, uciekli z wrzaskiem.

Czwartego dnia do późna opowiadali sobie przerażające historie. Był w nich upiór uwięziony w lustrze, autobus-widmo czy potwór hasający po lasach, widoczny tylko w świetle księżyca. Kiedy Marek obudził się później w nocy, leżał jak sparaliżowany, bo wydawało mu się, że ktoś stoi w przedpokoju. Zamknął oczy i zaczął liczyć, aż w końcu usnął.

Wczoraj zakradli się do piwnicy, gdzie wujek ukrywał biblioteczkę złożoną z książek, których nie wypadało umieścić w pokojowej meblościance. Były tam tanie horrory z okładkami rozlatującymi się od samego patrzenia, powieści dla dorosłych pełne nieprzyzwoitych scen oraz głośne tytuły napisane przez sławnych, bardzo złych ludzi. Marek, Kacper i Ania zaczytywali się w tym zakazanym księgozbiorze, aż nakrył ich Krzysiek i musieli zwiewać.

A tego wieczoru zostali sami. Na całą noc. Ich rodzice wybrali się na jakąś zabawę. Co prawda zostawili z nimi Krzyśka, ale on sam korzystał z wolności, to znaczy grał na komputerze zamknięty w swoim pokoju i pewnie nie zamierzał skończyć przed świtem.

Słuchanie radia, nawet na strychu, nie wydało się Markowi szczególnie ekscytujące.

– Będą nadawać jakiś horror? – zapytał Kacpra.

– Lepiej. Słyszałeś o Nocnym Radiu?

– Nie.

– Mama mówiła, że nie wolno – odezwała się Ania. Była z nich najmłodsza i zawsze bała się najbardziej. – I że to nieprawda.

– Prawda. Da się je złapać – przekonywał Kacper. – Ale tylko w naszej wiosce i okolicach – zaczął wyjaśniać kuzynowi. – Dlatego mało kto o nim wie. Nadaje tylko w nocy. Można w nim usłyszeć upiory, a jeśli masz pecha, to potem po ciebie przychodzą. W naszej wiosce już od lat dzieją się dziwne rzeczy. Czasem ludzie znikają bez śladu, innym razem znajdują kogoś martwego.

– Pan Wiesiek się zapił – zaprotestowała Ania. – Wtedy, w wakacje.

– Może. A może słuchał radia.

– A ono nie powinno mieć jakiegoś… nadajnika czy czegoś? – zapytał Marek. – Gdzie siedzą ci, co to prowadzą?

– Tego nikt nie wie. Złapałem je już dwa razy i zawsze było odjazdowo.

Marek nie dał wiary kuzynowi. Po jego przyjeździe ciocia rzeczywiście pytała, czy nie ma przy sobie radyjka, ale to jeszcze nie powód, żeby uwierzyć w audycje prowadzone przez upiory. Ludzie ze wsi mają swoje dziwactwa. Może złapali coś z Czech i przestraszyli się dziwnego gadania? Albo jakiś sąsiad stroił sobie żarty?

Kacper ustawił głośność jedną gałką i zaczął szukać odpowiedniej częstotliwości drugą.

– Osiemdziesiąt dziewięć i siedem – wyszeptał.

Z głośnika dobiegały trzaski i szumy. Marek wyobraził sobie fale radiowe jako wzburzone morze, z którego tu i ówdzie wyłaniają się wyspy ludzkiego głosu czy utworu muzycznego. Gdy wskaźnik dotarł do właściwego pasma, Kacper zaczął wykonywać precyzyjne, delikatne ruchy. Raz w prawo, raz w lewo.

Po długich minutach, podczas których Ania prawie usnęła, a Marek poznał topografię strychu lepiej niż swojego domu, z szumów udało się wychwycić słowa:

– …niektórzy bali się ich bardziej aniżeli samej bitwy. – Niski męski głos mówił powoli, dokładnie artykułował każdą sylabę. Było w nim coś odpychającego i przerażającego, przywodził na myśl pełznącego robaka. Kacper puścił gałkę, a Marek podszedł bliżej, żeby lepiej słyszeć. Mimo zakłóceń audycja była całkiem zrozumiała. – Wyobraźcie sobie ten horror, setki ludzi chcą was zabić. Łkacie ze strachu, pragniecie żyć, a tu nagle dostrzegacie coś jeszcze straszniejszego. Grzmoty pojawiały się w środku wielkich, zaciętych walk. Nikt nie umiał wyjaśnić, czym są. Przerażające, mordujące wojaków obu stron. – Zapadła cisza, jakby prowadzący chciał dać słuchaczom czas na przetrawienie tych słów. – Może niektórzy powiedzą, że to tylko wymysły spłodzone w gorączce bitwy, ale grzmoty istniały. Szczątki jednego można odkopać trzynaście kroków na południe od młyna. Ale młyna też już dawno nie ma i pewnie nie wiecie, gdzie stał. Przykre. To koniec dzisiejszego bestiariusza. – Znów zapadła cisza.

– Bestiariusz – powtórzył podekscytowany Kacper. – Gdy złapałem radio pierwszy raz, też leciał. Było o tym, że w niektórych drzewach są ludzie, a właściwie… nie do końca ludzie.

– Za chwilę kolejna audycja – zapowiedział głos w radiu. – Pochwała ciszy, taki ma tytuł. Będziemy mieli gościa. Zostańcie koniecznie. A tymczasem witam nowych słuchaczy.

Ania zerwała się na równe nogi, Kacper odsunął się od radia, jakby się bał, że zaraz coś go dosięgnie z głośnika. Marek nie ruszył się z miejsca, ale czuł, jak mocno wali mu serce.

– On wie, że go słuchamy. – Ania była bliska łez. – Wyłącz to.

– To tylko taki zwrot – uspokajał ją Kacper. – Posłuchajmy jeszcze trochę. Chcę wiedzieć, o co chodzi z tą ciszą.

W zwyczajnym radiu po skończonej audycji nadaliby piosenkę albo reklamy. Ale nie w Nocnym Radiu. Z głośnika sączyły się odgłosy lasu, słychać było szum drzew, pohukiwanie sowy, odległe wycie wilka. Naraz wszystko zagłuszył okropny krzyk kobiety.

– Nocne Radio znów nadaje – ogłosił jakiś starzec, a zrobił to z takim trudem, jakby leżał na łożu śmierci.

– Czas przejść do kolejnego tematu – odezwał się upiorny mężczyzna. – Pochwała ciszy. Jest z nami gość, a później, jestem przekonany, urządzimy małą niespodziankę dla słuchaczy.

– Idę – oznajmiła Ania.

– Do Krzyśka? – zapytał jej brat. – Wywali cię. I będziesz tam sama.

– No to chodźcie ze mną!

– Cisza – powiedział głos w radiu i oboje natychmiast zamilkli – to coś pięknego. Zapytacie, po co jej miłośnik prowadzi radio i wysyła w świat hałas, który przecież ciszę zabija. Cóż, moje radio niesie przede wszystkim noc, a noc to śmierć i milczenie, które trwa wiecznie. – Prowadzący zamilkł na kolejną długą chwilę, jakby chciał uświadomić swoim słuchaczom, czym jest cisza. – A oto i gość. Nie zdradził mi imienia i raczej tego nie zrobi. W ogóle nic nie mówi. Tak umiłował ciszę, że zaszył sobie usta. Zamilknę i przekażę mu mikrofon.

Przez kolejne chwile z szumu dało się wyłowić tylko ledwo słyszalny oddech. Ania i Kacper wyglądali, jakby bardzo chcieli coś powiedzieć, lecz woleli nie ryzykować rozgniewania gościa audycji. Marek czuł lekkie dreszcze, ale nie wierzył, że ten ktoś naprawdę ma zaszyte usta. W radiu można powiedzieć wszystko. To musiał być kawał, choć dopracowany i przerażający.

– No dobrze – odezwał się w końcu prowadzący. – Czas na atrakcje dla słuchaczy. Nasz milczący gość odwiedzi dziś w nocy jeden z domów. Który? Niech to będzie niespodzianka. Co zrobi, gdy już się zjawi? Nie wiem. Zdradzisz nam to, drogi gościu?

Z paskudnym chrobotem oddalił mikrofon od ust. Nie doczekał się odpowiedzi, więc przysunął go sobie ponownie.

– Do końca audycji trochę pomilczymy, potem gość wyruszy, a my zajmiemy się czymś innym. Będzie to słuchowisko oparte na powieści autora, o którym nigdy nie słyszeliście. Niewydanej powieści. Znalazłem kiedyś jej rękopis, a było to w czasach, gdy dużo podróżowałem po opuszczonych domach. Ale to materiał na inną audycję. Wracając do meritum, historia rozgrywa się we wczesnym średniowieczu, a jej głównym bohaterem jest maniakalny zabójca. Nie dziwię się, że nikt tego nie wydał, ale autorowi coś się należy. Szkoda, że już od wielu lat nie żyje. Mam nadzieję, że zachęciłem, byście zostali ze mną. A teraz zamilczmy.

Ania wyciągnęła wtyczkę tak gwałtownie, że chłopcy podskoczyli ze strachu. Cisza, która ich otoczyła, wcale nie brzmiała lepiej niż Nocne Radio.

– Myślicie, że przyjdzie do nas? – zapytała dziewczynka.

– Radia na pewno słuchało więcej osób – spróbował uspokoić ją Kacper, choć sam nie wyglądał na przekonanego.

– Z-z-zamknęliśmy drzwi na klucz? – wyjąkała. Natychmiast ruszyli na parter.

Zamknęli, dobrze o tym wiedzieli, ale woleli się upewnić. Później przeszli do sprawdzania okien. Marek wiedział, że to niedorzeczne – gdyby któreś było otwarte, wyziębiłby się cały dom, a na podłodze zebrałaby się góra śniegu. Jednak ostrożności nigdy za wiele.

Spoglądając na śpiący pod białą pierzyną zewnętrzny świat, tak upiornie spokojny, Marek nie potrafił sobie wyobrazić, że gdzieś tam jest człowiek, któremu chce się nocami ślęczeć przy mikrofonie i przerażać niewinnych ludzi.

– To nie było fajne – marudziła Ania. – Miało być straszenie, ale tylko trochę.

– Nikt do nas nie przyjdzie – zapewniał ją brat. – Dom jest zamknięty. Wystarczy poczekać do rana. Ale jeśli się boicie, to… może jednak posiedzimy u Krzyśka? – Nie czekając na odpowiedź, pomknął w stronę pokoju brata.

Niebieskie światło monitora oświetlało skupioną twarz najstarszego z rodzeństwa, reszta pokoju tonęła w ciemności. Wpakowali się we trójkę do środka i minęła dobra chwila, nim chłopak zauważył to niespodziewane wtargnięcie. Spauzował grę, zdjął olbrzymie słuchawki i przyjrzał im się zdziwiony.

– A wy tu co?

Usiedli na łóżku, jedno koło drugiego. Ania nerwowo spoglądała na okno.

– Przyszliśmy… zobaczyć, jak grasz – wyjaśnił Kacper.

– Nie puszczę was.

– Nie chcemy do komputera. Tylko sobie popatrzymy.

– Macie cały dom. Wynocha stąd.

– Powiemy mamie, że się nami nie opiekowałeś. A ci kazała.

– Macie pięć lat, żeby się wami zajmować? Nie. Macie za to pięć sekund, żeby się stąd stracić.

– Słuchaliśmy Nocnego Radia – wypaliła Ania. – I teraz się boimy.

Twarz Krzyśka nagle stężała.

– Co złapaliście?

Kacper chcąc nie chcąc streścił bratu audycję. Krzysiek z każdą chwilą coraz mocniej ściskał podłokietniki fotela.

– No dobra. Czyli dziś w nocy do kogoś przyjdzie gość z zaszytymi ustami. Możliwe, że do was – zgrabnie podsumował. – Wynoście się stąd.

– Co?

– Czemu?

– Myślicie, że jak w naszym domu pojawi się upiór – Krzysiek złapał Kacpra za fraki i zaczął ciągnąć po pokoju – to będę w stanie was obronić? – Chłopiec wylądował w przedpokoju. – Nie – Ania podzieliła ten sam los – sądzę.

Marek zdążył wybiec sam. Krzysiek zamknął im drzwi przed nosem i przekręcił klucz.

– Schowajcie się gdzieś do rana. Ale z dala ode mnie.

Przez ostatnie kilka dni Marek spał w pokoju Kacpra, na materacu, który trzeba było dopompowywać każdego wieczoru. Choć na piętrze bez trudu znalazłby się dla niego osobny pokój, z kuzynem było zabawniej. Już drugiej nocy przeprowadziła się do nich Ania. Nic więc dziwnego, że właśnie to pomieszczenie obrali za swoją twierdzę.

Próbowali zastawić drzwi komodą, ale nie dali rady jej przesunąć. Użyli więc fotela. Kacper włączył telewizor i próbował znaleźć kanał, na którym nie nadawali nic przerażającego ani krwawego, co o tej porze nie było łatwe. Ania i Marek zajęli pozycje przy oknie. Na zewnątrz śnieg wciąż mocno sypał, a upiorne sylwetki drzew wyrastały z wszechobecnej bieli niczym zastygli obrońcy domostwa. Albo napastnicy. W niektórych drzewach są ludzie.

Szczerze mówiąc, Marek miał już dość tego wieczoru.

– Idziemy spać? – zapytał. Spojrzeli na niego ze zgrozą, co najmniej jakby kazał im zaszyć sobie usta. – No co wy, naprawdę myślicie, że ten ktoś ma tyle odwagi, żeby się włamać? To pewnie jakiś pryszczaty dzieciak siedzi całe dnie w domu i z nudów wymyśla głupoty. Gdyby ktoś go nakrył przy tym radyjku, pewnie sam zesrałby się ze strachu.

– To nie dzieciak – sprzeciwił się Kacper. – O tym radiu mówi się już od kilkudziesięciu lat.

– Więc staruch. – Marek wiedział, że ich nie przekona, zaczął więc obserwować ogród za domem. Miał nadzieję, że w końcu się zmęczą i zasną.

Nagle coś dostrzegł.

– Macie latarkę?

Kiedy otworzył okno, uderzyło go zimno lutowej nocy. Skierował światło na śnieg i jęknął.

– Jest tu – wyszeptała Ania półprzytomna ze strachu.

Sypało bardzo mocno, więc ślady musiały być świeże.

– Może to zwierzę – nie poddawał się Marek. – A jeśli nawet człowiek, to mógł po prostu przechodzić.

– Po naszym ogródku? – zapytał Kacper. – Furtka jest zamknięta.

Zatrzasnęli okno czym prędzej. Ania i Kacper tak zbledli, że ledwo było ich widać na tle białej ściany. Marek poczuł, że udziela mu się ich strach.

Nagle kuzyn wyłączył telewizor i w przypływie bohaterstwa, którego chyba sam się po sobie nie spodziewał, ogłosił:

– Będziemy walczyć.

I zaczął szukać dla nich broni. Marek mógł wybrać pomiędzy sporym wazonem a zestawem na lekcję muzyki – fletem i cymbałkami. Cymbałki wyglądały solidnie, a flet był poręczny, więc chłopiec nie zastanawiał się długo. Ani dostała się szkolna encyklopedia, której twarda oprawa mogła rozkwasić nos. Kacper uzbroił się w scyzoryk – jedyną rzecz, którą naprawdę można było zrobić komuś krzywdę.

Czekali i nasłuchiwali. Z dołu dobiegł jakiś podejrzany dźwięk, jakby coś bardzo dużego stuknęło o drewno, ale to mógł być Krzysiek.

– Chcę do mamy. – Ania rozkleiła się i zaczęła płakać.

– Nie macie numeru na tę salę, gdzie mają zabawę? – zapytał Marek.

– Nie. – Kacper przytulił siostrę. – Zresztą co byśmy powiedzieli? Że słuchaliśmy Nocnego Radia?

Marek miał przeczucie, że taka wieść ściągnęłaby tu jego ciocię bardzo szybko.

– A sąsiedzi?

– Możemy poprosić, żeby któryś nas przenocował – podchwyciła Ania.

– Musielibyśmy wyjść z pokoju i przejść przez dom – stwierdził Kacper.

Nie zdecydowali się na to. Więc czekali. I słuchali.

Cisza. Cisza to coś pięknego.

Ania przez długi czas wpatrywała się przed siebie, niemal nie mrugając, aż Marek spojrzał w tym samym kierunku.

– Te drzwi od szafy były takie uchylone? – wyszeptała.

Szafa. Dwudrzwiowa. Wystarczająco duża, by ktoś mógł się w niej schować.

Drzwiom rzeczywiście brakowało jakiegoś centymetra do pełnego zamknięcia. Ania i Marek spojrzeli na Kacpra, który wyglądał, jakby zastanawiał się, co to w ogóle za mebel i co robi w jego pokoju.

– Nie wiem. Nie przyglądałem się.

– Może… ją otworzymy? – ostrożnie zasugerował Marek. – Żeby się upewnić.

Ochotników brakowało.

– Idź, Kacper – poprosiła Ania.

– Czemu ja?

– Bo to twoja szafa.

Ten argument najwyraźniej trafił do chłopaka, bo ze scyzorykiem wzniesionym niczym miecz zaczął zbliżać się do mebla.

Marek czuł, jak głośno bije mu serce. Podszedł do fotela, w każdej chwili gotów go odsunąć i uciec.

Kacper otworzył drzwi. Stojąc przy fotelu, Ania i Marek nie widzieli, co jest w środku. Domyślili się jednak bardzo szybko, gdy chłopak zaczął przeraźliwie wrzeszczeć.

Marek odsunął mebel, jakby ten nic nie ważył, i wybiegł do przedpokoju, byle dalej od tamtej szafy. Krzyk kuzyna gonił go jeszcze przez chwilę, po czym zapadła cisza. Chłopiec dotarł na parter. Choć wszędzie zostawili zapalone światło, ze strachu i tak stracił orientację. Zupełnie jakby wbiegł do innego domu, w którym nigdy nie był.

Zatrzymał się na sekundę, by zdecydować, co robić dalej. Zauważył pokój Krzyśka. Za nim znajdowała się łazienka. Przez chwilę rozważał, czy wybiec z domu, czy się schować. Do wyjścia było jednak dalej, wbiegł więc do łazienki i zamknął drzwi na klucz.

Usiadł na sedesie i próbował się uspokoić. Ania, co się z nią stało? Mgliście pamiętał, że wybiegła za nim, ale później stracił ją z oczu. A Kacper? Co ten potwór mu zrobił?

Spojrzał na swoje dłonie. Zgubił gdzieś flet, zostały mu cymbałki.

Musiał uciec z tego domu. Okno w łazience znajdowało się wysoko, ale mógłby spróbować się wspiąć…

Ktoś zapukał do drzwi.

Przez kilka uderzeń serca Marek był bliski utraty przytomności.

– To ja, Kacper.

Usłyszał swojego kuzyna, ale czy to na pewno on stał za drzwiami? Ta istota w radiu nie odezwała się ani słowem, może nie miała swojego głosu i przemawiała językami ofiar?

– Tam nic nie było. Zobaczyłem mój garnitur i się przestraszyłem. Wziąłem to… za coś innego.

To ma sens – pomyślał Marek. Na pewno większy niż upiór w szafie. Ten nagły przypływ racjonalności zaowocował lekkim uchyleniem drzwi.

Stał za nimi Kacper. Tylko on. Wystraszyli się ubrania. I tyle.

– Gdzie Ania? – spytał chłopak.

– R-r-rozdzieliliśmy się.

– Znajdziemy ją i wracamy.

Mogli po prostu krzyknąć jej imię, ale się na to nie odważyli. Marek podejrzewał, że ukryła się gdzieś na piętrze, więc poszli tam i zaczęli sprawdzać pokoje. Wszystkie były puste.

– Musiała pobiec za tobą na dół – stwierdził Kacper.

Wtedy usłyszeli słowa dobiegające ze strychu. Czy to tam schowała się Ania?

Kacper szedł pierwszy, z wysoko uniesionym scyzorykiem. Był w połowie wysokości schodów, kiedy zorientował się, że głos z góry wcale nie należy do jego siostry.

– Wyłączyliśmy je – wyszeptał.

Dźwięk Nocnego Radia sączył się z pogrążonego w półmroku strychu. Upiorny głos odczytywał fragment powieści:

– …uliczkami czarnymi jak grzech. Stał tam, nieopodal gospody, blady niby trup. Gdyby ktoś poświecił kagankiem w worek, który trzymał w ręce, zobaczyłby sączącą się krew.

– Wyłączyliśmy – upierał się Kacper. Wejście po schodach nagle wydało się równie trudne jak zdobycie K2 zimą.

Krzyk Ani zagłuszył radio. Dochodził z dołu.

Kacper wahał się tylko przez sekundę.

– Nie dostanie mojej siostry – powiedział i pobiegł na dół.

– …nocami spoglądali przez okna i wiedzieli, że gdzieś pośród labiryntu uliczek miasta Na’anhnawana niesie się odgłos jego kroków.

Marek został sam w towarzystwie Nocnego Radia. Miał dość. Musiał stąd uciec. Wiedział jednak, że za nic w świecie nie odważy się zejść na parter.

Zwłaszcza gdy usłyszał krzyk kuzyna, ucięty jak nożem.

– Czuli jego obecność, jak cień przylepiony do ich strachu.

Jakoś doczłapał do pokoju Kacpra, gdzie przywitały go flet leżący na podłodze i otwarta szafa. Pożyczył od kuzyna grubą kurtkę, znalazł też jakieś stare buty. Otworzył okno.

Najpierw rozważał skok z parapetu, potem postanowił się na nim uwiesić. Ręce niemal od razu zamarzły mu na kość, palce ślizgały się w śniegu, gdy próbował przerzucić nogi na zewnątrz.

Nagle poczuł, że parapet wyślizguje mu się z rąk, jakby cały dom postanowił się odsunąć. Marek runął na ziemię i zatonął w bieli.

Minęła chwila, nim wykopał się ze śniegu. Chyba był cały.

Gorzej, że wylądował pod oknem kuchni. A w niej rozgrywała się scena jak z horroru.

Nie patrz – prosił sam siebie. Uciekaj.

Ale i tak spojrzał.

Istota wyglądała jak wysoki i bardzo chudy mężczyzna. Ubrany na czarno, tylko szal skrywający część twarzy miał barwę krwi. Spod niego widać było usta – zszyte, poranione, fioletowe od blizn i opuchlizny.

Przybysz trzymał skomlącą Anię przed sobą i olbrzymią cerówką zaszywał jej usta. Gruba czarna nić falowała przy jego ręce niczym wstążka gimnastyczki.

Kacper leżał pod drzwiami kuchni z zakrwawionym nosem. Czekał na swoją kolej.

Istota wyjęła niepozorny nożyk i nachyliła się nad dziewczynką. Marek był pewien, że poderżnie jej gardło, jednak ofiarą została nitka. Intruz skończył z Anią, więc pchnął ją na podłogę i zwrócił się ku Kacprowi.

Nagle obejrzał się za siebie i dostrzegł Marka.

Chłopiec oddychał głęboko, próbując powstrzymać krzyk. Chciał zerwać się do biegu, jednak tylko cicho się wycofał, czując na sobie spojrzenie czarnych, błyszczących oczu. Kiedy przechodził przez bramę, musiał przytrzymać się jej obiema rękami.

Na ulicy panowała taka cisza, że niemal można było usłyszeć padający śnieg. Wszystkie domy wyglądały na pogrążone w zimowym śnie. Marek dotarł do furtki najbliższych sąsiadów i nacisnął dzwonek.

Nikt się nie zjawił.

Spojrzał na dom kuzyna. To coś mogło w każdej chwili wyjść. Zadzwonił raz jeszcze, bez rezultatu, a potem ruszył dalej.

Przy kolejnej furtce do płotu doskoczył wielki pies. Szczekał głośno, ale nie dość, by zbudzić swoich właścicieli.

Marek postanowił znaleźć dom, w którego oknie pali się światło. Szedł dalej, z każdym krokiem coraz bardziej pewny, że nie ma pojęcia, gdzie się znajduje. Gdy mijał duże drzewo, wydawało mu się, że wewnątrz pnia ktoś skrobie. To śnieg ugina gałęzie – przekonywał sam siebie.

Dotarł do okolicy, gdzie domów było mniej, a śnieg sięgał mu niemal do kolan. Minął budynek starego młyna. Drewniana budowla wyglądała, jakby miała się zawalić od podmuchu wiatru, który złapią skrzydła wiatraka. Przez chwilę zastanawiał się, dlaczego Kacper nigdy nie pokazał mu tego miejsca. Szybko przypomniał sobie odpowiedź. Młyna już dawno nie było.

Zebrał w sobie siły i ruszył jeszcze szybciej. Dostrzegł światło, nieco dalej, tuż przy granicy lasu, i poczuł się jak dryfujący rozbitek, który ujrzał latarnię morską. Tak, to dom – upewnił się, podchodząc bliżej. Drewniana, wiekowa chałupa. Oczami wyobraźni ujrzał, jak jej mieszkańcy udzielają mu pomocy.

Byle tylko nie słuchali radia.

Szedł teraz wzdłuż linii lasu. Kątem oka zauważył ścieżkę prowadzącą między drzewa, zastanawiająco wyraźną, biorąc pod uwagę noc i śnieżycę. Kiedy zdał sobie sprawę, że stoi na niej coś, co przypomina ludzką sylwetkę, zaczął biec.

Byle do światła. Był jak największa i najbardziej przerażona ćma świata. Byle dalej od zimna i ciemności. To już blisko.

Gdy zajrzał do środka przez okno, zobaczył mieszkańca chałupy. Siedział przy stoliku, pochylał się nad czymś. Nad mikrofonem.

Pod Markiem ugięły się kolana. Musiał wstać, uciec w inną stronę, znaleźć coś… cokolwiek. Ale nie miał siły i było mu tak zimno. A w dodatku ktoś się do niego zbliżał.

Śnieg skrzypiał coraz głośniej, aż zapadła cisza. Nad Markiem stanął upiór z zaszytymi ustami.

Kiedy chłopiec poczuł, że otwiera usta do krzyku, którym z pewnością zbudziłby całą wioskę, wsadził twarz w śnieg. Najadł się go, ale zachował ciszę. Gdy zaczęło mu brakować powietrza, podniósł głowę.

Upiór wciąż nad nim stał. Położył chudą rękę na głowie chłopca i pogłaskał go czule, po czym ruszył w stronę drewnianej chałupy. Marek widział go jeszcze przez okno, jak zajmuje miejsce obok prowadzącego Nocne Radio. Ten powiedział kilka niesłyszalnych słów, a potem siedzieli w milczeniu.

Marek wstał i ruszył w stronę domu kuzynostwa. Jakoś udało mu się znaleźć drogę, choć młyn zniknął, a duże drzewo nie wydawało żadnych podejrzanych odgłosów.

W milczeniu pomagał Kacprowi i Ani, gdy ratownicy opatrywali im usta. Kiedy policjant zapytał go, co zaszło, nic nie odpowiedział. Ciocia i mama próbowały się od niego czegoś dowiedzieć, ale też nic nie wskórały. Psychologowi nie poszło wiele lepiej.

Minęło wiele miesięcy, nim Marek w końcu odważył się odezwać.

Jarosław Łukasiński – urodził się w roku 1989 w Żorach i mieszka tam do dziś. Ukończył geologię na Politechnice Śląskiej, pracuje w zawodzie. Na portalu Nowej Fantastyki publikuje od 2013 roku pod pseudonimem zygfryd89. Drukiem debiutował w „Fantastyce. Wydaniu Specjalnym” 4/2017, opowiadaniem Pocałunek Człowieka bez Twarzy. Najbardziej lubi czytać horrory i wielotomowe fantasy osadzone w ciekawych światach.

A jednak będzie

Bohdan Pękacki

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/19702

Świetny język, wyraziści bohaterowie oraz wyraźny kierunek nie za szybkiej, nie za wolnej fabuły wspólnie sprawiłyby, że był(by) to jeden z najlepszych tekstów, jakie miałam przyjemność czytać na tej stronie. Mogę rzec, że wyjątkowo umiejętnie zarysowałeś, poprowadziłeś i zakończyłeś wątki swoich bohaterów. Tak właśnie powinno się pisać postacie.

Żongler

Opowiadanie dość osobliwe – pozbawione fantastyki, długie, a jednak czytało się naprawdę dobrze. Splotłeś fragmenty losów kilku postaci w sposób zajmujący i nietuzinkowy, krasząc rzecz świetnej jakości humorem. Zaletą jest dla mnie niespieszna akcja, od czasu do czasu urozmaicana żwawszymi opisami różnych zdarzeń i świetnymi dialogami.

regulatorzy

Tekst czyta się dla przyjemności z pięknie budowanych, skrzących się humorem, błyskotliwych zdań. Fabuła nie jest tu aż tak istotna i w sumie jej pełność/niepełność nie przeszkadza mi specjalnie. Nie sądziłam, że będę w stanie pochłonąć tak długi tekst tak szybko, ale nawet nie zorientowałam się, gdy doszłam do końca. Fajne czytadło z tego wyszło.

kam_mod

A jednak będzie

Bohdan Pękacki

A jednak będzie to historia, która miała być powieścią, ale domknęła się w skróconej formie bez nadziei autora na dalszy ciąg, na portal fantastyka.pl trafiła w ramach uwalniania szuflady.

W salonie

Księżyc – jeszcze przed chwilą krwistoczerwony, a teraz niemal biały – wspinał się nad Ursynów, gdy Muminek wracał do domu trzeźwy do nieprzytomności. Zapieczętowana paczka papierosów wypychała kieszeń, ostrym kantem kłując udo. Za plecami pozostawił coraz bardziej chaotyczną parapetówkę, nietknięte piwa w lodówce, krótką, pozbawioną puenty rozmowę z Mają i zgubione rękawiczki. Krok za krokiem wieczór przestawał dobrze się zapowiadać.

Muminek załatwił potrzebę w krzakach przy nieczynnym lodowisku, a zapinając spodnie, pomyślał, że nie czeka go już nic ciekawego. Dziś, jutro.

Prawdopodobnie znacznie dłużej.

Ta myśl rozwinęłaby się może w jakiś podniosły lament nad bezsensem istnienia, gdyby nie przerwał jej chropowaty, męski głos. Głos, na którym można było ucierać ziemniaki.

– A czy ja panu kiedyś sikałem w salonie?

Muminek zmarszczył czoło, przeglądając katalogi pamięci.

– Nie przypominam sobie.

– No właśnie. A pan u mnie urządza sobie toaletę.

To mógł być głos człowieka, ducha albo leszczyny.

– Czy w ramach przeprosin przyjąłby pan paczkę papierosów? – Muminek zapytał krzaki, żeby przerwać milczenie, a także dlatego, że sprawdzanie, czy rozporek jest dobrze zapięty, za trzecim razem zrobiło się krępujące.

– A jakich? Z filtrem?

– Chwileczkę, sprawdzę.

– O, marlboro. – Krzaki zatrzęsły się, szeleszcząc jak na wietrze. – Chętnie.

Przed Muminkiem wyrósł brudny jak diabeł, owinięty w milion szmat mężczyzna. Długie, posklejane ni to w dredy, ni to w strąki włosy kłębiły mu się na głowie, a szczecinowaty zarost skutecznie ukrywał wiek. Mężczyzna stanął na skraju plamy światła lejącego się z latarni na betonowy chodnik. Śmierdział moczem i bezdomnością.

Gdy w końcu porwał papierosy, Muminek przez chwilę poczuł pod palcami szorstkość skóry jego dłoni. Pomyślał, że obcy po prostu odejdzie, ale nie – ten tylko rozpieczętował paczkę, sreberko schował pod warstwą ubrania. Potem wyjął jednego papierosa i wsadził między popękane, fioletowe usta. Następnego wetknął filtrem do dołu z powrotem do paczki, a trzeciego wysunął do połowy i podetknął Muminkowi pod nos.

– Zapali?

– Czemu nie.

Muminek zaczął szukać zapałek, ale mężczyzna z krzaków był szybszy. Wygrzebał skądś benzynową zapalniczkę – błysnęła w oczy, odbijając światła przejeżdżającego samochodu – i podpalił oba papierosy, zaczynając od swojego.

Gdy Muminek wciągnął do płuc dym o smaku benzyny, zrobiło się prawie przyjemnie. Palili przez chwilę bez słowa.

– To co? Teraz muszę opowiedzieć jakąś historię. – Bezdomny trochę zapytał, ale bardziej stwierdził.

Muminek nie był zachwycony pomysłem.

– A czy będzie to historia kryminalna, której akcja toczy się wśród aniołów, stwarzających wszechświat?

– Broń Boże. Skąd ten pomysł?

– To może będzie to oparta na faktach opowieść o bezsensownej wojnie, toczonej gdzieś daleko, w której straciłeś wszystko, co miałeś? – zapytał ponownie Muminek, zdziwiony, że tak szybko przeszli na ty.

– W żadnym razie.

– Ale nie chodzi, mam nadzieję, o pełne namiętności, pasji i cierpienia historie kobiet, odtwarzane na różne sposoby wciąż i wciąż przez wieki w kolejnych pokoleniach, od czasów Kleopatry aż po dziś dzień?

– Po dziś dzień? Uchowaj.

– W takim razie jestem wstępnie zainteresowany. Co to za historia?

– Będzie to opowieść o końcu świata.

– O końcu świata?

– Właśnie o tym. Jak nam się to wszystko skończy i czy w dobrym stylu.

– W formie przypowieści?

Mężczyzna spojrzał na Muminka, unosząc brwi. Z takim grymasem wyglądał jak owoc płomiennego romansu marabuta i Tiny Turner.

– A w jakiej innej?

– To spróbujmy. Koniec świata będzie jak śmierć pojedynczego człowieka w nieuniknionej samotności? A może każdy zachód słońca jest końcem świata? Apokalipsa jako czas ognistego ptaka, odradzającego się z popiołów w dniu, gdy wszyscy tracą nadzieję?

– Nie tak chciałem zacząć, ale niech będzie: koniec świata będzie jak nudny mecz piłkarski ze zwycięską bramką w doliczonym czasie gry.

Za mało alkoholu wypito tego wieczora, żeby Muminek, od lat ostentacyjnie nieinteresujący się sportem, miał choć cień nadziei na zrozumienie, co jest do niego mówione.

– To wiesz co? Ja to chrzanię.

Odwrócił się na pięcie, wyrzucił dogasającego peta w gwiazdy i ruszył w stronę domu.

– Hej, poczekaj!

Muminek obejrzał się.

– Weź chociaż to!

Rzucona zapalniczka uderzyła go w pierś i wpadła w bezmyślnie nadstawione ręce. Obejrzał ją ze wszystkich stron – czarna zippo, bez ozdób. Pomyślał, że dobrze byłoby jeszcze jakoś to wszystko podsumować, ale zobaczył jedynie nogi mężczyzny wczołgującego się z powrotem w leszczynę.

Mgła

Nie chodzi o to, dokąd zmierzamy – pomyślał Muminek. Chodzi o to, co zrobimy, jak już tam dotrzemy.

Refleksja ta przyszła dwa tygodnie po spotkaniu przy lodowisku – w dniu, w którym zimowa mgła tak zgęstniała między ursynowskimi blokami, że za oknem nie widać było nic, nie tylko świateł wieżowca po drugiej stronie ulicy, ale nawet poręczy balkonu metr za żaluzjami. Przed taką mgłą ludzie uciekali z ulic, by w mieszkaniach zaciągać zasłony, zapalać światła i uszczelniać drzwi. Czasem tylko starszy człowiek, z większym niż jego rówieśnicy dystansem do spraw doczesnych, na chwilę otwierał okno, by przez szerokie nozdrza wziąć głęboki wdech i poczuć – nie w nosie, lecz w duszy – zimową wilgoć.

O niektórych mgłach mówi się, że można je kroić. Warszawę raz w roku spowija mgła, o krojeniu której nikt nie wspomina w obawie, że będzie się chciała zrewanżować.

Żona Muminka wyszła do kina albo na randkę, a on, zamknięty w mieszkaniu, ubrany w przydający lat kraciasty szlafrok frotté, osiadł wszystkimi swoimi kilogramami w wielkim fotelu, który trzeszczał przy każdym ruchu. Walka z ciężarem opadających powiek nie miała sensu. Co mógłby przegapić? Jakie przygody ominą go, jeśli zaśnie? Czego nie przemyśli, na co się nie przygotuje?

Nie zasnął.

A gdyby miasto poddało się mgle na dłużej – nie na jeden wieczór, tylko na tydzień albo miesiąc? Świat skończy się we mgle, pomyślał za zamkniętymi oczami Muminek, ale zaraz potem zrozumiał, że ani trochę nie jest na to przygotowany.

Lista

Tego wieczoru świat się jeszcze nie skończył, ale właśnie wtedy Muminek po raz pierwszy poczuł, jak cienkie nitki niepokoju zaczynają oplatać najpierw płuca, potem żołądek, wreszcie umysł i na samym końcu czubki palców, którymi coraz częściej przebierał w powietrzu lub wybijał rytmy, o co tylko się dało. Następnego dnia, jeszcze w domu przed wyjściem do redakcji wydarł kartkę z notatnika i na górze strony nabazgrał koślawymi literami: „Ludzie, którzy po katastrofie dadzą radę”.

Długopis znieruchomiał nad kartką na chwilę, po której przy „katastrofie” Muminek dopisał słowo „totalnej”.

Chwila przerwy zaowocowała kolejnym dopiskiem: „niemal”.

„Ludzie, którzy po niemal totalnej katastrofie dadzą radę”.

Wreszcie skreślił „niemal totalnej”, zastępując je określeniem „ogromnej”, w nawiasie mniejszymi literami: „(w skali planetarnej)”.

Lub przynajmniej kontynentalnej, dodał w myślach, bo kartka robiła się coraz mniej czytelna.

Podkreślił wszystko – na papierze i w głowie. A potem zaczął wypisywać:

– mechanicy samochodowi

– elektrycy

– chemicy

– rolnicy

– komandosi

– złote rączki

– silni i wysportowani mężczyźni

– cwaniacy kupieccy

– specjaliści od broni palnej

– niektórzy harcerze

– leśnicy, myśliwi

– Adam Wajrak z rodziną i kręgiem najbliższych przyjaciół

– nożownicy

– żeglarze, marynarze, rybacy (jeśli potop)

– cieśle?

– zadrugi

– właściciele magazynów z puszkowaną żywnością

– posiadacze kluczy do magazynów z puszkowaną żywnością

– przedstawiciele zawodów medycznych (lekarze, ratownicy, b. może pielęgniarki)

– botanicy (profesjonaliści i niektórzy amatorzy)

– bezdomni (sprzed katastrofy)

– amisze

– ludzie wypozycjonowani w strukturach władzy centralnej

Spojrzał na zapisaną krzywym pismem kartkę, potem spojrzał jeszcze raz i jeszcze, ale „redaktorzy portali internetowych” się na niej nie pojawiali. Miał kłopot.

Nóż

Muminek nie był silnym i wysportowanym mężczyzną, rodzinę – poza żoną – ignorował, nie znał się na elektryce ani na samochodach, miał gdzie mieszkać, nie kandydował, z całą pewnością nie był cwany i nigdy nie należał do harcerstwa. Nie wiedział, kiedy nadejdzie katastrofa i czy w ogóle nadejdzie, ale zaczął podejrzewać, że jeśli nadejdzie, to zmiecie go bez skrupułów wraz z większością… no właśnie, czego?

Przebiegunowanie Ziemi. Wirus z wojskowych laboratoriów. Globalne ocieplenie. Epoka lodowcowa. Terror wymykający się spod kontroli. Krach na giełdzie. Kryzys żywnościowy. Plamy na słońcu. Genetycznie zmodyfikowana żywność. Wojna nuklearna. Przebudzenie małp. Awaria w elektrowni. Sztuczna inteligencja. Powodzie. Tornada. Lawiny. Pożary. Tsunami. Zombie.

Zombie? Bądźmy poważni.

Ale gdy zombie weszli mu do głowy szeroką tyralierą, rozpełzli się i nie chcieli wyjść, na inne katastrofy przestało starczać Muminkowi wyobraźni. Zostali tylko wyłażący spod ziemi, zielonkawi, niekompletni i zgnili zombie, jęczący potępieńczo i zarażający – zombizmem? – kogo tylko…

Żeby ich wygonić, przestał wymyślać konkretne scenariusze apokalipsy, a zaczął dla wszystkich szukać wspólnego mianownika. I znalazł niemal od razu po lekturze czwartego forum internetowego. Niezależnie od tego, czy ludzkość miała wykończyć się sama, czy tylko dać się wykończyć czynnikom zewnętrznym, specjaliści nie pozostawiali cienia wątpliwości: do przetrwania potrzebny będzie nóż.

Rozmiar sieciowej społeczności survivalowców teoretyków był zaskakujący. Królowali w niej oczywiście specjaliści od zombie. Silnie reprezentowane były lobby paramilitarne i kempingowe, a także niedowierzający mediom zwolennicy teorii spiskowych, niestrudzenie usiłujący przebić się przez szum generowany przez graczy komputerowo-konsolowych. Ale na postapokaliptycznych stronach zbierali się wszyscy – farmerzy z Teksasu, komandosi z Tel Awiwu, kelnerzy z Rio de Janeiro, bankowcy z Madrytu, dominikanie z Mokotowa i artyści z Pragi-Północ. Apokaliptyczny strach okazał się strachem powszechnym, zwłaszcza wśród chłopców i mężczyzn w wieku do trzydziestu pięciu lat. Niektórzy przyznawali się do niego otwarcie, inni próbowali obracać sprawę w żart. Każdy chciał Być Przygotowany.

W tak licznym i kompetentnym towarzystwie problem noża niemal Muminka przerósł. Ostrza składane, fixy, noże do noszenia na szyi, szlify wklęsłe, płaskie, convexy, drop-pointy, clip-pointy, spear-pointy, głownie proste, wygięte do dołu, do góry, stalowe, tytanowe, ceramiczne. Do tego stale – nisko- i wysokowęglowe, nierdzewne, narzędziowe, sprężynowe, z domieszką chromu, krzemu, niklu, wolframu, molibdenu lub siarki. Pochwy? Kydexowe, skórzane lub tkaninowe. Rękojeści? Nylonowe, nylonowo-kevlarowe, żywiczne, z włókna węglowego, z okładziną lub bez niej. W sieci polecano sprzęt wszystkich rozmiarów i zastosowań, od nożyków do obierania ziemniaków aż po maczety do rąbania wszystkiego, co zasługuje na rąbanie, noże uniwersalne i specjalnego przeznaczenia, w cenach od kilku złotych do tysięcy dolarów, seryjne i na zamówienie, legalne, półlegalne i całkowicie nielegalne w dużej liczbie krajów półkuli północnej.

Przez chwilę kusiło Muminka, żeby od razu przejść do drugiego etapu, w którym wybierałby tabletki do uzdatniania wody, linkę spadochronową i miejsce na bunkier, ale oparł się pokusie i całą uwagę poświęcił nożom.

Google

Po trzech tygodniach dowiadywania się, wypytywania, testowania i jednej wizycie na poligonie Muminek zawęził listę możliwości do dwóch noży, których nazw nauczył się na pamięć. W grę wchodziły szwedzki fällkniven S1, wyglądający jak wielki nóż kuchenny z jeszcze większymi ambicjami, oraz znacznie bardziej bojowy i zdecydowanie większy amerykański ontario RAT-7.

I choć Muminek wciąż nie czuł się ekspertem od survivalu, to miał nadzieję, że przyjdzie taki dzień, gdy któryś z kolegów wymyśli sobie rodzinne wakacje na kempingu i w redakcyjnej stołówce zapyta, czy ktoś mógłby polecić jakiś nóż, którym można i porąbać drewno, i zaostrzyć kijek na ogniskową kiełbaskę, a nawet pokroić pomidora w cienkie, równe plasterki. Wtedy Muminek mógłby bez narzucania się odpowiedzieć, że wszystko zależy. Trzeba samemu poszukać, bo wybór jest trudny, a oferta szeroka, ale taki fällkniven S1, choć niepozorny, może się sprawdzić w naprawdę wielu sytuacjach. Ale jeśli kolega przewiduje więcej ciężkiej obozowej roboty, to ontario RAT-7, niestety nieco droższy, okaże się znacznie bardziej przydatny. Oboma można się golić, mocne wrażenia zapewnione.

Na razie nikt nie pytał. Muminek wrócił więc do czytania internetowych dyskusji.

„Twoja zdolność przetrwania w trudnych warunkach jest wprost proporcjonalna do twojej woli przetrwania w trudnych warunkach. Prawdziwy survivalowiec wie, jak przetrwać, zebrał doświadczenie w czasie treningów, ma odpowiedni sprzęt, ale przede wszystkim za wszelką cenę chce przetrwać, bez względu na okoliczności”.

To było coś nowego.

Pięćset metrów kwadratowych

Na prywatny użytek Muminek podzielił apokaliptyczne katastrofy na dwie grupy: takie, które wymagają przemieszczania się, i takie, które pozwalają na siedzenie w miejscu. Kluczowe było zorganizowanie sobie życia tak, by móc zareagować na oba scenariusze.

Wariant z przemieszczaniem wydawał się tańszy, w przygotowaniach logistycznie prostszy, choć nieprzewidywalny, a w realizacji bardziej wymagający fizycznie. Gdy na przykład zombie… gdy powódź bałtycka zaleje od północy – trzeba będzie uciekać na południe, w góry. Gdy zombie… gdy armia chińska się przebudzi, trzeba będzie walić prosto w stronę zachodzącego słońca. Potrzeba jedynie stalowych nóg, płuc jak miechy i wygodnego plecaka z wieloma przegródkami, kieszeniami i trokami, zapakowanego z głową, tak by nawet w najgłębszych ciemnościach można było wyciągnąć z niego to, co akurat potrzebne, na przykład agrafkę.

Ale przecież, podejrzewał Muminek, apokalipsa nie nadciągnie ani ze wschodu, ani z północy. Apokalipsa zacznie się wielopunktowo, w wielkich miastach, na lotniskach, dworcach i w supermarketach.

W końcu doszedł do wniosku, że w żadnym jednak wypadku Warszawa nie będzie odpowiednim miejscem dla człowieka chcącego przetrwać. Zwłaszcza gdy do dwóch milionów bardzo obcych sobie ludzi zacznie docierać – szybciej, wolniej – że znaleźli się na finiszu.

Na szczęście Muminek był mało zaangażowanym właścicielem pięćsetmetrowej działki rekreacyjnej w podwarszawskiej Wiązownie, którą Wujek architekt otrzymał w dawnych czasach od zakładu pracy i którą przepisał na Muminka w chwili słabości.

– Nie sprawdziłem się jako ojciec chrzestny, odwróciłeś się od Boga. – Wujek zasmucił się któregoś wieczora. – Mam nadzieję, że ta działka pomoże ci zrozumieć, co w życiu jest naprawdę ważne.

Muminek nie zrozumiał ani wtedy jeszcze, ani w kolejnych latach. Działkę odwiedził dwa razy. Raz na samym początku, gdy była jedynie niewyróżniającym się kawałkiem zarośniętego chaszczami pola, i drugi raz, pięć lat później, gdy pozostała ostatnim marnym wspomnieniem po tamtym polu, a chaszcze zmężniały. Znalazł ją wtedy otoczoną zadbanymi ogródkami i małymi domkami letniskowymi, a także jednym murowanym domem całorocznym, którego właściciel na ziemi Muminka składował gruz i stare opony. Muminek chciał się nawet awanturować, ale nie zastał gospodarza.

Od drugiej wizyty minęło kolejnych pięć lat. Zadzwonił do Wujka i zapytał, czy pojedzie z nim do Wiązowny sprawdzić, jak się sprawy mają.

– Nareszcie – odpowiedział Wujek Muminka. Umówili się na niedzielę.

W wiekowym volkswagenie głównie milczeli, coraz bardziej przestraszony zbliżającym się końcem świata Muminek na smutno, zajadający się cukierkami Kopiko Wujek na kawowo. Dodatkowo do konwersacji zniechęcał Wujkowy styl prowadzenia samochodu, w którym nie było miejsca na hamowanie nawet ułamek sekundy za wcześnie.

– Gruz i opony… – westchnął Wujek, gdy przejeżdżali obok lotniska w Góraszce. – Pokażę ci, jak załatwiać takie sprawy.

Na miejscu jednak nie było gruzu ani opon, tylko wysuszony trawnik z altaną pośrodku. Altaną bez ścian, ale za to z dachem, kominkiem i dwiema starszymi kobietami w plastikowych fotelach ogrodowych. Panie drzemały, zawinięte w koce. W kominku dopalał się ogień.

Wujek zaatakowałby od razu, ale altana – wraz z całą działką – otoczona była niewysokim płotkiem. W latach świetności Wujek Muminka przesadziłby go jednym susem, ale czasy się zmieniły i niektórych rzeczy już nie wypadało.

– Przepraszam bardzo! Halo! – krzyknął Wujek. Muminek stał przy samochodzie, dumny z krewniaka, że ten w zgodzie z wielowiekową rodzinną tradycją, choć w bojowym nastroju, zaczynał rozmowę od przeprosin. Panie się nie poruszyły.

– PRZEPRASZAM BARDZO!

Okupantki synchronicznie podniosły głowy, a potem napięcie zaczęło rosnąć, gdy wracały do rzeczywistości, a Wujek Muminka przestępował z nogi na nogę. W końcu obie odwinęły się z koców, wstały z foteli i w ciężkich jesionkach, pochylone do przodu, z włosami koloru lila, podeszły do płotka, zatrzymując się na tyle blisko, że krzyk potrzebny był już tylko do zastraszania. Na tyle daleko jednak, że całkowicie poza fizycznym zasięgiem, nawet gdyby Wujek miał ze sobą dzidę.

– Słucham, o co chodzi? – zaczęła pani mniej lila, bardziej pochylona.

– Co panie tu robią?

– Co pan tu robi?

– To ja się pytam, to pań działka?

– Czemu pan się pyta?

– Dlaczego panie nie odpowiadają?

– Ale, jeśli byłby pan tak łaskaw, o co chodzi?

– Nie byłbym łaskaw, nie domyślają się panie?

– A powinnyśmy?

Wujek zerknął na Muminka, kręcąc głową. Muminek wzruszył ramionami.

– Zajęły panie nielegalnie cudzą działkę. – Wujek odwrócił się ponownie do kobiet. – Co to za weranda? Co to za trawnik? Co to za obyczaje?

– O czym pan mówi? – Staruszki były zagubione, ale Wujek nie po to zapuszczał wąsy, żeby teraz odpuścić.

– To jest sprawa dla prokuratury! Tak się nie robi! Trawniczki, werandeczki, komineczki, czy my w Azji żyjemy?! Jakbym ja paniom nieproszony wszedł do mieszkania, naśmiecił w salonie i wyżarł wszystko z lodówki, to co? Policja! Samowola! I co my teraz mamy zrobić? Nie, kurwa, przepraszam, ja dzwonię po radiowóz, przecież to jest wtargnięcie na posesję i recydywa.

– Ale pan coś pomylił… – Kobiety drżały ze strachu. Strategia Wujka Muminka przynosiła efekty, choć miara sukcesu była raczej Wujkowa niż uniwersalna.

– Pani mi nie wmawia, że ja się pomyliłem, ja jestem inżynierem, ja się znam!

– Zadzwonię po syna, on wszystko wyjaśni – powiedziała ta bardziej lila, mniej pochylona.

Czekali więc w samochodzie. Po kwadransie jedna ze staruszek zapukała w szybę.

– Syn kończy zajęcia na studiach i już jedzie. Wszystko się wyjaśni. On wszystko wie, ma wszystkie papiery – dukała do szpary, którą udostępnił Wujek.

– Ja myślę!

Srebrna toyota hilux, wielki pikap, który sam mógłby służyć jako bunkier, zaparkowała przed volkswagenem Wujka równo pół godziny później. Z wypełnionego ludźmi samochodu wysiadł jedynie dwudziestoletni chłopak, niski, ale szeroki w barach, z łysą czaszką wypolerowaną na błysk i biżuterią to tu, to tam. Muminek z Wujkiem w pierwszym odruchu chcieli odjechać, bo wyglądało na to, że starsze panie zdobyły przewagę taktyczną, a element zaskoczenia znowu był po ich stronie.

Ale wąsy Wujka nie pozwoliły im stchórzyć. Wysiedli z samochodu, w milczeniu próbując policzyć pasażerów toyoty – bezskutecznie, za dużo było w pikapie kłębienia, a za mało światła wpadającego przez ciemne szyby. Podeszli do płotka, gdzie drżące staruszki ściszonymi głosami streszczały sytuację łysemu chłopakowi. Muminek starał się jednocześnie schować za Wujkiem i wyglądać na groźnego, skutkiem czego nie był ani schowany, ani groźny.

– Spokojnie, pani Zofio, wszystko się wyjaśni – powiedział łysy do kobiet, a potem odwrócił się, składając ręce na piersi. Świecąca dresowa bluza, trzeszcząc, opięła obfite ramiona. – Mama mówi, że jest jakiś problem.

– No, to jest działka mojego chrześniaka, ja wiem, że się nią nie zajmował przez parę lat, ale to jeszcze nie powód… – Wujek podrapał się po głowie.

– Jest pan pewien?

– No, sam mu ją sprezentowałem, to wcześniej była moja działka. Pracownicza.

– Jest pan pewien?

– No, wprawdzie dawno tu nie byliśmy, ale przecież to nie jest tak, że działka przeniosła się na drugą stronę lasu, he, he, he.

– Jest pan pewien?

Młody człowiek, podobnie jak jego samochód, był nie do zatrzymania. Kobiety nic nie mówiły, wsłuchane w rozmowę i coraz bardziej pochylone. Wujek Muminka zebrał wszystkie siły, by ruszyć do zdecydowanego kontrataku.

– No, chyba tak.

– Bo tu są dwa takie miejsca, może coś panowie pomyliliście. Kościół można objechać z lewej albo z prawej, pojechaliście w lewo, potem przez takie osiedle żółtych domków i wzdłuż szklarni, prawda? I tam przy szklarni, takiej wielkiej, zniszczonej, pojechaliście prosto, a trzeba było skręcić, dojechalibyście do Konwaliowej, może tam jest działka, której szukacie? Tutaj jest Sasanki, naprawdę łatwo pomylić, jeśli się tu nie bywa.

Z ruchów wąsów Muminek wyczytał, że Wujek zaczyna wierzyć w tę wersję.

– Dobrze, pojedziemy, sprawdzimy. Ale jeśli… – zaczął Wujek.

– Panowie. – Łysy objął ich ramionami i zaczął odprowadzać w stronę volkswagena. Nawet gdyby chcieli stawiać opór, to czuli, że zgniótłby ich jak winogrona. – Naprzeciwko kościoła jest kwiaciarnia, otwarta do szesnastej. Ja mam taką serdeczną prośbę, mama i jej przyjaciółka trochę się zdenerwowały, na pewno będzie im miło, jeśli wrócicie z kwiatami. Mama lubi irysy.

Otworzył drzwi samochodu i wepchnął Wujka do środka.

– Życzę miłego dnia.

Muminek nie lubił być wpychany do czegokolwiek, uciekł więc do drzwi pasażera i schował się sam. Ale ciekawość zwyciężyła – wysiadł na chwilę i wychylił się nad dach.

– Przepraszam, chciałem tylko zapytać, co pan studiuje?! – krzyknął do łysego, gdy ten żegnał się z mamą i panią Zofią.

Chłopak uśmiechnął się.

– Antropologię kulturową! – odkrzyknął, po czym przestał zwracać na Muminka uwagę.

Wujek odpalił silnik i pojechali według instrukcji łysego studenta, skręcając przy zniszczonej szklarni. Znaleźli chaszcze, opony i gruz.

W drodze powrotnej znowu nie rozmawiali, Muminek tylko raz spróbował zagaić.

– Wujku, chciałem zbudować schron na tej działce, może mógłbyś mi pomóc go zaprojektować, ja się na tym kompletnie nie znam.

– Nie wydurniaj się – odpowiedział Wujek, mocno ściskając kierownicę.

Apokalipsa instant

„Nieangażująca, rozsądnie płatna praca dla studenta/studentki. Bardzo korzystny stosunek czas/pieniądze. 100% legal. Zainteresowani proszeni są o kilka słów o sobie wraz z numerem telefonu na mail”…

Muminek wywiesił ogłoszenie na czterech wydziałach Uniwersytetu Warszawskiego. W jego własnych czasach studenckich każda złotówka wydawała się kwestią życia lub śmierci, spodziewał się więc kilkudziesięciu, może nawet kilkuset zgłoszeń. W tydzień przyszło sześć. Umówił spotkania co dwie godziny, wszystkie na jedną sobotę, w kawiarni na Powiślu. Na czas wolny między rozmowami zabrał wydrukowaną wersję internetowej strony Dzikie rośliny jadalne w Polsce.

10.00

„Dariusz Kowal, 32 lata, studiuję nauki polityczne, pracuję w gazetce pokładowej LOT-u, gdzie piszę artykuły po polsku i po angielsku. Czy to wystarczy za kilka słów o sobie? Poproszę o jakieś szczegóły dotyczące pracy”.

Spóźnił się niemal godzinę.

– Przepraszam najmocniej, przepraszam, wczoraj trochę z kolegami zapiliśmy, kurde, ale akcja – powiedział na dzień dobry, odwijając się z szalika. – Darek jestem.

– Proszę przypomnieć, ile pan ma lat – zagaił Muminek, gdy wymienili uściski, a Darek powiesił płaszcz na oparciu krzesła. Kapelusza nie ściągnął.

– Za chwilę trzydzieści trzy. Symboliczne urodziny, niektórzy w tym wieku już zbawiali świat. Cóż, przynajmniej się staram – zarechotał.

Wyglądał na siedemnastolatka.

– No dobrze, więc tak. Praca, jak pisałem, jest dość dziwna. – Muminek na wszelki wypadek od razu przeszedł do sedna. – Ale prosta, łatwa i przyjemna. Musi mnie pan zaskoczyć telefonem. Po prostu zadzwonić do mnie, gdy nie będę się tego spodziewał.

– Słucham? – Darek wyglądał jednocześnie na zdziwionego i nienawykłego do zdziwień.

– Zadzwonić i powiedzieć: „Koniec świata”. Widzi pan, przygotowuję się, to trochę dziwne, przygotowuję się na koniec świata. Apokalipsę. Zagładę. Katastrofę. I muszę sprawdzić, jak szybko jestem w stanie dostać się do safety zone. Miejsca, gdzie będę bezpieczny. W miarę. O tyle, o ile. I pana telefon właśnie miałby symulować koniec świata.

– Taaak…?

– Płacę sto złotych na starcie, dodatkowo sto złotych, jeśli będę trochę zaskoczony, i jeszcze stówę, jeśli będę bardzo zaskoczony. Ale uprzedzam, że o tę trzecią stówę będzie trudno, bo staram się być ciągle przygotowany. I jeszcze jedna sprawa. W ciągu godziny od pierwszego telefonu będzie musiał pan wysłać esemesa, żeby dać mi znać, które drogi są zamknięte.

– A skąd będę to wiedział?

– Wymyśli pan. Mam opracowanych pięć dróg ewakuacji z miasta. Pan tylko pisze coś w stylu: „zamknięte są drogi jeden, dwa i pięć”, a ja już będę wiedział, o co chodzi. Albo: „zamknięte drogi od dwa do czterech”. Albo: „wszystkie drogi przejezdne”. Będzie pan taką moją chałupniczą apokalipsą.

– A mogę napisać, że wszystkie drogi są zajęte?

– Zamknięte – poprawił Muminek. – Oczywiście, przecież tak się może zdarzyć. Oczekiwałbym od pana co najmniej dwóch alarmów w ciągu miesiąca. Musi pan złapać balans między liczbą telefonów a szansą na to, że mnie pan zaskoczy, a w konsekwencji na większe dla pana pieniądze. Praca jak każda inna, musi się pan dokształcać. Na przykład, największe prawdopodobieństwo ataku nuklearnego na Warszawę jest między siódmą rano a południem. To oznacza, że wtedy będę się spodziewał telefonu. W nocy z kolei…

– Jesteś kumplem Daniela – przerwał Darek, kiwając głową.

– Słucham?

– Dobra, prawie się wam udało. Ale akcja. Niezłe jaja. Sprytne. Pozdrówa dla Daniela.

Darek wstał i zaczął wkładać płaszcz.

– Zastanowię się i odezwę w najbliższym czasie – powiedział jeszcze i wyszedł, trzęsąc się ze śmiechu i kręcąc z niedowierzaniem głową.

– To była moja kwestia – westchnął Muminek i zamówił kolejną kawę.

12.00

„Nazywam się Jaromir Grzegórz, jeśli chcą Państwo zatrudnić osobę pełną pomysłów, energii, która w latach dziewięćdziesiątych redagowała magazyn młodzieżowy »TWISTER«, współpracowała z TVP przy produkcji (wymyślanie koncepcji, scenariusze) programów dla dzieci, a także publikowała liczne artykuły o wspinaczce wysokogórskiej w dziesiątkach magazynów i gazet w całym kraju – jestem właściwą osobą. Mam dużą motywację do pracy, jestem rzetelny i pracowity, mam też dużą łatwość w wymyślaniu wierszowanych tytułów artykułów prasowych”.

Facet miał około sześćdziesiątki, niebieski bezrękawnik, wyłupiaste oczy i ani razu nie wspomniał, że jest studentem.

– Praca jest dość dziwna, ale prosta… – zaczął Muminek, ale się nie udało.

– Moja sytuacja życiowa jest bardzo trudna. Bardzo trudna. – Pan Jaromir nie chciał słuchać oferty. – W tej chwili muszę pić herbatę bardzo ostrożnie, żeby wyczuć, czy ktoś mi czegoś nie dosypał. Cały czas mam oczy dookoła głowy. Rozważam zatrudnienie ochroniarza. Jeszcze nie śpię z nożem pod poduszką, ale może niedługo będę musiał.

– Jakim nożem? – zapytał Muminek, a potem zadumał się nad sobą.

– Z żadnym – odpowiedział pan Jaromir. – Na razie. Opiekuję się chorym ojcem, a moja córka usiłuje mnie zamordować. Liczy, że odziedziczy mieszkanie. Mógłbym zażartować, że po moim trupie, ale sam pan rozumie.

– Rozumiem. – Muminek pokiwał głową, choć nic nie rozumiał.

– W każdym razie w grę wchodzi praca tylko do trzech godzin dziennie – kontynuował pan Jaromir. – Ponieważ resztę czasu zajmuje mi opieka nad ojcem. Nie stać mnie, niestety, na pielęgniarkę, muszę sam go wozić do szpitala i z powrotem. W ogóle to nie mogę zbyt długo tutaj z panem siedzieć. Ale proszę zobaczyć…

Wyjął z plecaka gruby plik czasopism i rzucił na stolik z hukiem, niemal wylewając kawę na Muminka.

– To „Twister” z maja dziewięćdziesiątego czwartego. Wtedy zacząłem im pomagać. A tutaj z czerwca, pierwsza okładka, którą razem z nimi zrobiłem. Widać różnicę, prawda?

Numer majowy – „Twister” był chyba magazynem dla deskorolkowców – wyglądał jak miesięcznik branży funeralnej. Numer czerwcowy zaś – jak miesięcznik branży funeralnej po udanej wycieczce na Jamajkę. Czarne tło, na nim wielka kolorowa kula, wyglądająca trochę jak Jowisz, a trochę jak to, co zostałoby po wiadrze z wymiocinami po usunięciu wiadra. Obok kuli widniał młody chłopak o smutnym wyrazie twarzy, wygięty w efektownej ewolucji na deskorolce. Podpis pod tytułem magazynu: „Żyj kolorowo, będzie odlotowo”.

– Hę? Hę? – dopytywał pan Jaromir.

– Znakomite. I do rymu – wykrztusił w końcu Muminek.

Pan Jaromir pokazał mu jeszcze kilka swoich artykułów o wspinaczce. Muminek przejrzał je z uwagą, potem obiecał, że się odezwie. Podczas całego spotkania nie padło słowo o telefonie, safety zone czy o apokalipsie. Pan Jaromir nie dopytywał.

14.00

Sandra.

16.00

Monika.

Obie wysłały dwustronicowe CV i listy motywacyjne, obie studiowały psychologię, obie ze średnią powyżej czterech i pół. Obie bardzo pewne siebie, w żakietach i z pomalowanymi paznokciami. Obu Muminek próbował rzeczowo wyjaśnić, na czym ma polegać praca. Zareagowały różnie. Sandra wstała, zamachnęła się, jakby chciała go uderzyć, ale w końcu zrezygnowała z przemocy, porwała torebkę i wybiegła z kawiarni. Monika natomiast przerwała Muminkowi w połowie, stwierdziła, że jest bezczelny i powinien spotkać się ze specjalistą. Ale zamiast wyjść, zgromiła go wzrokiem i po chwili uzupełniła: że rozmawiała już z Sandrą – która bardzo płakała, czy on to rozumie? – wie, o co chodzi, przemyślała sprawę i może się zgodzić na próbę na miesiąc za cztery tysiące, ale chce wolnych weekendów i nie życzy sobie żadnych świństw.

18.00

O osiemnastej miał przyjść student Międzywydziałowego Instytutu Studiów Humanistycznych, ambitny chłopak z, jak się wydawało przez telefon, dużym poczuciem humoru, ale tuż przed umówioną godziną wysłał esemesa, że właśnie dostał propozycję pracy w firmie ubezpieczeniowej i z żalem musi zrezygnować z oferty Muminka. Kelnerka od jakiegoś czasu nie pytała, czy coś jeszcze podać.

20.00

Pięć kaw huczało w głowie, planując dalsze podboje. Stos kartek z opisami dzikiego szczawiu, czosnku niedźwiedziego, ogórecznika lekarskiego i całej krajowej zieleniny jadalnej leżał rozrzucony na stoliku. Gdy przyszła ostatnia kandydatka – ruda, zielonooka, w płaszczu w kratkę, z frędzlowatą chustą na szyi i aparatem na zębach – tylko machnął ręką, co mogło oznaczać zarówno, żeby usiadła, jak i żeby się odczepiła.

Usiadła. Muminek nie pamiętał nic z jej zgłoszenia. Ani jak ma na imię, ani co studiuje, ani czy ma jakieś wymagania. Coś kojarzył, że sepleniła, gdy umawiali się przez telefon.

– Nic z tego nie będzie – powiedział, przecierając oczy. – Nie chce mi się gadać. Zaproponowałbym ci kawę, ale pomyślisz, że to tani podryw.

Pomilczeli chwilę, ona cały czas w chuście i płaszczu.

– Darek mówił mi o tobie. To musiał być ciężki dzień – odezwała się w końcu.

– Dość. Znasz Darka? Chyba nie jest zainteresowany pracą.

– Znajomy znajomych. Okej, powodzenia.

Wstała i wyszła.

I to by było na tyle, zdążył jeszcze pomyśleć Muminek, nim zapadł w stan, który zdarza się tylko, gdy apatia zmiesza się z kofeiną.

Minęło pięć minut albo dwie godziny, gdy zadzwonił telefon. Odebrał, choć nie miał ochoty.

– Tak?

– Koniec świata. – Usłyszał w słuchawce sepleniący głos Rudej. – Zamknięte drogi dwa, trzy i pięć. Jutro wyślę ci numer konta.

Wybiegł z kawiarni jak szatan, zostawiając na stoliku niedopitą kawę i wszystkie papiery, a na krześle parę survivalowych rękawiczek z goretexu.

Skoki na bungee

Roboty jak zwykle było na dwie godziny, ale dyżur trwał osiem. Muminek bardzo chciał, żeby pracę redaktora internetowego zaczęto traktować w firmie poważnie, ale wiedział, że byłoby to z gruntu nieuczciwe.

Wprawiał się więc w trudnej sztuce zabijania czasu. Wybrał nawet wariant dla zaawansowanych i ruszył w sieć na poszukiwanie czegoś ciekawego do poczytania.

„Innego końca świata nie będzie” – rozmowa z prawosławnym teologiem. „Innego końca świata nie będzie” – recenzja filmu. „Innego końca świata nie będzie” – artykuł o pięcioletnim kulturyście. „Innego końca świata nie będzie” – wywiad rzeka z filozofką. „Innego końca świata nie będzie” – piłkarz ściął włosy. „Innego końca świata nie będzie” – wystawa obrazów. „Innego końca świata nie będzie” – konkurs literacki. „Innego końca świata nie będzie” – japoński Freddie Mercury.

Dziennikarze najwyraźniej lubili takie tytuły. Muminek miał cichą nadzieję, że mimo wszystko będzie.

– Co będzie? – zapytał pan Kazimierz.

Było między nimi sporo sympatii. Pan Kazimierz cenił Muminka za to, że ten nauczył go, co to jest przeglądarka, jak sprawdzać pocztę, skąd się biorą blogi, a także – choć bardzo ogólnie – jak zmieniać rozmiar zdjęcia, żeby pasowało na stronę. Muminek lubił ciasta, które pan Kazimierz przynosił do pracy. „Żona serdecznie pozdrawia i pyta, jak zdrowie” – ogłaszał siedemdziesięciolatek przed wyjęciem sernika lub strucli. Obaj nie lubili chłopaków z działu sportowego.

– Słucham? Przepraszam, chyba myślałem na głos.

– Nic nie szkodzi, chłopcze, nic nie szkodzi.

Siedzieli do siebie plecami w małym pokoiku na półpiętrze kamienicy przy Nowogrodzkiej, do której przeprowadzono redakcję ze znacznie droższego biurowca przy Alejach, gdzie spędziła czasy niemowlęctwa. Publikowali teksty, redagowali stronę główną i na zmianę chodzili do redakcji papierowej prosić dziennikarzy, żeby napisali coś więcej niż tylko to, za co płacono im w gazecie. Wizyty w tak zwanym Papierze uatrakcyjniały dzień, choć sensu nie miały żadnego – Muminka zbywano stanowczo, pana Kazimierza uprzejmie, ale o obu zapominano w momencie, gdy znikali za matowoszklanymi drzwiami, prowadzącymi na klatkę schodową. Niektórzy dziennikarze dawali się namówić na prowadzenie autorskich blogów z komentarzami do bieżących wydarzeń, zapału starczało im zwykle na miesiąc. Muminek mógł znaleźć lepszą pracę, mógł też gorszą.

Nikt nie pamiętał, w którym momencie historii w Gazecie Muminka pojawiła się trzyetatowa redakcja internetowa – za mała, żeby coś znaczyć, za duża, by ją zaorać. Muminek trafił do niej prosto z Pizza Hut przez wieloetapową, tajną rekrutację, której mechanizmów nigdy nie zrozumiał. Pan Kazimierz był zesłańcem z redakcji papierowej, który z uwagi na wiek i dostojność pisał zbyt wolno i zbyt rozwlekle, więc przeniesiono go do internetu. Skąd się wzięła Buka, szefowa działu – nikt nie wiedział. Cała trójka czuła, że w którymś momencie skręcili w ślepą uliczkę medialnej ewolucji, każde mierzyło się z tym problemem w inny sposób.

Buka, na przykład, uważała się za eksperta od polskich komedii.

– Panie Kazimierzu, proszę podać klucze do kabiny.

Weszła do pokoju uśmiechnięta, trzydziestopięcioletnia, z niezapalonym papierosem w ręku.

– Jak tam, chłopaki? Wszystko nam wisi?

To też był żart. W Gazecie Muminka tekstów do internetu się nie wrzucało ani się ich nie publikowało. Teksty w internecie się wieszało. Muminek dawno przestał się dziwić swoim nawrotom depresji.

Pokiwali głowami i odwrócili się do ekranów.

– Bardzo dobrze, ja spadam, odwiozę Antka na basen, potem muszę wpaść na chwilę do stadniny. Wieczorem jeszcze zerknę i ogarnę z domu.

Wiedzieli, że nie zerknie i nie ogarnie. Większość czasu w pracy spędzała na stołówce, w kawiarni lub na papierosie, zawsze z koleżankami z marketingu. Większość, co nie znaczy dużo. Na Nowogrodzkiej pojawiała się tylko we wtorki, środy i czwartki, resztę dni spędzając na działce swojego przyjaciela, chłopaka czy narzeczonego – Muminek się nie wyznawał – który uczył ją jeździć konno i skakać na bungee. Pan Kazimierz w zaskakującym przypływie poczucia humoru (innego końca świata nie będzie) zastanawiał się kiedyś, czy Buka skacze na bungee razem z końmi. Oczywiście nigdy by tak o niej nie powiedział – zawsze „pani Agnieszka to”, „pani Agnieszka tamto”, „przepraszam, pani Agnieszko, już się za to w tej chwili biorę”.

Pracowała głównie z domu, na co pozwalała także swoim podwładnym, pod warunkiem że najpierw odrobili pełen etat w redakcji.

Praca miała swoje plusy i minusy. Do minusów Muminek zaliczał uzyskaną na stołówce wiedzę, że żona pana Kazimierza nie żyła od kilku lat.

Ruda

Po dwóch miesiącach od spotkania w kawiarni zadzwonił do Rudej, żeby ją zwolnić.

– Czy robię coś źle? – zapytała.

Odpowiedział, że wręcz przeciwnie, raczej robi wszystko za dobrze, więc kosztuje go tysiąc dwieście złotych miesięcznie, co przy jego internetowej pensji jest nie do utrzymania.

Dobra była. Niemal za każdym razem telefon zaskakiwał go w wannie, bibliotece lub w innym miejscu, w którym na chwilę zapominał o Byciu Przygotowanym. Potrafiła zadzwonić dwa dni z rzędu, by potem przez trzy tygodnie się nie odzywać i znów wrócić do Muminkowej rzeczywistości w chwili, gdy nabrał już przekonania, że dała sobie z nią spokój. Na dodatek za każdym razem, Muminek podejrzewał, złośliwie blokowała mu drogi numer dwa i pięć, co oznaczało szaleńczą jazdę rowerem przez Las Kabacki do Góry Kalwarii, a stamtąd dopiero do Wiązowny. To było co najmniej czterdzieści dodatkowych kilometrów, licząc w obie strony. Co prawda zmieniał się powoli – bardzo powoli – w mężczyznę silnego i wysportowanego, czyli w kogoś z Listy Tych, Którzy Dadzą Radę, ale w związku z tym w świecie preapokaliptycznym za bardzo musiał polegać na życzliwości pana Kazimierza i nieuwadze Buki.

– Mogę to robić za połowę tego, co dotychczas, póki się nie ogarniesz – zaproponowała Ruda.

Wyjaśnił jej, że połowa tego, co dotychczas, byłoby sumą odrobinę większą od tej, którą był gotów płacić od wielkiego dzwonu, zanim ją jeszcze zatrudnił. Wydawało mu się, że będzie bardziej przygotowany.

– To kiedy kończymy? Od razu?

Powiedział, że nie chce jej zostawiać na lodzie znienacka, więc, powiedzmy, do końca miesiąca.

– Okej. – Nie przejęła się utratą pracy. – Koniec świata, otwarta tylko piątka.

– Kurwa – zaklął Muminek, gdy się rozłączyła. Pan Kazimierz spojrzał zniesmaczony, ale widząc minę kolegi po piórze, machnął ręką na znak, że sobie poradzi.

Przetrwanie w trzech prostych krokach

Muminek próbował się przyzwyczaić do noszenia małej ładownicy cały czas przy sobie. Upchnął w niej czarną zapalniczkę Zippo, o której nie pamiętał, skąd się wzięła, zapałki, aspirynę, paracetamol, węgiel, agrafki, dziesięć metrów linki, paczkę prezerwatyw, tabletki do uzdatniania wody, bandaż, dwie żyletki, trzy opatrunki, pięć woreczków foliowych, przybory do szycia, piłę drutową, haczyki, kompasik i sto złotych.

Nie było łatwo – czasem pamiętał o ładownicy, a zapominał o portfelu, czasem pamiętał o portfelu, a zapominał ładownicy. Kilkanaście razy pamiętał o portfelu i ładownicy, ale zapominał zamknąć mieszkania. Trzykrotnie wziął ze sobą wszystko łącznie z perfumami Żony Muminka, pięciokrotnie wszystkiego zapomniał.

Telefonem komórkowym już dawno przestał się przejmować. Raz był, raz go nie było, życie toczyło się bez przeszkód.

W mieszkaniu trzymał znacznie większy, nienaruszalny zestaw na czas Wielkiej Próby. Do plecaka, kupionego za pół pensji, upchnął znacznie więcej wszystkiego, w tym latarkę, folię NRC, ultralekki śpiwór, dwa komplety bielizny termicznej, płachtę przeciwdeszczową, menażkę, dwa litry wody na dobry początek, szczoteczkę i pastę do zębów, nić dentystyczną, mydło, krem przeciwsłoneczny, kilogram soli, sole mineralne, sztućce, multitool, batony energetyczne, apteczkę z listą dat ważności, taśmę klejącą, notatnik z dwoma długopisami, spray przeciw komarom, dwie ścierki, kapelusz, krzesiwo, mapę i lusterko. Do plecaka przytroczył fällknivena, całoroczną pompowaną karimatę i lekki jednoosobowy tunelonamiot. Raz w tygodniu wszystko rozpakowywał i zapakowywał z powrotem. Któregoś dnia spróbował to zrobić z zawiązanymi oczami, ale w tym momencie do pokoju weszła Żona Muminka i wybuchnęła śmiechem.

Za każdym razem, gdy brał do ręki krzesiwo, uświadamiał sobie, że nie ma pojęcia, co się z nim robi, żeby rozpalić ogień.

Do korkowej tablicy przy biurku w pracy przyczepił sporą płachtę białego papieru, na której narysował od linijki wielki prostokąt, podzielony prostopadłymi liniami na cztery równe części. Zdarzało mu się wpatrywać w ten rysunek bez ruchu przez kwadrans, z czasem dorysował też kilka innych figur geometrycznych. Pan Kazimierz podejrzewał, że to jakiś patriotyczny manifest, a Buka, zwykle skora do zarzucania innym obijactwa, przymykała oko na chwile nieróbstwa, zakładając, że każdy musi mieć jakieś hobby, tak jak ona miała skoki na bungee i konie. Oboje nie domyślali się, że na kartce widniał wstępny projekt zagospodarowania czterech kontenerów mieszkalnych, które Muminek zamierzał wkopać w ziemię na działce w Wiązownie i zalać betonem, dobudowując wcześniej z cegieł wyjście kominowe od strony południowej.

Muminek miał sprzęt, rosła w nim wola przetrwania, wiedzę zdobywał książka po książce. Brakowało jedynie treningu.

Cro-Magnon

Muminku, bardzo się cieszę, że do mnie napisałeś. Sądząc po twoim mailu, ludzie tacy jak ty to jednostki ponadprzeciętne, które są w stanie do czegoś dążyć i coś osiągnąć. Reszta populacji to tylko stado bezmózgich jełopów. Jak dla mnie przedstawiasz dużą wartość. Moglibyśmy współpracować razem w zakresie naszych pobudek.

Krótko o mnie. Jestem Włodek. Jestem prepersem od końca lat 80-tych już ubiegłego wieku (cholera, jak ten czas szybko leci) – czyli sam początek tematu w Polsce. Jestem z Gorzowa i miałem okazję współdziałać z gorzowskimi legendami, takimi jak Miazga, Szatan, Czerwony. Gdyby te ksywy ci nic nie mówiły, to wspomnę tylko najbardziej godnego uwagi z nich gościa – Miazgę. Jego prawdziwe NAME: Arek Milewicz, twórca prepersowego systemu Break Point. Tak poza tym to mój kumpel z czasów, kiedy razem jeszcze chodziliśmy do szkoły podstawowej, harcerstwa, a później – oczywiście – wspólne wyjazdy w teren.

Ponieważ tematem zainteresowałem się jeszcze za szczeniaka, dlatego dość szybko zrobiłem się dość wybredny pod względem doboru jakości treningu. Nie bez znaczenia było też harcerstwo; wyjazdy, terenówki itp. – wszystko to szlifowało nasze umiejętności i pomysłowość.

No cóż… Nastały lata dziewięćdziesiąte, a wraz z nimi pojawiło się wybitnie komercyjne wybitne gówno. Za takie gówno uważam między innymi Survival od podstaw i całą szkołę Kropeckiego. Sam pomysł wcale nie był zły. Jednak zostało z tego zrobione zwykłe gówno, ponieważ celem autora było przede wszystkim robienie na tym szmalu. Zresztą jesteś na tyle spostrzegawczy, że powinieneś to już dawno temu zauważyć.

To mniej więcej tyle, co zamierzałem ci powiedzieć o mojej przeszłości. Twoje obserwacje mnie nie zainteresowały, ponieważ są to rzeczy od dawna już mi znane. Natomiast twoim listem moją uwagę zwróciłeś ty sam. W związku z tym chciałbym się na twój temat coś niecoś dowiedzieć.

Sądząc po stylu pisania, lubisz zagadnienia psychologiczne survivalu, a szczególnie ciekawi cię, jak będą reagować ludzie uczestniczący w takich „rozgrywkach”. Jednak to nie jest istotne. W rzeczywistości wpuszczasz ludzi w to psychologiczne szambo, a to, co najbardziej cię rajcuje, to przyglądanie się, jak im coś w psychice zaczyna się pierdolić i jak dostają świra.

Co – nie zauważyłeś, że ludzie mają bardzo słabą psychikę? Czy raczej zgrywasz głupka, sadysto? Za czasów PRL-u to chociaż ludziska potrafili mieć jakąś godność, a i przy tym potrafili być wyjątkowymi skurwielami. A dzisiaj co? Tylko samoponiżenie…

Mnie takie zabawy też kiedyś rajcowały, a bawiłem się w te rzeczy, gdy miałem lat naście i jeszcze chodziłem do szkoły podstawowej (razem z Miazgą). Jednak bardzo szybko zorientowałem się, że ludzie to stado psychicznie na nic nieodpornych idiotów. Wynik tych zabaw kończył się zawsze tak samo – ktoś dostawał zajoba. No i ze względu na ciągłe osiąganie tego samego rezultatu, zabawy te znudziły mi się. A ty, masochisto, jak długo zamierzasz podniecać się tym samym wynikiem? Co do mnie, gdy mi się te zagrywki znudziły, stwierdziłem, że stać mnie na ogromnie o wiele więcej. Survival dał mi bardzo wiele możliwości.

Ale do rzeczy – pytasz o trening. Mam dla ciebie dwie propozycje na początek. Pierwsza nazywa się WIELBŁĄD. Weź wszystko, co powinieneś wziąć ze sobą na wyprawę, jakiś kijek w łapę i idź się przejść. Sto kilometrów w dwadzieścia cztery godziny. Kierunek dowolny, byle nie w nowych butach, bo cię obetrą. Sto kilo to nie tak dużo, jak się wydaje, na początek wystarczająco, żeby poczuć i się sprawdzić, ale nie wykończyć. Pobędziesz trochę sam, zobaczysz, jak reagujesz na taką sytuację. Czy nie dopadną cię demony. Zrób to kilka razy. Za każdym razem – 24 h, 100 kilometrów, inny kierunek.

Druga propozycja to CRO-MAGNON. Potrzebujesz jedynie kąpielówek, pudełka z trzema zapałkami i noża. Wyjedź kawałek za miasto, do jakiegoś lasu i przez trzy dni postaraj się nie spotkać żadnego człowieka, nie korzystaj też z niczego, co wyprodukowali inni. Domków, kanalizacji, dróg, mostów, czegokolwiek. Gdzieś w okolicy Warszawy powinieneś znaleźć odpowiednie miejsce, a jak nie, to przejedź się na Podlasie albo – oczywiście – w Bieszczady. Ja nie jeżdżę w Bieszczady, bo z Gorzowa za daleko. Coś znajdziesz. Za pierwszym razem ci się nie uda, nie przejmuj się, odczekaj dwa tygodnie i znowu. Oczywiście na początku poczekaj na lato.

Będziesz jak ten gość, co trenował biegi w ołowianych wkładkach, a potem zapierdalał w maratonach. Jeśli dasz radę bez sprzętu, ze sprzętem będzie ci tylko łatwiej. Będziesz gotów, żeby przetrwać wszystko. Będziesz jak karaluch.

Niestety, na pewno problemem w naszej współpracy będzie odległość, nie jesteś z Gorzowa. Ale przynajmniej możemy korespondować i dzięki temu wymieniać jakieś informacje, spostrzeżenia czy nawet doświadczenia. Oprócz psychologii i survivalu interesuje mnie również magia. W zasadzie to zainteresowanie magią przyczyniło się do tego, że tak bardzo interesuję się psychologią. Ale to powieść na kiedy indziej. O istniejącym świecie mogę powiedzieć tyle, że bardzo to przypomina filmowy Matrix.

Czekam na twoją reakcję.

Włodek

Muminek wziął tydzień urlopu, zamknął się w mieszkaniu i przez cały ten czas nie zbliżał się do komputera.

Herbata błyskawiczna

Ostatnie minuty przed dyżurem w pracy Muminek spędzał na zalanym jaskrawym lipcem Placu Defilad, na ławce przy kinach, razem z tomem Pierwszej pomocy przedmedycznej. Najbardziej pociągała go tracheotomia. Zastanawiał się, czy byłby w stanie ją przeprowadzić bez zamordowania poszkodowanego. Filmiki z internetu sugerowały, że wszystko jest do zrobienia.

Ławka była szeroka i właśnie dlatego Muminek cieszył się, że ma ją tylko dla siebie. Siedział po jednej stronie, ale w każdej chwili mógł się przesiąść na drugą. Albo na środek. Albo się położyć. Gdyby ławka była całym światem, świat stałby przed Muminkiem otworem.

I oczywiście ktoś się dosiadł. Osiem wolnych ławek w pobliżu, a gość akurat potrzebował towarzystwa. Muminek lubił się dzielić, ale nie tym, co miał, dlatego na dzień dobry odburknął półgębkiem bez kiwnięcia głową, wpatrzony w obrazek z tchawicą.

Ale zaraz, zaraz – dzień dobry? Obcemu człowiekowi? W Warszawie? To nie było coś, co można po prostu zlekceważyć.

– Dzień dobry – odpowiedział, jednak między przywitaniem a odpowiedzią minęło zbyt wiele czasu, żeby facet uchwycił ciąg przyczynowo-skutkowy.

– O, dzień dobry! – Mężczyzna jakby nie pamiętał, że sam zaczął rozmowę. Ucieszył się więc nowym początkiem znajomości i przeczesał palcami rzadkie włosy. – Ciekawa książka?

– Praktyczna.

Gość w taniej marynarce i wytartych spodniach od innego garnituru, zdecydowanie za ciepło ubrany jak na lipcowy skwar, siedział wyprostowany, z plecakiem na kolanach. Gdyby plecak był choć odrobinę mniejszy, trzeba by było zakwalifikować go jako kobiecy, ale w tym rozmiarze pozostawiał jeszcze margines na interpretacje.

Muminek ułatwił facetowi zerknięcie na tytuł.

– Jest pan lekarzem? Oj, głupie pytanie, nie musiałby pan czytać, wszystko byłoby już w głowie. To co, zagramy?

Zaskoczony Muminek usłyszał znak interpunkcyjny na końcu ostatniego zdania, ale nie udało mu się skojarzyć, że oznaczał on pytanie. Zresztą facet już rozkładał pionki na wyciągniętej z plecaka magnetycznej szachownicy. Po chwili wystawił zaciśnięte pięści w stronę Muminka. Muminek klepnął, wylosował białe.

– O herbatę? – zapytał jeszcze szachista przed pierwszym ruchem. Muminek znowu usłyszał znak zapytania, ale znowu nie zrozumiał i tylko kiwnął głową.

Partia mknęła bez oporów. Muminek znał zasady gry, umiał rozegrać jedną czy dwie końcówki, a nawet gotów był do poświęcenia figury w zamian za przewagę w centrum, ale na tym jego szachowa wiedza się kończyła. Cieszyła go beztroska kolejnych ruchów. Rywal grał szybko, bez przerwy na zastanawianie czy na milczenie.

– O, tu mnie masz. No to jestem w tarapatach. Tego się nie spodziewałem. Piękne posunięcie, z wykrzyknikiem, z wykrzyknikiem. Roszadka, oczywiście. Na ha cztery go, jasne. Prosta sprawa, nie zauważyłem. Aj, szkoda królówki. Szach. Już po mnie. Dokąd uciekać? Szach. To z drugiej go. Na pewno? Chyba tak. Szach. A ty gdzie? Szach mat, dziękuję bardzo, dobra partia.

Siedemnaście ruchów. Uścisnęli spocone dłonie.

– Należy się dyszka. Dziękuję. – Schował dwie monety do kieszeni, pionki do szachownicy, a szachownicę do plecaczka. Otarł pot wyjętą z kieszeni marynarki, bawełnianą chusteczką. – Oj, przepraszam, rewanżyk?

Muminek nie miał przy sobie więcej pieniędzy, grzecznie odmówił. Mężczyzna nie nalegał.

– Ładnie dziś, prawda? W klubie grają po stówce albo dwie za partię, ale to nie dla mnie. Młodzi są, to szaleją. O herbatę, tak się powinno grać. Do widzenia, miłego dnia życzę.

Ukłonił się, założył plecak i odszedł.

Muminek nie rozpaczał za dychą, nie był głodny. Wrócił do tracheotomii. Czy można ją przeprowadzić na sobie?

Podręcznik twierdził, że nie.

Przebiegunowanie

Przez ponad rok codziennie wyobrażał sobie, że świat wkrótce się skończy. Oswajał tę myśl dzień po dniu, dokonując niemałego wysiłku, by czuć się Przygotowanym. Podobnie jak niegdyś wiarę w nierozerwalność małżeństwa, teraz pielęgnował w sobie nadzieję, że jeśli będzie miał choćby najmniejszą szansę na przetrwanie, to ją dostrzeże i wykorzysta.

Aż którejś niedzieli, kilka tygodni po corocznej Nocy Mgły, gdy mył zęby, patrząc przez przymknięte powieki na rozmazane w lustrze odbicie i próbując rozpuścić niezdrowego kaca w wilgoci zaparowanej łazienki, ku własnemu zaskoczeniu zaczął sobie wyobrażać, że świat jednak będzie trwał.

Miało być pięknie, apokaliptycznie i ostatecznie. Ale co, jeśli nie?

Miesiącami przyzwyczajał się do myśli, że wszystko spłonie, utonie albo zostanie zjedzone. Bardzo się bał. Lęk bywał paraliżujący, ale częściej mobilizował, dzięki czemu Muminek wiedział, że go sobie nie wymyślił. Wcześniej rzadko odczuwał emocje inne niż te, które po chwilowej ekscytacji kończyły się odrętwieniem, dlatego, gdy pojawiło się coś tak poruszającego jak strach przed apokalipsą, chwycił się go pazurami i nie odpuszczał. Starał się.

Strach był ważny, więc gdy Muminek, krwawiąc z dziąseł, zorientował się, że już się nie boi – spanikował. Szczoteczka utknęła między policzkiem a zębami, a ból głowy urządził kolejną zbrojną wycieczkę na płaty czołowe.

Muminek przeszedł długą drogę przez ostatni rok i nie miał ochoty wracać.

Nigdy nie szukał pocieszenia w religii, nie uciekał w mistycyzm, nie liczył na życie wieczne ani na wyzwolenie przez katastrofę. Nie wierzył w małe apokalipsy, nie traktował poważnie wszystkich końców świata, które zdarzały się ludziom codziennie. Bał się wielkiej, kosmicznej lub choćby planetarnej katastrofy i jedyne, czego chciał, to sobie z nią poradzić i przetrwać. Przez ponad rok oswajał ten strach, aż w końcu zagłaskał go na śmierć.

– Tego nie przewidziałem – mruknął, spluwając do umywalki.

Czarne volvo

Tak naprawdę nie życzył nikomu źle, dlatego nigdy do końca nie zrozumiał, dlaczego kierowca czarnego volvo chciał go rozjechać, gdy zjeżdżali z ronda Jazdy Polskiej, przy Polu Mokotowskim.

W ogóle wielu rzeczom w całej tej sprawie się dziwił. Dlaczego na przykład nikt, żaden kierowca, przechodzień ani rowerzysta, nie zwrócił uwagi, gdy volvo po dwóch nieudanych próbach trafiło go prawym błotnikiem, wystrzeliwując razem z rowerem na chodnik przy przystanku? To nie była znieczulica, nieprawdopodobne, ale nikt nic nie zauważył.

Nie rozumiał też, dlaczego się nie zdenerwował. W pierwszych sekundach, gdy próbował zorientować się, gdzie jest góra, gdzie dół i co to za miasto, podejrzewał nawet, że sam jechał nieostrożnie i niechcący wjechał samochodowi przed maskę.

Zaskoczył go ciepły głos w słuchawce, gdy zadzwonił na numer alarmowy. Operatorka poprosiła, żeby podał numery rejestracyjne volvo, póki pamięta, żeby patrole mogły zacząć poszukiwania. Nie pamiętał. Odpowiedziała, że nie szkodzi, to się zdarza, człowiek w takich sytuacjach martwi się przede wszystkim o siebie, a nie o szczegóły. Zasugerowała, żeby – jeśli jest w stanie – zamiast czekać na radiowóz na miejscu, po prostu poszedł na najbliższy komisariat i tam zgłosił zdarzenie, bo tak będzie znacznie szybciej.

Zadzwonił do Żony. Nie odbierała. Zadzwonił do redakcji. Pan Kazimierz nie odbierał. Zadzwonił do Rudej.

– Cześć, właśnie się do mnie nie dodzwoniłeś, możesz zostawić wiadomość, ale niczego nie obiecuję.

Wreszcie zadzwonił do Palmy, kolegi rasta ze studiów, który w wieku trzydziestu lat ściął dready, wyprowadził się ze skłotu i został kontrolerem lotów na Okęciu. Palma odebrał, ale jeszcze bardziej zaskakująca była jego reakcja.

– Co to był za samochód? Poczekaj na mnie chwilę.

Na komisariacie Muminek zdziwił się, że dyżurny policjant nie jest tak miły jak dyżurna operatorka.

– Niech się pan nie wygłupia, przecież nie zrobię z tego usiłowania zabójstwa.

Gdy Palma przyjechał – rowerem, bo nie wszystko z dawnych czasów w nim umarło – znalazł Muminka na murku przy zejściu do stacji metra. Muminek siedział po stronie schodów, wpatrzony w przejeżdżające samochody, z nogami na barierce, ignorując krzyczącą na niego emerytkę. Palma wziął siwą panią pod rękę i sprowadził kilka stopni w dół.

– Kolega miał wypadek, pani pozwoli.

Potem przepytał Muminka – co się stało, gdzie boli, co ze sprzętem.

– Masz świadków? Nie? To dół.

Obfotografował komórką zniszczony rower i wraz ze swoim przypiął do znaku drogowego. Potem ściągnął Muminka z murku i zaprowadził na Marszałkowską do szpitala.

– Nieprawdopodobne – stwierdził, gdy czekali na prześwietlenie.

– Za trzecim razem, czujesz? – Muminek był cały czas zdziwiony. – Dogonił mnie kilkadziesiąt metrów za rondem i zaczął krzyczeć. Ja nic. Więc podjechał do mnie na milimetry. Trochę zwolniłem, ale dalej nic. Odbił w lewo, potem gwałtownie w prawo, nie trafił, więc jeszcze raz, znowu nie trafił, wreszcie przyhamował, wycelował i przypieprzył. Uwierzyłbyś?

– Kryminał.

– Co z rowerem?

– Złożymy ci nowy. Widelec, obręcze, support, wszystko do wyrzucenia. Rama chyba też, ale się nie przyglądałem. Mam fajne ostre do opędzlowania, wyślę ci zdjęcia.

– Dzięki.

– Żaden problem.

– Naprawdę dzięki.

– Naprawdę żaden problem.

Piwo, dwa razy

Umówili się na piwo dwa tygodnie później, żeby uczcić półmetek zwolnienia lekarskiego. Muminek zamówił colę, Palma herbatę i ciastko z orzechami.

Najpierw rozmawiali o niczym.

– Jak się czujesz? – spytał Palma.

– Trochę obolały jeszcze, ale dziękuję, powoli i idzie ku lepszemu. – Muminek z grymasem na twarzy poruszył lewym barkiem na znak, że rzeczywiście powoli.

– Ale ja nie o tym. Pytam, jak się czujesz.

Muminek zamieszał słomką kostki lodu w szklance.

– Czuję. Się. Raczej. Dobrze.

– Tak samo?

– Wiesz co? Muszę lecieć, mam umówione spotkanie na rogu Jerozolimskich i Niepojebanych Rozmówców.

– Skoncentruj się. – Palma wyostrzył kurs. – Pytam, czy czujesz się tak samo jak przed wypadkiem. Ktoś próbował cię zabić i jestem ciekaw, bo zawsze mi się wydawało, że po takim czymś człowiek wychodzi jakoś odmieniony. Albo przynajmniej jest taka ewentualność, że wychodzi. Mnie nigdy nikt nie próbował zabić, więc nie wiem. Żadnych objawień? Żadnego nowego sensu? Spotkałeś Pana?

– On nie chciał mnie zabić.

– A co chciał?

Palma czekał na odpowiedź z uniesionymi brwiami, a jego ręce zastygły w szerokim geście, który nie pozostawiał wątpliwości – nie odpuści.

– Nie wiem. Może. Nie zastanawiałem się nad tym. – Muminek spojrzał na stolik obok, przyprawy i brudny talerz z kawałkiem szpinakowej tarty.

– Gdyby wyciągnął pistolet i strzelił do ciebie, ale tylko drasnął, to co byś pomyślał? Powierzchowna rana? – nalegał Palma.

– Wydaje mi się, że zajechałem mu drogę, jak zjeżdżaliśmy z ronda.

Palma pokręcił głową.

– Chodzi mi o to, że nie jestem bez winy – kontynuował Muminek, wciąż unikając patrzenia na wprost. Podparł czoło ręką, przysłaniając oczy.

– Rozumiem. A tak zmieniając temat, mój sąsiad ma psa i ten pies strasznie wyje w nocy. Zastrzeliłem obu. Wiesz, nie byli bez winy.

– Przestań.

– Koleżanka z pracy śmierdzi szlugami. Przetrąciłem jej kolana.

– Palma…

– Gość na ulicy gwizdał Budkę Suflera, dostał w ryj. Kurwa, człowieku, weź się ogarnij!

Krew na sekundę zawrzała Muminkowi w żyłach, ale od razu wystygła jak ścięta nagłym mrozem. Został tylko ból w skroniach.

Pomilczeli kilka minut.

– Co byś zrobił, gdybyś gościa spotkał? Tego z volvo?

– Nie wiem. Ja się nawet nie zdenerwowałem. Facet na kilka sekund odleciał. Road rage. Zdarza się. Mógłbym go obrzucić pomidorami. Albo nieprzyzwoitymi słowami. I jego matkę. Babcię, kogo wymyślisz. Mógłbym porysować mu lakier, ale i tak ma porysowany. Urwałbym mu lusterko. Albo oba. Albo żadnego. Nic do niego nie mam. Może mu przykro, może miał ciężki dzień. Jakbym miał świadków, to poszedłbym na policję. Ale nie mam. Ja pierdolę, nic bym nie zrobił. – Przykurczonymi ruchami dłoni Muminek próbował nadać sens wątpliwościom. Jego głos nie cichł, choć w każdej chwili mógłby.

– To ci powiem tylko tyle, że go znaleźli. – Palma dopił swoją kawę, patrząc prosto w oczy Muminka, który potrząsnął głową i w jednej chwili otrzeźwiał.

– Kogo? Kto?

– Gościa z volvo. Znaleźli go. Miki i Jeebus.

– Kto to, do cholery, są Miki i Jeebus?

– Pytasz się, kto znalazł gościa z volvo. To ci odpowiadam. Miki i Jeebus. Nie pytaj się, co to za goście. Miki i Jeebus to Miki i Jeebus.

– Ale dlaczego go znaleźli?

– Bo są dobrzy w szukaniu. Zadzwoniłeś do mnie po wypadku, a ja zadzwoniłem do Mikiego i Jeebusa. Miki i Jeebus się ogarnęli w sekundę i znaleźli gościa w korku na Puławskiej parę minut później. Skręcał właśnie w Dolną. Czarne volvo, pokiereszowany błotnik, naderwane lusterko. Nie do podrobienia.

– O kurde. I co?

– Pojeździli za nim cały dzień i następny. Na zmianę, raz Miki, raz Jeebus. Wiedzą, gdzie mieszka, wiedzą, gdzie pracuje.

– Nie prosiłem ich o to.

– Robią to z innych powodów.

– Ciebie też nie prosiłem.

– Ja też mam swoje powody. Stary, zrozum, to jest wojna. Każdego dnia, na każdej ulicy. Wierzysz, że tak nie jest, ale to bez znaczenia. Jesteś cywilną ofiarą. Nic byś nie zrobił, mówisz, i ja to rozumiem. Ale to nie zmienia dwóch faktów. Po pierwsze, facet w samochodzie chciał cię rozjechać tylko dlatego, że jechałeś po tej samej drodze co on. To wymaga reakcji. Po drugie, nic nie musisz z tym robić, bo są ludzie, którzy zrobią, co należy, za ciebie. Miki i Jeebus.

– Palma, w co ty mnie wkręcasz?

– Absolutnie w nic. Ty już nie masz z tym nic wspólnego. Nie przejmuj się, mówię ci o sprawie, bo może chciałbyś wiedzieć.

– Może bym nie chciał.

– Za późno.

Podczas gdy większość znajomych Muminka ze studiów we wszelkich dyskusjach – zarówno w salach akademickich, jak i w zadymionych piwnicach i mieszkaniach – stosowała regułę Trzech I, na którą składały się Ignorancja, Intuicje i Inwektywy, Palma lubił słuchać nie tylko po to, żeby popisać się ciętą ripostą. I za to Muminek go polubił, od razu na pierwszym roku. Czasem Palma zadawał pytania zaczynające się od „dlaczego, panie profesorze” lub „szanowni, a po co”, a kończące niezręczną ciszą, gdy wszyscy, łącznie z wykładowcami, zastanawiali się, czemu takie postawienie sprawy im nie przyszło wcześniej do głowy. Niektórzy posądzali go o tanie szołmeństwo, ale Muminek wiedział, że w tych pytaniach była wyłącznie autentyczna ciekawość świata i próba zrozumienia, jak sprawy wyglądają. Palma naprawdę chciał odpowiedzi.

O tym, że Palma porzucił wagabundztwo na rzecz pracy w lotnictwie, Muminek dowiedział się od wspólnych znajomych. W tym czasie ich studencka przyjaźń mocno już zwietrzała, ale spotykali się raz na kilka miesięcy, żeby pogadać o rowerach. Palma był dla Muminka dealerem wiadomości ze świata warszawskich bike polowców i kurierów.

– I co mu zrobią? – zapytał Muminek, wracając do rozmowy po kolejnych kilku minutach ciszy.

– Pytasz, czy upierdolą mu głowę i naszczają do szyi? Bez obaw. – Palma robił dziwne miny, wygrzebując językiem migdały spomiędzy zębów. – Miki i Jeebus wyrzekli się przemocy, choć przemoc jeszcze nie wyrzekła się ich. Przez ostatnie dwa tygodnie gość potrącił pięciu kolejnych rowerzystów.

– Że co?! To jakiś wariat? Poluje na nich?

– Nie, to oni polują na niego.

Miejskie komando

Metoda Mikiego i Jeebusa była ordynarnie prosta. Najpierw ustalili, na jakich trasach najczęściej można spotkać kierowcę czarnego volvo. Mieszkał w Wilanowie, pracował w Pałacu Kultury, pracę kończył o osiemnastej, czasem w ciągu dnia jechał na Grochów, w okolice dawnego kina 1 Maja.

W drugim etapie Miki i Jeebus całkowicie zgodnie z przepisami zaczęli wjeżdżać mu pod koła, zawsze dbając o odpowiednią liczbę świadków.

Pierwszy zadziałał Jeebus – przy wyjeździe z parkingu na Świętokrzyską ruszył z chodnika tuż przed volvo, a kilkadziesiąt metrów dalej, przy samym przystanku autobusowym nagle zatrzymał rower w miejscu. Volvo najechało mu tylko na tylne koło. Nieżyczliwi mogliby stwierdzić, że upadek rowerzysty był odrobinę zbyt teatralny.

W korku kierowca volvo nie miał jak uciec, zresztą nawet nie próbował. Wyskoczył z samochodu i podbiegł do Jeebusa z krzykiem i wyzwiskami – czterdziestoletni, pulchny blondyn ścięty na jeża, w błękitnej koszuli z kołnierzykiem, z identyfikatorem na szyi. Jeebus spokojnie wstał, otrzepał się, wyciągnął komórkę i zadzwonił po policję. Awanturę z blondynem zostawił rękom i gardłom ludzi z przystanku.

Miki dopadł volvo w podobny sposób następnego dnia rano, na skrzyżowaniu Wiertniczej i Augustówki. Scenariusz powtórzył się niemal dokładnie taki sam, choć wyzwisk blondyna było już znacznie mniej.

I potem jeszcze trzy razy – na parkingu centrum handlowego na Sadybie, przy kompresorze na praskiej stacji benzynowej, wreszcie na drodze dla rowerów przy Puławskiej. Myśliwymi byli dziewczyna Mikiego, brat Jeebusa i znajomy kurier. Blondyn pękł za czwartym razem, płakał i przepraszał niemal na kolanach, ale nie odpuścili. W dwa tygodnie zebrali mu wystarczającą liczbę punktów, żeby zatrzymano mu prawo jazdy. Zaczął jeździć autobusami i zrezygnował z wycieczek na Grochów. Wciąż go pilnowali na wypadek, gdyby chciał wrócić do volvo choćby na krótką przejażdżkę.

Muminek słuchał, ale nie wierzył własnym uszom.

– Tylko sza, Muminku – zastrzegł Palma. – Opowiadam ci to wszystko, bo od ciebie się zaczęło i masz prawo wiedzieć. Ale jak zaczniesz kłapać dziobem, będziemy musieli cię zastrzelić.

Nowy rower

Palma zadzwonił tydzień później, potem wysłał esemesa, a na koniec jeszcze maila. Muminek nie odpowiadał, a nowy rower kupił zupełnie samodzielnie na giełdzie w Słomczynie.

Włóczykij

Zadzwoniła Ruda i zapytała, czy Muminek potrzebuje pracy.

– Co? – zdziwił się, zeskakując po trzy schodki w szalonym pędzie na dół kamienicy.

Powtórzyła. Muminek zatrzymał się przy recepcji, bo zrozumiał przynajmniej tyle, że przecież zwolnił Rudą kilka miesięcy wcześniej. Co nie znaczy, że zrozumiał wszystko.

– Co?

Wyjeżdżała na miesiąc do Holandii i potrzebowała kogoś, kto zająłby się jej kotem. A ponieważ chodziło naprawdę o cały miesiąc, nie chciała polegać na niczyjej życzliwości. Chciała płacić i wymagać.

– Poszukam kogoś – odpowiedział, a po powrocie na górę do swojej redakcyjnej pakamery rąbnął się w łeb i oddzwonił.

– Tak, nakarmię ci kota. Kiedy?

Rudej przed jej wyjazdem nawet nie zobaczył – klucze przekazała mu przez ochroniarzy w redakcji, bo akurat przez pięć minut miał rzeczywiście pilny tekst do powieszenia i nie mógł do niej zejść. Instrukcję obsługi kota zostawiła na biurku. Kot był szaroniebieski i z rodowodem, rasy, której protoplaście ktoś znienacka zamknął drzwi przed nosem. Nazywał się Włóczykij, trochę na złość, bo Ruda mieszkała w kawalerce na czwartym piętrze żoliborskiej kamienicy i nie wypuszczała go na zewnątrz.

Instrukcja była prosta, choć zdaniem Muminka za długa. Kota należało karmić co najmniej raz dziennie, z dyspensą na trzy dwudniowe przerwy w ciągu miesiąca, ale w takich wypadkach trzeba było zostawić podwójną porcję. Dostęp do świeżej wody musiał mieć ciągły i niezakłócony. Kuwetę Ruda sugerowała czyścić nie częściej niż raz na trzy dni, nie rzadziej niż raz na tydzień, a Włóczykija czesać – uwaga na kołtuny, bo boli, zarówno kota, jak i czeszącego – co dziesięć dni. Kluczowe było zostawianie otwartych drzwi do łazienki.

Muminek dorzucił Rudej podlewanie kwiatów gratis.

Włóczykij, jak na rasowego kota przystało, był tępawy. Gdy szedł przed siebie, można było go podnieść, odwrócić o sto osiemdziesiąt stopni – w tym czasie wciąż przebierał nogami – i postawić z powrotem na podłodze, by dalej szedł bez zawahania w nowym kierunku. Do tego lubił stawać blisko ściany, tyłem do pokoju – z jego płaskim pyszczkiem oznaczało to naprawdę blisko – by miauczeć przez kwadrans. Ale miał również zalety. Nie szalał po mieszkaniu, nie drapał mebli i zwykle trafiał do kuwety.

Ruda nie zabroniła Muminkowi nocować w jej mieszkaniu, ale też na to nie pozwoliła, więc wolał nie ryzykować. Zdarzało mu się jednak po pracy jechać do Włóczykija i spędzać z nim wśród książek Rudej kilka godzin, zanim noc nie wyganiała go z powrotem na Ursynów.

Żeby spotkać kota w mieszkaniu, trzeba było odczekać pół godziny, najlepiej w ciszy, zanim wyszedł spod łóżka.

– Włóczykiju, bardzo się cieszę, że cię poznałem – mówił mu Muminek, otwierając kolejną butelkę wina. – Jesteś zupełnie inny niż ja. Mam czasem chwile, że nie rozumiem, o co chodzi, wiesz? Nie, nie boję się. Kiedyś się bałem. Ale czasem myślę, że sporo mi brakuje. Do bycia nie wiem kim. Ale ty tak chodzisz jak kretyn i robisz miny. I wiem, że ciebie koniec świata dopadnie szybciej niż mnie. Może nie będę ostatni, ale nie będę też pierwszy. Jesteś dla mnie jak piorunochron. Przy tobie czuję się bezpieczniej. Jesteś moją tarczą. Nawet jak kopalnia się wali, a burza napiera. Gdyby cię nie było, świat byłby znacznie gorszym miejscem.

– Muminku, nie oglądaj się tak często za siebie – odpowiadał Włóczykij. – Skoncentruj się. Z ruchomych piasków nie ma wyjścia drugą stroną.

A potem ustawiał się płaską mordką do ściany i zaczynał miauczeć lub robił slalom między wieżami z książek.

Ruda zadzwoniła po trzech tygodniach, że wraca wcześniej, bo nie wszystko ułożyło się tak, jak zaplanowała. Muminek starannie wyczesał Włóczykija, uważając na kołtuny, wyczyścił mu kuwetę, nalał świeżej wody, odkurzył mieszkanie i zabandażował podrapaną rękę. Na uschniętą paprotkę nie miał żadnego pomysłu, więc wyrzucił ją na śmietnik razem z pustymi butelkami.

Zemsta Włóczykija

Ruda po powrocie z Holandii nie dała znaku życia, nie odebrała nawet kluczy. Muminek, pomny paprotki, nie narzucał się, choć sytuacja była niezręczna.

W końcu po miesiącu przyszedł mail. Muminek zwlekał pięć minut z otwarciem.

Naprawdę chuj z paprotką i chuj z tym, że kot przez miesiąc schudł prawie kilogram. Nawet mu się przydało. Chuj z tym, że zostawiłeś otwarte okno i wpierdoliło mi się do kuchni stado gołębi. Włóczykij jednego upolował i przywitał mnie z ptaszyskiem w pysku, co było nawet urocze, nie podejrzewałam go o takie umiejętności. Chuj, że wydudlałeś trzy wina, czterdzieści złotych sztuka, w zasadzie powinnam się spodziewać. I wielki chuj z tym, że nie podniosłeś ani jednej ulotki z wycieraczki, tak żeby wszyscy mogli widzieć, że nikogo w domu nie ma przez prawie miesiąc, nie prosiłam Cię o to. Więc, jak widzisz, nie denerwuję się o pierdoły. Ale, kurwa, czy tak trudno jest zostawić otwarte drzwi do łazienki, żeby jebany sierściuch mógł się w spokoju wysrać do kuwety, zamiast mi na łóżko? Przecież to nawet nie chodziło o to, żebyś coś zrobił, tylko o to, żebyś właśnie nie robił – nie zamykał drzwi. Ten drewniany klocek, który tam leżał, miał swój cel w życiu, miał proste zadanie – zapobiec zamknięciu się drzwi do łazienki. Nie wydaje mi się, żebym wymagała od Ciebie wiele więcej niż od tego klocka – żebyś zostawił klocek w spokoju, a jeśli zdarzy Ci się niechcący go odkopać, żebyś położył go z powrotem między skrzydło drzwi a framugę.

I jeszcze ta jebana Holandia. KURWA. Gdzie mam Ci wysłać pieniądze?

Muminek docenił, że napisała „Cię”, „Ciebie” i „Ci” wielkimi literami. Odpowiedział krótko: „Bardzo przepraszam. Muminek”, ale numeru konta nie podał, nie wypadało.

Długą odpowiedź zaczęła od: „A na chuj mi Twoje przepraszam, siwy ciulu?”. Naprawdę była zdenerwowana. W post scriptum dopisała jeszcze, że koperta z pieniędzmi czeka na recepcji w redakcji.

Remis

Patrzyli na szachownicę w skupieniu, a ich oczy robiły się coraz większe. Styczeń zaskoczył odwilżą, którą niektórzy mylili z wiosną.

Muminek nigdy nie zapytał szachisty z Placu Defilad o imię, choć spotykali się regularnie od ponad pół roku – czasem pod parasolami, czasem okutani w płaszcze z postawionymi kołnierzami, zawsze z magnetyczną szachownicą wyciąganą z niemal kobiecego plecaczka. To nawet nie był hazard – zamiast fundować kolejne herbaty rywalowi, Muminek mógłby wyrzucać pieniądze do Wisły, szanse na ich pomnożenie byłyby nieco większe. Siedemnaście posunięć z pierwszej partii nie było najgorszym wynikiem, a jak zwycięzca poczuł się tylko raz po siedemdziesięciotrzyruchowej partii, którą ostatecznie przegrał, ale do końca utrzymywał przewagę gońca.

Nie rozmawiali też nigdy o niczym poza aktualną pogodą i prognozami na następny tydzień. Czasem szachista – przychodził znikąd, odchodził donikąd – proponował herbatę z termosu, czasem pytał o książkę, którą Muminek akurat czytał. Zawsze jednak z grzeczności, nie przez zainteresowanie, co Muminek wyczuwał i nie podejmował tematu.

Nawet o szachach rozmawiali niewiele – chyba że słowotok łysiejącego szachisty nazwać rozmową.

– Szatański plan. Takie partie trzeba kolekcjonować. Oj, Borysowi to by się nie spodobało. Uciekaj, uciekaj! Uff, jak mało brakowało… Tu chcesz mnie zaskoczyć? To ci się udało. Całkiem zabawne, boki zrywać. Z tego już nie wyjdę. W pięty mi poszło. Szach mat, dziękuję, należy się herbata.

Muminek podejrzewał, że jego partner nie grywał w klubie, bo wyrzucili go za gadulstwo. Jemu nie przeszkadzało. Przegrywał w milczeniu kolejne partie, ciepłą rączką wypłacając na koniec należność.

Ale tego dnia stało się coś dziwnego. Muminek zwykle szybko szedł na wymiany, bo im więcej na szachownicy było figur, tym sromotniej wyglądały jego porażki, poza tym wydawało mu się, że zaczynał rozumieć, co się dzieje w partii, dopiero gdy znikały z niej oba hetmany. Tym razem jednak, grając białymi, zbastował i zwolnił. Nie było w tym ani planu, ani nawet chęci spróbowania czegoś nowego, jedynie podkorowa reakcja na wydłużające się styczniowe dni. Rywal też nie kwapił się do ataku, rozwijając powoli skrzydło królewskie. W końcu jednak jak zawsze wymiótł muminkowe figury i przyszpilił króla, tym razem na linii „h”, w lesie czarnych i białych pionów. Rozpędzony przesunął skoczka na „g5” i…

– Nie mam ruchu – powiedział Muminek. – Pat?

Szachista trzymał prawą rękę nad skoczkiem, przebierając palcami, ale już oderwał od niego palce i nie było odwrotu.

– Innego końca świata nie będzie – szepnął w końcu. Muminek zadrżał.

Włodek

Cześć, Muminek, stary druhu! Czemu nie odpowiadasz? Czytałem twojego bloga, niezbyt ciekawy. Redagowałem kiedyś stronę o bunkrach poniemieckich w Polsce, była bardzo popularna, ale mnie to nie kręci, nie gonię za sławą. Wysłałem ci na adres redakcji kilka książek, przydadzą ci się. Mam nadzieję, że nie zaniedbujesz treningu. Zwłaszcza że… czujesz to? Elektryczność w opuszkach palców? To już za chwilę, za momencik. Nasz czas NADCHODZI! Nie podniecaj się tylko za bardzo, bo spaskudzisz gacie. Daj znać. Włodek

Szpital

Wydawało mu się, że rozpoznał głos w słuchawce, ale nie mógł skojarzyć z twarzą i osobą. Numer telefonu także nic mu nie mówił. Głos był kobiecy i zapłakany.

– Grzesiek… wypadek… w szpitalu… nie wiadomo… taksówka… we wtorek… może nie…

Grzesiek? Co za Grzesiek? Grzesiek Ostrowski, kolega z podstawówki? Niemożliwe. Piękny Grzesiek z Muzeum Powstania? Czemu dzwoniliby z tym akurat do niego? Grzegorz Albert, komentator giełdowy Gazety Muminka?

– To chyba pomyłka, proszę pani.

Rozłączyła się po dwóch sekundach zawahania.

Jak zrobić herbatę

Kliknął „nowa wiadomość” i zastygł przed pustym mailem. Nawet nie wpisał adresu, żeby przypadkiem nie wysłać czegoś nieskończonego.

Chciał zapytać, czy wciąż jest zła, bo jemu wciąż jest przykro, że tak się sprawa skończyła. Nie miał nic na swoje wytłumaczenie, bo choć nic nie wspominała wcześniej o drewnianym klocku i jego zastosowaniach, to rzeczywiście mógł się domyślić. Naprawdę polubił Włóczykija i miał wrażenie, że Włóczykij polubił jego. Przez trzy tygodnie nie zapominał o otwartych drzwiach do łazienki, ale ostatniego dnia się zamyślił, klamka drzwi wejściowych zaplątała się w klamkę tych do łazienki, rozplątał je, trzasnęło i potem już nie pamiętał, co się stało, bo się śpieszył, a nie chciał, żeby Włóczykij uciekł na klatkę schodową.

Dobra – pomyślał – nie pisz o klatce schodowej, bo się wyda, że uciekał wcześniej.

Napisz po prostu, że jest ci przykro. Ale to już pisałeś. To może zacząć żartem?

Łóżko już czyste?

Źle.

Zostawmy temat kota, jeśli jest zła, to już nic tego nie zmieni. Napisz, co u ciebie.

Żona Muminka weszła do pokoju z gorącą herbatą, którą postawiła mu na biurku. Robiła świetną herbatę – ze zwykłej liptonowej torebki, pełnej pospolitych czarnych liści, brązowego cukru, cytryny oraz odpowiednich proporcji wody kranowej, oligoceńskiej i mineralnej w różnych temperaturach, potrafiła wyczarować prawdziwe arcydzieła.

– Zadzwoń do niej – powiedziała i pocałowała go w czubek głowy.

Muminek doceniał jej herbatę, sam miał inny talent – choćby włożył w sprawę całe serce, dobrał osobiście najlepsze liście i wsłuchał się uważnie w rady wybitnych ekspertów, jego herbaty żadnym sposobem nie dało się pić. To było jak zemsta Montezumy, klątwa, z którą nie potrafił sobie poradzić. Jego herbaty niezależnie od czasu parzenia nigdy nie nabierały smaku, a cytryna z cukrem jedynie pogarszały sprawę. Od dawna zlecał herbaciane prace innym, tylko od czasu do czasu, gdy potrzebował kilku chwil sam na sam z wiecznością, przygotowywał szklankę earl grey, z której, krzywiąc się, wypijał mały łyk, a resztę wylewał do zlewu, umocniony w przekonaniu, że niektóre rzeczy są niezmienne.

Czasem, gdy do Żony Muminka przychodziły koleżanki, a ona sama spóźniała się nieco, pozwalał sobie na dowcip: „To ja zrobię herbatę, ktoś ma ochotę?”, który śmieszył tylko jego, ale za to do rozpuku. Gdy później patrzył na niemal nietknięte, wystygłe kubki, duma rozsadzała go od środka.

Okej, co u mnie?

U mnie po staremu.

Świetny początek. Ruda na pewno z wielką przyjemnością poczyta, że u niego wciąż nic się nie dzieje.

Awantura z Włóczykijem nie mogła zdarzyć się w gorszym momencie. Muminek w dziurze po strachu przed końcem świata odkrywał tęsknotę i narastające pragnienie, żeby to było już. Nie chciał dłużej czekać i musiał się z tego wyspowiadać. Ruda wydawała się odpowiednim rozmówcą. Koniecznie chciał pogadać.

Mail

W końcu napisał, poszło łatwiej, niż się spodziewał.

Cześć. U mnie po staremu. Właśnie wróciłem z rowerowej przejażdżki. Dwieście kilometrów po samych nieuczęszczanych, choć głównie asfaltowych i betonowych drogach, dało radę bez większych problemów. Nie miałem ze sobą nic, tylko portfel i bidon, więc nie jestem pewien, czy to dobry sprawdzian. Ale kilka razy przedzierałem się przez leżący jeszcze śnieg (podobno w połowie lutego ma spaść znowu), więc coś tam z tego mam.

Wielbłąda spróbowałem dwa razy – we wrześniu i w październiku, znakomita rzecz! Mam tylko jakiś problem z prawą stopą, po kilkunastu kilometrach boli na samym środku i podświadomie zaczynam stawiać ją krzywo, co w ogóle nie pomaga, tylko – surprise, surprise – pogarsza sprawę. Pomaga na to ciaśniejsze związanie butów. Będę szukał wkładek, tu jest jakiś gość na Koszykowej, który robi podobno świetne z odlewu stopy. Cro-Magnon planuję na weekend majowy. Praca, kurde.

Dzięki za książki. Śmieszna ta o Antonie, choć wydaje mi się, że już ją kiedyś czytałem. Ale nic nie pamiętam, więc super.

Nic nie czuję w palcach, ale wierzę Ci na słowo. Oby! Trzymaj się i bądź czujny.

Muminek

Zbrodnia i kara

O kurwa, Grzesiek! Palma!

Od razu zaczął dzwonić do szpitali, ale już po drugim telefonie zorientował się, że to bez sensu.

– Tydzień temu? Nie jest pan rodziną? Proszę sobie nie żartować.

Z rejestru telefonu odkopał odebrane połączenia i zadzwonił do dziewczyny ze znajomym głosem.

– Hej, Muminek z tej strony. Przepraszam, kompletnie cię nie poznałem wtedy. Przepraszam. Co z Grześkiem, gdzie leży? Co mu się stało?

Miał nadzieję, że dziewczyna się nie zorientuje, że on wciąż nie ma pojęcia, z kim rozmawia.

– A ja myślałam, że po prostu wciąż jesteś skurwielem.

Ale, choć sucha jak pieprz, powiedziała mu, że Palma miał wypadek na rowerze i leży w szpitalu MSWiA na Wołoskiej. Gdy Muminek gnał między samochodami, przeklinał pod nosem wiele rzeczy, ale głównie to, że mógł się domyślić, gdzie trafiają kontrolerzy lotów.

W szpitalu biegał po oddziałach i piętrach przez niemal godzinę. Zaczął od traumatologii i tam skończył, ale po drodze odwiedził ostry dyżur, intensywną terapię, neurochirurgię, onkologię i położnictwo. Trzy razy zwracano mu uwagę, żeby nie kopał ścian, bo to jest szpital, a nie plac zabaw. Nie odpowiadał, biegał dalej.

Za pierwszym i drugim razem na traumatologii nie było nikogo. Ale za trzecim już tak – dwóch młodych chłopaków w cyklistówkach, z podkrążonymi oczami, którzy dawno się nie golili. Jeden miał podwiniętą prawą nogawkę dżinsów, drugi krótkie spodenki w kratkę włożone na rajstopy.

Miki i Jeebus.

Na sekundę Muminek zapomniał, po co przyjechał do szpitala, uświadamiając sobie, że wie, co to goście, bo kiedyś wymienił z nimi kilka niezobowiązujących zdań na studenckiej imprezie. Nie pamiętał o czym. W drugiej sekundzie przemknęło mu przez myśli czarne lśniące volvo, po remoncie, niepilnowane w tej chwili przez nikogo i szalejące na mieście. W trzeciej przypomniał sobie o Palmie, ale nie wiedział, jak zacząć.

– Palma? Grzesiek? Palma? – próbował zapytać.

Spojrzeli na niego, najpierw bez zrozumienia, ale w końcu pokiwali głowami.

– Nie wpuszczą cię na salę – powiedział Jeebus, gdy Muminek ruszył do wahadłowych drzwi oddziału.

Miki, facet tak wielki, że prawdopodobnie posiadał własną ścieżkę dźwiękową, wstał bez słowa i podszedł do zakratowanego okna.

– Ale, ale, ale… – Muminek szukał słów. Brakowało mu ich nie ze zdenerwowania czy strachu. Po prostu zgubił je po drodze.

– Nie wiadomo. Znacie się? – zapytał Jeebus.

– Ze studiów. I nie tylko. Trochę. Całkiem. Tak, znamy się.

– Nie wiadomo. Jest nieprzytomny i połamany na malutkie kawałki.

Miki wrócił spod okna i usiadł obok Jeebusa, wyciągając przed siebie długie, bocianie nogi. Prawie kopnął Muminka, który wciąż stał.

– Coś więcej?

– Co więcej?

– Weź gadaj jak człowiek, co się stało, jak, gdzie, kiedy? – Muminek podnosił głos, ale cały czas obserwował gabaryty Mikiego, który naciągnął cyklistówkę na czoło i zamknął oczy, ale chyba słuchał.

– Nic się nie stało, to się stało, co się czasem dzieje na mieście. Chujowo się stało.

Muminek usiadł dokładnie w tej chwili, w której drzwi oddziału wywahnęły się na zewnątrz. Wyszła przez nie starsza kobieta, wsparta na zniszczonej, bambusowej lasce. Ręka w kitlu przytrzymała skrzydło drzwi, kobieta ukłoniła się jeszcze, a Miki i Jeebus poderwali się na baczność. Muminek nie zdążył zareagować, a nie chciał dołączać do tej musztry spóźniony. Kobieta spojrzała przez moment na chłopaków, stojących ze spuszczonymi głowami, po czym bez słowa, kiwając się na boki, pokuśtykała w stronę windy, stukając głucho gumową końcówką laski.

Gdy winda odjechała, Miki i Jeebus usiedli. Muminek wstał.

– Bez sensu – powiedział nie wiadomo do kogo i ruszył w stronę schodów.

– Hej! – zawołał za nim Miki. – Ty jesteś Muminek?

– A co? – odwrócił się.

– Jesteś?

– Tak.

Miki zamilkł, ponownie naciągnął czapkę na oczy i złożył ręce na piersi.

– Palma z tego wyjdzie. – Jeebus wstał i mówił za Mikiego. – Bo Palma jest silny jak sam skurwysyn. I jak stanie na nogi, to się spotkacie pewnie na piwie albo pojedziecie sobie na rowery. I on ci tego nie powie, bo jest w porządku. Ale ja ci powiem wcześniej, żebyś też wiedział. Że to twoja wina. Twoja wina. Ja to wiem. Miki to wie. Wszyscy to wiedzą. I ty już teraz też, bo ci to powiedziałem, i nie możesz powiedzieć, że nie wiesz.

– O co ci chodzi, człowieku?

– Nic do ciebie nie mam, więc spoko. To sprawa między tobą a Palmą i palcem nie kiwnę, jeśli mnie nie poprosi. Ale mówię ci, a to jedyna rada, jaką dla ciebie mam, bądź ostrożny na mieście, bo ono już cię nie kocha.

Ujazd

Pierwsze kółko dookoła osiedla Muminek zrobił, ile sił w nogach i powietrza w płucach. Potem zaczął przyśpieszać. Mgła gęstniała z każdą chwilą.

Zawsze uważał bieganie za rozrywkę ludzi z za dużą ilością wolnego czasu. Bez sensu jest, myślał, robić coś kończącego się w tym samym miejscu, w którym się zaczynało. Biec dokądś – tak, biegać w kółko – uchowaj.

Ale tego wieczoru w domu obudziło się w nim jakieś zwierzątko i zaczęło szybko rosnąć, rozsadzając klatkę piersiową, potem krtań, wreszcie głowę. Musiał je zamęczyć na śmierć, zanim oboje eksplodują.

O co, do cholery, chodziło Mikiemu i Jeebusowi?

Drugie kółko. Nogi zaczynały piec, a oddech się wypłycał. Muminek nie tylko nie lubił biegać, ale także nie umiał. Stawiał nogi koślawo jak kaczka, a ręce przykurczał do żeber tak, że tylko dłonie majtały się zawieszone na luźnych nadgarstkach. Wyglądał jak zombie i dyszał jak zombie.

Zombie nie dyszą. Zombie są martwi.

Trzecie kółko. Widoczność na dziesięć metrów, żywego ducha na ulicy. Raz usłyszał przejeżdżający obok rower, gdy szczęknęły przerzutki, ale nic nie zobaczył. Zaczynało mu ciemnieć przed oczami, świat robił się coraz bardziej czarno-biały.

Czwarte kółko i dalej w Ursynów, między bloki. Mgła ciążyła na barkach. Zwierzątko z klatki piersiowej schowało się w ciemnościach, ale wciąż czekało na swoją szansę. Czuł jego wzrok i jego śmierdzący oddech.

AUAAAAAAA! Rąbnął piszczelem w kwietnik zagradzający samochodom wjazd między budynki. Nie wywrócił się, kilka kroków tylko przeszedł ostrożnie i znowu zaczął biec.

I już nie wiedział, gdzie jest, czy na Kazury, czy Warchałowskiego, czy przecinał główne arterie, czy tylko biegał wciąż po tych samych osiedlowych uliczkach. Po raz pierwszy od dawna na Ursynowie poczuł się obco i nie u siebie. To był dobry znak.

Jeszcze trzysta metrów. Jeszcze czterysta. I kończę, wracam do domu. Nie róbmy szopki.

Zaczął wbiegać pod górę na jeden z ursynowskich pomników dawnej wielkiej budowy, kopców piachu wykopanego pod fundamenty gigantycznego blokowiska.

Na szczycie znalazł się tuż przed tym, jak jego nogi przestały działać. Zwymiotował, co wydrenowało jego energię do końca. Zwierzątko pisnęło rozpaczliwie.

Z tego miejsca mógłby zobaczyć ciągnący się niemal po horyzont Las Kabacki na południu i betonową dżunglę w pozostałych kierunkach. Ale nie widział nic, bo mgła oblepiła wszystko tak szczelnie, że wydawało się, że już nigdy nie odpuści.

Miki i Jeebus po prostu opowiadali głupoty.

Dyszał jak potwór.

Włodek po prostu opowiadał głupoty.

Palma opowiadał głupoty.

To wszystko nie miało sensu.

Zwierzątko znikło. Muminek uspokoił oddech, o kępkę trawy wytarł zarzygany but. Mógł wracać do domu. Zadzwoni do Rudej i umówi się z nią do kina.

I właśnie w tym momencie świat się skończył.

Epilog

Pan Kazimierz siedział na fotelu z niewielką deską kreślarską na kolanach, wciśnięty między regał a łóżko w małym pokoiku, oświetlonym jedynie nocną lampką, przytwierdzoną do półki. Za oknem Gocław tonął we mgle.

Wymianę gąbek i okładzin w fotelu, kupionym w Emilce po ciężkich bojach jeszcze w latach osiemdziesiątych, pan Kazimierz zlecał trzykrotnie, sam zaś niezliczoną ilość razy udoskonalał konstrukcję przy pomocy kołeczków, śrubek i zapałek. Burzliwa historia mebla sprawiała, że chwiał się na drewnianych nóżkach przy każdym ruchu siedzącego, a lewa poręcz wymagała stosowania zasady bardzo ograniczonego zaufania. Nauczony wieloletnim doświadczeniem i nieskory, by uznać swoją porażkę, pan Kazimierz siadał w fotelu dostojny w ostrożności. Mógłby przesiąść się na jeden z dwóch nowych, rozkładanych superfoteli, które syn ustawił mu w salonie naprzeciwko telewizora, ale jego miejsce było przy regale, zastawionym książkami i klaserami pełnymi nieuporządkowanych arkuszy znaczków.

Na desce kreślarskiej położył białą kartkę. Mógł i potrafił napisać wszystko na komputerze, ale niektóre sprawy wymagały tradycyjnego podejścia.

„Warszawa, dnia… Do Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej bloku”…

Choć kartka była gładka, bez kratek i linii, pisał równo jak od linijki, ustawiając kolejne litery w porządku, którego nie musiałby się wstydzić nawet przed sanepidem.

„Poprzez Zarząd chciałbym zwrócić uwagę całej Wspólnoty naszego bloku na problem”…

Pan Kazimierz miał już ponad siedemdziesiąt lat i coraz częściej brakowało mu sił, żeby samemu naprawiać ogrodzenie dookoła trawnika przed blokiem. Sprawa dawno powinna być załatwiona urzędowo, a drewniane, niestabilne płotki wymienione na solidne, metalowe, wbetonowane w grunt tak, by chuligani nie mogli ich rozebrać i zniszczyć. Energia ich żywiołu, w przeciwieństwie do sił pana Kazimierza, była niespożyta. Wystarczył dzień albo dwa od naprawy, a już dobierali się do żerdzi, wyciągali gwoździe, rozmontowywali płotek i przerabiali na futbolową bramkę. A przecież trawnik nie służy do grania w piłkę!

„Dlatego proszę po raz kolejny, mam nadzieję, że ostatni”…

Choć zdenerwowany, komponował pismo oszczędnie, nie marnując czasu i słów na ozdobniki. Tak nauczyły go lata w dziennikarstwie. Poza tym był pewien, że pracownicy Wspólnoty długie wnioski czytali bez należytej uwagi. Problem należało wyłożyć jasno i prosto, by nikt nie mógł ani pisma nadinterpretować, ani tłumaczyć się niezrozumieniem. Pisał szybko i bez zawahań, niemal do ostatnich słów tekstu.

Czy zakończyć ostro i stanowczo? A może ugodowo, zostawiając furtkę do negocjacji? Pan Kazimierz chciał, żeby dokument oddawał stan jego ducha – był gotowy na walkę z wandalizmem o trawnik i płotki, ale miał nadzieję, że uda się sprawę rozwiązać w sposób cywilizowany. Komponowanie oficjalnych pism długopisem na gładkiej kartce nie jest zajęciem dla zajęcy, skaczących po tekście w próżnym szale poprawiania, cyzelowania i udoskonalania. To zadanie dla słonia, który krok po kroku posuwa się naprzód, nie oglądając się za siebie, konsekwentny i pewny raz obranego kierunku.

Pan Kazimierz był słoniem. Przed końcowym akapitem zawiesił nad papierem pióro, drżące niemal niezauważalnie.

Tak zastał go koniec świata.

Redaktor poprawił okulary na nosie i spojrzał na zieloną zasłonę zawieszoną na framudze w zastępstwie drzwi, na kolekcję breloczków i wpinek stokroć przyszpiloną do korkowej tablicy na ścianie, na brązową narzutę przykrywającą kanapę, w końcu na zapisaną kartkę i deskę kreślarską. Wiedział, że się nie myli, bo czekał na ten moment od lat i był na niego gotowy.

– No tak, oczywiście, że tak. – Kiwnął głową. – Czy to oznacza, że spotkam moją żonę?

***

Wujek Muminka nie miał deski kreślarskiej, ale zastąpił ją wielkim stołem, z którego ściągnął obrus, kryształowy świecznik, bambusowe podkładki pod talerze i paterę ze sztucznymi owocami. Został tylko goły, lakierowany stół, idealny do projektowania, jasno oświetlony wielożarówkowym żyrandolem, zawieszonym pod belkowanym sufitem.

Coś się gotowało w głowie Wujka Muminka. Stukał palcami w blat z podekscytowania. Nie czuł takiego napięcia od lat – podejrzewał, że wręcz od wyprawy autostopem przez całą Europę do Barcelony, tuż po studiach, z plecakiem na metalowym stelażu z rurek i piętnastoma dolarami w kieszeni. Wieki temu.

Podrapał skórę pod nosem. Gładko ogolona szczypała piekielnie, ale dzięki temu czuł, że wychodzi z mroku. Wcześniej napalił w kominku, by dogrzać otulony gęstą mgłą dom.

Jeszcze tydzień temu nie był przekonany do konkursu. Gdy przeczytał całokolumnowe ogłoszenie w lokalnej prasie, coś w nim drgnęło, ale zbyt lekko. Po latach błahych ekspertyz i adaptacji cudzych prac, nie czuł się na siłach zaprojektować cokolwiek, nawet wiaty na samochody, a co dopiero mówić o szkole. Ale gdy trzy osoby – żona, sąsiad i kolega inżynier – podsunęły mu ogłoszenie pod nos, poczuł, że świat chce mu coś powiedzieć.

Gmina potrzebowała szkoły. Dzieciaki od lat gnieździły się w obdrapanej tysiąclatce, zbudowanej w czasach, gdy nikomu nie przyszło do głowy, że okolica zmieni się w sypialnię dla młodych małżeństw, wygonionych z Warszawy absurdalnymi cenami mieszkań. Kilka lat temu ludzie, którzy w mieście mogli sobie pozwolić na marne dwadzieścia pięć metrów kwadratowych stanu deweloperskiego, tutaj rozkoszowali się trzypokojowymi urządzonymi mieszkaniami, a niektórzy nawet ogródkiem i grillem. Codzienne przebijanie się Puławską w gigantycznym korku do warszawskich biur było ceną dużą, ale do zapłacenia.

Gdy metr kwadratowy w gminie Wujka zaczął kosztować niemal tyle, co na Ursynowie, strumień ludzi wypływających na te przedmieścia przedmieść wysechł, ale mieszkańcom już zasiedziałym podrosły dzieci, które trzeba było choć trochę wyedukować. Podstawówce brakowało wszystkiego – pracowni przedmiotowych, odpowiedniej sali gimnastycznej, wyremontowanej szatni i parkingu dla nauczycieli. Koszty remontu wychodziły tylko nieznacznie mniejsze niż budowy nowego budynku. Pani burmistrz rozpisała konkurs, zachęcając lokalnych architektów do udziału obietnicą dodatkowych punktów dla uczestników płacących podatki w gminie.

Wujek Muminka płacił. Dwie dekady wcześniej uciekł ze stolicy przed ludźmi do kupionego za niewielkie pieniądze domu pod lasem. Ze wszystkich okazji, z jakich ciągle próbował w życiu korzystać, tylko ta jedna go naprawdę cieszyła. Dom był solidny i zaizolowany, choć za duży dla trzyosobowej rodziny. Dawał ciepło zimą i przyjemny chłód latem. Gdy Lena przez cztery lata jeździła do liceum w mieście, Wujek denerwował się, że zmieniła go w taksówkarza, ale potem, gdy poszła na studia i wynajęła kawalerkę w Centrum, inwestycja w dom każdego dnia spłacała się spokojem, ciszą i powietrzem, które nie dusiło.

Ale nawet wśród sosen, atakowany ze wszystkich stron konkursowym ogłoszeniem, nie zdecydowałby się na udział, gdyby nie sen, który przyśnił mu się dwie noce temu. Zobaczył w nim kilkunastoletnich chłopaków, grających w piłkę między kominami i antenami na dachu bliżej niezidentyfikowanego budynku. Sen miał jakąś fabułę, ale Wujek Muminka zapamiętał jedynie ten dach i operę śmiechu, wykonywaną przez chór ubranych w żółtozielone stroje piłkarskie dzieciaków, strzelających gola za golem. Niektórzy z chłopców nosili kowbojskie kapelusze.

To był ten pomysł – szkoła z zielonym ogrodem na dachu, częściowo odkrytym, a częściowo osłoniętym przed deszczem i śniegiem, gdzie można będzie spędzać czas na przerwach, uprawiać sporty i dobrze się bawić. W opisie projektu Wujek koniecznie chciał podkreślić, że szkoła powinna zachęcać tak samo do nauki jak do zabawy, bo tylko w związku z zabawą nauka ma jakikolwiek sens. Część klas na świeżym powietrzu! Boiska! Bieżnie! Fontanny! Stoły do ping-ponga! Szachownice!

To były pomysły, których nigdy by się po sobie nie spodziewał.

Sytuacja wymagała zgolenia wąsów, co z odrobiną żalu zrobił. Dokupił papieru, uzupełnił arsenał przyrządów kreślarskich i długopisów. Wydając znaczną część oszczędności, zamówił oryginalnego AutoCAD-a. Nie było innego wyjścia – głowę wypełniało mu gotowe dzieło życia, czekające jedynie, by przenieść je na papier i do komputera.

Rzeczywistość drgnęła, gdy stał oparty o stół, pełen wiary i energii.

Gdy zrozumiał, że to koniec świata, przez chwilę posłuchał szemrania uruchamiającego się laptopa, a po kilku sekundach zamknął oczy i obejrzał w wyobraźni stworzoną przez siebie szkołę, pełną dzieci. Była idealna. Żałował, że sam nie mógł się w niej uczyć.

– Trochę szkoda – westchnął.

***

– Żaba miała straszny sen. Śniło jej się, że jest cebulą, rośnie w ziemi po samą szyję, a na głowie ma szczypior. – Buka rozpoczęła nowy rozdział, ale Antek już spał.

Jej też kleiły się oczy, z trudem powstrzymywała ziewanie jeszcze w czasie lektury. Ostrożnie jak surykatka wyjęła rękę spod głowy syna, przykryła go kołdrą i pocałowała w czoło. Gorączka spadała, ale wciąż była niepokojąco wysoka. Dla dzieciaka, który od urodzenia ma tylko pół serca, każda gorączka była niepokojąca. Wiedziała, że Antek kilka razy obudzi się w nocy. To nie problem, była przyzwyczajona.

W przedpokoju usiadła do komputera – trochę do głupot, trochę do poczty, ale przede wszystkim zobaczyć portal, popoprawiać literówki, podszlifować tytuły, pododawać linki do tekstów. Znalazła stare zdjęcie trenera siatkarskiego z podpisem: „Trener w Alei Gwiazd w Międzyzdrojach odciska swoje słonie”. Zmieniła „s” na „d”. Potem zaczęła bezmyślnie skakać po blogach, ale popełniła błąd, opierając głowę na rękach, i od razu zasnęła.

Obudził ją koniec świata i uczucie, jakby ktoś wypytywał o całe jej życie. Przez krótką chwilę wracała do rzeczywistości, a gdy już się udało, zerwała się z krzesła i przerażona wbiegła do pokoju Antka. Syn nie spał, patrzył na nią wielkimi, migdałowymi oczami.

– Wszystko w porządku, mamusiu – powiedział, ale niepotrzebnie, bo na dnie serca sama wiedziała to doskonale. Usiadła przy nim na łóżku, a on wysunął się spod kołdry w Darthy Vadery i wtulił w jej ramiona z całej siły.

– Tak, tak, tak… – szeptała mu do ucha, powstrzymując łzy.

***

Palma uśmiechnął się, wciąż nieprzytomny, ale nikogo przy nim nie było, żeby to zauważyć.

***

W tym samym momencie Miki wyprzedził Jeebusa na podjeździe pod Dolną. Do mety przy kawiarni został jeszcze spory kawałek coraz ostrzej pod górę, potem czterysta metrów Puławską i na koniec w lewo przez tory tramwajowe na ostatnią prostą wzdłuż Dąbrowskiego. Obaj zauważyli koniec świata, ale ta kwestia musiała poczekać. Jeebus przycisnął mocniej i w ostatniej chwili wsiadł Mikiemu na koło, zanim ten uciekł poza zasięg. Niech wielkolud trochę pociągnie przed finiszem.

Nic nie widzieli we mgle, ale od trzech godzin napierali przez miasto, które znali na pamięć.

***

Ruda koniec świata obserwowała przez okno, razem z Włóczykijem. Oboje jednocześnie pomyśleli o Muminku.

– Ciekawe, czy był przygotowany na taki numer? – zapytała Ruda.

– Mam bardzo poważne wątpliwości, czy ktokolwiek był na to przygotowany – odpowiedział Włóczykij.

– A Christopher Walken?

– No, Christopher Walken może.

Siedzieli na szerokim parapecie, ona na zimnym kamieniu, przykryta grubym pledem, on na jej kolanach. Ruda przeciągała chwilę, ile potrafiła, ale ta nie mogła trwać w nieskończoność.

Gdy przyszedł moment przesilenia, Włóczykij wstał, wygiął grzbiet i strząsnął z siebie odrętwienie, dreszczem zaczynającym się od płaskiego nosa i biegnącym wzdłuż całego kręgosłupa aż po sam koniec puszystego ogona. Potem bez emocji czubkiem głowy mocno naparł na brodę Rudej, nie zwracając uwagi na kubek gorącej herbaty, z którego właśnie próbowała upić dwa łyki. W końcu zeskoczył na podłogę i wyszedł do łazienki, zostawiając dziewczynę samą na parapecie.

– Uważaj na siebie! – krzyknęła za znikającym w ciemnościach przedpokoju ogonem, choć wiedziała, że jej nie słucha. Chciała się zdenerwować na wszystko, ale to by było jak denerwowanie się na spadającą gwiazdę.

***

Z punktu widzenia Włodka świat mógłby się skończyć kilka minut wcześniej. Powietrze z płuc wyrywało mu się na zewnątrz, ale wypuszczał je bardzo powoli przez zatkane dłonią usta i nos. Leżał pod ciężarówką i próbował zniknąć. Uderzenia ciężkich glanów trzęsły chodnikiem.

Ze Stanem mieli się spotkać pod Mickiewiczem koło dwudziestej, coś wypić, a potem trochę pokopać, wspominając stare czasy. Włodek wziął rękawice, piłkę i sześciopak, ale po czterech piwach i dwóch godzinach marznięcia pod pomnikiem doszedł do wniosku, że Stan prawdopodobnie nie przyjdzie. Zgniótł ostatnią puszkę obcasem i ruszył piechotą do domu – w takim mleku i tak nic by z grania nie wyszło.

Zaskoczyli go – o ironio! – przy bibliotece, obok wejścia do parku. Ponad dziesięciu, wcale się nie chowali, nie sposób przegapić. A jednak przegapił.

Bez zastanowienia na widok jego długich włosów zerwali się wszyscy niemal jednocześnie. Prawdopodobnie nie czekali na kogoś konkretnego, to była po prostu noc wpierdolu.

Włodek nie pamiętał, kiedy przestał się stresować takimi spotkaniami. Ich prowizoryczne siłownie w piwnicach w porównaniu do jego leśnych treningów były jak pierwsza wojna światowa przy Rambo. Gdy zaczął uciekać, miał tylko dwadzieścia metrów przewagi, ale szybko ją powiększał i to mimo piwa przelewającego się w żołądku. Gdy dobiegł do torów, pozwolił sobie nawet na chwilę odpoczynku pod wiaduktem, ale skini, dyszący już nie tylko nienawiścią, nie przerwali pościgu, więc uciekał dalej wzdłuż rzeki.

Cała historia skończyłaby się jak zwykle kwadransem strachu, gdyby nie pomylił drogi przy magazynach. A nawet nie pomylił – przegradzającego jezdnię trzymetrowego blaszanego płotu po prostu tam wcześniej nie było.

– Ty w dzwonek… – powiedział do blachy. Pościg jeszcze nie wybiegł zza zakrętu, ale w każdej chwili mógł.

Dobra, jesteś survivalowcem – pomyślał. Uciec im to betka, kudy popaprańcom do tego, co miało wkrótce nadejść. Jeśli z tym sobie nie poradzisz, to jak będziesz chciał się ogarnąć, gdy naprawdę przyjdzie co do czego? Myśl, chłopie, myśl, myśl, kurwa, MYŚL!

Ale gdy tylko wturlał się pod zaparkowanego na chodniku stara, od razu zrozumiał, że jeśli to był czas Wielkiego Egzaminu czy choćby generalnej próby, to nie zdał. Pomysł ze schowkiem pod ciężarówką był kretyński. Jeśli nawet jeden ze skinów okaże się mądrzejszy od trzepaka, znajdą go, zanim policzy do trzech.

Las czarnych glanów ze wpuszczonymi w cholewki nogawkami bojówek otoczył samochód kilka chwil później.

– No żeż, kurwa, kamień w wodę.

– Perła, widziałeś, gdzie skręcił brudas jebany?

– No wydaje mi się, że tutaj, ale…

– Ja pierdolę, idioci!

Ktoś kopnął w blachę.

– Dobra, ziomy, pies go jebał. W długą.

I poszli, wrzeszcząc jak opętani. Włodek jeszcze przez chwilę wstrzymywał oddech, ale w końcu wciągnął więcej powietrza. Szczęście było po jego stronie, choć jak zawsze starał się mu nie ufać. Pracował ciężko przez lata, żeby nic nie zostawiać przypadkowi. Poza tym najwyraźniej przecenił Polską Myśl Narodową.

– Tuś mi, bratku.

Paskudna gęba skinheada, który wrócił po upuszczoną zapalniczkę, uśmiechała się tuż przy kole ciężarówki. Wyciągnęli go za nogi, miażdżąc palce, którymi trzymał się podwozia. W ostatniej chwili zdążył jeszcze naciągnąć kaptur na głowę, zanim zaczęli kopać.

***

Stojący na szczycie kopca Muminek, do tej pory zgrzany biegiem, poczuł zimne strużki spływające z karku i przylepiające koszulę do pleców. Nie miał przy sobie ładownicy, tylko czarną zippo w kieszeni. Skoncentrował się, ale nie potrafił ogarnąć w głowie świata, który zaczął się wokół niego kończyć. Wyciągnął zapalniczkę i trzasnął, zapalając niewielki płomień.

– To dokąd teraz? – szepnął, rozświetlając mrok.

Bohdan Pękacki – urodzony w 1981 roku, od 2012 na różne sposoby związany z polskim oddziałem Greenpeace, wcześniej pracował w mediach. Do tego aktywista rowerowy, domorosły antropolog, a także Nikifor polskiego dziennikarstwa sportowego i twórca projektu „Z czuba”. Wreszcie – ojciec bliźniaków, Dzięciołka i Pingwina. Nie lubi pisać, lubi, jak jest napisane. Jako autor literacki w zasadzie debiutant.

[Miejsce na Twoją reklamę!]

Mateusz Hengier

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/21686

Bardzo mi się też spodobało przedstawienie żałoby ojca po stracie dziecka: jego emocji, bezsilności i cierpienia. Często poronienia opisuje się z perspektywy matki, zapominając, że jest jeszcze tata, który nie mniej cierpi, a najczęściej jest zmuszony do odgrywania roli tego silnego i wspierającego.

AntareMary

To jest naprawdę dobry tekst. Nie mogłem się oderwać. Dawno nie czytałem twoich opowiadań, ale widzę, że zrobiłeś ogromny postęp. Siłą tego opowiadania są mocny klimat, bardzo dobre dialogi, ciekawa fabuła, wiarygodny bohater. Jakże podobały mi się drobne smaczki społeczne tego uniwersum – przykładowo ten, że rodzina ledwo wiąże koniec z końcem, bo musi spłacać kredyty… za modyfikacje ciała Vikiego, żeby mógł żyć; albo to, jak Ann przekracza granice opiekuńczości, bo… wiadomo. Implikacje tego wszystkiego.

Blackburn

Opowieść policjanta nieco w duchu chandlerowskiego detektywa, śledztwo, które staje się sprawą osobistą, w tle problemy prywatne – taka mieszanka to klasyka i gwarancja dobrego czytadła. Pod warunkiem że wykonanie nie zawiedzie.

Nie zawiodło.

mr.maras

[Miejsce na Twoją reklamę!]

Mateusz „Mytrix” Hengier

Autorskiej przedmowy nie będzie, bo tekst musi bronić się sam.

#pierworodny

Plamienie.

Wizyta w szpitalu, USG, badania. „Te gwałtowne ruchy płodu to oznaki bólu”. Słowa lekarza rezonowały w mojej głowie.

I nagle wszystko ustało. Siedemnasty tydzień.

Proponowali nam inne wyjścia, ale zdecydowaliśmy, że Ann urodzi ciało syna siłami natury.

Dostała łóżko na kardiologii, bo na położniczym nie mieli miejsca. Bezradnie patrzyłem, jak moja ukochana zaciskała ręce na pościeli. Godziny dłużyły się niemiłosiernie, wywoływanie porodu trwało wtedy już ponad dobę. Nawet nie mam pojęcia, jak Ann musiała się czuć. Świadomość, że ma w sobie martwe dziecko, które lada moment opuści jej ciało, zabijała ją od środka.

Pielęgniarki zaglądały od czasu do czasu, a ich wizyty tylko podsycały moją bezsilność. Słyszałem, jak z pogardą szeptały między sobą za naszymi plecami: „Popatrz na tych naturalsów. Tak kończą dzieci ludzi zacofanych”.

Po raz pierwszy ujrzałem syna w toalecie przylegającej do pokoju. To tam, siedząc na sedesie, Ann wydała go na świat, nie będąc chyba do końca świadomą, że to już. W ostatnim momencie podstawiła dłoń, na którą wypadł mały człowiek.

Dotknąłem go.

Cały jak galaretka.

– Wiktor – wyszeptała Ann, a ja tylko bezgłośnie poruszyłem ustami.

Z początku ciepły i różowy, stygł i przybierał siną barwę.

Drugi i ostatni raz tego małego, szarego człowieka widziałem kilka godzin później, ułożonego na papierowym posłaniu. Trzymali go w lodówce. Po upływie kilku dni w rękach miałem niedużą, stalową urnę z prochami.

W chwili, gdy mój syn urodził się martwy dla świata, świat umarł dla mnie.

W papierach lekarz wpisał „poronienie w siedemnastym tygodniu ciąży”.

#log

Wypuściłem strumień śmieciowych plików, uwalniając umysł od natłoku treści obejrzanych i zasłyszanych reklam. Odczepiłem e-papierosa od złącza transferowego i przez chwilę lustrowałem podłużne urządzenie. Żar czerwonej diody słabł powoli, gdy kasowanie danych dobiegało końca. Schowałem przyrząd do wewnętrznej kieszeni skórzanej kurtki.

Biedna okolica świeciła pustkami. Jakiś pijak kopał kubeł na śmieci. Jego kompan od butelki, niebezpiecznie chwiejąc się na boki, oddawał mocz wprost na twarz młodego człowieka w cybergoglach, uśmiechającego się z e-plakatu na murze.

Gdzieniegdzie z okien wieżowców sączyło się blade światło, ale szyby niższych budynków były w większości powybijane. Pustostany pełniły rolę pomnika minionej epoki industrialnej. W tej dzielnicy trudno uświadczyć sprawne billboardy czy holoprojektory, a te, które się ostały, za sprawą mieszkańców były w opłakanym stanie. Terytorium Synów Natury. Głęboki oddech. Spokój.

Dron powrócił ze zwiadu, szumiąc cicho, i zadokował z tyłu motocykla.

Przydepnąłem walającą się po ziemi interaktywną ulotkę cybernetycznej nakładki na rzeczywistość i sięgnąłem do interkomu na ramieniu.

– Viki do zero-zero.

– Słucham, Viki?

– Podaj jeszcze raz lokalizację wezwania.

– Strefa czwarta, stare osiedle robotnicze, zjazd numer jedenaście.

– Nic tu nie ma, odwołaj jednostkę powietrzną. – Zerknąłem w granatowoszare niebo. – Dron nic nie znalazł. Cokolwiek to było, odleciało albo, co bardziej prawdopodobne, miejscowi się z tym rozprawili.

– Przyjęłam. Zamykam sprawę. Przydzielam kolejne wezwanie. Bez odbioru.

Usiadłem na jednośladzie, wygodnie opierając plecy. Wyciągnąłem nogi i odpaliłem silnik. Rdzawoczerwona maszyna poderwała się lekko. Dodałem gazu i powietrze przeszył dźwięk przywodzący na myśl połączenie V8 i startującego odrzutowca.

Pomacałem kark. Podpięcie wtyczki od kasku zdawało się w porządku. Włożyłem rękawiczki i opuściłem przyłbicę, na której na zielono zajaśniał interfejs.

„Nawigacja do: lokalizacja zgłoszenia” – przetransferowałem polecenie.

Żużel sypnął spod tylnej opony, gdy maszyna wyrwała z pobocza na jezdnię.

Skręciłem w zjazd numer jedenaście na śródmiejską trójkę i minąłem na wpół działający cyfrowy billboard, kuszący obietnicą doskonałej zabawy w przestrzeni wirtualnej. Na jego środku czerwonym sprayem ktoś krzywo wymalował symbol anarchii.

Jednoślad w trzy sekundy rozbujał się do stu dwudziestu, w kolejne cztery do dwustu kilometrów na godzinę.

Jedyne towarzystwo w trakcie jazdy stanowiły równomiernie rozstawione latarnie i wskazówki nawigacji. Kombinacja wiecznej nocy i pustej autostrady zawieszonej w połowie wysokości wieżowców dawała poczucie wolności.

– Za tysiąc pięćset metrów zjedź w prawo.

Prześlizgujące się po przyłbicy refleksy żółtych świateł zwolniły, gdy motocykl wytracał prędkość. Wyhamowałem wcześniej, niż musiałem, by nacieszyć się drogową strefą bezreklamową o kilka sekund dłużej.

Wjazd do centrum boleśnie zakłuł w oczy cholernymi neonami, billboardami, blueprintami, hologramami, transparentami. Wszystkie elektroniczne, podświetlane, mieniące się feerią barw, w rażący sposób przykuwające uwagę. Jedne fizyczne, inne widoczne tylko z wirtualną nakładką na rzeczywistość. Oferty pracy, promocje mydeł, najlepsze oleje do silników, anonse towarzyskie i wszystko, czego tylko można szczerze nienawidzić.

Adblock w kasku załączył się automatycznie, co dało nieco ukojenia przekrwionym oczom.

Ulice tętniły nocnym życiem. Trzeba było przepychać się z jednośladem pomiędzy innymi pojazdami a ludźmi poubieranymi w szare szmaty. Nie używałem policyjnego koguta, bo odniosłoby to odwrotny efekt. Zgłoszenie dotyczyło sieci kłusowniczych, czyli nic pilnego. Po chwili znalazłem nieuczęszczaną alejkę pomiędzy dwoma wieżowcami.

Zaparkowałem maszynę i uwolniłem policyjny dron.

„Pilnuj motocykla” – przetransferowałem polecenie i zerknąłem w górę na plątaninę kładek łączących oba stalowoszare budynki. Idealne miejsce do odłowienia kilku dronów. Regularnie odwiedzałem tę okolicę, ale kłusownicy i tak nie dawali za wygraną. Trudno im się dziwić, sam też kiedyś to robiłem. Wciąż i wciąż rozpinali nielegalne sieci, a ja z uporem maniaka je zrywałem.

Wystarczył jeden wypadek, żebym zmienił strony barykady. Jak to w życiu bywa, najpierw sprzedajesz kradzione drony na części, a później płacą ci, żebyś ścigał złodziei.

W ogóle bym tych sieci nie usuwał, gdyby łapały się tylko reklamówki – rozmyślałem, wyciągając z bocznego bagażnika nożyce do metalu. Im mniej tego robotycznego szajsu rozsiewającego spam, tym lepiej żyje się nam wszystkim.

– No, to teraz tylko wdrapać się na górę – powiedziałem na głos w chłodną przestrzeń, dodając sobie odwagi.

Zerknąłem w dół. Cholernie wysoko.

Na kładce pode mną drobna, zakapturzona postać próbowała uwolnić drona z sieci.

Wyjąłem pistolet i krzyknąłem:

– Stać, policja!

Błąd – upomniałem się w myślach, gdy kłusownik rzucił się do ucieczki.

Dałem susa przez barierkę i wylądowałem na tym samym poziomie co podejrzany. Wszczepy zapewniły mi kondycyjną przewagę i już prawie drania dopadłem, gdy zdecydował się na skok na równoległą kładkę.

Zatrzymałem się.

Kiedyś byłem na miejscu tamtego, tylko że skok się nie udał.

Ocalenie przed kosą żniwiarza przyniósł skalpel chirurga, a technologia, której nienawidziłem, wzięła w posiadanie moje ciało, zainfekowała umysł, skaziła duszę.

***

– Viki do zero-zero.

– Słucham, Viki?

– Przyślijcie do mnie kogoś z ID, żeby odzyskali trzy reklamówki, dwa śmieciowe i jednego paczkowego. Melduję zniszczenie czterech transmiterów kłusowniczej sieci magnetycznej – wypowiadając ostatnie zdanie, wciąż męczyłem się z upchnięciem nietkniętych transmiterów do bagażnika. O pościgu za podejrzanym też nie wspomniałem.

– Przyjęłam: wysłać na lokalizację pracowników InfoDumpu po odbiór trzech dronów reklamowych, dwóch śmieciodronów i jednego drona pocztowego. Przyjęłam: zniszczenie nielegalnego sprzętu kłusowniczego na miejscu przestępstwa. Potwierdź.

– Potwierdzam. Kolejne zadania?

– Brak. Rozpocząć rutynę patrolową. Bez odbioru.

Zostawiłem dron, by pilnował swoich pobratymców aż do przybycia gości z ID. Korzystając z chwilowego luzu, sam udałem się do knajpy przy placu Smoka, trzy przecznice dalej. Odstawiwszy motocykl naprzeciwko lokalu, zawiesiłem kask na kierownicy i przeszedłem przez ulicę, gdzie po drodze wręczono mi kilka ulotek. Wylądowały obok przepełnionego kosza przed wejściem.

Przeciskanie się pomiędzy Azjatami palącymi śmierdzący tytoń nie należało do najprzyjemniejszych doświadczeń. Pchnąłem drzwi i powitało mnie dobrze znane, kiczowate, czerwono-złote wnętrze. Od progu zawołałem:

– Hej, Chang, podwójną czarną, trzy łyżeczki cukru.

– Mój ognisty przyjacielu, może coś zjesz? – Właściciel lokalu przeczesał długą, ale rzadką, siwą brodę i wskazał na holograficzne menu.

Lepiej było nie ryzykować. O ile Chang kawę parzył w dechę, o tyle jedzenie napchane biologicznymi składnikami przyprawiało o rozstrój żołądka. Szczególnie osoby takie jak ja, przymusowo przestawione na syntetyki. Chyba tylko moja żona wiedziała, jak szczerze nienawidzę tego sztucznego szajsu.

Chińczyk drżącą ręką zaserwował czarny napój w kubeczku z dekielkiem i cmoknął znacząco, po czym dodał:

– Dla ognistego przyjaciela ciasteczko z wróżbą gratis.

– Chang, wszyscy dostają to ciasteczko w gratisie.

– Skonsumuj ciasteczko, wróżbę wyrzuć.

Zrobiłem odwrotnie.

Napis ze złożonego na czworo skrawka papieru odczytałem na głos:

– Kto nie widzi, miłości nie znajdzie. Okulary kluczem do znalezienia tej. – Westchnąłem, zgniotłem karteczkę w dłoni i wsadziłem w kieszeń. – Zmień translator.

– Nasz klient, nasz pan, ognisty przyjacielu.

– I przestań mnie tak nazywać.

– Dobrze, ogni… – urwał, spiorunowany chłodnym spojrzeniem.

Zanim zdążyłem dwa razy mrugnąć, właściciel lokalu rozpłynął się gdzieś na zapleczu, zadziwiająco żwawo jak na wiekowego staruszka.

Dmuchnąłem w parujący otworek w dekielku i zacząłem siorbać czarny napój, gdy zatrzeszczał interkom.

– Zero-zero do Vikiego, odbiór.

Zaskoczony, oparzyłem się.

– By to cholera jasna…

– Tu zero-zero, powtórz?

Ugryzłem się w język, by nie puścić wiązki soczystych przekleństw.

– Viki, słucham.

– Mam zgłoszenie podobne do tego z dzielnicy robotniczej, jesteś najbliżej.

– Gdzie dokładnie?

– Centrum, nad placem Smoka.

– O, kurde! Bez odbioru! – Odstawiłem kubek na ladę i wyskoczyłem przez drzwi knajpy jak poparzony. W gruncie rzeczy to byłem poparzony.

Nad placem, tuż obok parkingu piętrowego, unosił się jakiś obiekt. Nie potrafiłem stwierdzić dokładnie, co to, bo widoczność mocno ograniczała mgiełka, którą wokół siebie roztaczał. Ludzie pokazywali palcami w różne strony. Rozejrzałem się.

Wszystkie powierzchnie reklamowe miały problemy techniczne. Zerknąłem na gigantyczną planszę na najbliższym wieżowcu przedstawiającą wiodący napój gazowany. Obraz butelki z czerwoną etykietą zafalował i zgasł.

Tym razem mi nie uciekniesz – pomyślałem.

Przedarłem się przez gapiów do motocykla i wyjąłem ze schowka nadajnik. Sięgnąłem po kask i podpiąłem się do interfejsu. Z kabury wydobyłem przydziałowe, modyfikowane magnum, załadowałem nadajnik i oddałem strzał w kierunku niezidentyfikowanego obiektu.

– Cholera – zakląłem, nie mogąc znaleźć sygnału urządzenia.

„Ponów skanowanie” – przetransferowałem.

Nic.

Głośne westchnienie przeszło falą przez zbiorowisko na placu.

Podniosłem przyłbicę, by interfejs nie zasłaniał widoku.

Ta sama twarz, na którą wcześniej pijak oddawał mocz, patrzyła teraz, uśmiechając się z gigantycznej reklamy. Pospiesznie przeskanowałem otoczenie, ale wszędzie było podobnie. Otaczały mnie zdjęcia cybergogli, mieszanej rzeczywistości i uśmiechniętych chłopców.

Załadowałem drugi nadajnik i wycelowałem w górę, ale nie było już do czego strzelać.

– Viki do zero-zero, odbiór!

– Tu zero-zero, mów.

– Gdzie jednostka powietrzna?

– Będą na miejscu za dziewięćdziesiąt sekund.

– Niech przeszukają perymetr. Obiekt zniknął z pola widzenia. Zdaje się, że uszkodził powierzchnie reklamowe.

– Przyjęłam.

– Prośba o zabezpieczenie terenu do przyjazdu naszych techników.

Interkom szumiał, a odpowiedź nie nadchodziła.

– Zero-zero?

– Prośba odrzucona. Pozwól działać ekipom naprawczym. Nowe zadanie: natychmiast wróć na komisariat i staw się u komendanta. Bez odbioru.

U komendanta? Szlag – pomyślałem, wiedząc, że wezwanie na dywanik niczego dobrego nie wróżyło.

Wróciłem do knajpy Changa po porzuconą kawę i usiadłem na krawężniku przed wejściem. Popijając czarny, słodki płyn, obserwowałem plac, gdzie jak grzyby po deszczu wyrastały ekipy techniczne biur reklamowych, usuwające coś, co określali jako usterki techniczne.

Dron powrócił do stacji dokującej z tyłu motocykla, więc goście z ID musieli już odebrać swoje zabawki.

Upewniłem się, że ulotki, które uprzednio wyrzuciłem koło śmietnika, wciąż przedstawiają reklamę cybergogli. Zabrałem je ze sobą i odjechałem wraz z kłębiącymi się w głowie pytaniami. Nie miałem najmniejszej ochoty na wizytę u starego.

***

Ogromny gabinet, a w nim biurko i dwa krzesła. Metalowe szafy pospychane pod same ściany, a na nich spora warstwa kurzu. Nieco zdarty parkiet i uschnięta roślinka w doniczce koło okna. Komendant cenił sobie prywatność i nie wpuszczał nawet sprzątaczek. Surowy wystrój pomieszczenia licował z surowym wyrazem twarzy.

– Przejdź dwa kroki w lewo – wydał polecenie, po czym sięgnął tuż obok mojej głowy po coś widocznego tylko dla niego. – Na biurku są gogle dla ciebie, spójrz. No, nie stój tak, nie mamy całego wieczoru – ponaglił.

Po aktywowaniu wirtualnej nakładki pokój okazał się zagracony jak jasna cholera. Wszędzie dryfowały ikony plików, folderów, aplikacji i czort jeden wie czego jeszcze. Z mojej perspektywy wszystko podświetlone było na czerwono – brak dostępu.

Komendant ruchem ręki wysłał wszystkie ikony pod ściany, a na środku pomieszczenia upuścił plik Obiekt.STL, po który wcześniej sięgał.

– Ta kanciasta bryła to najlepsze odwzorowanie Obiektu, jakim dysponujemy. – Przez chwilę obracał trójwymiarowy model. – Viki, masz szansę spłacić dług zaufania, którym obdarzyła cię policja. Wiesz pewnie, że nieczęsto rekrutujemy członków gangów.

Tylko gdy dysponują przydatnymi umiejętnościami – wtrąciłem w myślach.

– Zajmiesz się tym urządzeniem i je zneutralizujesz.

– Mam poprowadzić śledztwo? – spytałem.

Obrazek zniknął, gogle się wyłączyły. Komendant zdjął swoje i spojrzał mi w oczy.

– Nie będzie śledztwa. Zrobisz to na własną rękę.

– Bez wsparcia policji?

Przełożony lekko uniósł brew.

– Viki, do kurwy nędzy, czy ja naprawdę muszę ci tłumaczyć, jak działa świat?

Skinąłem głową.

– Burmistrz naciska, by pozbyć się tego czegoś, a na burmistrza naciskają agencje reklamowe. Oni wszyscy siedzą sobie w kieszeniach.

A ty u nich.

– A ja – kontynuował – muszę dbać o dobre imię policji. Te zdarzenia mają na razie charakter miejscowy i nieregularny. Ktoś bawi się urządzeniem, testuje je. Nie obchodzi mnie kto, bo pewnie sra pieniędzmi i w dupie ma wymiar sprawiedliwości. Jedyne, o co cię proszę, to o pozbycie się Obiektu. Jesteś pieprzonym kłusownikiem. Wytrop to ustrojstwo i rozpierdol w drobny mak. Zrób, co musisz, i to zanim ktoś użyje tego cholerstwa na większą skalę, kurwa jego mać!

***

Wróciłem z centrum do strefy czwartej starego osiedla robotniczego. To dało się odczuć, nie tylko w zmianie scenerii, przypominającej krajobraz po bitwie, ale przede wszystkim w jakości powietrza – w strefie czwartej pozostawiało metaliczny posmak w ustach.

Zajechałem pod Czerwoną Lolitę. Ustawione na podjeździe jednoślady wskazywały, że gospodarze byli w domu. Wydobyłem z bagażnika jeden z transmiterów i ruszyłem w stronę dwóch prospektów pilnujących maszyn.

Przerwali grę, wyraźnie niezadowoleni. Rzucili karty i chwycili narzędzia, które mieli pod ręką.

Zatrzymałem się w pół drogi.

– Psy nie są tu mile widziane! – krzyknął pierwszy.

– To impreza zamknięta. Tylko z zaproszeniem! – dodał drugi, ważąc w ręce młotek.

Uśmiechnąłem się i uniosłem transmiter do poziomu oczu.

– Oto moje zaproszenie. A teraz wołajcie Dionizosa, ale już!

Bóg wina, jak na niego przystało, wytoczył się ze speluny pijackim krokiem. Obrzucił mnie nieostrym spojrzeniem, ale widok transmitera zadziałał na niego jak sole trzeźwiące. Przybliżył się żwawo i zlustrował urządzenie. Grymas na czerwonej mordzie zamienił się w uśmiech.

– Viki, dawnośmy się nie widzieli – zaczął.

– To należy do was.

– Owszem, należy, zatem oddaj.

Oddałem.

– To cześć – rzuciłem i odwróciłem się na pięcie.

– Hola, hola, braciszku. – Złapał mnie za ramię. – A reszta?

– Reszta? – Udałem zdziwienie, zwracając się w jego stronę. Cuchnął tanim winem.

– Nie pierdol, dobijemy targu.

– Zamieniam się w słuch.

– Wiesz, gadałem z Zeusem, słyszeliśmy o problemach twoich i Ann. I o narodzinach córki. I wszyscy współczują ci utraty syna…

– Do rzeczy, Dionizosie. – Zaczynałem się niecierpliwić.

– Synowie są gotowi przyjąć was z powrotem na swoje łono. Oczywiście, są pewne warunki, ale powinieneś to rozważyć. Czyż ta dzielnica wolna od reklamowego szajsu nie jest tym, o co walczyłeś? Przymkniemy oko na te modyfikacje ciała…

– Zaraz, zaraz, jakie przyjąć z powrotem?

– Potrzebujemy dobrego kłusownika, to chyba oczywiste. – Przywołał ręką kogoś sprzed baru.

Dopiero teraz zauważyłem dziewczynę, skrytą w cieniu.

– To Lola, nasz nowy nabytek. To jej sieci zerwałeś. Mógłbyś ją wyszkolić.

Rozpoznałem drobną sylwetkę kłusowniczki.

– A więc to byłaś ty – zwróciłem się do Loli. Nie mogła mieć więcej niż osiemnaście lat.

Splunęła na ziemię i odwróciła wzrok.

– Zadziorna jest – podjął Dionizos.

– I skoczna jak młoda kózka.

– Słucham? – Bóg wina szczerze się zdziwił.

– To taki nasz mały sekret, mój i Loli.

Dziewczyna fuknęła jak urażona kotka i chciała odejść, ale Dionizos złapał ją za rękę.

– Dokąd to? Pozwoliłem?

– Puść, niech idzie – interweniowałem.

Puścił.

– Chcesz resztę transmiterów? – spytałem. – Tysiąc kredytów i informacja.

– Siedemset i zobaczymy.

– Osiemset.

– Siedemset i dostaniesz tę cholerną informację, ale będziesz szkolić Lolę.

– Okej, ale nauka nie jest za friko. Dodatkowe sto pięćdziesiąt kredytów za każdą lekcję.

Wyjąłem z kieszeni ulotkę i podałem Dionizosowi. Obrzucił ją okiem fachowca i oddał.

– I co ja mam ci o tym powiedzieć? Ktoś podmienił jedną reklamę na inną.

– Tyle sam widzę. Co wiesz o maszynie, która dokonała tej cudownej przemiany? Podobno ją tu dzisiaj widziano. A i w centrum miałem okazję się z nią spotkać.

– Sześćset i informacja, nauka gratis.

– Cholera, nawet ze śmiercią będziesz się targować, nie? Sześćset, informacja i sto za każde spotkanie z Lolą.

Zmrużył oczy, ale złapał mnie i odciągnął na stronę.

– Zeus wplątał nas w ochronę projektu jakichś aktywistów. Tworzyli urządzenie do zakłócania reklam. Zbuntowane dzieciaki bogaczy, płacili gotówką. Wszystko było dobrze, aż polała się krew, młodziki stchórzyły.

– Ktoś przejął urządzenie?

– To już ty powiedziałeś.

– Ale gdzie go szukać?

– Spójrz. – Wyrwał mi z rąk ulotkę, wydobył z kurtki kieszonkowy skaner do sprawdzania autentyczności płytek z kredytami i prześwietlił cybergogle z obrazka. – Tu widać kawałek nie do końca usuniętego logo.

Rzeczywiście, coś tam było.

– Okej, dawaj transmitery i spieprzaj. Kiedy zaczniesz uczyć młodą fachu?

– Zostawię jej wiadomość u Changa. Stówka za lekcję, pamiętaj. – Puściłem oko do Dionizosa.

***

– Kochanie, wróciłem! – zawołałem, rzucając kurtkę na staromodny fotel w kratę. Kurz wżarł się w tkaninę na tyle, że była prawie szara, za to całkowicie wytarte podłokietniki dawały nieprzyzwoicie wygodne oparcie.

– Cicho! Dopiero co małą położyłam. – Ann, wychodząc z pokoju Melki, odgarnęła niesforny loczek z twarzy i zaczesała go za ucho.

– Jak tam Malunio?

– Dzisiaj lepiej, byłyśmy w klinice biotechnologii i…

Ruszyłem, by przytulić małżonkę, ale zamarłem w połowie drogi.

– Gdzie?

– W klinice.

– Znowu tam?!

Półmrok dużego pokoju rozświetliła reklama pieluch wiodącego producenta. Zamrugałem, zaskoczony zmianą oświetlenia. Spojrzałem na źródło projekcji. Za oknem dryfował dron reklamowy.

– Nie włączyłaś ogniomuru? – spytałem, poirytowany, powracając do przerwanej rozmowy. – Te cholerstwa zaraz ją obudzą!

– Subskrypcja wygasła.

– To wykup.

– Nie stać nas… – Ann uciekała wzrokiem.

– To ile żeś w klinice tym razem wydała?! I na co?

Nie odpowiedziała.

– Mama! Chcę spać! – Krzyk przeszedł w płacz.

Stanąłem jak wryty.

– Kochanie, dlaczego nasza półroczna córka mówi? – Położyłem akcent na „półroczna”.

Teraz Ann przybrała bojową pozę jak tygrysica gotowa do skoku, by bronić swojego potomstwa.

– To dla jej bezpieczeństwa. Żebyśmy jej nie stracili, żeby mogła nas informować o swoich potrzebach i…

Nie, to nie mogła być prawda.

– Dosyć! – wrzasnąłem tak, że Ann aż się skuliła. – Naprawdę chcesz, żeby była taka jak ja? Pełna wszczepów i modyfikacji? Żeby miała sztuczne ciało i zatruty umysł? Ja nie miałem wyboru, ale ona nie musi być taka. Jeszcze trochę i to przestanie być moja córka…

Przerwałem i jedną komendą odłączyłem całe wspomaganie. Zachwiałem się na nogach. Pociemniało mi przed oczami, serce zwalniało, bez rozrusznika ledwo pompując krew.

– Przestań! – Ann podeszła do mnie i szarpnęła za ramiona. – Od czasu tego cholernego wypadku strasznie się zmieniłeś.

Przywróciłem modyfikacje.

Nie miała racji. Nie od wypadku. Nawet nie przez te pieprzone wszczepy, choć to też dołożyło swoją cegiełkę. Zmieniłem się wcześniej wraz ze śmiercią synka. Ann zresztą też.

– Mała płacze, idź do niej – wyszeptałem, a chwilę później uwaliłem się w fotelu.

Miałem wspomnieć o propozycji Synów Natury, ale żona tylko by się wściekła. Chciałem jeszcze trochę porozmyślać, lecz zmęczenie wzięło górę. Co najgorsze, chyba już przywykłem do samotnego sypiania na kraciastej, zszarzałej tkaninie mojego ulubionego mebla.

***

W sobotni poranek udałem się do Changa, zostawić wiadomość dla Loli: „Dobijemy targu, poniedziałek 18.00 bądź tam, gdzie kózki skaczą. V”.

***

W sieci pojawiło się nagranie 3D z incydentu na placu Smoka. Oczywiście najpierw miały je media społecznościowe, następnie telewizja, a na końcu policja. Gdyby był nakaz, pozbieralibyśmy filmy i zdjęcia ze wszystkich źródeł i moglibyśmy jako pierwsi na spokojnie odtworzyć wydarzenie w trzech wymiarach. Ale policja musiałaby się przyznać, że coś było na rzeczy, i to coś, nad czym nie miała żadnej kontroli.

Cały weekend spędziłem na komendzie w sali do projekcji 3D.

Błądziłem w tłumie, przyglądałem się gapiom, Obiektowi, wreszcie samemu sobie. I nic.

Musiał przecież istnieć jakiś trop.

W domu też nie było poprawy, a moja ciągła nieobecność nie pomagała. Tylko że ja nie potrafiłem spędzać czasu ze swoimi dziewczynami.

***

Mierzyliśmy się z Lolą wzrokiem. Ja na jednej kładce, ona na drugiej. A pomiędzy nami przepaść – dosłownie i w przenośni. Zderzenie dwóch różnych światów. A kiedyś byłem taki jak ona…

– Chciałabyś kłusować w centrum? – spytałem z rozbawieniem w głosie.

– Każdy by chciał!

– Ale ja potrafię.

Przygryzła wargę, by nie przyznać mi racji.

Albo kiedyś potrafiłem.

– Nauczę cię, ale chcę czegoś w zamian!

– Czego?

– Dionizos nie powiedział mi wszystkiego. Dowiedz się więcej o Obiekcie.

Chwilę milczała.

– Okej.

Wątpiłem, by naprawdę zdobyła cenne informacje, ale widziałem w Loli dawnego siebie. Śledztwo dawało pretekst, by jej pomóc, a przy okazji Dionizos za to płacił.

– Lekcja pierwsza. Gotowa?

– Tak!

– Nie skacz.

– Co?

– Następnym razem nie skacz, za duże ryzyko. Nic ci nie udowodnią poza tym, że próbowałaś ukraść dron. Nie ma dowodu na to, że sieci są twoje. Lepiej dać się zamknąć na dobę na dołku i wyjść za kaucją – przerwałem. Patrzyłem, jak Lola kalkuluje otrzymane informacje. – Wszystko na dziś. Jutro pokażę ci, jak wybierać miejsce na sieci.

– Ale że co, że już? – spytała, zdezorientowana. Cieszyłem się, że dzieliło nas kilka metrów.

– Do jutra! – Odwróciłem się na pięcie i odszedłem.

– Wracaj tu, pajacu!

Zerknąłem za siebie. Wymachiwała pięściami, czym poprawiła mi humor.

***

Na kilku kolejnych spotkaniach pokazałem jej co i jak. Młoda szybko się uczyła.

Udało jej się też zdobyć trochę informacji. Między innymi o tym, że Obiekt jest zdalnie sterowany, ale można się też do niego bezpośrednio podpiąć. Choć żadnych konkretów na temat tego, jak go znaleźć, nie umiała lub nie chciała podać.

– A opowiadałem ci już o mojej córce? – Sam tym pytaniem byłem zaskoczony.

***

Na obdrapanej klatce schodowej minąłem kilkunastoletnią dziewczynę w bluzie z obrazkiem wielkich nagich piersi rodem z mangi hentai. Kilka kolczyków w nosie, kocie uszy na głowie. Nie dało się tej smarkuli pomylić z nikim innym – nasza opiekunka do dziecka.

– Lepiej by wam było beze mnie – oznajmiłem Ann po powrocie z pracy. Zdjąłem kurtkę i obrzuciłem nienawistnym spojrzeniem reklamówkę wiszącą za oknem. Miałem dość bycia kulą u nogi.

Widziałem przygryzione usta, w pośpiechu niedokładnie wytarte z niebieskiej szminki. Ann nie odzywała się i bynajmniej nie był to efekt mojego powitania. Zaciśnięte ręce, oczy nieobecne.

Przecież wiedziałem, przecież nie musiałem pytać, ale spytałem.

– Gdzieś była?

Milczenie.

– Mogłaś chociaż wrócić wcześniej i się ogarnąć.

– Rachunki musimy jakoś zapłacić.

Miałem ochotę wszystko rozpierdolić, ale zachowałem spokój.

– Striptiz? Tylko na tyle cię stać? Ale w sumie to moja wina. Ciągle spłacamy raty za wszczepy, trzymające to ciało przy życiu. Naprawdę myślę, że lepiej by wam było, gdybym umarł. Z ubezpieczenia jeszcze by zostało. I mogłabyś robić cyborga z naszej córki do woli! – Nie wytrzymałem, zabrałem kurtkę, kluczyki do motocykla i trzasnąłem drzwiami, z których odpadł kolejny płat zielonej farby olejnej.

***

Wpadłem do Changa na kawę, by trochę pobudzić umysł i ciało. Staruch jak zwykle dał mi ciasteczko z wróżbą. Rzuciłem w niego tym pieprzonym ciasteczkiem.

Spokojnie je podniósł, rozkruszył i odczytał z karteczki:

– Śruba, przykręcona we śnie, nie zmieni sytuacji, jaka panuje na jawie. – Po czym cmoknął wymownie, jak gdyby właśnie podzielił się ze mną jakąś tajemnicą wszechświata i jakby oczekiwał oddania mu czci i honoru.

– Pieprz się, Chang.

– Nasz klient, nasz pan, ognisty przyjacielu.

Wyszedłem z knajpy na plac Smoka, chyba tylko po to, by doznać déjà vu. Powierzchnie reklamowe falowały i gasły, ludzi było tym razem o połowę mniej niż poprzednio, ale Obiekt wisiał na swoim miejscu.

Usiadłem na chodniku, niezdolny do podjęcia jakiejkolwiek akcji.

Piłem kawę i podziwiałem spektakl.

Gdybym dostał się na dach parkingu, mógłbym dosięgnąć Obiektu. Tylko że miałbym na to niecałą minutę, zanim ten nie rozpłynąłby się w kłębach dymu. Skoro zjawił się dwa razy, pojawi i trzeci. Żebym tylko wiedział kiedy…

Gdy show dobiegł końca, z ciekawości wyszukałem w sieci to, co przeczytał mi Chang. Autorem zdania okazał się Stanisław Lem.

Szczwany lis z tego Chińczyka – pomyślałem. Przerzucił się z translatora na cytaty.

Nadszedł czas, by oderwać się trochę od rzeczywistości.

***

Jak do klubu, to najlepiej na obrzeżach centrum. Ulica była tak przepełniona, że kilkaset metrów pokonywałem pieszo przez kilkanaście minut. I wszystko poszłoby na marne, gdybym nie znał bramkarza. Studwudziestokilogramowy, dwumetrowy Sasza przepuścił mnie, uśmiechając się szeroko. Przez kolejkę przebiegł szmer niezadowolenia, każdy szukający mocnych wrażeń chciał dostać się do The RussianMindState.

Wejście stanowiły podwójne chromowane wrota.

Dalej było tylko ciekawiej.

Striptizerki z białym futerkiem na nadgarstkach i kostkach, skąpo ubrane kelnereczki w kolczastych obrożach… A to tylko wierzchołek góry lodowej, ale nie po to przyszedłem.

Z tłumu ludzi tańczących jak zombie do dziwnie brzmiącej muzyki elektronicznej, łamiącej wszelkie przepisy dotyczące dopuszczalnego natężenia hałasu, wyłowiłem znudzonego osobnika niepasującego do otoczenia.

Podszedłem i szturchnąłem go w ramię.

– Masz HighPing?

– Co?!

– Masz LAGA?! – próbowałem przekrzyczeć cholerną muzykę.

– Aaaa… – Diler załapał. – Latencja Mózgu! Sto pięćdziesiąt!

Tej nazwy nie znałem. Drogo, ale przy takim ruchu taniej nie uświadczysz.

Kupiłem dwie porcje.

Zamówiłem przy barze drinka i zapiłem alkoholem jedną z różowiutkich pastylek z nanobotami. Druga wylądowała w portfelu.

Dołączyłem do zombie-tłumu na parkiecie. Gdy tylko dźwiękochłonna powłoka tabletki rozpuściła się, nanoboty aktywowane drganiami pognały do układu nerwowego. Sekret tkwił w odpowiedniej częstotliwości fal, w muzyce granej w The RussianMindState.

Pierwsze uderzenie to zmiana percepcji, zwolnienie tempa akcji. Wszystko wokół prawie zamarło. Piosenka z głośników nabrała melodii.

Drugie uderzenie to…

Z rozpikselowanych chmur pod sufitem, których wcześniej nie zauważyłem, spadł śnieg. Powoli zasypywał parkiet, zamieniając się w kisiel. Poczułem przyjemne ciepło rozchodzące się od mózgu, przez rdzeń kręgowy, do wszystkich nerwów. Usłyszałem płacz nowo narodzonego dziecka. Kisiel stężał i zamienił się w galaretkę. Było jej coraz więcej, z trudem utrzymywałem się na powierzchni, walcząc o każdy oddech i wtedy…

…pod warstwami galarety ujrzałem sylwetkę małego dziecka.

– Wiktor! – Chciałem krzyknąć, ale z ust nie wydobył się dźwięk.

Zanurkowałem…

Spędziłem cztery godziny w półwirtualnych doznaniach na parkiecie. W realu wskazówki zegara przesunęły się o godzinę.

***

Z różowych ścian patrzyły na mnie tęczowe jednorożce.

Mógłbym przysiąc, że w pokoju Melki zamiast oliwką dla dzieci pachniało jakimś olejem, czy może nawet gorzej, smarem. Spojrzałem na śpiącą córkę. Oczy poruszały się pod zamkniętymi powiekami. Oddech miała spokojny, równomierny. Mała klatka piersiowa unosiła się i opadała z zegarmistrzowską precyzją.

Melka – „nasze tęczowe dziecko” – jak twierdziła Ann. Podobno tak mówiło się na potomstwo urodzone po stracie poprzedniego. Przez chwilę zastanawiałem się, czy w ogóle zdecydowalibyśmy się na drugie dziecko, gdyby Wiktor przeżył.

Szybko odgoniłem tę myśl i opuściłem pokoik.

– W ogóle cię już nie interesujemy! – zaatakowała żona, gdy tylko zamknąłem za sobą drzwi.

– Ktoś musi dbać o to, byś mogła bezpiecznie wyjść na ulicę. Nawet nie masz pojęcia, co tam się dzieje. – Prawdę mówiąc, ja też nie miałem, a echo używek jeszcze szumiało mi w głowie.

– Zawieź nas do optyka!

A ona tylko o jednym.

– Po co do optyka?

– Wyrabiam Melce cybergogle.

– Na miłość boską, po co półrocznemu dziecku nakładka na rzeczywistość?!

– Będzie miała bezpieczne, wirtualne zabawki. Nie zrobi sobie krzywdy, niczego nie połknie…

– Wystarczy! – Przerwałem, wytrącony z równowagi. – Temu dziecku już wystarczy! To nie cyborg.

– Nic nie rozumiesz!

Myliła się, rozumiałem jej troskę o fizyczne bezpieczeństwo naszego dziecka.

– Chodzi o jej umysł, duszę, psyche! Nazywaj to, jak chcesz! Coś ci powiem. – Umilkłem, by zebrać myśli. – Wczoraj przyprowadzili nam na dołek recydywistę, ale takiego po programie resocjalizacji. Tym razem jakieś drobne przewinienia, kradzież w sklepie, zniszczenie mienia, do tego był podpity. Patrzę w jego oczy i myślę: zwyczajny człowiek! Takie głęboko zielone, niewinne. – Stopniowo podnosiłem głos. – Patrzę w kartotekę: gwałciciel! Ale wiesz co? Wiesz? – Oskarżycielskim palcem wskazałem pierś Ann. – Po programie resocjalizacji on o tym nie pamiętał. Usunęli mu wspomnienia i voilà! Gotowe! Wszystko dzięki tej twojej technice!

– To… to… – Ann próbowała coś powiedzieć, ale nie dałem jej dokończyć.

– Dupa, nie resocjalizacja! Oni usunęli jego wyrzuty sumienia, rozumiesz? Sumienie powinno gryźć skurczysyna do końca jego dni, a oni je wyczyścili.

Po policzkach Ann ciekły łzy.

– MASZ TĘ SWOJĄ TECHNOLOGIĘ!

Zerknąłem na stół ze stertą rachunków do zapłacenia. Na wierzchu leżał najnowszy od wspomnianego wcześniej optyka. Moją uwagę przykuło logo, podobne do tego, które pokazał mi na ulotce Dionizos.

– Gdzie ten optyk? – spytałem, zmieniwszy zdanie. – Zawiozę was.

***

Nazajutrz po raz ostatni spotkałem się z Lolą.

– Finalna lekcja – powiedziałem, po czym zakułem ją w kajdanki magnetyczne.

Dziewczyna próbowała się wyrwać, obrzucając mnie obelgami.

– Zobaczysz, jak to jest na dołku, oswoisz się – przekonywałem, wyjmując różową pastylkę z portfela i umieszczając w torebce na dowody. – Jesteś zatrzymana za posiadanie neurotyków.

Lola wyniosła z tego lekcję, żeby nikomu nie ufać. A ja nie ryzykowałem, że wypapla się przed Dionizosem.

Po odstawieniu dziewczyny do celi wpadłem na chwilę do wydziału policji kryminalnej.

– Cześć, Stefi, któryś incognito jest dostępny?

– Czekaj, sprawdzę. – Młoda kobieta z różowym irokezem zatopiła dłonie w holoprojekcji interfejsu. – Ruppert jest dostępny, ale nigdzie nie widzę twojego podania.

Spuściłem głowę jak smutny mops.

– Bo to świeża sprawa jest, dostałem cynk i wiesz… To tylko mała obserwacja podejrzanego, nic pewnego.

– A papiery?

– Dostaniesz, jak tylko wrócę. Jeszcze dzisiaj, no, nie daj się prosić!

– Dobra, ale wisisz mi lunch.

– Yes! – Posłałem policjantce szeroki uśmiech.

– Co mu wpisać w życiorys?

– Zrób z niego menadżera firmy produkującej oprogramowanie do wirtualnej rzeczywistości.

– Okej… – odparła bez przekonania. – To na pewno tylko mała obserwacja?

– Dzięki! – zawołałem i popędziłem do magazynu.

Stefi tylko przewróciła oczami.

***

Pod maską z e-skóry wszystko mnie swędziało. Czym oni to dezynfekowali, że tak gryzło?

Poczekalnia korporacji Cyberopticals świeciła pustkami, podobnie jak krzesło za biurkiem w recepcji. Spokój oczekiwania mąciło nieregularne brzęczenie dogorywającego owada. Wielka, ohydnie połyskująca na zielono mucha odstawiała przedśmiertny taniec, leżąc na grzbiecie, trzepocząc skrzydełkami i kręcąc bączki na podłodze. Danse macabre. Chciałem okazać litość, wstać i ją rozdeptać, ale wtedy…

Wtedy pomyślałem o Wiktorku. Czy on był świadomy tego, że umiera? Czy słowa: „te gwałtowne ruchy płodu to oznaki bólu” znaczyły tyle, że mój malutki też zatańczył swoje danse macabre przed śmiercią?

Ja bym nie chciał tak skończyć. Wolałbym wiedzieć, że nadchodzi mój kres, świadomie wybrać moment, a potem… bum i koniec.

Z gonitwy depresyjnych myśli wyrwał mnie słodki głos asystentki:

– Zapraszam do sali konferencyjnej, dyrektor zaraz pana przyjmie.

***

Siedziałem przy długim stole i przyglądałem się pozostałościom po poprzedniej konferencji. Małe niedopite buteleczki z wodą mineralną i plakat na tablicy na przeciwległej ścianie pokoju. Zerkała z niego uśmiechnięta dziewczyna w goglach, łudząco podobnych do tych, które pojawiały się na reklamach przejętych przez Obiekt.

Dyrektor wszedł w towarzystwie asystentki.

Wstałem i uścisnąłem mu dłoń. Wymieniliśmy się grzecznościami i usiedliśmy.

– Co to za model? – Wskazałem na plakat.

– Ten jest… – mój rozmówca zawahał się – …nowy, niedługo trafi na rynek. Droga Marlene – zwrócił się do asystentki. – Prosiłem, aby uprzątnąć salę. Niech pani zabierze te materiały.

Kobieta wyszła, a dyrektor kontynuował:

– Mam nadzieję, że pańska oferta jest tak dobra, jak napisał pan w mailu. Musiałem przestawić kilka innych spotkań, by pana wcisnąć.

Położyłem na stole już nieco wymiętą ulotkę.

– To pańska reklama. – Bardziej stwierdziłem, niż zapytałem. – Konkurencja depcze panu po piętach? – Zrobiłem krótką pauzę, w trakcie której lustrowałem dyrektora. Choć starał się zachować kamienną twarz, na czole pulsowała mu żyłka. – Jeśli nie o to chodzi, to po co uciekać się do tak agresywnej taktyki? Przejmowanie innych powierzchni reklamowych?

– To jakiś absurd, o czym pan mówi?

– O maszynie, którą pan testuje. O skradzionym projekcie pewnych aktywistów.

Do żyłki dołączyło drganie powieki. Tyle mi wystarczyło.

– Bzdury!

– Ach, tak? W takim razie przepraszam, musiała zajść jakaś pomyłka. – Sięgnąłem po ulotkę, ale mój rozmówca zakrył ją dłonią i przeciągnął po blacie w swoją stronę.

– Żegnam pana – wycedził przez zęby.

Teraz, gdy byłem już pewny, komu muszę nadepnąć na odcisk, plan działania wyklarował mi się w głowie.

***

Kupiłem Ann kwiaty. Zaszedłem do domu i zastałem opiekunkę tańczącą do dubstepu z Melką na rękach. Maluniowi najwyraźniej się to podobało.

Położyłem bukiet na stole i ściszyłem muzykę.

– Podaj mi ją.

Zajrzałem córce w oczy. Nie w jakieś niewinne, niebieskie oczy, ale w ślepia świadomego, dorosłego człowieka. Pocałowałem ją w czoło i oddałem opiekunce.

– Przekaż mojej żonie, że… – Zawiesiłem się na moment. – Albo nic.

Czułem, że kwiaty to za mało, ale nie mogłem polegać na tej smarkuli. Skreśliłem na szybko krótki liścik: „Ann, kocham Was. Przepraszam, to wszystko moja wina. To przez to, że czuję się niespójny, ale niedługo będzie Wam lepiej”.

***

Wjechałem na sam środek placu Smoka i ustawiłem się na wprost piętrowego parkingu. Posłałem policyjny dron, wyposażony uprzednio w radar krótkiego zasięgu, w górę, by poinformował mnie o przybyciu Obiektu.

Za pięć dwunasta.

Na wszystkich powierzchniach reklamowych wokół placu wyświetliło się logo Państwowej Inspekcji Technicznej, logo Cyberopticals i zdjęcie nowego modelu ich gogli wraz z podpisem:

Ważny komunikat!

Najnowszy model cybergogli z nakładką wirtualną na rzeczywistość firmy Cyberopticals nie przeszedł testów jakości i bezpieczeństwa oraz nie otrzymał pozytywnej opinii od Państwowej Inspekcji Technicznej. Przedsprzedaż została wstrzymana, a pieniądze zostaną zwrócone.

Aby wykupić cały plac Smoka na siedem minut, musiałem wydać wszystko, co dostałem od Dionizosa za transmitery i przyuczenie Loli do kłusownictwa, i zlikwidować konto oszczędnościowe Melki, ale nie martwiłem się o finanse dziewczyn. Ubezpieczenie miało je urządzić. Te kilka chwil czasu reklamowego musiało wystarczyć do zwrócenia na siebie uwagi.

I wystarczyło. Po trzech minutach dron ostrzegł o szybko zbliżającym się niezidentyfikowanym obiekcie latającym. Sprawdziłem trajektorię, walił prosto na parking. Nadszedł czas na mój ruch.

Załączyłem sygnały i koguta. Ruszyłem z piskiem opon, slalomem wymijając ludzi i pojazdy. Przewróciłem jakiegoś segwayowca. Nie było czasu do stracenia. Staranowałem szlaban i szturmowałem piętro za piętrem zygzakiem w górę.

Obroty szalały, silnik wył, wyciskałem z maszyny, co się dało. Ogłuszający ryk niósł się po kondygnacjach parkingu.

Przy ostatnim podjeździe przeszarżowałem i na dach wyskoczyłem jak z rampy.

Jeszcze w powietrzu wypatrzyłem Obiekt.

A potem spaprałem lądowanie i musiałem ratować się przewrotem maszyny na bok. Na szczycie parkingu trwały jakieś prace remontowe i nie było cholernych barierek. Puściłem jednoślad i próbowałem wyhamować całą powierzchnią ciała, by nie wypaść poza krawędź. Najpierw spadł motocykl…

#log_end

Przemawia naczelnik policji:

– Kochający mąż i ojciec, wzorowy policjant, wreszcie, nasz kolega i przyjaciel. Oddał życie dla sprawy i poświęcając swój prywatny czas dla dobra ogółu, skutecznie doprowadził tajne dochodzenie policji do końca. Zapłacił przy tym najwyższą cenę. Cześć i chwała bohaterowi! – Robi krótką pauzę, w tle podniosła melodia, odgrywana na trąbce. Naczelnik odwraca się do kompanii:

– Na ramię broń!

– Do nogi broń!

– Salwa honorowa, kompania…

Żona Vikiego nie słucha, myślami jest daleko.

– Do salwy honorowej…

Ann stoi, trzymając za rękę malutką córeczkę. Melka metalową protezą dłoni mocno ściska misia za metalową łapkę.

– Ładuj. Salwą… Pal!

– Salwą, pal!

– Salwą, pal!

#log_2

Najpierw spadł motocykl… Następnie się zatrzymałem. Serce waliło mi jak młotem, ciało protestowało pulsującym bólem, a czas uciekał.

Podniosłem się na jedno kolano i zerknąłem ponad krawędzią. Reklamowe przynęty falowały i gasły jedna po drugiej.

Spojrzałem na Obiekt wiszący jakiś metr dalej. Wystarczyło sięgnąć. Przypominał wielką blaszaną kulę, pospawaną w przypadkowy sposób, może choinkową bombkę, tyle że wyjątkowo paskudną.

Na boku, patrząc z mojej perspektywy, dostrzegłem coś na kształt transmitera-odbiornika, podpiętego do złącza jak w kasku motocyklowym. A więc to tak dyrektor Cyberopticals sterował tym ustrojstwem. Lola miała rację.

Zdjąłem hełm, odpiąłem kabel, wyrwałem odbiornik i podpiąłem siebie.

No to jazda – pomyślałem.

Zostałem poproszony o hasło.

Wybrałem pytanie pomocnicze, a maszyna zwróciła: „Śruba, przykręcona we śnie, nie zmieni sytuacji, jaka panuje na jawie”.

Chang, stary pierniku! Skośnooki staruchu!

Wpisałem: „Lem”.

Interfejs okazał się prostszy, niż myślałem.

Zwiększyłem zasięg i moc do maksimum, ustawiłem cel na wszystko, co tylko możliwe, i podałem komendę: „Terminuj”.

Maszyna zwróciła ostrzegawcze alerty i błędy, ale tym się już nie przejmowałem.

Zerwałem połączenie.

Wychyliłem się poza krawędź, by ujrzeć gasnące Centrum. Bez świateł reklam zapanował półmrok.

Zapoczątkowałem swój kres, wydając polecenie odłączenia wszystkich systemów wspomagania.

Oto jestem. Taki, jak mnie natura stworzyła.

Zakręciło mi się w głowie. Zaczęło brakować tchu. Pomyślałem o Ann i Melce. Zamknąłem oczy, dałem się pochłonąć ciemności.

Spadałem.

– Synku, tatuś idzie do ciebie.

#log_2_end

– Dzień dobry, byłyśmy umówione, jestem pani nową opiekunką do dziecka.

– Dzień dobry. Tak, tak, kojarzę. Wszystko, tak jak ustalałyśmy, zapłata po pracy.

Mała dziewczynka stoi, uczepiona maminej nogi. Opiekunka schyla się do niej i szepcze:

– Ciocia Lola się tobą zaopiekuje.

Mateusz Hengier – mąż, czterokrotny tata, niedoszły anglista, fan rocka i metalu, zawodowo zajmuje się produkcją owianych chwałą paluszków rybnych i im podobnych produktów. Debiutował online na łamach „Silmarisu”. Załapał się też do antologii Fantazmatów Ja, Legenda. Od siedmiu lat użyszkodnik portalu Nowej Fantastyki, kryjący się pod pseudonimem Mytrix. Większość jego opowiadań powstaje na smartfonie na przerwach w pracy i różnych innych miejscach do tego nieprzeznaczonych. Klawiaturę Bluetooth kupiła mu żona. Korektorzy jego tekstów mają nieodparte wrażenie, że przecinki stawia na chybił trafił. Na ogół ma dwa metry wzrostu i goli się na łyso, ale jest potulny jak jego zodiakalny baranek (no, chyba że akurat nie jest).

Długo i szczęśliwie

Piotr Targoni

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/20946

Płynęłam radośnie i lekko, no bo co tu dużo mówić, czytało się świetnie, albowiem wartka, niebanalna akcja, znakomity humor, zaskakujące wydarzenia i niezwykle barwni, zróżnicowani bohaterowie – mimo ich mnogości nie pogubiłam się – wszystko to razem do kupy wzięte sprawiło, że opowiadanie okazało się doskonałą rozrywką. Dodam jeszcze, że choć nie jestem zwolenniczką opisów walczących stron, tu – ku własnemu zaskoczeniu – łyknęłam je bez zastrzeżeń, albowiem sceny walki zostały przedstawione w sposób tak naturalny, że aż mi się podobały.

regulatorzy

Ciąć? Jasne, dałoby się.

Rozwinąć w powieść? Pewnie, można by.

Ale po co, skoro zaserwowałeś prawdziwą czytelniczą ucztę.

funthesystem

To nie całkiem jest „moja” historia (opowiadania o plus minus misjach wojskowych nie są zwykle moim pierwszym czytelniczym wyborem), ale w tym przypadku, jak już zaczęłam czytać, to nie mogłam przerwać. Po pierwsze, szalenie mi się podobało w tym tekście światotwórstwo i wizja, powiedzmy, historii i jej interakcji z magią – chętnie bym, w sumie, poczytała więcej w tym świecie. Po drugie, bardzo mi się podobało ubranie retellingu dość klasycznej baśniowej narracji właśnie w tę stylistykę wojskowej akcji jak z filmu sensacyjnego. W efekcie przeczytałam jednym tchem i jestem pod wrażeniem. :)

ninedin

Długo i szczęśliwie

Piotr Targoni

Gąsienicowy transporter przedzierał się przez kolczaste zarośla.

Plątanina rosochatych krzewów zdawała się jeszcze bardziej gęstnieć w heroicznej próbie zatrzymania pojazdu. Daremnie. Pod naporem pancerza trzaskały ciernie, łamały się gałęzie, pękały łodygi. Transporter parł do przodu, niszcząc szeregi drzewnych obrońców, pozostawiając kilwater zrytej gąsienicami ziemi, powyrywanych korzeni i przemielonych roślinnych szczątków. Chlorofil, niczym krew, znaczył pobojowisko.

Gęstwina skończyła się nagle, jak ucięta nożem.

Rozpędzony pojazd trafił na muldę i, niczym wieloryb wyskakujący ponad fale, wypadł na otwartą, nasłonecznioną przestrzeń. Przetoczył się kilkanaście metrów po wysokiej trawie, rzygnął kłębem spalin i znieruchomiał. Stygnący silnik pykał cicho. Gdzieś niedaleko darł się skowronek.

Wewnątrz maszyny ośmiu ludzi wyplątywało się z pasów i klęło siarczyście. Jedynie kierowca emanował szczęściem, szczerząc krzywy zgryz w ekstatycznym uśmiechu.

– Kurwa, ząb złamałem – zajęczał ktoś z głębi przedziału desantowego. – Krecik, niech cię tylko dorwę…

– To co, panie kapralu?

– To cię własna krecia matka…

– Dosyć! – Wysoki blondyn w polowym, oficerskim mundurze zapobiegł dalszej wymianie uprzejmości. Intensywnie masował sobie miejsce, w którym plecy tracą swą szlachetną nazwę. – Szeregowy Wons, tę hopkę mogliście sobie darować.

– Tak jest! – Uśmiech zniknął z twarzy szeregowego Jacka Wonsa, zwanego Krecikiem. – Tyle że grunt mało zwięzły. Gdybyśmy zwolnili…

– Co się dzieje na zewnątrz, profesorze? – Dowódca stracił zainteresowanie tłumaczeniami kierowcy i spojrzał w wizjer peryskopu. – Wszystko wygląda normalnie.

Jedyny cywilny pasażer transportera wpatrywał się w ekrany magiomierniczych przyrządów, liczył potrzaskiwania czujników Andersena.

– Dwadzieścia dwa, dwadzieścia trzy… Wydaje się w normie, ale amplituda fluktuacji promieniowania…

Głośno szczęknął zamek pokrywy włazu.

– Hej! Dokąd?! Tam może być trzysta grimów!

Do nieco już śmierdzącego wnętrza maszyny wdarło się świeże powietrze. Zapach natychmiast wywołał u radiowca, szeregowego Hawryszczuka, skojarzenia z gospodarstwem dziadków i źdźbłami siana we włosach biuściastej kuzynki, Matyldy.

– Ależ bym się napił żubrówki – westchnął kapral Wlazło, ten ze złamanym zębem.

Oficerskie buty zatupały na pancerzu. Kapitan Wiśniowiecki już był na zewnątrz, brodził w wysokiej trawie wśród maków i komonicy. Uważał, że jako książę to on ma prawo do pierwszego kroku w nieznane.

– Czysto! – rozległo się po chwili.

Zamkniętym w przedziale desantowym żołnierzom nie trzeba było tego powtarzać. Rampa tylnego włazu głucho rymnęła o ziemię i sześciu ludzi, uzbrojonych w karabiny i złowrogie grymasy, wypadło na słoneczną polanę. Byli gotowi, by odstrzelić tyłki tajemniczym grimom. Szczupły cywil w średnim wieku, nazywany profesorem, wynurzył się jako ostatni. Ostrożnie postawił stopę pomiędzy kwiatami, walcząc z chęcią, by paść na kolana i ucałować murawę. Ostatecznie wybrał rozwiązanie mniej spektakularne i spokojnie dołączył do rozglądającego się z umiarkowanym zaciekawieniem kapitana.

– Nie wiem, czego się właściwie spodziewałem – mruknął książę. – Fanfar? Stadka jednorożców? Półnagich tubylczyń z koszami owoców?

– Raczej nie opalenizny. – Profesor spojrzał w niebo, mrużąc oczy.

Oficer pokiwał głową. W zeszłym tygodniu nad osobliwość wysłano zwiadowczą kanię z Czwartego Pułku Husarii Powietrznej, ale niskie chmury i mgła uniemożliwiły lądowanie, zwłaszcza że przyrządy dostały szmergla. Satelita i zdjęcia lotnicze również nie ujawniły niczego szczególnego – tylko gęsty opar nad całym obszarem. Materiałów nie było wiele; batiuszka car robił się nerwowy, gdy samoloty szpiegowskie latały mu blisko sobstwiennosti.

– Jak to może działać? – zapytał następca tronu. – Że z zewnątrz nic nie widać, a ze środka… Magiczne, milowe lustro weneckie?

– Ostaniec z założenia powinien być trudno wykrywalny. – Profesor odpędził natrętną osę. – Ale nigdy nie mieliśmy do czynienia z obiektem tak wielkim.

– Znaczy, nie macie pojęcia. Wlazło!

– Tak jest!

– Coś niezwykłego?

– Melduję, że niewiele. Nawigacja nie działa, radio słabo. A poza tym, to tylko kwiatki, pszczółki i pyłki. Same alergeny.

– Dobrze. Dajcie znać reszcie, że bezpiecznie.

Po kilku minutach w wygniecionej gąsienicami książęcego transportera przesiece pojawiły się sylwetki pozostałych maszyn. Wśród huku, chrzęstu i warkotu konwój wytoczył się na polanę. Pasażerami pierwszego pojazdu byli współpracownicy profesora Myrdina, do tego biolog i lekarz niewiadomej specjalizacji. Drugi wiózł masę rozmaitego sprzętu, według słów kierownika wyprawy – mobilną centralę badawczą. Ustrojstwa te wyglądały na tyleż skomplikowane, co sklecone w pośpiechu. Budziły skojarzenia z filmami fantastycznymi, w których możliwości urządzeń elektronicznych wyrażały się liczbą monitorów, klawiatur oraz ilością splątanych kabli. Zawartość trzeciego pojazdu budziła pewne kontrowersje, bo był to właściwie gąsienicowy szpital polowy z, między innymi, stanowiskiem monitorowania i podtrzymywania funkcji życiowych. Na pytania dotyczące zasadności ciągnięcia ze sobą połowy OIOM-u profesor odpowiadał raczej ogólnikowo. To potwierdzało przypuszczenie księcia, że na temat istoty wyprawy mówiono mu niewiele.

– Pięć minut, żeby odetchnąć świeżym powietrzem. – Następca tronu zerknął na szeregowego Wielickiego, który już zaciągał się wytęsknionym papierosem. – Potem zwiad. Profesorze, proszę powiedzieć swoim ludziom, żeby nie łazili samowolnie po okolicy.

– Nie jesteśmy dziećmi – warknął doktor Cholewa, specjalista od dysruptorów pola magicznego. – Przypominam, że to cywilne, naukowe przedsięwzięcie.

– Nie jesteście. Ale profesor Myrdin uznał, że potrzebna wam wojskowa eskorta. W kwestiach bezpieczeństwa liczy się więc tylko moje słowo. Nie oddalać się od pojazdów. Bezwarunkowo.

– Dobry jest – mruknął Ambroży Myrdin. – Słuchają go jak Prusacy przewodnika. Nawet ten republikanin, Cholewa. Myślisz, że uczą charyzmy na kursach dla królewiczów czy to wrodzony talent?

– Mówiłam, nie doceniasz go. – Stojąca obok asystentka skrzywiła się nieznacznie. – Birbant i lekkoduch to poza. Obyś się później nie zdziwił.

– Zobaczymy. – Naukowiec otarł czoło i westchnął. Przez chwilę sprawiał wrażenie starego i zmęczonego. – Nie on jeden kogoś udaje.

Kobieta nie skomentowała, tylko uśmiechnęła się przesadnie szeroko, nienaturalnie.

Tymczasem królewicz obserwował okolicę i gryzł końcówkę pieczołowicie hodowanego wąsa.

– Daleko nie pojedziemy, co myślisz, Krecik?

– Najwyżej pół kilometra. To jest, cztery stajania. Staje. Przepraszam, kapitanie, jestem z Wrocławia, myślę metrycznie.

– Jasne. Rzeczywiście, jakby ktoś rozstawił tu zapory przeciwczołgowe.

Teren wznosił się, tworząc niewysokie, trawiaste wzgórze, na szczycie którego stała samotna wieża. Pękaty stołp czerniał na tle bladoniebieskiego nieba, groźnie szczerzył zęby blanek, złowieszczo łypał martwymi oczodołami strzelnic. Opuszczony, ale nie zrujnowany. Na zboczach pagórka, chaotycznie rozrzucone, wystawały z trawy obłe bryły głazów narzutowych, niektóre wielkości samochodów. Im bliżej wierzchołka i podstawy wieży, tym skał było więcej.

– Śmiesznie to wygląda – bez śladu uśmiechu skomentował Hawryszczuk. – Jak nagrobki.

– Możliwe – wtrąciła milcząca dotąd magister Buchwald. – Taka forma terenu występuje rzadko. Ale jeśli chodzi o pochówek ciałopalny z symbolicznym kurhanem lub monolityczną…

– A wieża to nie jakaś ruina. – Wielicki przerwał rozpędzającej się archeolog. Właśnie zapalał papierosa od niedopałka poprzedniego. – Opiekuje się nią wojewódzki konserwator?

– Antyentropijny wpływ silnego pola magicznego mógł złagodzić efekt upływu czasu – głośno zastanowił się profesor. – Gdyby tak…

– Cisza! – syknął książę. – Słyszycie?

– Co?

– Właśnie nic! Żadnego ćwierkania, kumkania, pitolenia, zupełne nic!

Wszyscy zamilkli. Dzika przyroda potrafi całkiem nieźle hałasować, choć mało kto to zauważa. Dopóki odgłosy nie ucichną, a wtedy wrażenie bywa upiorne.

Wtem na wieży coś się poruszyło. Ogromna, czarna sylwetka wzniosła się ponad mury. Potężny, wężopodobny stwór przysiadł miękko na blankach, strzelił biczem ogona i dumnie wyprostował gadzią szyję. I rozpostarł skrzydła, nieprawdopodobnej rozpiętości. Przedpołudniowe słońce nadawało skórzastym błonom barwę krwi.

– O kurwa!

– Matko Boska!

Smok w niczym nie przypominał owych smutnych, apatycznych stworzeń, które wciąż wegetowały w niektórych ogrodach zoologicznych. Tamte były na wpół martwe, jedno uderzenie serca na minutę, oddech co pół godziny, ćwierć owcy raz na miesiąc. Potrafiły tygodniami tkwić bez ruchu, rybim spojrzeniem gapiąc się w niebo.

Natomiast ten osobnik wyglądał wyjątkowo witalnie.

Skrzydła potwora poruszyły się, zatrzepotały, zamłóciły powietrze z hałasem helikopterowego wirnika. Bestia odbiła się od blanek i zaczęła nabierać wysokości.

– To niemożliwe! – Jeden z doktorantów zaprotestował przeciwko tak bezczelnemu pogwałceniu praw fizyki. – Jest za duży!

– Kurwa, gdzie mój aparat?!

– Sprzęt! Bierzcie sprzęt!

– Wlazłooo! – Książę Wiśniowiecki nie musiał precyzować rozkazu. Kapral Wlazło zanurkował w ciemnym wnętrzu transportera, a po chwili wynurzył się, dźwigając matowoczarną rurę wyrzutni pocisków przeciwlotniczych.

– Dawaj, to moja robota. – Kapitan sięgnął po broń. – Noblesse, cholera jego…

Oparł wyrzutnię o ramię, zdjął bezpiecznik ze spustu. Zaszumiały układy chłodzenia, ożył wizjer celownika. Tymczasem smok zatoczył koło nad polaną, po czym zabuczał jak kontrabas i runął ślizgiem na skrzydło niczym bombowiec nurkujący. Zgromadzone na łące towarzystwo rozpierzchło się na boki, szukając schronienia za pancernymi burtami pojazdów i pobliskimi głazami. W samą porę. Bo w tym momencie, wśród straszliwego huku, rakieta pomknęła w górę. Przez chwilę wydawało się, że głowica zignoruje latającego gada i za cel weźmie słońce.

Ale tylko przez chwilę.

Nawet jeśli smok zdał sobie sprawę z niebezpieczeństwa, nie miał już szans, by go uniknąć. Wybuch pocisku nie tyle zmiótł bestię z nieba, co raczej rozrzucił ją po lesie.

W dole nikt się nie poruszył.

– Ja pierdolę, ogłuchłem – przerwał milczenie kapral Wlazło, który stał zdecydowanie zbyt blisko wylotu rury wyrzutni.

– Ekolodzy nas zeżrą – jęknął doktor Podsiadło, biolog. – Jedyny latający okaz.

– Już wolę ekologów. – Profesor wskazał nosem wciąż unoszący się w powietrzu obłoczek dymu. – Mocno namagiczniony smok jest zdolny do… W każdym razie kapitan Wiśniowiecki prawdopodobnie uratował nam wszystkim życie. A jeśli potrzebujecie próbek tkanek do badań, to proszę wziąć wiaderko i nazbierać.

– No, profesorze Myrdin… – Książę wypuścił powietrze z płuc. – Nie można chyba oczekiwać lepszego potwierdzenia pańskich teorii. Do których, przyznaję, podchodziłem z dystansem. Już nie podchodzę.

Nonszalancka postawa naukowca wydała mu się podejrzana.

– To co teraz? – szepnął Krecik.

Pytanie szeregowego Wonsa sprowokowało wybuch ożywionej działalności wśród naukowców. Zupełnie jakby ktoś uniósł wilgotny, przyjemnie omszały otoczak, od lat spoczywający w trawie pod płotem. Rozpoczęło się gorączkowe i chaotyczne myszkowanie we wnętrzach transporterów w poszukiwaniu sprzętu i magiomierników, rozplątywanie złośliwie splątanych kabli oraz kłótnie o generatory i laptopy. Każdy uważał, iż z racji posiadanej specjalizacji to właśnie jemu należy się bezwzględne pierwszeństwo. Myrdin próbował zapanować nad zamieszaniem.

– Ależ, moi drodzy, po kolei! Po co wam ten skaner? Przecież najpierw musimy do wieży… Bardzo proszę… Nie, baterie zostały w… Ale to nie ma sensu, jesteśmy za daleko, złóżcie z powrotem! Kolego Podsiadło, dokądże z tym wiadrem?! To był sarkazm, do cholery! Kapitanie Wiśniowiecki, miejcie litość…

– Baaacznooość!!! – Książę ryknął znienacka tak głośno, że aż podskoczył na wpół głuchy kapral Wlazło. Wszyscy zamarli, głównie ze zdumienia.

– Mam nadzieję, że do wszystkich dotarła powaga sytuacji. Grozi nam realne niebezpieczeństwo, a ja i moi ludzie nie jesteśmy tu po to, żeby robić monarchii pijar. Wymagam więc dyscypliny i profesjonalizmu.

Doktor Cholewa poczerwieniał z gniewu.

– Z całym szacunkiem, mości książę – spokojnie odezwała się magister Zapała – pan ma nas uczyć profesjonalizmu?

– Nie ja. – Kapitan pozostał niewzruszony. – Tylko wasz przełożony. Profesorze?

– Tak, hmm. – Myrdin wyglądał na zakłopotanego. – Nie sądzę, żeby smoków było więcej. Jednak dobrze wiecie, że przebywamy wewnątrz zamkniętego pola magicznego o niespotykanej energii. Oczekujmy zatem niespodzianek. Bądźmy czujni.

– Słyszeliście. – Dowódca skinął głową. – Pakujemy się do maszyn i jedziemy tak blisko wieży, na ile pozwoli teren. Potem piechotą.

– Pomożecie nam ze sprzętem?

– Nie. Poradzicie sobie. My będziemy czujni.

***

– Gdy prosiłem o wojskową asystę, nie myślałem o udziale Waszej Najjaśniejszej Wysokości. – Profesor Ambroży Myrdin zanurzył krótkie wąsy w parującym, aromatycznym płynie.

– Nalegam – stęknął książę, próbując zająć wygodniejszą pozycję na wędkarskim zydelku. – Nie wysokościować. Tłumaczyłem już, że nasza wyprawa ma charakter wojskowo-harcerski, więc następca tronu, książę mazowiecki, zostaje w Belwederze. Ochroną ekspedycji zajmuje się natomiast Jan Wiśniowiecki, oficer Wojska Polskiego. Możecie mi mówić „panie kapitanie”, jeśli zwykłe „Janek” nie przechodzi wam przez gardło.

Naukowiec znów pociągnął solidny łyk z zabytkowego naczynia. Dało mu to chwilę na zastanowienie się nad następnym pytaniem.

– Czemu więc zawdzięczamy zaszczyt? Podpowiedzi speców od PR, by poprawić wizerunek po słynnym… towarzyskim faux pas w Paryżu?

Książę parsknął głośno, zaskakując profesora. Zachichotał towarzyszący dowódcy szeregowy Wielicki. Uśmiechnął się magister Rogula, dłubiący we wnętrzu miernika fluktuacji pola magicznego. Jedynie doktor Hellewicz, asystentka Myrdina, nie zareagowała. Schowana za monitorem laptopa i z wetkniętymi w uszy słuchawkami, wydawała się kompletnie odizolowana od otoczenia.

– Faux pas, dobre… – Oficer otarł wierzchem dłoni łezkę rozbawienia. – Drobna niezręczność była wtedy, gdy ten sztywniak, Akihito, nazwał Rzeczpospolitą „krajem kwitnącej lipy”. Żebyście widzieli miny notabli… A w Paryżu zrobiłem z siebie durnia przed całym światem. Afera pantofelkowa, jak nazwały to media, jest najlepszym określeniem.

Kapitan podejrzliwie zerknął na zawartość profesorskiego kubeczka. Mógłby przysiąc, że jej zapach znacząco różni się od woni earl grey wypełniającego czajnik.

– Wracając do pytania – kontynuował – to nie. Mój udział nie ma związku z żadnym pijarem. Wizerunek monarchii nie ucierpi tylko dlatego, że młody królewicz wyszedł na idiotę. Królewicze tak miewają.

– Zatem w czym rzecz?

– Według popularnej wiedzy, czyli również mojej, ostańce kryły głównie skarbce. Czasami ważne twierdze.

– Zgadza się. Lub więzienia osobników szczególnie utalentowanych i niebezpiecznych.

Książę nalał sobie herbaty, powąchał gorący napój. Zwykły earl grey, kiepsko zaparzony.

– Nie jest tajemnicą, że ziemie, na których leży ostaniec, są własnością Wiśniowieckich. Jako familii, a nie panującej dynastii. Dokumenty datują się na początek szesnastego wieku, przed Rozproszeniem. Zatem praw do wszystkiego, co znajduje się w ostańcu, możemy dochodzić prywatnie. Poza Skarbem Korony.

– Tylko tyle? – Profesor uniósł brwi. – Chodzi o powiększenie fortuny?

– Tylko tyle i aż tyle. – Następca tronu upił łyczek naparu, skrzywił się lekko. – Premier, cholerna socjalistka, trzyma nam łapę w kieszeni i potrafi wymacać każdy grosz. Ale rząd myśli kadencyjnie, a króla nie stać na taką wygodę. Musi patrzeć dalej, szerzej i przewidywać. Oraz czynić pewne przygotowania.

– Zabrzmiało groźnie – cmoknął Myrdin. – Na co się przygotowywać, po półwieczu pokoju w Europie?

– Na kryzys monarchii brytyjskiej, podział cesarstwa Habsburgów, na Hohenzollernów, którzy uparcie próbują odzyskać Śląsk. Na panoszący się amerykański republikanizm. Na Rosję, która… jest Rosją. – Znudzony Wielicki wykazał się znajomością stosunków międzynarodowych.

– Albo Bliski Wschód – wtrącił magister Rogula, zdawałoby się, całkowicie pochłonięty grzebaniem w oprogramowaniu miernika. – Wkrótce znów możemy służyć za antemurale. Mówię wam, pierwsza w historii wojna światowa wisi na włosku…

– Tak. Dziękuję panom. Niezwykle przyjemnie jest sobie popolitykować w gronie znawców. Przejdźmy jednak do rzeczy, bo herbata się kończy. – Książę spróbował rozprostować kolana, omal nie spadając przy tym z zydelka. – Wyjaśniliśmy sobie, czego królewicz szuka w ostańcu. A co chce tam znaleźć światowej sławy ekspert od reliktów magicznych? Rozumiem wojskową pomoc, ze względu na logistykę i transport sprzętu przez bezdroża. Ale uzbrojona kompania piechoty? Mobilny oddział intensywnej terapii? Kilka obiektów już przecież zbadaliście. Z tego, co wiem, bez ofiar, jeśli nie liczyć czyjejś nadwyrężonej wątroby.

– Bo trzeba patrzeć dalej, szerzej i przewidywać. Oraz czynić przygotowania. – Profesor upewnił się, że tylko jego kubek jest pusty i nalał sobie resztę earl grey. – Kolego Rogula, czy byłby pan łaskaw zaparzyć więcej? Dziękuję. Tak… Ale istotnie, winien jestem wyjaśnienia.

Przez chwilę nikt się nie odzywał. Szumiały olszyny, terkotał generator, klekotała klawiatura pod palcami doktor Hellewicz. Gwałtowny poryw wiatru szarpnął ciężkim materiałem namiotu, cisnął deszczem o powłokę. Noc była zimna i mokra jak cycek topielicy.

***

Wylądowali w Mozyrzu, najbliższym mieście posiadającym lotnisko zdolne do przyjęcia wojskowego heraklesa. Natychmiast przesiedli się do transporterów, które wcześniej zostały przygotowane do drogi rękami mechaników miejscowego Dwunastego Pułku Piechoty, pod czujnym okiem doktora Cholewy. Dzięki przyzwoitej szosie wyprawa szybko dotarła do Narowli, by po krótkim odpoczynku ruszyć na południowy wschód, w bezdroża doliny Prypeci, przez podmokłe lasy, moczary i rozległe starorzecza. Za miejsce noclegu posłużyło łagodne wzniesienie, wystarczająco duże, by pomieścić cztery pojazdy i kilka wojskowych namiotów. Było tu też względnie sucho, co oznaczało, że błoto sięgało kostek, nie kolan. Wbrew pesymistycznym przewidywaniom zdążyli rozbić obóz tuż przed burzą.

***

– Ten niepozorny bibelocik – kontynuował profesor Myrdin, unosząc swój kubek – znaleźliśmy wewnątrz szczątkowego ostańca, w jednym ze schwarzwaldzkich zamków. Było tam też trochę innego magicznego szmelcu: kryształowa kula, zaśniedziałe zwierciadło, kilka innych przedmiotów, w których kody zaklęć dawno straciły spójność. Oraz to. Jedyny wciąż działający artefakt.

– Poważnie? Magiczny kubeczek?

– Tak. Każdy płyn zawierający wodę zostaje wzbogacony o pewną ilość alkoholu etylowego. Są różnice w stężeniu, zależnie od charakteru płynu, nie odkryłem jeszcze algorytmu czaru sterującego. Na przykład herbata nabiera mocy przyzwoitego porto.

Nikt się nie odezwał, choć mina kapitana Wiśniowieckiego mówiła wiele.

– Proszę spróbować. – Naukowiec podał naczynie księciu, wyprzedzając spodziewany komentarz. – To nie trucizna, moja wątroba świadkiem.

Królewicz powąchał podejrzaną ciecz, siorbnął ostrożnie.

– Niebywałe – sapnął zaskoczony. – Zaiste, bezcenny artefakt. Jak to działa? Słabo się znam na chemii, ale…

– Bo tu nie ma reakcji chemicznej – uśmiechnął się profesor. – Coś się dzieje na poziomie kwantowym, ale co, tego nie umiemy wyjaśnić. Uważamy magię za egzotyczną formę oddziaływania i przedstawiamy Ziemię sprzed Rozproszenia jako otoczoną wektorowym polem magicznym, na kształt magnetycznego, dzięki któremu mogły zachodzić czarodziejskie zjawiska. To jak szkolny model atomu, obrazowy, ale nieprawdziwy. Póki co zmuszeni jesteśmy do używania terminów stworzonych na potrzeby fizyki, a to problem, bo w przypadku magii czasami zawodzi nawet matematyka. Doktor Małgorzata Hellewicz pracuje nad podstawami języka opisu zjawisk magicznych, który później posłuży do stworzenia jakiegoś wspólnego modelu oddziaływań. Gdy skończy, dostanie Nobla. Z marszu.

Książę zerknął na nieświadomą rozmowy przyszłą noblistkę, siedzącą po turecku na złożonym w kostkę śpiworze. Na nieład rudych włosów, zbyt malowniczy, żeby mógł być dziełem przypadku. Na interesujące wypukłości pod zielonym polarem. Smukłe palce, wystukujące hipnotyzujący rytm na klawiaturze.

– Do tego to szlachcianka z szanowanego domu. – Profesor złowił spojrzenie kapitana i jednym haustem opróżnił czarodziejskie naczynie. – Dobra Hellewiczów rozciągają się…

– Dobrze, dobrze. Proszę mnie nie swatać, tylko zmierzać do sedna.

– Po czterystu latach od Rozproszenia brakuje nam nie tylko obiektów, ale i narzędzi do badań. Dlatego ostańce są tak ważne. Zwłaszcza ten.

– Bo największy?

– Mało powiedziane. Ostańce to miejsca, na które rzucono niegdyś potężny czar. Tak zwaną Sferę Moebiusa. Tworzył on niereaktywny, niepenetrowalny magicznie bąbel pola, niezależny od ziemskiego, jeśli wewnątrz było wystarczająco silne źródło egzotycznej energii. Dlatego ostańce, w mniejszym lub większym stopniu, przetrwały Rozproszenie. Najczęściej obejmowały pojedyncze, ukryte pomieszczenia, rzadziej całe budowle. W przypadku naszego mówimy o bąblu średnicy dwóch kilometrów. Ponad ćwierć mili, jeśli książę woli tradycyjne jednostki. To jak – profesor rozłożył ramiona – spotkać żywego tyranozaura. Albo raczej cały kredowy ekosystem.

– I dlatego upierał się pan, żeby zabrać peruna? Przeciwko wymarłym gadom?

– Niezupełnie wymarłym. To na smoki.

Zapadła cisza.

– Słyszeliście, Wielicki – odezwał się po chwili dowódca.

– Tak jest. Przenośny zestaw przeciwlotniczy z termonaprowadzalnym pociskiem, na smoki. Które nie latają. – W głosie żołnierza nie było śladu ironii.

– Obecnie nie. Biolodzy uważają skrzydła za handicap w doborze płciowym, a długowieczność wiąże się ze zdolnością do wprowadzania organizmu w stan przypominający letarg. Ale od czasu Rozproszenia nikt nie widział smoka na wolności. Sądzę, że w przypadku stałej ekspozycji na oddziaływanie egzotyczne… To jest, smoki mogły wykorzystywać pole magiczne do latania.

– Aha.

– I nie tylko – ciągnął niezrażony profesor. – Taki sposób poruszania się generował ciepło. Mnóstwo ciepła, którego smok pozbywał się, tworząc…

– Feuerkugel! – Książę niemal podskoczył.

– Mniej więcej. Podobno największe bestie potrafiły puścić z dymem całe miasteczko.

– Pan mówi serio.

– Śmiertelnie.

Zahuczał grom. Najwyraźniej burza miała niezłe wyczucie dramatyzmu. Wiatr szarpiący korony topoli brzmiał jak dziecięcy płacz.

– A podobno ostatnią babę jagę w okolicy – rzucił bez związku Wielicki – załatwili carscy, tuż przed wojną. Miała na koncie kilkanaścioro dzieci.

– Eee, to nie była baba jaga – ożywił się magister Rogula. – Tylko miejscowy drwal, któremu odbiło od nadmiaru bimbru. Zaciukał siekierą połowę mieszkańców przysiółka, zanim go dopadli. Miał też wilka, który…

– Panowie, dajcie spokój – uciął profesor. – Cóż, robi się późno, czas kończyć naszą pasjonującą rozmowę. Kolego Rogula, czy byłby pan jeszcze łaskaw przeprowadzić test licznika Andersena w książęcej maszynie?

Magister życzył wszystkim dobrej nocy i wyszedł, chowając głowę pod kapturem bluzy. Oficer nie podniósł się jednak z zydelka. Przez chwilę oglądał swoje dłonie. Mocne, żylaste, nieco toporne, nie najlepiej wypielęgnowane. Ręce żołnierza, nie monarchy. Nadchodził jednak czas, by zostać tym drugim. Na cały etat.

– Więc chodzi o wiedzę – odezwał się po chwili. – Żebyśmy mogli, ku chwale nauki, znaleźć więcej takich zaklętych pucharów. À propos, czy mógłbym prosić o odrobinę herbaty?

– Naturalnie. – Myrdin zakrzątnął się wokół gazowego palnika. – Naturalnie, że ku chwale nauki. I postępu. Krakersa?

– Też magiczny?

– Nie, serowo-cebulowy.

– W takim razie dziękuję.

– Coś panu powiem, książę. – Naukowiec odwrócił się, pochylił nad królewiczem i zniżył głos. Niepotrzebnie, bo doktor Hellewicz wciąż pochłonięta była zrozumiałym tylko dla siebie ciągiem równań na ekranie komputera, zaś mało zainteresowany rozmową Wielicki znalazł ołówek, notatnik i zaczął rysować koślawe smoki oraz mniej lub bardziej człekokształtne dziewice.

– Uważa się, że Rozproszenie było zjawiskiem naturalnym, zachodzącym powoli i stopniowo. Mam zamiar udowodnić jego gwałtowny charakter. Magia zniknęła w ciągu zaledwie paru lat, a nie na przestrzeni kilku pokoleń.

– I odbyło się to tak gładko? – Książę uniósł brwi. – Bez rozruchów, migracji, załamania ekonomicznego, wojen, klęsk humanitarnych, totalnego burdelu… To przecież tak, jakby dziś przestała działać elektryczność.

– Z punktu widzenia przeciętnego chłopa zmiana nie była duża. Ot, dekokty babci Ziuty straciły na swojej legendarnej skuteczności. I nie dało się już wywołać opryszczki u wrednego sąsiada. W każdym razie nie zdalnie. A proboszcz przestał być największym autorytetem w okolicy. Z drugiej strony, mogłeś wysłać dzieciaki do lasu bez ryzyka, że je zeżre wilkołak. Jednak na płaszczyźnie politycznej, kulturowej, a przede wszystkim religijnej musiałaby to być katastrofa. Tyle że nic takiego nie nastąpiło, przynajmniej nie w naszej części świata. Dlaczego?

– Bo zdołano się do efektów Rozproszenia przygotować? – Kapitan sączył wzmocnioną herbatę powoli, jak wino. – Akcja na taką skalę w szesnastym wieku, chyba tylko Kościół mógłby coś takiego…

Długie, głośne siorbnięcie.

– Zaczyna pan rozumieć. Istotnie, uważam, że Rozproszenie zostało wywołane sztucznie. Nie twierdzę, że celowo. Ale nie wykluczam.

Cicha perkusja klawiatury na chwilę zgubiła rytm.

Książę kojarzył szybko.

– Sugeruje pan, że to odwracalny proces?

– Globalnie? – zaśmiał się Myrdin. – Skądże znowu. Wie pan, naszym największym sukcesem jest zbudowanie urządzenia, które górnolotnie nazwaliśmy dysruptorem. Nie ma czym się chwalić, bo wykorzystując okruchy jednego z artefaktów, stworzyliśmy wzmacniacz zjawiska, którego do końca nie rozumiemy. Bez zbędnych szczegółów: rzecz zakłóca pole magiczne obiektu, znosząc efekty jego oddziaływania. Gdybyśmy to tutaj włączyli, nasz kubeczek na czas działania dysruptora zmieniłby się w zwykły kawałek ceramiki.

– Do czego pan zmierza?

– Proszę sobie wyobrazić urządzenie funkcjonujące odwrotnie. Generujące lokalną sferę pola magicznego. Choćby na krótko, na czas potrzebny do zakodowania algorytmu zaklęcia. Kubeczek to tylko zabawka. Proszę pomyśleć, czego mogłaby dokonać odpowiednia moc zaangażowana do odpowiedniego przedsięwzięcia. W odpowiedniej skali.

Naukowiec, zmęczony wykładem, usiadł i napił się herbaty. Tym razem ze zwykłego naczynia. Wielicki uznał, że dziewice powinny być w negliżu, więc dokonywał stosownych poprawek. Asystentka Myrdina badawczo zerkała na szefa znad monitora. Powietrze wewnątrz namiotu zgęstniało od wyraźnie wyczuwalnego napięcia.

Książę milczał. Oczy mu błyszczały, ale profesor mimo szczerych chęci nie potrafił niczego z nich wyczytać.

– Tak – odezwał się w końcu następca tronu. – Wypada mi podziękować za interesującą i pouczającą rozmowę. Niestety, czas na mnie, za kilka godzin wyruszamy, a paru spraw muszę jeszcze dopilnować. I pomyśleć, bo jeśli dobrze zrozumiałem, stoimy w obliczu czegoś wielkiego. Pani doktor, profesorze, życzę dobrej nocy.

Wstał z pewnym wysiłkiem, zdrętwiały od niewygodnego siedziska. Należało zachować resztki etykiety, więc profesor wstał również, ciężko i niezgrabnie. W przeciwieństwie do Hellewicz, która podniosła się jednym płynnym ruchem jak tancerka.

– Czy mogę to zatrzymać? – zapytał Wielicki, unosząc notesik. – Chyba odkryłem swoją pasję.

***

Deszcz przestał padać, burza straciła swą niedawną zajadłość. Zamiast srożyć się i miotać nad głowami podróżnych wygrażała im z oddali kułakami piorunów, bardziej dla zasady niż z autentycznej wrogości. Wiatr jednak wciąż kołysał koronami buków, tarmosił wierzby, czochrał olszynowe zarośla.

Namiot księcia stał w odległości kilkunastu kroków, wystarczyło tylko obejść transporter medyczny i błotnistą kałużę. Jednak królewiczowi się nie śpieszyło.

– Wielicki, dajcie zapalić.

– Tak jest. – Zaskoczony żołnierz wyjął zmiętoloną paczkę. – Tylko ostrożnie, to biełomorkanały. Taka ichnia metoda na utylizację odpadów radioaktywnych. Mieszają wypalony uran z tytoniem…

– Co o tym wszystkim myślicie? – Dym zalśnił srebrzyście w świetle lampy halogenowej. Ku zdziwieniu Wielickiego oficer nie zaniósł się kaszlem. – Można by uwierzyć, że za każdym krzakiem nadal czai się ta, jak jej tam, co tu tak powszechnie występowała…

– Baba jaga.

– Właśnie.

Wielicki również zapalił, benzynowy płomyk odbił się w jego oczach czerwonymi iskierkami.

– Kiedy traktor nie chciał zastartować, moja babcia mówiła, że zaawansowana technika i magia to to samo. Rzucała wtedy jakieś uroki i często pomagało. – Szeregowy odchylił głowę do tyłu i dmuchnął w górę. Dym zawirował fraktalami w ostrym, białym świetle. – Tu jest podobnie. Nie wiemy, na czym stoimy. Poza tym mamy anestezjologa.

– Kogo?

– Lekarza, którego wieziemy, Zatońskiego. To anestezjolog. Po diabła nam anestezjolog? Ja pana znam, kapitanie, i widzę, że właśnie podejmuje pan jakąś ważną decyzję. – Na ustach Wielickiego niemal zawsze błąkał się uśmiech ni to ironii, ni rozbawienia. Tym razem żołnierz emanował powagą jak popiersie filozofa. – I jest to decyzja przyszłego króla, nie dowódcy pojedynczego oddziału, taka, od której zależą losy i tak dalej. Dlatego radzę zaczekać, aż ta magiczna heca choć trochę się wyjaśni. Bardzo proszę.

Książę wykonał nieokreślony, niepewny gest, jakby chciał coś powiedzieć i w ostatnim momencie zrezygnował.

– Gadacie mądrzej, niż wyglądacie – rzekł po chwili. – Nie obrażając.

– Taki mus. Na samą gębę nikogo bym nie poderwał.

***

Być może niektórym kobietom złość dodaje uroku, ale Małgorzata Hellewicz z pewnością do nich nie należała. Jednak mimo wyraźnego zdenerwowania głos miała spokojny, podszyty złotogłowem cierpliwości. W ten sposób rozmawia się z irytującym idiotą. Z punktu widzenia doktor Małgorzaty pod tę kategorię podpadała przytłaczająca większość społeczeństwa, zdarzało się jej więc, z przyzwyczajenia, stosować ów protekcjonalny ton nawet wobec przełożonego. Ten, idiotą nie będąc, tolerował rzecz bez mrugnięcia okiem.

– Zgodziłam się nie wtrącać – zaczęła – nawet udawać nieobecną, żebyś mógł bez skrępowania popisać się legendarną umiejętnością zjednywania umysłów, serc i portfeli. A ty co? Krok po kroku, punkt po punkcie, jak Cholewa na zajęciach, o dziejowym spisku, sprowokowanym Rozproszeniu, o generatorze magii…

– Dobrze wiesz, że budowy generatora nie da się długo trzymać w tajemnicy. Potrzeba solidnego wsparcia finansowego. Raczej trudno takie uzyskać bez pukania do setek drzwi i robienia medialnego szumu. Ale jeśli chcemy zminimalizować niepotrzebny rozgłos, ograniczyć liczbę zaangażowanych… Książę to doskonały sojusznik.

– O ile nim będzie.

– Przy obiekcie i tak wiele zobaczy na własne oczy. Musi nam przecież pomóc z pieczęcią genetyczną.

– I nie miałby pojęcia, co zrobić z tą wiedzą bez przygotowania, które mu dałeś. Przyznaj, wypiłeś za dużo tego napromieniowanego świństwa i zebrało ci się na gadanie.

Myrdin westchnął, a wiatr mu zawtórował, tylko trochę smętniej. Profesor marzył o tym, by wleźć do śpiwora i odpocząć na polowym łóżku. Hellewicz mogła mieć rację co do nadużywania magicznych właściwości naczynia, poza tym naukowiec nieuchronnie osiągał wiek, w którym wypowiedzi często zaczyna się od: „Młody człowieku, za moich czasów…”.

– Mówię ci, facet jest nasz. Uchyliłem rąbka tajemnicy, pokazałem ślady spisku z przeszłości, postawiłem przed możliwością uczestnictwa w doniosłym odkryciu. Można jeszcze dorzucić damę w opresji, jakby co. Każdy by na to poszedł, zwłaszcza młody królewicz. Królewicze tak miewają.

– Obyś się nie przeliczył. Powinieneś sprawdzić ten jego oddział. Wojska inżynieryjne, jasne. Oni wykonują zadania saperskie, budują przeprawy pod ostrzałem, prowadzą nawet rozpoznanie walką. Skoro tyle razy publicznie narzekał na obowiązek kariery oficerskiej, to dlaczego nie wybrał jednostki ratunkowej? Pracy w sztabie? Na złość ojcu czy może po to, by coś staremu królowi udowodnić? Stopnia kapitana nie dostaje się za dobre wyniki w szkole oficerskiej. Książę nie jest głupi. Może nie chcieć, żeby go ktoś na sznurku prowadził. Mogłeś mieć użytecznego pionka, a stworzyłeś nowego gracza. Wprowadziłeś dodatkową niewiadomą do układu.

– Możliwe. – Profesor przeciągnął się, aż strzeliły stawy. – Odrobina chaosu niekoniecznie oznacza zło. Jesteś fizykiem, wiesz, że nie zawsze można określić wszystkie parametry jednocześnie.

Zbliżył się, położył dłoń na jej ramieniu.

– Do życia też powinnaś wpuścić trochę nieoznaczoności, Gosiu. Unikniesz rozczarowań.

– Oszczędź mi banałów, Ambroży. – Kobieta nawet nie drgnęła. – Nie jesteś moim ojcem.

– Nie jestem. – Myrdin cofnął rękę. – A szkoda.

***

Rozładunek szedł zaskakująco sprawnie. Pojazdy udało się zaparkować sto pięćdziesiąt kroków od podstawy wieży. Po krótkiej i nawet niezbyt burzliwej dyskusji ustalono, że najpierw należy budowlę wstępnie zbadać, a potem trudzić się przenoszeniem i montażem ciężkich urządzeń, zwłaszcza generatorów dysrupcyjnych. Na szczyt wzniesienia powędrowały zatem najważniejsze przyrządy badawcze, czyli łopaty, gracki, pędzle, miarki, sitka, a nawet solidny oskard. Znalazł się również niwelator i dwie łaty. Barki naukowców obciążała też aparatura magiomiernicza, bo profesor Myrdin lubił trzymać swoje zabawki w zasięgu ręki. Nastrój radosnej wyprawy archeologicznej zepsuł doktor Zatoński. Uparł się bowiem, by zabrać część sprzętu medycznego. Nie tylko bandaże i środki odkażające, ale też przenośny defibrylator.

Natomiast żołnierze się nudzili. Majowe słońce szybko wypaliło napięcie pozostałe po nalocie smoka, a zapachy, dźwięki i ogólna sielankowość otoczenia nie sprzyjały utrzymaniu czujności. Książę gapił się na wieżę, jakby opracowywał strategię ataku, od czasu do czasu zamieniając słowo z profesorem. Krecik polerował okulary. Kapral Wlazło marzył o zimnym piwie, a Wielecki palił. Reszta snuła się między szarymi głazami.

– Ciekawy wzór – mruknął szeregowy Hawryszczuk, macając jeden z omszałych kamieni. – Krecik, zobacz!

– Co? – Jacek Wons chuchnął na szkła, krytycznie zerknął przez nie na słońce. – Zaraz. Gogle czyszczę. Gówno bez nich widzę.

– To zagłębienie. Coś jakby krzyż, ale odwrotnie, i ramiona dziwnie wygięte. A tam jest podobne. I tam. Gdyby pociągnąć linię między oznaczonymi głazami…

– Eee tam. Zwykłe pęknięcie i porosty. Albo ptasia kupa.

– Sam jesteś ptasia kupa, Krecik.

– No to idź, zamęczaj jajogłowych – zdenerwował się szeregowy. – A nie dupę zawracasz. O, tamta chuda laska chyba się na tym zna.

***

Magister Buchwald walczyła ze skrzynką narzędziową. W końcu uniosła ciężki przedmiot i oparła na klamrze paska podtrzymującego szorty. Widok smukłych ud pani archeolog natychmiast przykuł uwagę Hawryszczuka.

– Ja bardzo chętnie bym pomógł, ale rozkazy…

– Oczywiście. – Niesforny czarny kosmyk uparcie przyklejał się do spoconego czoła.

– Tutaj wszystko jest magiczne, ta ukryta polana, wieża, aż wibruje od magii. – Żołnierz tracił wątek, jednocześnie zyskując przeświadczenie, że wychodzi na idiotę.

– Aha.

– I nawet te kamienie ze wzorem, na pewno też magicznym…

– Na pewno. – Kobieta dała za wygraną, odstawiła skrzynkę i zaczęła związywać włosy. Koszulka uniosła się, odsłaniając delikatnie zarysowany musculus rectus abdominis.

Hawryszczuk zdekoncentrował się dokumentnie. Porzucił problem tajemniczych symboli i pożeglował na mielizny kiepskiego podrywu.

– Nie chciałaby pani żyć w tamtych czasach? Gdy magia była na wyciągnięcie ręki?

– W średniowieczu?

– Tak, a nawet wcześniej. W czasach mocy dzikiej, wolnej i nieokiełznanej. Kiedy słońce było bogiem, a księżyc boginią-matką. Gdy magię można było czerpać garściami wprost z czarodziejskiego ognia, tańcząc do rytmu zaklętej nocy. Gdy życie było proste i piękne…

– Zanim w te strony dotarli chrześcijańscy magowie i wzięli, jak pan to nazwał, dziką, nieokiełznaną moc w karby zorganizowanego systemu czarodziejsko-religijnego, zmarłych chowano w dość specyficzny sposób.

– Tak?

– Tak. Pętano im ręce, przebijano serce kołkiem, obcinano stopy albo głowę, a czasami wszystko na raz. Nie bezpodstawnie.

– Nie?

– Nie. Robiono to, by utrudnić im powrót.

Hawryszczuk nie spodziewał się, że orzechowe oczy są zdolne do tak zimnych spojrzeń.

– Eee…

– I nie, nie chciałabym żyć w tamtych czasach.

***

Tymczasem profesor Ambroży Myrdin i książę Jan Wiśniowiecki stali przed poważnym problemem.

– I co pan myśli, kolego Rogula? – mruknął naukowiec.

Magister pokręcił potencjometrem magiomiernika.

– Kiepsko. Natężenie w górnych granicach normy, ale przez fluktuacje promieniowania źródła nie mogę nawet zlokalizować zaklęcia, a co dopiero namierzyć kod sterujący…

– To nie mogła być zwykła zasuwa, co? – Książę skubał wąsik.

Wieża z pewnością nie była budowana z myślą o obronie. Miała za szerokie, kunsztownie zdobione strzelnice ze skomplikowanym maswerkiem, imitującym późny gotyk, i zbyt niskie blanki, będące właściwie mocno wyornamentowanym gzymsem. Bluszcz wspinający się po ścianach z piaskowca nadawał budowli wygląd dekoracji do romantycznego dramatu.

No i oczywiście były drzwi, a właściwie szerokie na ponad cztery łokcie wrota, obramowane marmurowym portalem, z archiwoltą i wimpergą niczym w katedrze. Trójkątny szczyt portalu ozdabiał paskudny maszkaron, przywodzący na myśl twórczość Samotnika z Providence. Dębina podwoi sprawiała wrażenie, jakby wiatr i deszcz, zamiast osłabić, impregnowały ją do twardości granitu. Metalowe okucia, mimo że pokryte nalotem rdzy, też nie wydawały się kruche. Nigdzie nie było widać żadnego zamka, zasuwy, kłódki czy choćby kołatki.

– Nie ukrywam, że zależy nam na czasie. Obejście magicznej blokady może zająć, w najlepszym razie, kilka godzin. Zwykłe włamanie też nie będzie łatwe – powiedział profesor. – Gotów jestem rozpatrzyć alternatywne metody wejścia.

– Wielicki! – zawołał kapitan. – Mamy jakąś alternatywną metodę?

– Tak jest! Nazywa się plastyczny materiał wybuchowy. Ale nie wiem, czy się godzi. Taki zabytek plastikiem…

Profesor skinął głową.

– Dobrze. Chociaż nie będzie łatwo. Potrzebujemy co najmniej sześciu ładunków, tu, tu i w tych zagłębieniach. Musi być precyzyjnie, bo nie chcemy rozpirzyć portalu, ale nie wiemy, jak mocne są drzwi…

Ładunki rozmieszczono szybko i sprawnie, choć Cholewa kręcił głową z dezaprobatą, a Buchwald głośno protestowała. Gdy przegnano wszystkich na bezpieczną odległość, Wielicki wcisnął spust detonatora i spokój słonecznej polany zburzyło głuche łupnięcie, od którego zaklekotały kamienie wieży. Jedno ze skrzydeł wrót zawisło na powyginanych zawiasach, natomiast drugie rymnęło do środka, w buchającą kurzem ciemność.

– Zupełnie jak sto lat temu w Egipcie – mruknął Rogula. – Łom, dynamit i rewolwer u pasa, tak na wszelki wypadek.

– Znam profesora od dawna i nigdy nie odstawiał takiej kowbojki – marudziła Agnieszka Lewicka, magister historii magicznej. – Ale od kiedy współpracuje z tą Hellewicz… Skąd ona się w ogóle wzięła? Nepotyzm jakiś czy co?

– E tam, Gośka skubnęła ci posadkę asystentki i tyle. – Monika Zapała resetowała despelizator i mimochodem wbijała Lewickiej szpilę złośliwości. – I księcia też skubnie.

– O czym ty gadasz?

– Daj spokój, wszyscy widzą twoje maślane spojrzenia. Oprócz królewicza, bo ten gapi się na Hellewicz. Nici z kopciuszkowania. Znajdź sobie lepiej kogoś, kto cię solidnie puknie, to przestaniesz marudzić. Taki Wlazło na przykład, niezłe ciacho, gdyby tylko z owłosieniem zrobił porządek. Albo Wielicki. Z pomorskich Wielickich, świetna partia. Chociaż przez ten głupi osełedec wygląda jak wielki plemnik. Idiotyczna moda na sarmację, gdybym ja…

– Zamknij się. Zaczynamy.

Wszyscy liczyli na to, że profesor Myrdin wygłosi jakąś płomienną przemowę, najprawdopodobniej zaczynając od słów: „Nadeszła wiekopomna chwila”.

Nic takiego nie nastąpiło. Kierownik wyprawy zakończył ostrą wymianę zdań ze zdenerwowanym Cholewą i wskazał rozwalone wrota jak generał dający gestem sygnał do ataku. Zaterkotały generatory, zachrobotały twarde dyski, zaćwierkały magiomierniki, zwoje kabli szurnęły po spękanych stopniach. Uniosły się lufy karabinów.

Okazało się, że latarki nie będą potrzebne. Przez drzwi i otwory strzelnic wpadało wystarczająco dużo światła, złocąc wnętrze roztańczonymi drobinkami kurzu. Nic innego się nie poruszało.

– Pusto!

– Dobrze, cofnijcie się – powiedział profesor do żołnierzy. – Najpierw skanery.

– Jak odczyty?

– Sześćset czterdzieści grimów. Zaraz pójdzie bezpiecznik!

– Fluktuacje poza skalą. Jakbyśmy stali przed pulsarem.

– Koleżanko Lewicka? Jakieś inkluzje?

– Nawet jeśli, to nie namierzę żadnego zaklęcia. Poza tym, że źródło jest na górze. Co za energia…

– Dobra, wyłączamy magiomierniki – powiedział Cholewa. – Szkoda membran. W takiej powodzi nie znaleźlibyśmy nawet sygnatury Graala.

– To co, idziemy, profesorze?

– Jasne.

– Wchodzimy na Skłodowską – mruknęła Buchwald.

– Że co? – zdziwił się stojący obok Hawryszczuk. Przesunął kciukiem bezpiecznik karabinu i poczuł się nieco raźniej.

– Maria Skłodowska. – Magister Buchwald wydęła wargi.

– No, przecież wiem, kto to. Ale…

– W jej czasach zdarzało się, że działanie nieznanego promieniowania testowano na organizmie uczonego.

Żołnierz cofnął się o krok, a kobieta z uśmiechem przestąpiła próg.

Wnętrze istotnie było puste. I przestronne, ze względu na niezbyt grube mury i brak centralnego słupa. Kręcone schody, wsparte na czterech kolumnach, pięły się po ścianach na wysokość ponad dziesięciu łokci, gdzie mury obiegała galeryjka z kamienną balustradą. Wąskie stopnie prowadziły jeszcze kilka metrów wyżej, do stropu, wyznaczającego następną kondygnację. Promienie słońca, wpadające przez wąskie okna, dźgały zakurzoną szarość złotymi ostrzami. Jak w opuszczonym kościele.

– Żadnych mebli, sprzętów, ozdób. Do czego ta wieża służyła? – zdziwił się Hawryszczuk.

– Ani do obrony, ani do mieszkania – stwierdził Wlazło. – Przypomina dzwonnicę.

– To letni domek Quasimodo. – Wielicki z udawanym przekonaniem pokiwał głową. – Na pięterku jest ta, jak jej tam, alkowa, do której pokrak sprowadzał co bardziej soczyste Cyganki.

Rogula zarechotał.

– A smok?

– Może ostatnia kochanka była zaklęta, zmieniła się w smoczycę i upier…

– Przestańcie błaznować! – syknął Cholewa.

– Bo co? – zdenerwował się Wielicki. – Żarty mnie uspokajają. Zapewne wy, ludzie nauki, nigdy się nie stresujecie.

– Nas, ludzi nauki, stres zmusza do myślenia.

– Ale to ja będę nadstawiał za ciebie dupę, gdy znowu jakaś paskuda wylezie.

– To dziękuj komu innemu, bo sam cię tu nie zapraszałem! Dość mam amatorów, co depczą buciorami…

– Zamknij się, Cholewa! – warknęli niemal jednocześnie książę i profesor.

Zganiony chciał jeszcze coś dodać, ale w Myrdina wstąpił duch naukowej przedsiębiorczości.

– Tutaj rozstawimy generatory i stację kontroli. Kable puścimy schodami, żeby segmenty dysruptora umieścić jak najbliżej źródła. Magiomierniki są tu bezużyteczne, więc jak tylko skończymy ze sprzętem, zaczynamy badania tradycyjnymi metodami. To do pani, koleżanko Buchwald. Tu może być kopalnia artefaktów. Drogi książę, doktorze Zatoński, czas zwiedzić pięterko.

Wielicki ruszył pierwszy, za nim profesor, kapitan i doktor Hellewicz. Pochód zamykał Zatoński. Schody kończyły się pod solidną, drewnianą klapą, która, podobnie jak wrota, nie miała żadnego zamka ani zasuwy.

– Mam nadzieję, że nie trzeba będzie znowu wysadzać – mruknął starszy szeregowy.

Nie musiał się obawiać. Wystarczyło popchnąć klapę lufą karabinu, by uniosła się nieznacznie.

– Widzę światło – oznajmił, zerkając przez szparkę.

– Tam chyba nie ma okien – zauważył książę.

– No dobrze. – Profesor odetchnął. – Wchodzimy.

***

Wnętrze pomieszczenia skąpane było w łagodnym, ciemnozłotym blasku. „Skąpane” stanowiło najlepsze określenie, bowiem gęsta, lepka poświata wypełniała pokój jak syrop butelkę. To światło miało odczuwalną masę; kłębiło się leniwie pod gotycko żebrowaną powałą, opadało, wirując, by faliście zmarszczyć się na nierównościach podłogi. Gdyby badacze nie byli tak zaaferowani widokiem, dostrzegliby, że cienie uciekają tu obiektom i dryfują w przestrzeń, ku wolności.

Centralny punkt zajmowało łoże. Albo raczej katafalk. Niezależnie od funkcji, mebel był dziwny – szkliście przezroczysty, jakby wycięty z jednego kryształowego bloku. Światło ześlizgiwało się po rzeźbieniach, nadając im pozór ruchu i zmienności, przez co niezwykle trudno było skupić wzrok na ornamentach.

A na łożu spoczywała kobieta.

Do księcia powoli docierało, że musi tu leżeć od co najmniej czterystu lat. Mimo to jej prosta, długa szata zachowała nieskazitelną biel, a twarz o delikatnych rysach nie miała w sobie nic z marmurowej lub porcelanowej martwoty.

Żywy człowiek. Choć wydawało się to nieprawdopodobne.

Najdziwniejsze były jednak włosy. Długie, koloru mokrej słomy, falowały w powolnym, podwodnym tańcu, unoszone przez tajemniczą siłę. Zdawały się emitować ruchome pasma bursztynowego blasku, otaczające łoże niematerialnym kokonem.

Wielicki chciał opisać zjawisko wiązanką wulgaryzmów, ale nie znalazł żadnych stosownych.

– To jest ta pana magia, profesorze? – szepnął królewicz.

– Tak… Gosiu, mamy ją. Naprawdę.

Hellewicz stała z zaciśniętymi ustami i nieodgadnionym wyrazem twarzy.

– Mogę się zbliżyć? – spytał Zatoński.

– Lepiej nie. – Myrdin chwycił doktora za wyciągniętą rękę. – Różnica potencjału może spowodować wyładowanie. Najpierw musimy zneutralizować wiążące obiekt… ją… zaklęcie.

– Kim ona w ogóle może być?

– Ma pierścień – przytomnie zauważył książę. – Chyba z pieczęcią.

Szczegóły herbu nie były widoczne, ale kapitanowi wydało się, że dostrzega trzy zęby na czerwonym polu.

– Czyżby ktoś od Batorych?

– Możliwe.

– Ale numer – westchnął Wielicki. – Śpiąca królewna.

***

Wieść o znalezisku spowodowała, że członkowie wyprawy potroili wysiłki. Wkrótce przypominające kolumny głośnikowe segmenty dysruptora powędrowały na górę, gdzie ustawiono je wokół katafalku, w wierzchołkach precyzyjnie nakreślonego pięciokąta. Plątanina kabli sieciowych i przewodów zasilania zupełnie przypadkowo ułożyła się w koślawy pentagram, więc konstrukcja wyglądała, jakby miłośnik zmarłego muzyka próbował wywołać ducha swego idola. Generatory i urządzenia kontrolne zostały na dole, naukowcy krzątali się przy nich, niszcząc kilkusetletnie warstwy kurzu i kamiennych odłamków. Żołnierze łazili wokół budowli i starali się nie przeszkadzać. Krecik zorganizował nawet prowizoryczny bufet, ale wszyscy byli zbyt podekscytowani, by z niego korzystać. Podsiadło zbierał próbki do badań bakteriologicznych, a Buchwald robiła zdjęcia każdemu kamieniowi, nazywając to „prowadzeniem dokumentacji fotograficznej”.

– Nie mam odczytu z trzeciej kolumny! – pieklił się Cholewa. – Witek, sprawdź gniazdo. Tak, do ciebie mówię, Rogula! Zostaw ten skaner, Monika później go skalibruje!

– Jasny gwint, nie mogę złapać charakterystyki częstotliwości – narzekała Lewicka. – Za duży szum! Monika, dlaczego zagłuszanie nie działa?

– Na testowym było w porządku! – odkrzyknęła magister Zapała.

– To się postarajcie! Mamy jedno podejście. Wiecie, co się stanie, gdy dojdzie do interferencji? Nie? Ja też, kurwa, nie!

– Trafimy do podręczników – mamrotał Rogula. – Będą nazywać podstawówki naszymi imionami.

Generatory huczały, urządzenia piszczały i złowieszczo błyskały diodami, trzaskały wyładowania między rdzeniami dysruptora. Hawryszczuk profilaktycznie wycofał się na zewnątrz. Niegdyś brał udział w przeprawie czołgu przez rwącą rzekę, pod ogniem granatników. Teraz zamieszanie było podobne.

***

– Spodziewał się pan tego? – Książę obserwował profesora i Hellewicz regulujących emitery.

– Długo jeszcze?! – krzyknął Myrdin przez właz w podłodze.

– Pięć minut! – dobiegła z parteru odpowiedź Cholewy.

– Czy się spodziewałem? – Naukowiec spojrzał na królewicza. – Miałem nadzieję. Karmioną latami badań.

– Zabieramy tę kobietę, tak? Teraz wiem, po co ambulans.

– Zabieramy. Żywą. To zadanie dla doktora Zatońskiego.

– Niczego nie obiecuję – mruknął lekarz, zajęty przygotowywaniem pompy infuzyjnej i respiratora transportowego. Chował się za sceptycyzmem, ale jego myśli krążyły już wokół medycznego Nobla jak osy nad pączkiem. – Nawet jeśli obiekt, to jest pacjentka, żyje, małe szanse, żeby przetrwała przenosiny do pojazdu. Nie wiem, w jakim jest stanie, teraz nawet nie mogę zmierzyć pulsu.

– Gdy zagłuszymy pole antyentropijne, doktor weźmie się do pracy. I tu potrzebujemy pana, kapitanie.

– Mnie?

– Trzeba usunąć nośnik czaru wiążącego. – Myrdin wskazał przedmiot w nogach łoża, który, przysłonięty krawędzią długiej szaty, umknął wcześniej uwadze księcia. Wewnątrz mgliście półprzezroczystej kryształowej bryły tkwił, sądząc po wystającej rękojeści z prostym jelcem, miecz lub długi sztylet.

– Nazywamy to pieczęcią genetyczną. Zareaguje tylko na dotyk kogoś z królewskiego rodu. Im bliżej głównej linii, tym lepiej. Dlatego pański udział jest dla nas błogosławieństwem. Ostatnim razem obejście podobnego zabezpieczenia zajęło nam dwie doby.

– Ale w szesnastym wieku Wiśniowieccy byli tylko rodziną magnacką. Więc jak…

– Liczę na to, że w przypadku tak potężnego czaru czas nie będzie miał znaczenia.

– Gotowe! – zawołał Cholewa.

– Znakomicie. Zaczynamy.

Nie wydarzyło się nic spektakularnego. Pomieszczenie wypełnił basowy pomruk, bardziej wyczuwalny niż słyszalny. Świetliste pasma wokół śpiącej królewny zblakły i przygasły, ale nie zrobiło się ciemno; wokół każdego z emiterów powstało pulsujące, srebrne halo. Zapachniało suszonymi śliwkami.

***

– Czwarty rdzeń się grzeje – stwierdził Rogula.

– Wymienić – rzucił Cholewa. – Dysruptor nie może się wyłączyć. Gdzie jest zapasowy?

– Eee… – zaczęła Lewicka. – Chyba został w transporterze.

– No to pięknie. Czy ja zawsze muszę sam…

– Ja pójdę.

– Co?

– Po rdzeń. – Maja Buchwald odłożyła aparat. – Dopóki nie skończycie, mam niewiele do roboty.

– Dobrze. Dzięki. To taki metalowy…

– Przecież wiem – warknęła archeolog i zniknęła za drzwiami.

***

Książę dotknął zimnej ściany. Wibracje słabły.

– Myślał pan, że królewna zmieni się w kupkę kości, a wieża w zarośniętą ruinę? – uśmiechnął się profesor.

– Przyznam, że miałem obawy.

– Ja też. Trochę.

– Dwieście grimów. – Małgorzata Hellewicz, cały czas skupiona i milcząca, sprawdziła odczyt skanera. – Droga wolna, doktorze.

Zatoński wziął pulsoksymetr i zbliżył się do nieruchomej kobiety z nabożną czcią, jakby miał zamiar usuwać wyrostek Matce Boskiej.

– Jest słaby puls… Niech mnie zdyscyplinują. Ona żyje.

– Pana kolej, kapitanie.

– Co mam robić?

– Wyciągnąć miecz.

Książę obszedł kryształowe łoże. Włosy zaprzestały gorgoniego tańca i zgasła niesamowita poświata pola magicznego. Ciało królewny wyglądało naturalniej, jakby skruszyło się posągowe piękno, a swojskie światło lamp zaklajstrowało powstałe pęknięcia zwykłym urokiem śpiącej dziewczyny. W efekcie trudno było oderwać od niej wzrok. Oficer głośno przełknął ślinę i pociągnął za rękojeść.

– Ani drgnie.

– Proszę próbować dalej. Stara pieczęć może działać opornie. Tylko pod żadnym pozorem nie puszczać. Jeśli algorytm straci spójność, wszystko na nic.

Następca tronu odkaszlnął nerwowo, stanął w rozkroku i szarpnął oburącz. Miecz wysunął się na centymetr.

Wtedy zaczęły się kłopoty.

***

Pierwszy zorientował się kapral Wlazło.

Głuche uderzenie, niczym odległa eksplozja pocisku artyleryjskiego, oderwało go od lektury „Wędkarza Rzeczpospolitej”. W obszarach mózgu odpowiedzialnych za kwestie militarne zawyła syrena alarmowa.

– Kompania, do mnie! Coś słyszałem!

– A to dobre – zakpił Krecik. – Bo ostatnio…

– Zamknij się. To nie żarty.

Rozległ się kolejny huk jak tupnięcie górskiego trolla.

– Do wieży! – warknął Wlazło.

– Co się dzieje, kapralu?

– Jeszcze nie wiem. Ale…

Pobliski głaz uniósł się i powoli przewrócił na bok. Wśród żwiru i grudek czarnoziemu coś się poruszyło i zaczęło pajęczo wyłazić na powierzchnię. Kupka kości, kamieni i pordzewiałych kawałów metalu przybrała humanoidalno-owadzie kształty, niczym dwunożna, kościano-żelazna modliszka, i niezgrabnie ruszyła w stronę grupy oniemiałych żołnierzy.

– Trzeba powiedzieć Cholewie – westchnął szeregowy Szpelman.

– Kościej! – krzyknął któryś i nacisnął spust.

Krótka seria trafiła stwora w ramię i urwała kończynę, która rozsypała się po trawie odłamkami kości i metalu. Istoty to nie zatrzymało.

– Strzelać bez rozkazu – rzucił Wlazło.

Kościej, dziurawiony i rozrywany pociskami na kawałki, uparcie lazł do przodu, dopóki na powrót nie zmienił się w stertę gnatów i powyginanych blach.

– Przerwać ogień! Wszyscy do środka! – krzyknął kapral i rozejrzał się wokoło. Większość monolitów chwiała się i przewracała. – Oszczędzać amunicję.

– Co się, kurwa, dzieje?! – Na ciemnym tle portalu pojawił się doktor Cholewa. Mimo zaskoczenia ocena sytuacji zajęła mu wyjątkowo mało czasu.

– Uruchomiliśmy jakąś klątwę! – Rzucił się z powrotem do wnętrza budowli, potknął o kabel i runął jak długi wprost pod nogi zbaraniałej Lewickiej.

– Że co?

– Knochenkriegerfluch albo coś podobnego. – Cholewa był blady jak świeca kościelna, ale głos mu nie drżał. – W życiu bym nie pomyślał… Słuchajcie, dysruptor musi działać, choćby nie wiem co!

– Będzie problem. – Do Roguli nie dotarła jeszcze powaga sytuacji. – Mówiłem, rdzeń zaraz szlag trafi. Buchwald…

Żołnierze z hałasem wpadli do pomieszczenia, zastawili wyjście skrzydłem powalonych wrót, najeżyli się lufami karabinów. Wielkie oczy Agnieszki Lewickiej zrobiły się jeszcze większe.

***

– Strzały! – krzyknął książę. – Muszę sprawdzić, co się dzieje!

– Nie! – gwałtownie zaprotestował profesor. – Nie może pan tego puścić, pod żadnym pozorem!

Doskoczył do oficera, chwycił go za nadgarstki.

– Spróbujmy razem, na trzy!

Zdezorientowany kapitan powiódł wokoło mętnym spojrzeniem. Hellewicz krzątała się przy emiterach, doktor Zatoński próbował drżącymi dłońmi założyć królewnie wenflon i podłączyć kroplówkę.

– Wielicki! Na dół i meldować!

– Tak jest!

– Profesorze, wyciągnijmy w końcu to cholerstwo.

***

Kościeje, jak nazwał stworzenia szeregowy Kuryłło, nie były jedynie szkieletami odzianymi w elementy pancerza. Przypominały raczej kukiełki sklecone przez trzylatka, mającego do dyspozycji ludzkie kości, historyczną broń i pordzewiałe części zbroi. Kawałki przyłbic w charakterze głów, napierśniki z czaszek, nagolenniki z kości miednicy, zębate maczugi przymocowane do kostropatych ramion łańcuchami kiścieni, zardzewiałe brzeszczoty zamiast nóg, groty włóczni zamiast palców.

Na sielankowy obraz leśnej polany wypełzł surrealizm horroru.

– Nie, nie, nie. To nie dla mnie – zajęczał Krecik. – Wszystko, ale nie coś takiego. Niech jajogłowi sobie radzą. Ja spierdalam.

– Za nami są cywile. Cofnij się, a sam rozwalę ci łeb – warknął Wlazło. – Poza tym i tak nie ma dokąd spierdalać. Krótkie serie. Jeśli się da, w kończyny.

Kapral popatrzył na swoich ludzi. Kiepski był w czytaniu emocji, toteż założył, że na pobladłych twarzach żołnierzy malują się takie same uczucia jak na jego – strach i niepewność, podszyte jaskrawą nicią niedowierzania, oraz desperacja, twarda niczym dotyk kolby karabinu. Chciał jeszcze rzucić jakieś chwytliwe hasło, które zapamiętałaby historia i cytowały przyszłe pokolenia, coś w stylu „Du ju łana lif forewer”, ale do głowy przyszło mu tylko:

– Napierdalać skurwysynów.

***

Wielicki streścił zdumionemu kapitanowi i przerażonemu profesorowi sytuację, a tymczasem na parterze wieży i wokół niej rozpętało się piekło.

Jazgotały karabinki szturmowe, pociski z wizgiem rykoszetowały na pogiętych blachach wiekowych pancerzy, kruszyły zardzewiałe ostrza, łupały kości, powalały wytrwale nacierających napastników. Żołnierze klęli, Cholewa głośno domagał się broni, Rogula i Podsiadło wrzeszczeli, próbując założyć obejście przegrzanego rdzenia dysruptora. Lewicka darła się na Zapałę, skuloną pod kolumną i rechoczącą histerycznie.

Na piętrze rzecz zaczynała wyglądać podobnie; kapitan krzyczał, że jego miejsce jest przy żołnierzach, spanikowany Myrdin biadolił, że jeśli książę zostawi aktywny nośnik czaru wiążącego, wszyscy zginą w implozji pola, doktor Zatoński ostrzegał, że królewna się zatrzymuje, a Małgorzata Hellewicz starała się utrzymać synchronizację emiterów, mamrocząc paskudne klątwy w kilku językach, w tym co najmniej trzech martwych.

Bogowie chaosu z satysfakcją zacierali macki.

Szeregowy Wielicki, który ruszył na pomoc towarzyszom, myślał, że gorzej być nie może. Mylił się.

Coś przemknęło między głazami. Jakaś postać pędziła w górę zbocza, zygzakując, zbyt szybko jak na kościeja.

– Maja! – wrzasnął Hawryszczuk.

Szalona odwaga, skrzywione poczucie obowiązku i odpowiedzialności albo po prostu zwyczajny obłęd spowodował, że magister Buchwald zdecydowała się porzucić bezpieczeństwo transportera i pognała do oblężonej wieży, tuląc pod pachą żebrowane jajo zapasowego rdzenia niczym rugbysta piłkę. Zwinnie lawirowała pomiędzy kościejami, wykorzystując przewagę prędkości; stwory, ze względu na swoją budowę, nie poruszały się żwawo.

Było ich jednak zbyt wiele. Archeolog wpadła między trzy kościano-metalowe paskudy, półobrotem uniknęła ciosu rdzawych szponów, zanurkowała pod stalowym ramieniem, przeskoczyła nad szerokim zamachem szczerbatego topora. Uderzenie kością udową, którą jeden z potworów dzierżył zamiast miecza, zatrzymało ją w locie, rzuciło o ziemię, wgniotło w zdeptaną trawę.

Szeregowy Hawryszczuk, tak jak reszta żołnierzy, przez ostatnie kilka sekund gapił się w niemym zachwycie na taniec magister Buchwald. Nagle jednym susem przeskoczył barykadę i pognał w pole.

– Stój! – krzyknął za nim kapral Wlazło. – Kurwa, osłaniać go!

Kanonada przybrała na sile, ale żołnierzom kończyła się amunicja. Szalona wyprawa ratunkowa wydawała się być skazana na niepowodzenie.

Wtedy, ku zaskoczeniu dowódcy, Jacek Wons zwany Krecikiem odetchnął głęboko, zmienił magazynek i wyprostował się w klasycznej postawie strzeleckiej. Zaczął oczyszczać drogę Hawryszczukowi diabelnie precyzyjnymi, trzynabojowymi seriami, łamiąc ramiona, odstrzeliwując kończyny i powalając atakujące potwory. Tymczasem biegnący żołnierz dopadł do nieprzytomnej Buchwald, uniósł ją, przerzucił przez ramię i ruszył z powrotem, jakby adrenalina zmieniła mu mięśnie w hydrauliczne siłowniki. Krecik spokojnie rozczłonkował jeszcze najbliższego kościeja, po czym upuścił wystrzelany karabinek, klapnął na posadzkę i zgiął się w odruchu wymiotnym.

– Dobra robota – pochwalił Wlazło.

– Pan mi nie każe robić tego jeszcze raz – sapnął szeregowy.

Hawryszczuk ostatkiem sił przeciągnął panią magister przez drewnianą zaporę i padł obok niej, dysząc ciężko. Zapasowy rdzeń dysruptora potoczył się po kamiennej podłodze.

– Święci Pańscy! – zachwycił się Cholewa. – Buchwald, niech cię ucałuję!

– Lekarza! – zawołał ktoś. – Gdzie Zatoński?!

Rana na głowie archeolog krwawiła obficie, jej włosy przypominały szmatę, którą ktoś wytarł rozlane wino. Wyglądało to paskudnie.

***

– Pierdzielę. – Lekarz anestezjolog poderwał się gwałtownie. – Nie warto. Jestem potrzebny na dole, tam są prawdziwi ludzie.

Zostawił ostrzegawczo popiskującą aparaturę i zniknął pod podłogą. O dziwo, profesor nie próbował go zatrzymywać. Pomagał asystentce utrzymywać synchronizację emiterów, zaburzoną przez zepsuty rdzeń. Tęczowe iskry i wyładowania wskazywały na to, że nie idzie im najlepiej. Śpiąca królewna, jedyny nieruchomy i śmiertelnie spokojny obiekt w tej pląsawicy szaleństwa, chyba naprawdę umierała, po wiekach nie-życia.

Książę westchnął i mocniej uchwycił rękojeść magicznego miecza. Jeśli tak wyglądał jego odcinek frontu tej popieprzonej bitwy, to musiał wykonać swe zadanie jak należy.

– Pięćdziesiątki – szeptał jak mantrę, strząsając z koniuszka nosa kropelki potu. – Pięćdziesiątki. Żubry mają pięćdziesiątki.

Miecz wysuwał się z wnętrza mglistego kryształu. Milimetr po milimetrze.

***

– Pięćdziesiątki! – krzyknął Wlazło. – Żubry mają pięćdziesiątki! Musimy się przebić.

– To ponad sto metrów – powiedział Krecik. – A my prawie nie mamy czym strzelać.

– Buchwald dała radę, wy też dacie. Wielicki, weźmiesz trzech ludzi. Krecik, Koniecpolski, zbierzcie pozostałą amunicję i osłaniajcie ich. Reszta broni wieży. – Kapral podniósł porzucony morgenstern. – Wręcz, jeśli będzie trzeba.

– Gdy to się skończy, osobiście dam w mordę temu, kto powiedział, że na wyprawę badawczą nie trzeba brać granatów – mruknął Wielicki.

Naprawiony dysruptor ruszył pełną mocą i dało się to zauważyć. Zaklęty miecz siedział nieco luźniej, kolorowe wyładowania wokół kolumn emiterów wyraźnie przyblakły, a królewna, wedle wskazań aparatury, wciąż żyła. Magister Zapała w końcu doszła do siebie i pomagała reszcie naukowców obsługiwać urządzenia. Lewicka próbowała podnieść morale, rzucając w stronę potworów skomplikowane obelgi.

Ataki upiornych knechtów osłabły, natomiast w żołnierzy wstąpiły nowe siły. Grupa Wielickiego szarżowała w dół zbocza niczym kawaleria, wśród wizgu pocisków, szczęku blach i trzaskania suchych gnatów. Hipotetyczni wikińscy przodkowie z pewnością kiwaliby głowami z uznaniem. Szeregowy wiedział, że muszą wykorzystać przewagę szybkości, jeśli dadzą się zatrzymać i związać walką, będzie po nich. Dlatego gnał ile sił, lawirując między zastępującymi mu drogę kościejami i w przelocie odbijając ciosy.

Dopiero gdy dopadł książęcego żubra, gdy opróżnił magazynek pistoletu, powalając stwora, który ciął Szpelmana w udo, gdy pomógł rannemu dostać się do środka, zrozumiał, jak nikłe mieli szanse. I że sam kilka razy zdrowo oberwał.

Obrońcom wieży ostatecznie skończyła się amunicja, a kościane istoty były niezmordowane. Nawet posiekane pociskami, niemal pozbawione kończyn wciąż czołgały się i pełzły, próbując obalić prowizoryczną barykadę. Rozgorzała walka wręcz; w ruch poszły kolby karabinów, stara broń i części ciał padłych napastników. Polała się krew.

– Nie utrzymamy się – stęknął Wlazło, tłukąc morgensternem paskudę, której udało się przeleźć przez połamane wrota. – Niech Cholewa zostawia sprzęt i wieje na górę. Będziemy się bronić na schodach…

Dudnienie półcalowych wkm-ów było najpiękniejszym dźwiękiem, jaki kapral słyszał w życiu.

***

Pojazdy były wysokie, więc monolity, spod których wyłaziły kościeje, nie ograniczały pola ostrzału pokładowych wieżyczek. Nim osłabienie i zawroty głowy zepsuły Wielickiemu celność, zdążył rozprawić się z większością oblegających. Hawryszczuk, który dotarł do drugiej maszyny, polował na kręcące się po polu niedobitki. Bitwa była wygrana.

– Udało się! – zawył triumfalnie Cholewa. – Natężenie na poziomie szumów tła. Zagłuszyliśmy cholerstwo!

Piętro wyżej profesor Myrdin, bliski zawału, spojrzał na wskazania przyrządów i wyraźnie poweselał.

– Dzięki Bogu. Jeszcze tylko nośnik zaklęcia źródła. Teraz powinno już pójść łatwo, kapitanie… O kurwa.

– Zaraz. – Agnieszka Lewicka w tym samym czasie zerknęła na wyświetlacz swojego skanera i zmarszczyła brwi. – Tu jest potężna inkluzja magiczna.

– Gdzie?

– No, tu. Dokładnie tu. Ale to niemożliwe, bo przecież…

Posadzka pod dysruptorem eksplodowała, wyrzucając w górę kamienie i części rozbitych urządzeń. Zwoje pozrywanych kabli zafalowały jak macki Krakena, chlasnęły mury gumowo-miedzianymi biczami.

– Na górę! – zawołał kapral. Lewicka i Rogula rzucili się do pomocy magister Zapale, przygniecionej metalową obudową transformatora. Dwóch żołnierzy pomagało Zatońskiemu przetransportować wciąż nieprzytomną Buchwald. Reszta skoczyła ku schodom. Cudem nikt nie zginął.

– Ileż można – jęknął Podsiadło.

Krater wyrzucił z siebie zawartość mogiły, w której, warstwa po warstwie, chowano setki pokoleń wojowników. Masa gliny, kości, żelaza, brązu i kamiennych zbrojników, trzymetrowa wersja surrealistycznego maszkarona ze zwieńczenia portalu zamłóciła pięcioma ramionami, krzesząc na ścianach iskry.

Znużenie stłumiło emocje. Nie było rozkazów, przekleństw, krzyków zaskoczenia, przerażenia czy zagrzewania do walki. Żołnierze i naukowcy, wszyscy, którzy w miarę solidnie trzymali się na nogach, chwycili broń i w milczeniu, powoli zeszli po schodkach.

Wtedy książę wyciągnął miecz.

Zaskoczony spojrzał na ostrze. Klinga błysnęła oślepiająco, wypalając na murach stroboskopowe cienie. Kapitan zamrugał, żeby pozbyć się powidoków, ale to nie one wypełniły pomieszczenie widmowymi obrazami.

Widział mężczyzn ubranych jak księża, walczących, cierpiących, krwawiących. Widział magiczny miecz, emanujący upiorną, seledynową poświatą. Widział czarne błyskawice wyładowań i srebrne fraktale pulsującej energii. Zobaczył twarz królewny, wykrzywioną grymasem strachu, oraz sceny zbyt abstrakcyjne, by próbować je zrozumieć. Widział chaos.

Wizje odeszły i wyglądało na to, że trwały tylko kilka sekund.

– Nareszcie! – rozpromienił się Myrdin. – Teraz na dół, zanim abominacja zrobi nam…

Małgorzata Hellewicz była szybsza. Złapała królewicza za nadgarstek i wygięła w dół, wytrącając miecz z dłoni. Kapitan odruchowo skontrował, próbując unieruchomić ramię napastniczki, ale nie miał szans. Kobieta zwinnie uniknęła chwytu i zdzieliła przeciwnika głowicą rękojeści w czoło, posyłając na ziemię. Zdezorientowany profesor zastąpił jej drogę. W rezultacie dostał mocny cios w podbródek i zatoczył się do tyłu.

Bardzo pechowo.

Potknął się o kabel i runął na jedną z wież emitera, wciąż naładowaną mimo braku zasilania. Pękła izolacja promiennika, a różnica potencjału doprowadziła do gwałtownego wyładowania. Rozległ się krótki, ostry huk jak od wybuchu granatu i ciało profesora bezwładnie legło pod ścianą.

Tymczasem Hellewicz stanęła nad śpiącą królewną, wzniosła miecz do uderzenia i zastygła w dramatycznej, teatralnej pozie.

Odgłosy walki na parterze przybrały na sile.

Cios nie padł.

Doktor odwróciła się gwałtownie i zniknęła w otworze prowadzącym na schody.

Książę nie miał możliwości, by dumać nad tym, co się właściwie stało. Dziewczyna na kryształowym łożu drgnęła, po czym wygięła się w łuk, dotykając powierzchni tylko piętami i czubkiem głowy. Zakrztusiła się i zacharczała głośno, bezskutecznie próbując złapać oddech. Aparatura piszczała i błyskała czerwonymi diodami.

Kapitan nie tracił czasu na orientowanie się w urządzeniach doktora Zatońskiego. Doskoczył do kobiety i zaczął reanimację metodą usta-usta.

***

Na dole wciąż trwała walka z szalejącym potworem.

Kapral Wlazło przyjął na siebie główny ciężar starcia. Uwijał się między mackami, tłukł, rąbał, siekł, wspinał się na wyżyny możliwości ekwilibrystycznych, unikając ciosów i wymierzając kolejne. Towarzysze pomagali mu, jak mogli, ale do wszystkich docierało, że ta bitwa nie może się skończyć szczęśliwie.

Żołnierz słabł, zaczął przyjmować uderzenia, szarpały go kamienne pazury, cięły szczerbate ostrza.

– To nie ma sensu – wydyszał. – Uciekajcie.

– Wlazło! – Krzyk doktor Hellewicz przedarł się przez harmider. Stała na galeryjce, trzymając miecz. Na klindze pełgały iskierki wyładowań. – Łap! Zlikwiduje zaklęcie!

Broń poleciała w dół i wbiła się w twarde podłoże. Kapral zanurkował pod ramieniem potwora, chwycił rękojeść i wykorzystując energię obrotu, ciął atakującą go mackę. Odpadła, zmieniając się w kupę archeologicznego szmelcu.

Walczący znieruchomieli, jak w pełnej napięcia stop-klatce z filmu akcji. Stwór, amebopodobna, żywa zbiorowa mogiła, łypał oczodołami czaszek na ciężko dyszącego żołnierza w poszarpanym, zakrwawionym mundurze i z mieczem w dłoni.

Prawdopodobnie dotyk magicznej broni uruchomił u Zenona Wlazły pokłady pamięci genetycznej, sięgającej setek pokoleń i tysięcy lat wstecz, bo uśmiech, który rozciągnął usta kaprala, nie należał do tej cywilizacji ani nawet tego świata. Wywodził się wprost z zasnutej mgłą zapomnienia ery hyboryjskiej.

– No to cię, kurwa, mam.

***

Wygaszenie pola ostańca umożliwiło kontakt z dowództwem Dwunastego Pułku Piechoty. Wystarczyło teraz czekać na śmigłowce ratunkowe i mieć nadzieję, że po ustaniu efektów magicznych zdołają bez problemu wylądować. Powrót w transporterach nie wchodził w grę, niemal wszyscy uczestnicy wyprawy doznali jakichś obrażeń, a kilka osób wymagało hospitalizacji. Zwłaszcza że doktor Zatoński nie dysponował odpowiednią ilością środków odkażających i antybiotyków. Nawet ci, którzy nie oberwali zbyt mocno, byli doszczętnie wyczerpani. Tylko Cholewa zdawał się zachowywać pełnię sił, po staremu piekląc się i pomstując. Tym razem chodziło o to, że ktoś musi przejrzeć zniszczony sprzęt, bo sporo urządzeń wciąż mogło nadawać się do użytku.

Pod wieżą, odartą z magii, smętną i ponurą w pastelowym świetle zmierzchu, rozbito obóz. Dwa największe namioty posłużyły jako lazaret. Królewna, po czterech wiekach nie-snu teraz naprawdę śpiąca, leżała w książęcym namiocie. Oddychała samodzielnie, wedle słów Zatońskiego była stabilna i nie wymagała wspomagania aparatury. Jej miejsce w gąsienicowym ambulansie zajął profesor Myrdin. Zatoński nie chciał podjąć się oceny jego obrażeń; fizycznie nie ucierpiał zbyt mocno, mimo to musiał być trzymany pod respiratorem.

Gdy kaprala Zenona Wlazłę wydobyto spod stosów tysiącletniego śmiecia, wciąż dzierżył magiczny miecz i słabym głosem oznajmiał całemu światu, że nigdy go nie odda. Wycieńczonego bohatera opatrzono i napojono sokiem jabłkowym, który jakaś dobra dusza szczodrze zaprawiła wytrzaśniętą nie wiadomo skąd żubrówką.

– Wie pan, w ogóle się nie bałam – powiedziała Agnieszka Lewicka, poprawiając kapralowi opatrunek.

– Wiadomo. – Wlazło z trudem skinął głową. – Takich twardych twardzieli, co zawsze mają sucho w pieluchach, to jeszcze nie widziałem.

– To nie tak. – Lewicka uśmiechnęła się, prezentując urocze dołki w policzkach. – Ja nawet nie oglądam filmów grozy, a przed pójściem spać sprawdzam, czy drzwi łazienki są porządnie zamknięte. Myślałam, że w takiej sytuacji jak dzisiaj umarłabym ze strachu. A tymczasem… Wie pan.

– Walka o życie. Chęć przetrwania sprowadza każdy horror na ziemię. Jeśli z demonem można walczyć, przestaje być straszny. Swoją drogą, pani się marnuje na tej uczelni. Niezły z pani materiał na żołnierza. Zwerbowalibyśmy jeszcze Buchwald…

– Lepiej nie. Przecież to archeolog. Psychopatka.

***

Wspomniana magister Maja Buchwald godzinę wcześniej odzyskała przytomność i dochodziła do siebie, zerkając na Hawryszczuka spod opuchniętych powiek. Ten, upewniwszy się, że kobieta wie, komu zawdzięcza życie, nie odchodził od łóżka na krok.

– Ale będzie blizna – jęknęła, macając turban opatrunku.

– Rycerz bez blizny to ku… Eee, to jest, szpecą tylko blizny na honorze…

– Jeśli zaproszę cię do Krakowa na piwo, oszczędzisz mi swoich mądrości?

– Nie… To znaczy tak. Zdecydowanie.

– Świetnie. Dziękuję. I przepraszam.

– Za co?

– To moja wina. Powinnam rozpoznać wiedamann na głazie, nawet zatarty. Albo po prostu cię posłuchać. Może nie wpakowalibyśmy się w to gówno.

– Ale wtedy byśmy też się nie umówili.

– Tak. – Buchwald westchnęła. – Grunt to pozytywne podejście.

***

Doktor Małgorzata Hellewicz siedziała w przedziale desantowym książęcego transportera. Nikt nie trzymał jej pod kluczem, ale milcząca obecność szeregowego Szpelmana obok pojazdu sugerowała, że opuszczanie maszyny jest niewskazane.

Królewicz wszedł do żubra, usiadł naprzeciwko kobiety, podał jej kubek z parującą kawą.

– Najlepsza, z królewskich zapasów.

– Próbuje mnie pan zmiękczyć?

Książę westchnął i podrapał guz na czole.

– Próbuję porozmawiać. Przy kawie dobrze się rozmawia. Przy wódce lepiej, ale nie chcę i nie powinienem wiedzieć, skąd żołnierze biorą swoją żubrówkę. A profesorskiemu kubeczkowi nie ufam.

– Do rzeczy zatem. – Hellewicz odgarnęła zlepione brudem włosy i hardo spojrzała na kapitana.

– Mógłbym oskarżyć panią o napaść na następcę tronu. Spowodowanie ciężkich obrażeń u profesora Myrdina. O sabotaż. I choć nie wierzę, że pracuje pani dla obcego wywiadu, mógłbym zlecić postępowanie śledcze w tej sprawie. A to nic przyjemnego, zapewniam.

– Ale?

– Ale uratowała pani mojego człowieka, a może i nas wszystkich. Podejmując zaskakującą decyzję. Zawodząc swoich mocodawców. Dlaczego?

– Owi, jak pan to określił, mocodawcy, w pełni ufają moim decyzjom. Inaczej nie byłoby mnie tutaj.

– Nie oddam królewny. Nikomu. Czy nie będzie więc lepiej, hmmm, bezpieczniej dla wszystkich, jeśli się dowiem, o co chodzi? Co tu zaszło? Z czym muszę się liczyć? Co z wczorajszego wykładu profesora było prawdą i dlaczego zapłacił za to… tym, co mu się stało? Bo wygląda na to, że tak jak tajemniczy mocodawcy, ufał pani bezgranicznie.

Doktor siorbnęła kawę, spuściła wzrok.

– Bardzo chciał ufać. We wszystkim. Nie wiem dlaczego, bo przecież musiał się czegoś domyślać… Nieistotne. Jednak cokolwiek pan planuje, proszę uważać. Profesor Myrdin może być niebezpiecznym przeciwnikiem.

– Jeśli wydobrzeje. A teraz od początku. Kiedy wyciągnąłem miecz, miałem wizje. Coś w rodzaju retrospekcji. Nie podejmę się próby interpretacji, liczę, że pani zrobi to za mnie. – Gdzieś uleciała aura luzu i zawadiackości, którą książę do tej pory roztaczał. Małgorzata Hellewicz patrzyła w oczy twardego, pewnego siebie polityka.

– Pod koniec szesnastego wieku Kościół stanął przed największym zagrożeniem w historii. Coś dostało się do naszego świata, coś na tyle potężnego i niebezpiecznego, że mogło doprowadzić do globalnej katastrofy.

– Co takiego? Kosmici? Diabeł? Demon z innego wymiaru?

– Przyjmijmy, że demon, by nie tracić czasu na tłumaczenie magicznego żargonu. Takie rzeczy zdarzały się wcześniej. Cały chrześcijański system magiczny, religia, jak to obecnie nazywamy, wziął początek od walki, jaką stoczył Chrystus, największy czarnoksiężnik swoich czasów. Ale tym razem Istota była potężniejsza niż wszystko, z czym magowie musieli się do tej pory mierzyć. Zginęło ich kilkunastu, a Istoty nie dało się ostatecznie pokonać, jedynie uwięzić, uśpić na stulecia i ukryć w największej Sferze Moebiusa.

– Śpiąca królewna to owa Istota?

– Nie. Kimkolwiek naprawdę była ta biedna dziewczyna, to tylko nosiciel, puste naczynie. Dlatego nie można było jej po prostu zabić, sparaliżować demona dało się jedynie w ciele nosiciela.

– A co z Rozproszeniem? Profesor miał rację, twierdząc, że sami je wywołaliście?

– To prawda. – Doktor pominęła milczeniem fakt, iż królewicz mimochodem powiązał ją z jedną z kościelnych organizacji. – Kosztem niepewnego zwycięstwa było nie tylko życie magów, ale też… Jakby to określić…

– Bez żargonu. I obrazowo, proszę.

– Do spętania Istoty użyto zaklęcia zakodowanego w magicznym mieczu. Tak silnego, że zapadło się pod własnym oddziaływaniem magiczno-grawitacyjnym, tworząc czarodziejski punkt osobliwy.

– Jak mini czarna dziura?

– Coś takiego. W ciągu kilku lat magia została pochłonięta. Przetrwały tylko najsilniej chronione miejsca i kilka artefaktów.

– Ha – odezwał się książę po chwili. – Z tego wynika, że dla ratowania świata Kościół sprowadził realną podstawę swego istnienia do zbioru legend i mitów. Cóż za poświęcenie.

– Zbędna ironia – skwitowała Hellewicz. – Religii nie szkodzi konieczność przyjmowania rzeczy na wiarę. Fakt, trzeba było usunąć się w cień, na rzecz wzmocnienia władzy świeckiej i pozycji rodów królewskich. Nie mogliśmy dopuścić do anarchii. Ale tak naprawdę skupialiśmy niemal wszystkie światłe umysły, wystarczyło, by pchnąć pozbawiony magii świat na inną drogę rozwoju. Być może lepszą. Kto wie.

– Rozumiem, że zdarzenie zostało należycie zatuszowane.

– Dla bezpieczeństwa. Dowody zniszczono, pamięć zatarto. Nie mogła przetrwać nawet legenda. Zwłaszcza o położeniu ostańca. Tylko kilka osób miało mgliste pojęcie o całym wydarzeniu, zresztą bez możliwości weryfikacji. Badania Myrdina, a zwłaszcza obsesja stworzenia generatora pola magicznego przy pomocy obudzonej Istoty, wymusiły interwencję. Szczególnie że pojawiła się teoria mówiąca, iż po kilkuset latach magicznej hibernacji śmierć nosiciela w momencie przejścia wyśle demona na dobre… Cholera wie gdzie. Daleko. Dlatego, zamiast próbować udupić Myrdina na początku, gdy jeszcze nie miał takich wpływów i poparcia, postanowiliśmy obserwować i współdziałać. I wkroczyć, gdyby profesorowi udało się odnaleźć i obudzić Istotę.

Kapitan zdecydował, że koniecznie musi wydobyć od kaprala lokalizację zapasów żubrówki.

– Ale nie wykorzystała pani szansy. Celowo.

Hellewicz westchnęła. Nie była przyzwyczajona do tłumaczenia się z czegokolwiek. I przed kimkolwiek. Nawet swoimi mocodawcami.

– Wydawało mi się – podjęła – że Ambroży źle pana ocenia, kapitanie. Ale to ja popełniłam błąd, profesor zapewne zdawał sobie sprawę, że ktoś będzie próbował, przepraszam za wyrażenie, położyć łapę na królewnie. Z jakichś względów wolał, żeby był to pan. Poza tym… Zabicie Istoty zlikwidowałoby resztki ładunku magicznego miecza. Nie zadziałałby na mogilnego potwora. Zginęłoby wielu ludzi.

– Zatem zasłużyła pani na moją wdzięczność. Jednak powtarzam – nie oddam królewny. Nikomu.

– Zdaję sobie z tego sprawę. I może dobrze się stało. Może… – Wbrew etykiecie dotknęła dłoni królewicza. – Czas znowu zmienić świat. Tymi rękami.

Jan Wiśniowiecki milczał. Powoli docierało do niego, na co właśnie się porywa.

– Proszę tylko pamiętać, z jaką potęgą przyjdzie panu igrać – powiedziała doktor Hellewicz, potwierdzając obawy księcia. – I z jakim niebezpieczeństwem.

Na zewnątrz kapitan spotkał Wielickiego, trzymającego piersiówkę z zawartością o pięknym zapachu skoszonej trawy. Mimo ran i utraty krwi szeregowy wyglądał zupełnie dobrze.

– Proszę się poczęstować. Należy się panu. Tylko niech pan znowu nie pyta, co o tym wszystkim myślę. Nie chce mi się myśleć. I spieszę się.

– Dokąd, jeśli można wiedzieć? – Książę z rozkoszą przełknął palący płyn.

– Do magister Zapały. Biedactwu jest smutno. Ciągle czuje się głupio z powodu ataku histerii tam, w wieży. Trzeba ją pocieszyć.

– Jasne. Wielicki…

– Właściwie, powiem, co myślę. Myślę, że zafundował nam pan możliwość życia w bardzo ciekawych czasach.

Zapadł zmierzch, rozgadały się cykady, rozkumkały żaby, w powietrzu śmigały nietoperze. Świat wyglądał normalnie.

***

Kapitan Jan Wiśniowiecki, następca tronu Rzeczpospolitej, sączył żubrówkę i przyglądał się śpiącej królewnie. Kobieta nie wydawała się już tak nieziemsko piękna; nieco zbyt długi nos, wąskie usta, włosy trudnego do określenia, mysiego koloru, pajączki kurzych łapek wokół oczu. Mimo to, a może właśnie dlatego, robiła na księciu tak wielkie wrażenie.

Nie wierzył, że jest pustą skorupą, klatką dla jakiejś straszliwej, niepojętej Istoty. Że wewnątrz jej umysłu przebywa tylko jakaś obca, potężna, złowroga wola, relikt magicznego świata.

Wierzył natomiast, iż królewna należy do niego. Tylko do niego, na zawsze.

Nie wszystkie zmysły śpiącej odpoczywały. Niektóre zawzięcie sondowały myśli przebywających obok osób, pomagając kobiecie ogarnąć rzeczywistość, w której się znalazła. Świat, gdzie magię zastąpiły straszne, niezrozumiałe maszyny. Inne uspokajały Bestię, warczącą przez sen głęboko w umyśle królewny, oddzieloną od jaźni barierą grubości cienia.

To jeszcze nie był czas Bestii. Wkrótce będzie można obudzić Istotę i przywrócić magię temu pustemu miejscu. Ale najpierw królewicz. Wybawiciel. Bohater. Książę.

Należał do niej. Będą razem. Długo i szczęśliwie.

Bieluń i chryzantemy

Piotr Targoni

Fragmenty recenzji ze strony:

www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/20805

Wspaniale zagrałeś tą szarością – nie dość, że opisy z tego wyszły przepiękne, klimat aż gęsty, to jeszcze i na poziomie symboliki wyszło rewelacyjnie. Bo właściwie według mnie ten tekst jest o szarości właśnie, o wyborach, które nie są czarno-białe. Wspaniale nieoczywista jest bohaterka tej opowieści i jej heroizm też nieoczywisty. Styl do pozazdroszczenia.

Werwena

Świetne. Bardzo, bardzo podoba mi się granie literacką „narodową” symboliką: krukami i wronami, chocholim tańcem, złotym rogiem… Do tego niejednoznaczne postacie, postawione przed trudnymi wyborami. Wybrałam z listy opowiadań do lektury trochę na chybił trafił – i trafiłam, jak na swój gust, w dziesiątkę.

ninedin

Ciekawie zestawiłeś walkę (różne jej rodzaje, bo i sołtysowa walczyła po swojemu) o różne rzeczy – te wielkie i te małe, lokalne. W niezły sposób pokazałeś zderzenie priorytetów i wartości.

śniąca

Bieluń i chryzantemy

Piotr Targoni

Z popielnika na Wojtusia

Iskiereczka mruga:

Chodź, opowiem ci bajeczkę…

Cyt! Spalona wioska.

Nie pomoże mama, tata

Ani Matka Boska.

Opuść rączki, zamknij oczka…

Taki miałem rozkaz.

Szarość deszczowego wieczoru uparcie próbowała wlać się do wnętrza domu kuchennym oknem. Musiała jednak ustąpić przed światłem lamp naftowych, które złociło niedawno bielone ściany, goniło cienie po półkach kredensu, nabłyszczało garnki, skapywało z wiązanek ziół, suszących się nad piecem.

Przy stole siedzieli czterej żołnierze. Ułani, oficerowie. Przemoczone, wronie spojrzenia pod wymiętymi rogatywkami. Policzki stalowoszare jak lufy karabinów. Dłonie złożone na poplamionej mapie, a na tych dłoniach linie innej mapy, kreślonej brudem. Zapis długiego i znojnego szlaku.

– Elektryczności nie macie. – Bardziej stwierdził, niż zapytał, rotmistrz, najstarszy stopniem.

– Ano nie. – Janina Pogorzelska, sołtysowa wdowa, nerwowo odgarnęła kosmyk siwych włosów, ciągle wypadający spod pstrokatej chusty. – Mieli ciągnąć, nawet słupy postawili, ale wojna… W Lewaczach jest, i telegraf też.

– Czytać umiecie?

– Ja starej daty – skłamała po chwili wahania. – Nie czytata i nie pisata.

Wydawało się, że obecność gospodyni uzasadniona jest tylko dbaniem o to, by na oficerskich talerzach znajdowały się pierogi, a kubki były pełne mleka. Córka wraz z dzieciakami została przepędzona do chałupy sąsiadów, jedynie wiekowa babka nie dała się zgonić z zapiecka i głośnym chrapaniem demonstrowała starczą obojętność.

– Taaak. Ciemno się robi. O czym to ja…

– Dymy na północy – wtrącił starszy chorąży Nitecki, szarpiąc końcówkę zaniedbanego wąsa. – Łuna na zachodzie. Nie przejdziemy!

Zapadło milczenie. Na podwórzu parsknął koń, zaklął wartownik. Cały niewielki oddział szybko i bez zbędnego zamieszania rozlokowano w nielicznych gospodarstwach przysiółka Stara Huta. Nawet psy nie oznajmiały światu obecności przyjezdnych, świadome powagi sytuacji.

– Więc trzeba nam się przebić. Tutaj, między lasem a Małyńskimi Mokradłami. – Rotmistrz kolnął mapę sękatym paluchem.

– Ale t-t-tam jest szwadron Ast-t-trachańców. – Chorąży Sarapuk od czasu, gdy bolszewicki mechpancyr dosłownie skosił pod nim konia, okropnie się jąkał. – I m-m-mają ch-ch-chochoła.

– Dlatego nad ranem spotykamy się z plutonem Radziwiłłowicza. O tu, przy moście. Radziwiłłowicz prowadzi putiłówkę i dwa CKM-y. Chochoł jest lekko opancerzony, damy mu radę.

– T-t-tak, ale w-w-w ot-t-twartym polu…

– Nie będziemy się bić w polu, prawda? – Chorąży Rzewuski rozciągnął szramę pod dolną wargą w świeżo zabliźnionej parodii uśmiechu.

– Prawda – westchnął rotmistrz. – Weźmiecie kilku ludzi i zrobicie za przynętę. Ściągniecie Astrachańców na Lewacze, gdzie zasadzi się reszta, razem z Radziwiłłowiczem. Wpuścimy ich w ulicówkę, domy i kościelne mury dadzą nam osłonę…

Oficer mówił szybko, jakby czym prędzej chciał wypluć paskudnie smakujące słowa. Wszyscy znieruchomieli i opuścili głowy niczym Matki Boskie w przydrożnych kapliczkach. Szarość za oknem zmatowiała, coraz odważniej liżąc szyby ciężkim jęzorem.

– Ale jak to tak – odezwała się nagle sołtysowa. Dowódca zamrugał zdziwiony, przypominając sobie o jej obecności. – Tak we wsi? Toż tam jutro wesele. Młody Rydel się żeni… Ludzi trza ostrzec, a i tak dobytek przepadnie…

– Cholera wasza mać! – Rotmistrz Henryk Ortwein huknął kubkiem o blat, kropelki mleka upstrzyły mapę jak gwiazdy. – Koniec świata nadchodzi, Apokalipsa Świętego Jana na oczach naszych się spełnia, a tym weseliska w głowach! Modlić się o ojczyzny, ba, Europy ratowanie, a nie wódkę chlać!

– U mnie sześćdziesiąt lat na karku – wdowa Pogorzelska mówiła spokojnie, z gardłem zaciśniętym mocniej niż oficerski kułak – i niejeden koniec świata ja już widziała.

Szarość zdobyła przyczółek, zapuściła korzenie pod parapetem, rozkrzewiła się za zazdrostką.

– Rozumiem. – Oficer nieco się uspokoił, a pozostali żołnierze odetchnęli z ulgą. Wybuchy rotmistrza bywały niebezpieczne. – Lecz teraz to co innego. Być może trzynaście lat temu na Syberię rzeczywiście spadła Gwiazda Piołun, a Szatan uczynił bolszewików swymi poplecznikami w dziele zniszczenia. Nie wiem. Nie interesuje mnie teologia, a technologia. W tym momencie tylko my stoimy na drodze ich diabelskich maszyn. I póki co jakoś się trzymamy, ale gdy Tuchaczewski uruchomi i przyprowadzi swoje sybiraki, padniemy. Później Warszawa, Berlin, Paryż. Zginie świat taki, jaki znamy. Chyba że…

Zawiesił głos. Sołtysowa zaczęła się zastanawiać, kto był adresatem tej przemowy. Chyba nie oficerowie, którzy musieli ją słyszeć wielokrotnie. Ona? Wątpliwe. Rotmistrz Ortwein zapewne mówił do siebie.

Szarość powoli przejmowała kąty.

– Pod Skarżyskiem powstają nowe Legiony. Stalowa husaria, broń, dzięki której przeprowadzimy kontrofensywę, a te ziemie i wy, droga gospodyni, będziecie świadkiem największej bitwy w historii. Wpierw jednak to, co wieziemy, co zdobyliśmy, musi trafić we właściwe ręce, inaczej nasze wojska pancerne nie będą wiele warte.

Cylindryczny, metalowy pojemnik, stojący pod kredensem, nie robił specjalnego wrażenia. Od zwykłej bańki na mleko czy na wojskową grochówkę odróżniał go tylko bursztynowo błyszczący symbol na pokrywie.

– Właśnie dlatego musimy się przebić. Dlatego nikt, powtarzam, nikt nie może pobiec do Lewaczów, by wszcząć alarm i tym samym ostrzec bolszewików. Bo zasadzka musi być skuteczna. A ofiary… – W tym jednym momencie rotmistrz wydał się Pogorzelskiej starszy od niej. I bardziej zmęczony. – Ofiary obciążą moje sumienie. Jeśli ceną jest Piekło, to chętnie ją zapłacę.

Cisza przejęła kuchnię, jakby z pomieszczenia wypompowano powietrze. Tylko szarość pełzła po ścianach.

– A jak nie pobijecie ruskich? – Sołtysowa uniosła podbródek, hardo patrząc oficerowi w oczy.

– Ładunek zostaje tutaj, pod opieką chorążego Niteckiego i dwóch ludzi. Jeśli nie otrzymacie żadnych wieści do jutrzejszego wieczora, Nitecki ma przedostać się na zachód. Za wszelką cenę. Skradając się, kradnąc i zabijając, jeśli będzie taka potrzeba. A wy, sołtysowo, macie zapewnić im prowiant, luzaki, a nawet cywilne ciuchy i przewodnika. Ku chwale ojczyzny. A teraz odpoczynek. Jutro idziemy na wesele. Zatańczyć z chochołem.

***

Następnego dnia nadeszła burza. Potężny cumulonimbus srożył się na północy, wygrażał światu kułakami piorunów, deptał Małyńskie Mokradła stopami błyskawic. Na próżno; uwagę wszystkich odwróciła południowa nawałnica. Nad Lewaczami. W Lewaczach. Tam basowo grzmiały działa, szalało staccato karabinów maszynowych, kwiki koni wibrowały w sopranowych rejestrach. Dymy ciągnęły niebo w dół.

Trzej ułani siedzieli w kuchni sołtysowej wdowy spokojnie, w milczeniu. Ale ich dzikie, rozbiegane spojrzenia mówiły wiele. Sama gospodyni spoczywała w duchocie małżeńskiej sypialni, na szerokim łożu, od dawna nieużywanym. Ściany wydawały się dziwnie puste; nie było na nich żadnych fotografii, zdjęć ślubnych, rodzinnych, nawet świętych obrazów. Już dawno trafiły na strych, bo z martwych oczu przedstawionych postaci wyzierała mokra, wieczorna szarość. Ta sama, która często odwiedzała te stare mury, mimo świeżego wapna, solidnej, drewnianej podłogi i nowej dachówki w miejscu strzechy. Dom za bardzo nasiąknął opowieściami, przeszłością, a w kątach przy suficie zamieszkały duchy, płosząc pająki.

Szarość lubi duchy.

Duchy takie jak dziadek Janiny Pogorzelskiej, który w sześćdziesiątym czwartym padł gdzieś na szlaku, nie zasługując nawet na własną mogiłę, rozdziobany przez kruki i wrony. Jak ojciec i matka, którym drogę do Nieba posrebrzał zimny, syberyjski księżyc. Albo brat, co piętnaście lat temu pojechał handlować do Białegostoku i nie wrócił, bo dopadła go historia, przypadkowo i bez sensu. Syn i zięć, przyjaciele z sąsiednich podwórek, którzy zupełnie niedawno zginęli w tym samym gradzie szrapneli, ale we wrogich sobie szańcach.

Jak sołtys Gustaw Pogorzelski, którego szare oczy na zdjęciach i obrazach zaprowadziły do stodoły, pod belkę stropową. Idealną do tego, by przerzucić przez nią sznur.

Będziecie świadkiem największej bitwy w historii.

Wdowa poderwała się gwałtownie, na miarę możliwości spracowanych stawów.

Do czorta z ojczyzną.

To moja ziemia. Moje pole. Moja wieś.

Mój dom. I nie ma tu miejsca dla kolejnych duchów.

***

– Panowie oficery. – Kobieta postawiła na stole kubki z aromatycznym naparem. – Od rotmistrza ni wieści…

– Racja. – Nitecki był bardzo blady. – Czas już. Bolszewicy mogą być tuż-tuż.

– Wnet przygotuję, co trza. Ale wpierw napijcie się rumianku. Z wódką. Na drogę.

– Dziękujemy, sołtysowo. Za wszystko.

Rumianek. Bieluń. I chryzantemy…

Stół pomógł jej utrzymać się na nogach. Szeptane zdrowaśki – zachować przytomność.

***

– Nu, Wojtek, chodź, niemoto! – ponagliła Pogorzelska i natychmiast pożałowała. Chłopiec umiał mówić, tylko od czasu masakry w Lewaczach nie powiedział ani słowa.

– Chodź – powtórzyła łagodniej. – Nie ma na co patrzeć.

Było na co.

Pastwisko zieleniło się pod borem, gęsto nakrapiane czarno-białymi plamkami obojętnych krów. Bezużyteczne słupy linii elektrycznej nieco łamały słoneczną, sielankową kompozycję, jak z obrazów Tetmajera. A za lasem szły potwory. Wielkie niczym kościoły, stalowe mechpancyry klasy Sybir grzmiały, hurkotały i dudniły, prąc na zachód. Na Warszawę. Na Berlin. Na Paryż.

Daleko od Starej Huty i zgliszcz Lewaczów.

***

Tamtego dnia nie wrócił nikt z oddziału rotmistrza Ortweina. Bolszewicy też się nie pojawili, najwyraźniej oberwali za bardzo, by myśleć o ściganiu ułańskich niedobitków.

Wdowie Pogorzelskiej nie było jednak lekko. Musiała umieścić zwłoki trzech żołnierzy w dole pod gruszą, wśród chryzantem. I nie chodziło o ciężar; kobieta, mimo wieku, była silna jak wół. Brzemię nie miało fizycznej natury.

Cóż, przynajmniej kwiaty były zadowolone. Chryzantemy lubią żałobę.

Razem z oficerami do bezimiennej mogiły trafiła zawartość tajemniczego pojemnika rotmistrza. Plany, rysunki, tabele, wykresy, mapy. Oraz dziwny, żeberkowany przedmiot, matowoczarny, acz zdający się emitować niepokojącą, elektrycznoniebieską poświatę. Sam kanister pozostał – świetnie się nadawał do transportu mleka.

***

– Napasłeś oczy, Wojtuś? To módl się, żebyś więcej czortów nie zobaczył. I ruszaj wreszcie. Święty Jan Świętym Janem, ale Genowefa sama się nie wydoi.

W ręku sołtysowej raźno dyndał rotmistrzowski pojemnik. Symbol skrzydlatego rogu, umieszczony na pokrywie, błyszczał złociście w ciepłych promieniach słońca.

Piotr Targoni – pochodzi spod Wrocławia, rocznik 1980. Jako kilkuletnie pacholę namiętnie czytywał „Fantastykę”, ni w ząb nie rozumiejąc znakomitej większości tekstów, ale wcale mu to nie przeszkadzało. Przyjaciele twierdzą, że stan niezrozumienia został mu do tej pory. Próbował zostać archeologiem i filozofem, lecz poległ, próbując. Imał się różnych zajęć, aż piętnaście lat temu osiadł w Irlandii, w Galway. Jego życiowe motto to: „Wkrótce się wezmę do roboty i zacznę pisać”, dlatego wszystkie literackie próby, które kiedykolwiek popełnił, można znaleźć na portalu fantastyka.pl.

Lista opowiadań nagrodzonych brązowymi piórami Nowej Fantastyki, opublikowanych poza niniejszą antologią

Krzysztof Rewiuk

Madonna z UFO. Palimpsest

Planowana publikacja w antologii UFO, Fantazmaty

https://www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/21706

Anna Maria Wybraniec

Aberracja mrozowiska

Planowana publikacja w antologii UFO, Fantazmaty

https://www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/21654

Dariusz Skrzydło

Czas milczenia i czas mówienia

Planowana publikacja w antologii UFO, Fantazmaty

https://www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/20913

Michał Brzozowski

Robaczywe miasto

Planowana publikacja w antologii UFO, Fantazmaty

https://www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/21598

Krzysztof Rewiuk

Na obraz i podobieństwo

Opublikowane w antologii Fantazmaty, Tom I

https://www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/21474

Anna Maria Wybraniec

Illicium

Tekst pod tytułem Matronicowate ukazał się w „Kontencie” (6/2018)

https://www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/21392

Agnieszka Fulińska

Jeśli wykluczysz możliwe

Planowana publikacja w Fantazmatach

https://www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/21385

Marcin Moń

Szept pielgrzymów

Opublikowane w magazynie „Silmaris” (3/2016)

https://www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/20907

Anna Grzanek

Miedź brzęcząca

Opublikowane w magazynie „Smokopolitan” (3/2017)

https://www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/20746

Marcin Moń

Nadzorca

Opublikowane w magazynie „Biały Kruk” (3/2018)

https://www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/20617

Krzysztof Matkowski

Szósta minuta na językach

Opublikowane w antologii Ja, legenda, Fantazmaty

https://www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/20558

Jerzy Bogusławski

Status ofiary ściśle reglamentowany

Opublikowane w antologii Ja, legenda, Fantazmaty

https://www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/20302

Michał Brzozowski

Dzwoneczek i Klub Solipsystów

Opublikowane w antologii Ja, legenda, Fantazmaty

https://www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/20250

Anna Grzanek

Panna z wilkiem

Opublikowane w magazynie „Biały Kruk” (1/2017)

https://www.fantastyka.pl/opowiadania/pokaz/19744

Podziękowania

Nie lubię górnolotnych wyznań. Wolę spojrzeć w oczy i skinąć z szacunkiem głową, niż składać wylewne podziękowania. W tym wypadku zrobię jednak wyjątek i przeleję na papier nieco więcej niż kilka prostych słów. Nie dlatego że tak zwykło się robić na ostatniej stronie, ale ponieważ jestem pod wrażeniem tego, jak wiele osób bezinteresownie ofiarowało swój czas, dobrą wolę oraz umiejętności, by ta antologia mogła powstać.

Wszystkim niezmiernie dziękuję. Praca z Wami sprawiła mi wielką przyjemność.

Oprócz górnolotnych fraz nie lubię też ogólników, dlatego pozwolę sobie wymienić tych, którzy w sposób szczególny pomogli w tworzeniu tego zbioru.

Przede wszystkim dziękuję Redakcji „Nowej Fantastyki” za objęcie antologii patronatem, za którym kryło się więcej niż tylko dobre intencje. W szczególności dziękuję Jerzemu Rzymowskiemu za błogosławieństwo i słowa przedmowy oraz Emilowi Wójcikowi za wsparcie online.

Opracowanie graficzne antologii powstało dzięki twórczej pracy wielu osób na czele z Jakubem Różalskim, którego projekt malarski 1920+ był inspiracją dla dwóch opowiadań z tego zbioru. Jego grafiki Hussar oraz Sierp i Młot posłużyły za ilustracje otwierające i zamykające antologię. Rysunki do pozostałych tekstów wyszły spod ręki Katarzyny Szymonik, która nie dość, że jest autorką dwóch opowiadań, to jeszcze wykonała ilustracje do dwunastu innych. Tempo jej pracy przekraczało najwyższe światowe standardy.

Sylwestrowi Gdeli dziękuję za przygotowanie ilustracji do druku, projekt imprintu oraz imponujący wkład w prace korektorskie.

Projekt okładki wraz z grafiką stworzył Adam Sondel, a prace projektowe koordynował Marek Kolenda, który również redagował i weryfikował teksty.

Wyrazy uznania przekazuję również Agencji Emotion Media i Mariuszowi Gawrysiakowi za prace nad składem.

Na koniec dziękuję autorom za przekazanie nam swoich dzieł do publikacji oraz całemu sztabowi redaktorskiemu, który przez niemal pół roku z wielkim pietyzmem znęcał się nad nimi.

Anna Grzanek, matka chrzestna antologii, zainicjowała projekt, przygotowała plan działań, a mimo ograniczonych zasobów czasowych pomagała na każdym etapie prac.

Anna Dudało pomogła przy opracowaniu wytycznych redaktorskich, a jej profesjonalizm przy redagowaniu tekstów uczynił z niej niemal redaktorską wyrocznię.

Maria Anna Barć debiutowała w roli redaktorki, a mimo to nie bała podejmować się zadań specjalnych. Chętnie również łatała nieoczekiwane dziury kadrowe w trybie natychmiastowym.

Paulina Klimentowska służyła swoim czasem i wiedzą na wszystkich etapach prac.

Sylwia Finklińska, Piotr Targoni oraz Magdalena Świerczek-Gryboś również wnieśli istotny wkład w redagowanie tekstów. Podobnie jak Dariusz Skrzydło, Joanna Kanicka i Kamila Regel na etapie korekty.

W końcowym etapie nieocenioną pomocą wsparły nas: Bogumiła Strzelec, weryfikująca teksty w ilościach hurtowych, a także Kamila Modrzyńska i Anna Maria Wybraniec.

Piotr Dudek, Agnieszka Fulińska i Jerzy Rzymowski opatrzyli komentarzem okładkę. Agnieszka ponadto wspierała nas merytorycznie na każdym etapie prac.

Wszystkim Wam, jak również całej społeczności portalu Nowej Fantastyki, jeszcze raz serdecznie dziękuję.

Radosław Puchała

Redaktor prowadzący

W przygotowaniu:

Fantastyczne pióra 2019

Antologia portalu fantastyka.pl